Στους ανθρώπους αρέσει να εργάζονται από το σπίτι. Τα αφεντικά τους θέλουν πίσω στο γραφείο
Τα lockdown του 2020 αντιπροσωπεύουν ένα άνευ προηγουμένου σοκ στη ζωή του γραφείου. Εν μία νυκτί, εταιρείες σε όλο τον κόσμο αναγκάστηκαν σε ένα τεράστιο πείραμα εργασίας από το σπίτι ( WFH ) που λίγες εταιρείες θα τολμούσαν ποτέ να δοκιμάσουν με δική τους θέληση. Στην κορύφωση την άνοιξη του 2020, περίπου το 60% των συνολικών ωρών εργασίας στην Αμερική πραγματοποιούνταν από τα σαλόνια των ανθρώπων, τις κουζίνες και, για τους λίγους τυχερούς, τα γραφεία στο σπίτι. Τα αποτελέσματα αυτού του πειράματος είναι διαθέσιμα και υποδηλώνουν ότι πολλές από αυτές τις νέες πρακτικές εργασίας θα αντέξουν. Και προς το καλύτερο.
Για τους εργαζόμενους, το μεγάλο πείραμα της WFH πήγε αρκετά καλά. Η προσαρμογή στο νέο καθεστώς δεν ήταν εύκολη για όλους—ειδικά για όσους ζούσαν σε μικρά διαμερίσματα ή με παιδιά στο σπίτι-σχολείο. Ωστόσο, κατά μέσο όρο οι εργαζόμενοι αναφέρουν υψηλότερα επίπεδα ικανοποίησης και ευτυχίας. Οι ερωτηθέντες σε έρευνες υποδηλώνουν ότι θα ήθελαν να εργάζονται από το σπίτι σχεδόν το 50% του χρόνου, από 5% πριν από την πανδημία, με το υπόλοιπο στο γραφείο. Αλλά η πραγματική συμπεριφορά των ανθρώπων υποδηλώνει ότι η πραγματική τους προτίμηση είναι να περνούν ακόμη περισσότερο χρόνο με τις πιτζάμες τους. Πώς αλλιώς να εξηγήσω γιατί, ακόμη και σε μέρη όπου η απειλή από τον Covid-19 είναι χαμηλή, τα γραφεία είναι γεμάτα μόνο κατά το ένα τρίτο;
Λίγοι διευθυντές φαίνονται πρόθυμοι για τόση εργασία εξ αποστάσεως. Σύμφωνα με έρευνα τριών οικονομολόγων, του Χοσέ Μαρία Μπαρέρο, του Νικ Μπλουμ και του Στίβεν Ντέιβις, οι εταιρείες αναμένουν ότι περίπου το ένα τέταρτο όλων των ωρών εργασίας θα γίνεται από το σπίτι σε έναν κόσμο μετά τον κορονοϊό – περίπου το μισό από αυτό που θέλουν οι εργαζόμενοι. Αυτές οι πιο σκληρές προτιμήσεις αντικατοπτρίζουν εν μέρει την αντίληψη ότι ο πολύς χρόνος έξω από το γραφείο είναι κακός για την παραγωγικότητα και την εταιρική κουλτούρα. Σίγουρα ορισμένα στοιχεία δείχνουν ότι η εργασία από το σπίτι με πλήρη απασχόληση μπορεί να κάνει τους ανθρώπους λιγότερο αποτελεσματικούς.
Ωστόσο, υπάρχει λιγότερη διαφωνία σχετικά με τα οφέλη μιας «υβριδικής» προσέγγισης. Η έρευνα δείχνει ότι ένας συνδυασμός εργασίας στο σπίτι και στο γραφείο μπορεί στην πραγματικότητα να είναι η καλύτερη ρύθμιση για την παραγωγικότητα. Επιτρέπει έναν πιο αποτελεσματικό καταμερισμό της εργασίας μεταξύ «βαθιάς δουλειάς» (το είδος που απαιτεί πολλή συγκέντρωση, που μπορεί να γίνει καλύτερα στο σπίτι) και της συλλογικής εργασίας (καλύτερα να γίνεται με συναδέλφους, προσωπικά, στο γραφείο). Το να αφιερώνετε μερικά απογεύματα για ποτά προσωπικά ή διακοπές βοηθά επίσης στη διατήρηση της εταιρικής κουλτούρας.
Οι εταιρείες έχουν άλλα κίνητρα για να προσφέρουν υβριδική εργασία, πέρα από την απλή αποδοτικότητα. Μερικοί αναγνωρίζουν τη σημασία του στον αγώνα για τη διατήρηση του ταλέντου. Ακόμη και οι πιο διάσημες επενδυτικές τράπεζες, οι οποίες μέχρι τώρα τόνιζαν τα πλεονεκτήματα του γραφείου, είναι πιθανό να έχουν σύντομα ανθρώπους να πηδήξουν από το πλοίο, εάν δεν γίνουν πιο ευέλικτες.
Η στροφή στην υβριδική εργασία θα έχει μεγάλα αποτελέσματα. Το ένα είναι ότι οι διευθυντές θα απαιτήσουν διαφορετικές δεξιότητες. Αντί να προσλαμβάνουν και να προωθούν χαρισματικούς ηγέτες, οι εταιρείες μπορεί να δίνουν μεγαλύτερη έμφαση σε διευθυντές που είναι καλοί στη χρήση ψηφιακών εργαλείων για να προσδιορίσουν ακριβώς τι θέλουν να κάνουν και πότε στις κατανεμημένες ομάδες. Ένα άλλο είναι ότι οι επιχειρήσεις και η ίδια η εργασία θα γίνουν πιο ψηφιακές.
Υπάρχουν ήδη ενδείξεις ότι η μετάβαση στην υβριδική εργασία αποδίδει καρπούς. Κατά τη διάρκεια της πανδημίας, οι απόψεις των ανθρώπων για την κουλτούρα των εταιρειών τους έγιναν πιο ευνοϊκές, προτείνουν δεδομένα από την Glassdoor, έναν ιστότοπο που επιτρέπει στους εργαζόμενους να αξιολογούν τους εργοδότες. Έρευνες από την Gallup, μια δημοσκόπηση, διαπιστώνουν ότι η «δέσμευση» των εργαζομένων στην Αμερική, μια πρόχειρη μέτρηση του πόσο αφοσιωμένοι είναι οι άνθρωποι στη δουλειά τους, είναι σχεδόν σε υψηλό όλων των εποχών. Εν μέρει αυτό αντανακλά μια αίσθηση αλληλεγγύης με τους συναδέλφους και τους διευθυντές. Αλλά αντικατοπτρίζει επίσης μια πραγματική βελτίωση των συνθηκών εργασίας.
Περαιτέρω αλλαγές βρίσκονται στο δρόμο το 2022. Πολλές εταιρείες συνειδητοποιούν ότι πρέπει να κάνουν περισσότερα για να ενθαρρύνουν τους ανθρώπους να έρχονται στο γραφείο. Αυτό σημαίνει επένδυση σε προνόμια όπως γυμναστήρια και καλό φαγητό. Και οι κυβερνήσεις ξυπνούν με το γεγονός ότι η εργατική νομοθεσία πρέπει να εξελιχθεί, να αναγνωρίσει και να προστατεύσει τους εργαζόμενους στο σπίτι.
Ωστόσο, το πείραμα WFH έχει ένα θέμα… Δεν μπορούν όλοι να επωφεληθούν από αυτό. Ακόμη και στις πλούσιες χώρες, η πλειοψηφία του εργατικού δυναμικού πρέπει να είναι φυσικά παρούσα για να κάνει τη δουλειά του. Πολύ πριν από την πανδημία αναδυόταν ένα χάσμα μεταξύ των καλοπληρωμένων, πνευματικά ερεθισμένων εργαζομένων από τη μία πλευρά και των κακοπληρωμένων εργαζομένων στον τομέα των υπηρεσιών από την άλλη. Η άνοδος της εργασίας από το σπίτι βαθαίνει τη διαίρεση μεταξύ αυτών των δύο τύπων ανθρώπων – με συνέπειες που κανείς δεν μπορεί να προβλέψει.
Callum Williams: Ανώτερος συγγραφέας οικονομικών, The Economist , Σαν Φρανσίσκο
Υ.Γ
Αυτό που δεν μας λέει το άρθρο είναι, το τι μισθό θα παίρνουν οι εργαζόμενοι από το σπίτι, σε σχέση με τις αποδοχές που είχαν προ κορονοϊού… Κάποιες εταιρείες ανάλογα με το αντικείμενο και τον τρόπο λειτουργίας-διοίκησης, ενδέχεται να διατηρήσουν τους μισθούς στα ίδια (προ κορονοϊού) επίπεδα…κάποιες άλλες μάλλον όχι…
Σε κάθε περίπτωση είναι βέβαιο ότι θα υπάρξουν αλλαγές στο εργασιακό καθεστώς, χωρίς να είναι σίγουρο ότι θα διασφαλίζονται τα δικαιώματα των εργαζομένων…