26/11/2020

Αρχαία Πέλιννα

χ-600x318

Πρόκειται για μια αρχαία πόλη στην καρδιά του τρικαλινού κάμπου που ακολούθησε φιλομακεδονική πολιτική και επεξέτεινε τα όριά της μετά την καταστροφή της Τρίκκης και της Φαρκαδόνας από τον Φίλιππο.

Ο λόγος για την Πέλιννα ή Πελινναίον, πόλη της τετράδος Εστιαιώτιδος, η οποία απλωνόταν στην αριστερή όχθη του Πηνειού ποταμού στη δυτική Θεσσαλία, ανάμεσα στην Τρίκκη και την Φαρκαδόνα.

Σ’ αυτή θα αναφερθεί ο Λεωνίδας Χατζηαγγελάκης, αρχαιολόγος, επίτιμος διευθυντής αρχαιοτήτων του υπουργείου Πολιτισμού, στο Συνέδριο που θα λάβει χώρα στη Φαρκαδόνα του Ν. Τρικάλων στις 5 και 6 Δεκεμβρίου 2015.

Ο Φίλιππος Β΄ της Μακεδονίας ενίσχυσε την τείχιση και την οικοδόμηση της Πέλιννας και εγκατέστησε μόνιμη μακεδονική φρουρά. Η αρχαία Πέλιννα, σύμφωνα με τον κ.Λεωνίδα Χατζηαγγελάκη, ακολούθησε φιλομακεδονική πολιτική και επεξέτεινε τα όριά της μετά την καταστροφή της Τρίκκης και της Φαρκαδόνας από τον Φίλιππο.

Η θέση της αρχαίας πόλης είχε εξαιρετική στρατηγική σημασία, καθώς έλεγχε την οδό από την Τρίκκη προς την Λάρισα, μάλιστα δε το στενό πέρασμα ανάμεσα στην συμβολή του Ληθαίου ποταμού με τον Πηνειό, όπου υπήρχε ένα μεγάλο έλος και τις νότιες κλιτείς των Χασίων.

Η αρχαία Πέλιννα ταυτίστηκε στο σύνολό της με τα ερείπια του χαμηλού βραχώδους υψώματος «Παλαιογαρδίκι», το οποίο βρίσκεται 3 χλμ βορειοανατολικά του σημερινού οικισμού Πετρόπορος και 14 χλμ ανατολικά των Τρικάλων.

Τα ερείπια στο «Παλαιογαρδίκι» πιστοποιούν, σύμφωνα με τον κ. Χατζηαγγελάκη, την παρουσία μιας μεγάλης αρχαίας πόλης, με έντονη οικονομική ανάπτυξη καθόλη την διάρκεια της μακεδονικής επιρροής στην Θεσσαλία (354 – 197 π. Χ.).

Την περίοδο αυτή κατασκευάστηκαν ισχυρά τείχη, ανεγέρθηκαν μεγάλα δημόσια κτήρια και ανιδρύθηκαν δημόσια ιερά με μεγαλοπρεπείς ναούς. Έκοψε δικά της νομίσματα, ασημένια και χάλκινα, τα οποία απεικονίζουν στους επικρατέστερους τύπους ιππείς, πολεμιστές, την θεά Αθηνά – Νίκη και στα πιο ενδιαφέροντα τη Σίβυλλα Μαντώ.

Μετά τα μέσα του 4ου π. Χ. αι. η πόλη επεκτάθηκε και οχυρώθηκε με ισχυρό τείχος. Το νέο τείχος κατασκευάστηκε σύμφωνα με τις αρχές της πολεμικής τέχνης των ύστερων κλασικών και πρώιμων ελληνιστικών χρόνων, κατά το ισόδομο τραπεζίοσχημο σύστημα τειχοδομίας.

Οι οριζόντιοι γωνιόλιθοι, από ντόπιο λευκόφαιο ασβεστόλιθο από τα λατομεία βορειοδυτικά της δολίνης στο «Ζουρ Παπά», έχουν τις μακρές πλευρές οριζόντιες και εντελώς παράλληλες, ενώ οι στενές πλευρές είναι ακανόνιστες και διατάσσονται αριστερά ή δεξιά από μια νοητή κατακόρυφη γραμμή. Η εξωτερική επιφάνεια των λίθων είχε αδρή εργασία λάξευσης με χοντρό βελόνι ή αφέθηκε σε πολλές περιπτώσεις εντελώς ακατέργαστη.

Η τεχνική της κατασκευής ήταν η «έμπλεχτη», με την οποία οι δύο παρειές του τείχους κατασκευάζονταν με λαξευτούς γωνιόλιθους και το ενδιάμεσο κενό γέμιζε με μικρούς αργούς λίθους. Πάνω στο τείχος υπήρχαν οι επάλξεις και ένας διάδρομος, ο περίπατος, από όπου γινόταν η άμυνα.

Οι πύργοι προεξείχαν από το τείχος για να επιτρέπουν την προσβολή των εχθρών από τις πλευρές. Οι πύργοι που κατασκευάστηκαν στις γωνίες ή στα ευπαθή σημεία του τείχους ήταν συμπαγείς με μεγαλύτερο εμβαδόν και είχαν εσωτερικές κλίμακες ανόδου. Το πάχος του τείχους ήταν 2,70 – 2,80 μ.

Οι ενδείξεις των επιφανειακών αρχιτεκτονικών μελών συνηγορούν σε μια χρονολόγηση κατασκευής του τείχους γύρω στα τέλη του 4ου αι. π. Χ. Στα βυζαντινά χρόνια πάνω στη θέση της αρχαίας Πέλιννας κτίσθηκε η πόλη Γαρδίκιο, το οποίο αποτελούσε έδρα του Επισκόπου.

Ανάδειξη

Η ανάδειξη του δυτικού τμήματος του τείχους της αρχαίας Πέλιννας, κηρυγμένου αρχαιολογικού χώρου, έγινε, αναφέρει στη συνέχεια ο κ. Χατζηαγγελάκης, από τη ΛΔ΄ ΕΠΚΑ (Δυτ. Θεσσαλίας) με πιστώσεις, ύψους 180.000 ευρώ, του Γ΄ Κοινοτικού Πλαισίου Στήριξης κατά 75% και του Ελληνικού Δημοσίου κατά 25%).

Ο στόχος να λειτουργήσει ως ένας επισκέψιμος αρχαιολογικός χώρος σε συνδυασμό με πολιτιστικές διαδρομές και να προσφέρει δυνατότητες επιμόρφωσης, άθλησης, ψυχαγωγίας και συμβολής στην προβολή της περιοχής. Για την ανάδειξη του αρχαιολογικού χώρου της αρχαίας Πέλιννας διεξήχθησαν εργασίες ήπιου χαρακτήρα.

Πραγματοποιήθηκε σχεδιαστική αποτύπωση και καθαρισμός του δυτικού σκέλους του τείχους. Δημιουργήθηκε ασφαλής πρόσβαση στον αρχαιολογικό χώρο, χάραξη διαδρόμων κίνησης και κυκλοφορίας, δημιουργία χώρου στάθμευσης.

Για τη χωροθέτηση των εγκαταστάσεων κοινού και τη διαμόρφωση του αρχαιολογικού χώρου ελήφθησαν υπόψη οι ιδιαιτερότητες και οι ιδιομορφίες του επικλινούς εδάφους. Για την ανάπαυση των επισκεπτών και την πραγματοποίηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων κατασκευάστηκε στέγαστρο στο πεδινό τμήμα, αμέσως δυτικά στα ριζά του λόφου. Στον αρχαιολογικό χώρο της αρχαίας Πέλιννας οργανώθηκαν εκπαιδευτικά προγράμματα.

Εκτυπώθηκε φυλλάδιο σχετικό με την αρχαία πόλη της Πέλιννας για την πληροφόρηση των επισκεπτών. Η συνέχιση της επιφανειακής και ανασκαφικής έρευνας είναι σημαντική και πολλά θα προσφέρει στο γνωστικό επίπεδο της περιοχής.

Στην αρχαία Πέλιννα, καταλήγει ο αρχαιολόγος, έγιναν ανασκαφικές εργασίες που επικεντρώθηκαν σε αρχαίο κτίριο, σχεδόν τετράγωνο (29,75 Χ 31,28 μ.), και το οποίο βρίσκεται στη ΝΔ πλευρά της αρχαίας πόλης κοντά στο δυτικό σκέλος του αρχαίου τείχους, περί τα 200,00 μ. από αυτό.

Στα ευρήματα του τμήματος του κτιρίου που ανασκάφηκε εντοπίστηκαν ένα αναθηματικό ανάγλυφο με τον Ασκληπιό και ορισμένα ειδώλια από τον κύκλο του Διόνυσου κ. ά. Ισχυρές φαίνονται οι ενδείξεις στο οικοδόμημα αυτό να υπήρχε λατρεία του Διόνυσου, του Ασκληπιού και άλλων θεοτήτων.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

ΣΧΟΛΙΑ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Ant1 Πρωινός Καφές: Κατέρρευσε η Φαιη Σκορδά με την πρόταση βόμβα του Λακη Γαβαλα στον αέρα της εκπομπής

Έριξε την μεγαλύτερη βόμβα που θα μπορούσε να ρίξει ο Λάκης Γαβαλάς στον αέρα του Αντ1, καλεσμένος της Φαίης Σκορδά. Η Φαιη, αν και...

Κατέρρευσαν οι κριτές του voice όταν άκουσαν ότι ο παίχτης είναι 55 ετών

Έκλεψε τις εντυπώσεις όχι μόνο με την σκηνική του παρουσία και την ερμηνεία του αλλά και με την ιδιαίτερα νεανική του εμφάνιση. Το κρίσιμο σημείο...

Τύμπανα πολέμου: Φωτογραφια με βεβήλωση τουρκικής σημαίας δημοσίευσε ο Χαφτάρ

Έντονη πλέον είναι κινητικότητα του εθνικού Λιβυκού στρατού τις τελευταίες ημέρες. Μετά την επίδειξη δύναμης με την παρουσίαση για πρώτη φορά Ρωσικών μαχητικών αεροσκαφών που...

Ο Πούτιν έθεσε εκτός νόμου τους μάρτυρες του Ιεχωβά, σαρωτικές συλλήψεις

Σε πλήρη εφαρμογή η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου της Ρωσίας με την οποία η οργάνωση των μαρτύρων του Ιεχωβά κηρύχτηκαν ως εξτρεμιστική οργάνωση και...

Απόρρητη έκθεση ΕΛΑΣ: Το 1/4 των κατοίκων της πόλης των Αθηνών είναι μετανάστες

To περασμένο Σάββατο η '' Εστία '' ανέδειξε με αριθμούς μία από τις πολιτικές ωρολογιακές βόμβες που απειλούν την κυβέρνηση σε περίπτωση εκρήξεως της....

Lockdown: Έρχεται άγρια παράταση – Ακόμη και ο Άγιος Βασίλης θα χρειάζεται sms για να κυκλοφορήσει

Έρχεται άγρια παράταση του lockdown αρχικά για δυο εβδομάδες και έπειτα με συγκεκαλυμμένο τρόπο καθώς τα μέτρα και οι περιορισμοί που θα ισχύουν θα...

ΗΠΑ-αποκάλυψη: Πως έφαγαν την διεφθαρμένη γαλλογερμανική τρόϊκα του GREXIT και στέλνουν φυλακή τον “Σαλονικιό” για μίζες και εκβιασμό με τη λίστα Λαγκάρντ!

Γράφει ο Γιάννης Ντάσκας Oι Hνωμένες Πολιτείας Αμερικής(ΗΠΑ) έχουν και στην κορυφή και στη βάση μια ανελέητη δημοκρατία για τους παραβάτες νομικών,αλλά και ηθικών...

Λοχαγός ειδικών δυνάμεων αποκαλύπτει : Εμπόριο όπλων μαζί με την ΜΙΤ, ήρθαν 7 κοντέινερ με δολάρια

Ο λοχαγός Μποζκίρ, του οποίου την έκδοση ζητά από την Ουκρανία ο Ερντογάν περιέγραψε το εμπόριο όπλων του κόμματος ΑΚΡ Γιουνους Ερντογντού Ο Νουρί Γκιοκχάν Νουρί-πρώην...

Βόμβα Μητσοτακη στη Βουλή με έμμεση αναφορά στις πιέσεις για πρόωρες εκλογές: Εγώ δεν βρήκα τρεις επιστολές στο Μαξίμου

Έμμεση αναφορά στις εσωκομματικές πιέσεις που δέχεται για να προσχωρήσει σε πρόωρες εκλογές μετά τη λήξη του lockdown έκανε ο πρωθυπουργός απαντώντας στον Αλέξη...

Δρακόντεια μέτρα προστασίας για τον Κυριάκο Μητσοτάκη (φωτό)

Η μάστιγα του κορονοϊού εντείνεται, οι θάνατοι πολλαπλασιάζονται καθώς και τα κρούσματα. Η πανδημία πλέον χτυπάει τα υπουργεία, και το πολιτικό προσωπικό χωρίς διακρίσεις. Σε...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Ant1 Πρωινός Καφές: Κατέρρευσε η Φαιη Σκορδά με την πρόταση βόμβα του Λακη Γαβαλα στον αέρα της εκπομπής

Έριξε την μεγαλύτερη βόμβα που θα μπορούσε να ρίξει ο Λάκης Γαβαλάς στον αέρα του Αντ1, καλεσμένος της Φαίης Σκορδά. Η Φαιη, αν και...

Κατέρρευσαν οι κριτές του voice όταν άκουσαν ότι ο παίχτης είναι 55 ετών

Έκλεψε τις εντυπώσεις όχι μόνο με την σκηνική του παρουσία και την ερμηνεία του αλλά και με την ιδιαίτερα νεανική του εμφάνιση. Το κρίσιμο σημείο...

Τύμπανα πολέμου: Φωτογραφια με βεβήλωση τουρκικής σημαίας δημοσίευσε ο Χαφτάρ

Έντονη πλέον είναι κινητικότητα του εθνικού Λιβυκού στρατού τις τελευταίες ημέρες. Μετά την επίδειξη δύναμης με την παρουσίαση για πρώτη φορά Ρωσικών μαχητικών αεροσκαφών που...

Ο Πούτιν έθεσε εκτός νόμου τους μάρτυρες του Ιεχωβά, σαρωτικές συλλήψεις

Σε πλήρη εφαρμογή η απόφαση του ανώτατου δικαστηρίου της Ρωσίας με την οποία η οργάνωση των μαρτύρων του Ιεχωβά κηρύχτηκαν ως εξτρεμιστική οργάνωση και...

Απόρρητη έκθεση ΕΛΑΣ: Το 1/4 των κατοίκων της πόλης των Αθηνών είναι μετανάστες

To περασμένο Σάββατο η '' Εστία '' ανέδειξε με αριθμούς μία από τις πολιτικές ωρολογιακές βόμβες που απειλούν την κυβέρνηση σε περίπτωση εκρήξεως της....

Lockdown: Έρχεται άγρια παράταση – Ακόμη και ο Άγιος Βασίλης θα χρειάζεται sms για να κυκλοφορήσει

Έρχεται άγρια παράταση του lockdown αρχικά για δυο εβδομάδες και έπειτα με συγκεκαλυμμένο τρόπο καθώς τα μέτρα και οι περιορισμοί που θα ισχύουν θα...