Ποιος φιλελευθερισμός;

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Μια εξαιρετικώς ενδιαφέρουσα δημοσκόπηση για τον φιλελευθερισμό στην Ελλάδα μού έστειλε προχθές προς μελέτη ο φίλος επικεφαλής της εταιρίας δημοσκοπήσεων Kapa Research Ντίνος Ρουντζούνης μαζί με τα συμπεράσματά της και ένα σημείωμα του δρος Αθανασίου Γραμμένου, ο οποίος ηγείται του ελληνικού παραρτήματος του Ιδρύματος Φρίντριχ Νάουμαν στην Αθήνα.

Από τον Μανώλη Κοττάκη

«Εστία»

Το γερμανικό ίδρυμα ήταν ο εντολεύς της δημοσκοπήσεως και, αν κρίνω από τις καταληκτικές ερωτήσεις που υποβλήθηκαν στους πολίτες, αυτό που διερευνήθηκε δεν ήταν μόνο ο βαθμός αποδοχής του φιλελευθερισμού στην Ελλάδα αλλά και η πιθανότης επιτυχίας ενός ανεξάρτητου κόμματος του φιλελεύθερου Κέντρου στις προσεχείς -με απλή αναλογική- εκλογές. Στα αριστερά της Ν.Δ. Τα εγχειρήματα του Ποταμιού, της Φιλελεύθερης Συμμαχίας και της Δημιουργίας Ξανά που δοκιμάστηκαν σε προηγούμενες αναμετρήσεις απέτυχαν.

Ο Έλλην Γκένσερ δεν ευρέθη, ακόμη αναζητείται. Διάβασα με συμπάθεια την έρευνα, ως μέλος της ΔΑΠ-ΝΔΦΚ είχα παρακολουθήσει πολλές φορές ημερίδες των Ιδρυμάτων Αντενάουερ (κυρίως) και δευτερευόντως Νάουμαν (στην Ελλάδα επισήμως από το 2012) και γνωρίζω άριστα τι τα απασχολεί. Τι ψάχνουν. Παρά τη σαφή πρόοδο που υπάρχει από το 1990 στην κοινωνία μας, ειδικώς στη νέα γενιά, δεν νομίζω ότι αυτό που ψάχνουν υπάρχει.

Η Ελλάς δεν είναι φιλελεύθερη χώρα όπως την εννοούν και οι πολίτες προσφεύγουν σε αμιγώς φιλελεύθερες λύσεις σε εξαιρετικώς έκτακτες περιστάσεις. Για να απαλλαγούν από κακές, κάκιστες κυβερνήσεις ή επικίνδυνους πρωθυπουργούς, όπως το ΠΑΣΟΚ του 1989 ή ο ΣΥΡΙΖΑ του 2019.

Οι φιλελεύθεροι μεταπολεμικώς κυβερνούν βραχυβίως την Ελλάδα και ο Κυριάκος Μητσοτάκης είναι ο πρώτος που καλείται να σπάσει τον κανόνα. Γιατί βραχυβίως; Διότι ο συντηρητισμός είναι ο πλειονοτικός παραδοσιακός κορμός της ελληνικής κοινωνίας και ο φιλελευθερισμός ο μειονοτικός πλούτος που μπολιάζει με πρωτοπορίες τον κορμό. Δεν είναι αυτός ο κορμός της ελληνικής κοινωνίας όμως. Η έρευνα το αποδεικνύει περίτρανα: Τόσο ο κορμός της ελληνικής κοινωνίας όσο και η συντριπτική πλειονότης των ψηφοφόρων της Ν.Δ. είναι συντηρητικοί. Με την καλή έννοια. Εις τρόπον ώστε, αν έπρεπε να τεθεί ένα ερώτημα, αυτό δεν θα ήταν αν πρέπει να ιδρυθεί ανεξάρτητο κόμμα του κοσμοπολίτικου Κέντρου, αλλά ανεξάρτητο κόμμα του πατριωτικού Κέντρου. Κόμμα που να συνθέτει και όχι να γκετοποιεί. Και κατά τούτο απορώ με το συμπέρασμα του δρος Αθανασίου Γραμμένου, ότι η έρευνα ενθαρρύνει την ίδρυση φιλελεύθερου κόμματος. Κωδικοποιώ απαντήσεις:

– Το 54% των Ελλήνων πιστεύει στην ελεύθερη αγορά και το 40% στον κρατικό σχεδιασμό (!)

– Το 65% των Ελλήνων θέλει το κράτος ρυθμιστή της ελεύθερης αγοράς.

– Το 71% ζητά να διαμορφώνει το κράτος και όχι η ελεύθερη αγορά τις τιμές των αγαθών (!)

– Δεύτερη πιο δημοφιλής ιδεολογία μετά το Κέντρο είναι ο… σοσιαλισμός!

– Το 64% των Ελλήνων είναι κατά της παγκοσμιοποίησης και το 52% ζητά την απαγόρευση της δημοσίευσης απόψεων που θεωρούνται επικίνδυνες.

– Το 66% των Ελλήνων θεωρεί ότι οι μετανάστες «επιβαρύνουν», το 66% διαφωνεί με το τέμενος (με αποχρώσεις), το 60% λέει «όχι» στην υιοθεσία τέκνων από ομοφυλοφίλους, το 47% «όχι» στην κάνναβη και το 70% «όχι» στις καταλήψεις.

– Ο Στρατός είναι ο πρώτος σε εμπιστοσύνη θεσμός (69%) σε ένα σκηνικό που καταρρέει, ενώ το 50% των Ελλήνων (έναντι 47%) ζητά σύρραξη με την Τουρκία, αν χρειαστεί, καθώς οι παραχωρήσεις που κάνουν στα εθνικά θέματα οι πολιτικοί θεωρούνται (64%) υπερβολικές.

– Ακόμη και οι θεσμοί της δημοκρατίας, η οποία ως πολίτευμα θεωρείται αποδεκτό με τα προβλήματά του (91%), είναι υπό κατάρρευση: Δικαιοσύνη, ΜΜΕ, Εκκλησία, κόμματα, Κοινοβούλιο, συνδικαλιστές, τράπεζες είναι στα τάρταρα της εμπιστοσύνης. Κατά μείζονα λόγο τα ποσοστά του συντηρητισμού είναι στον «ουρανό» μεταξύ των ψηφοφόρων της Ν.Δ., όπως η έρευνα επισημαίνει. Οι νεοδημοκράτες ζητούν νόμο και τάξη σε ποσοστό 60% (39% ο εθνικός μέσος όρος), να λαμβάνεται υπ’ όψιν η θρησκεία στη χάραξη πολιτικής σε ποσοστό 53% (32% ο μέσος όρος), επιθυμούν ολιγότερα δικαιώματα (39% έναντι 62%) και περισσότερη δικαιοσύνη και αξιοκρατία. Αυτό είναι και το μέγα ζητούμενο της κοινωνίας στο σύνολό της: Οι αξίες για τις οποίες διψά είναι η δικαιοσύνη και η αξιοκρατία, και τριτευόντως τα ανθρώπινα δικαιώματα, που τόσο λανσάρονται από τα ΜΜΕ. Θεωρώ κορωνίδα των συμπερασμάτων της έρευνας το εύρημα που λέει ότι το 82% των οπαδών της Ν.Δ. βλέπει ως «απειλή» τον ΣΥΡΙΖΑ και το 70% των οπαδών του ΣΥΡΙΖΑ «απειλή» τη Ν.Δ.

Ποσοστό που «αβγατίζει» όσο οι βάσεις των κομμάτων της Αριστεράς θα συναντώνται στην πορεία του Πολυτεχνείου του 2019, στο Εφετείο το 2020, στα επεισόδια για το Πολυτεχνείο το 2020. Εκτός από δύο Αμερικές, έχουμε με τις παρούσες πολωτικές ηγεσίες και δύο Ελλάδες. Αναβιώνουν σταδιακώς σκληρές διαχωριστικές γραμμές: Κράτος – Αγορά, Γηγενείς – Μετανάστες, Αντιδεξιά – Aντικομμουνισμός, Δικαιωματισμός – Αντιδικαιωματισμός, Εκκλησία – Τζαμιά, Χριστιανισμός – Ριζοσπαστικό Ισλάμ, Σύστημα – Αντισύστημα, Τάξη – Αταξία, Παγκοσμιοποίηση – Αντιπαγκοσμιοποίηση.

Τα πραγματικά ζητούμενα σε αυτή τη φάση είναι δύο: Η σύνθεση των δύο Ελλάδων. Και η αποκατάσταση της νοσούσης φιλελεύθερης δημοκρατίας στα μάτια των πολιτών. Διότι ούτε φιλελευθερισμό έχουμε όταν οι πολίτες ζητούν να διαμορφώνει το κράτος τις τιμές των αγαθών ούτε φιλελεύθερη δημοκρατία όταν οι πολίτες αμφισβητούν και τους τέσσερις πυλώνες της – Κοινοβούλιο, κόμματα, Δικαιοσύνη, ΜΜΕ.

Έχουμε νοθευμένο φιλελευθερισμό, των ολιγοπωλιακών καρτέλ και της αναξιοκρατίας, αλλά και υπό αμφισβήτηση αντιπροσωπευτική δημοκρατία. Για να φθάνει ο Ελλην, το πιο ελεύθερο πνεύμα του κόσμου, να ζητά τη βοήθεια του κράτους για να σωθεί από την αισχροκέρδεια, τη φτώχεια και την αναξιοκρατία, για να μας λέει καταπρόσωπο ότι «ΜΜΕ και πολιτική είστε σφιχταγκαλιασμένοι και δεν σας εμπιστεύομαι» (τα τελευταία δύο χρόνια περισσότερο μάλιστα) και για να φωνάζει «όχι άλλες παραχωρήσεις» στα εθνικά θέματα, σημαίνει ότι το «Όχι» του δημοψηφίσματος ανασυγκροτείται ανεπαισθήτως και, μάλιστα, χωρίς τον συστημικό ΣΥΡΙΖΑ. Για όσο χρόνο δεν υπάρχει κάτι που να το εκφράζει ενωτικά οι δύο Ελλάδες θα κρατούν μέσα τους αυτά που τους ενώνουν και θα κονταροχτυπιούνται στους ανά την επικράτεια καφενέδες του facebook και του twitter γι’ αυτά που τις διχάζουν. Υποστηρίζοντας απρόθυμα πολωτικές ηγεσίες.

Το ερώτημα λοιπόν δεν είναι τι άποψη έχουν οι Ελληνες για τον φιλελευθερισμό, αλλά για ποιον φιλελευθερισμό. Ο κοινωνικός φιλελευθερισμός του υπουργού Οικονομικών του Αντενάουερ Λούντβιχ Ερχαρτ πάντως -που ταιριάζει στη φύση του κατά βάση κρατιστή Ελληνα, ο οποίος δεν εμπιστεύεται τη στημένη «αυτορρύθμιση» της αγοράς- είναι μάλλον αποσυνάγωγος σήμερα στην κεντροδεξιά παράταξη. Προελαύνει ο φιλελευθερισμός των ολιγοπωλίων. ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

ΑΠΟΚΑΛΥΨΗ: Το «Πράσινο Φως» του Αντιπεριφερειάρχη στην Μπισκοτοβιομηχανία «Βιολάντα» παρά τις Εγκληματικές Παραλείψεις

Μια συγκλονιστική αποκάλυψη έρχεται στο φως της δημοσιότητας σχετικά με την τραγωδία στο εργοστάσιο της «Βιολάντα»,

Τεμπη: Νέα, ιδιαιτέρως ανησυχητικά στοιχεία φέρνει στο φως η έκθεση του ΕΟΔΑΣΑΑΜ

Η έκθεση του ΕΟΔΑΣΑΑΜ δημοσιεύτηκε σήμερα, 2 Φεβρουαρίου 2026, και αφορά την πυραντοχή των καθισμάτων της μοιραίας αμαξοστοιχίας IC 62. Το πόρισμα αποκαλύπτει ότι υλικά...

Κάρπαθος: Γιατί να μην υπάρχει ένας κυματοθραύστης που θα εξασφαλίζει την σχετική της θάλασσας ηρεμία στο λιμάνι

Η Ελληνική τηλεόραση έπαιξε ένα ολίγων στιγμών βίντεο από το «λιμάνι» στην Κάρπαθο, όπου το πλοίο της γραμμής δεν ήταν εύκολο να «δέσει» στον...

Μενεξέδες και ζουμπούλια και τριαντάφυλλα πολλά

Με ρώτησε μία καλή φίλη, πώς βλέπω τέλος πάντων την ως τώρα εμφάνιση του Αλέξη Τσίπρα στα πολιτικά πράγματα και μου ήρθε στο μυαλό...

ΕuroMercosur

Η Ε.Ε και οι χώρες της Νότιας /Λατινικής Αμερικής (Βραζιλία, Ουρουγουάη, Αργεντινή, Παραγουάη) –Mercosur  αποφάσισαν να προχωρήσουν σε μια εμπορική Συμφωνία διακίνησης μεταξύ τους...

Ερυθροπόταμος Έβρου: Χάθηκαν πάνω από 703 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού, μέχρι τώρα, στο υδρολογικό έτος 2025-2026

«“Ερυθροπόταμος, Έβρου”: Χάθηκαν πάνω από 703 εκατομμύρια κυβικά μέτρα νερού, μέχρι τώρα, στο υδρολογικό έτος 2025-2026, (01/09/2025-31/01/2026),(582,00 mm βροχής)»Στο, μέχρι τώρα, «υδρολογικό έτος 2025-2026» («01/09/2025 – 31/01/2026»), με τις μέχρι τώρα βροχοπτώσεις, (συνολική αθροιστική βροχόπτωση ίση με «582,00mm», ο «Ποταμός Ερυθροπόταμος», “μετέφερε”, περίπου, στην θέση όπου εκβάλειστον διασυνοριακό «Ποταμό Έβρο», (η...

Οι επιπτώσεις της αποδοχής της ΔΔΟ από Γ. Βασιλείου

Η ΔΔΟ απορρίφθηκε από τον λαό στο δημοψήφισμα της 24ης Απριλίου 2004 Πρώτη το αναγνώρισε τότε στην ιστοσελίδα της η Ομάδα Διεθνών Κρίσεων, ενώ...

Τα πάντα της πολιτικής μας σκηνής αιωρούνται

Οι πολλές και αλληλοσυγκρουόμενες δημοσκοπήσεις που ανακοινώνονται, κατέληξαν να απασχολούν συζητήσεις για το πως διαμορφώνεται η πολιτική επικαιρότητα Μα πως είναι δυνατόν να βρεθεί συμπέρασμα,...

Μανώλης Φράγκος: Αλληλεγγύη στον πατέρα Αντώνιο!

Στηρίζουμε με όλες μας τις δυνάμεις τον Πατέρα Αντώνιο που έχει βοηθήσει εκατοντάδες παιδιά μέσω της «Κιβωτού». Η προσπάθεια δυσφήμισης του θα πέσει στο κενό! Πρόκειται...

Αυτό είναι το ερπετό στο ανατριχιαστικό βίντεο με τον Επστάιν!

Πρόκειται για το ιδιωτικό αεροσκάφος του Επστάιν, επονομαζόμενο Λολίτα! Στο βίντεο εμφανίζεται ο ίδιος ο διαστραμμένος μαζί με ένα άγνωστο πρόσωπο και παράλληλα ακούγεται φωνή...

Κώστας Βαξεβάνης: Κόμματα-καρτέλ, κομματάρχες -ντιλαδόροι

Αλλού βαρούν τα σήµαντρα κι αλλού χορεύουν οι νύφες της πολιτικής, οι οποίες µάλιστα είναι και πλήρεις προίκας Στις δηµοσκοπήσεις συνήθως το µάτι πέφτει στα...

Ο Διεθνούς φήμης ομότιμος καθηγητής Παιδιατρικής κ Χρήστος Μπαρτζόκας σε μια εξαιρετική συνέντευξη

Στην τηλεόραση του Αχελώου και στην εκπομπή //Ανοιχτές Σελίδες// με τον Αχιλλέα Παπαδιονυσίου προσκεκλημένος ο Διεθνούς φήμης ομότιμος καθηγητής Παιδιατρικής κ Χρήστος Μπαρτζόκας. Ο κ...

«Σ’ αυτό το τόπο όλα είναι καμωμένα από πέτρα…» – Αναλύοντας μια φράση – Από την «πέτρα» της «ψυχής» στην ιστορική μνήμη και την παιδεία – Μια συνομιλία...

 Κατ΄ αρχάς, ας σημειώσω ότι η αναζήτηση της «πηγής» της φράσης, στάθηκε και μια αφορμή για να δοκιμάσω, ακόμα μια φορά, το πόσο αποτελεσματική είναι...

Σε μια περίοδο όπου οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν προσωπική φθορά για τον Πρωθυπουργό, το κυβερνητικό επιτελείο ψάχνει θεαμετικές κινήσεις

Πιο κοντά χρονικά φέρνει η κυβέρνηση τη διαδικασία για την αναθεώρηση του Συντάγματος Παρά τον αρχικό σχεδιασμό που τοποθετούσε την έναρξη της συζήτησης στο δεύτερο...

Το αυστηρό «Διάβημα» της Τεχνητής Νοημοσύνης προς τον Αλβανό πρωθυπουργό για το συνεχιζόμενο ανθελληνικό του παραλήρημα (Δύο Διάλογοι)

 Ο Αλβανός πρωθυπουργός, συνεχίζοντας το ανθελληνικό του ντελίριο έπειτα και από τις απαράδεκτες τοποθετήσεις του εδώ μέσα στην Ελλάδα κατά τις δύο «προεκλογικές» του ομιλίες...

Τρίκαλα – Βιολαντα: Εμπλοκή υπουργού της Νέας Δημοκρατίας του Μητσοτάκη στην κατασκευή των εγκαταστάσεων της βιομηχανίας

Μεταδίδεται στα δελτία εμπλοκή υπουργού της Νέας Δημοκρατίας του Μητσοτάκη, με πτυχίο μηχανολόγου, που ασχολήθηκε πρώιμα όπως ο ίδιος δήλωσε, αμέσως μετά που δημοσιοποιήθηκε η...

Εις Μνήμη Δικαστή Γ. Πική

« Η παραχώρηση έστω του 20% (εδάφους στους Τούρκους) είναι βήμα προς τον επιδιωκόμενο εκτουρκισμό της Κύπρου».Της Φανούλας Αργυρου από το simerini.sigmalive.com Απεβίωσε στις 29...

Τρίκαλα – Βιολαντα: Κόλαφος για τις ευθύνες των αρμοδίων ο πραγματογνώμονας ΔΑΕΕ, Μιχάλης Χριστοδουλίδης

Κόλαφος για τις ευθύνες των αρμοδίων σχετικά με το γεγονός πως δεν μπήκαν στον κόπο να ψάξουν τις καταγγελίες των εργαζομένων του εργοστασίου «Βιολάντα» ...

Η βουλή ψήφισε έγκριση παροχής δικαιώματος ψήφου, στους απόδημους Έλληνες χωρίς ακόμα ακριβώς να γνωρίζει ποιοι θα να είναι αυτοί οι δικαιούχοι

Το Ελληνικό Κοινοβούλιο ψήφισε έγκριση παροχής δικαιώματος ψήφου, στους απόδημους Έλληνες χωρίς ακόμα ακριβώς να γνωρίζει ποιοι θα να είναι αυτοί οι δικαιούχοι, και χωρίς...

Βουλή: Δάκρυα από τον αδελφό του Βλαχάκου για τα Ίμια

Συγκίνηση προκάλεσε η ομιλία στην Ολομέλεια της Βουλής του βουλευτή της ΝΔ Νίκου Βλαχάκου για τα Ίμια, καθώς είναι ο αδελφός ενός εκ των τριών...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ