Τρίτη, 27 Σεπτεμβρίου, 2022

Πυθαγόρας: Η πρακτική που ακολουθούσε για την επίτευξη της αυτογνωσίας και της “κάθαρσις”

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Κωνσταντίνος Σμολένσκη – Ήρωας του Ελληνοτουρκικού πόλεμου του 1897

Ο Κωνσταντίνος Σμολένσκη ή Σμολένσκυ (1843 – 27 Σεπτεμβρίου...

Στις 27 Σεπτεμβρίου 1831 δολοφονείται ο Ιωάννης Καποδίστριας

Ιωάννης Καποδίστριας -Έλληνας πολιτικός και διπλωμάτης. Διετέλεσε Υπουργός Εξωτερικών...

Η Συμφωνία της Καζέρτα

Η Συμφωνία της Καζέρτας ήταν μια ιστορική συμφωνία που...

Μεγάλα μυαλά: Γιόχαν Χάινριχ Λάμπερτ

Ο Γιόχαν Χάινριχ Λάμπερτ (Johann Heinrich Lambert, 26 Αυγούστου...

Άγνωστοι Έλληνες: Ο πιστός στρατιώτης Γεώργιος Στανωτάς

Ο Γεώργιος Στανωτάς (1 Ιανουαρίου 1888 – 25 Σεπτεμβρίου...

Ἡ Εἰκόνα ὡς ἀνεπανάληπτο ἐκκλησιαστικὸ γεγονὸς

Ἐδῶ ἀξίζει νὰ σταθοῦμε σὲ ἕνα ἰδιαίτερο στοιχεῖο τῆς...

Νικηταράς ο Τουρκοφάγος – Ο ήρωας που η πατρίδα εγκατέλειψε

Από την ομιλία για τα Νικητάρεια του 2013:Γεννήθηκε το...

Ρίτσαρντ Άουτκολτ – Εκ των δημιουργών του όρου κίτρινος τύπος

O Ρίτσαρντ Φέλτον Άουτκολτ (14 Ιανουαρίου 1863 – 25...

24/9/1908: Η ανακήρυξη της ένωσης της Κρήτης με την Ελλάδα

Το 1908 η Κρητική Πολιτεία βρισκόταν σε φάση ραγδαίας...

Αλέξιος Β’ Κομνηνός – Βασίλεψε, αλλά δεν κυβέρνησε

Αυτοκράτορας του Βυζαντίου, που βασίλεψε για τρία χρόνια (1180...

Η Άλωση της Τριπολιτσάς – Ο θρίαμβος του Γέρου του Μοριά

 Από τις κορυφαίες στιγμές της Επανάστασης του ’21, κατά...

Εικόνες της Θεοτόκου: Παναγία η Μυρτιδιώτισσα (24 Σεπτεμβρίου)

Παναγία η Μυρτιδιώτισσα ονομάζεται εικόνα της Παναγίας που βρέθηκε...

Κωνσταντίνος Δαμιανός – Ο αντιστράτηγος με την εξαίρετη πολεμική δράση

Ο Κωνσταντίνος Δαμιανός (1853 – 23 Σεπτεμβρίου 1915) ήταν...

Ο Αρχιμήδης και οι μηχανές του κατά των Ρωμαίων

Ο Αρχιμήδης αποτελεί την προσωποποίηση ίσως του ελληνικού επιστημονικού...

Αντίγονος Γ’ ο Δώσων

Ο Αντίγονος Γ’ Δώσων (περ. 263 π.Χ. – 221...

Έγκλημα και Τιμωρία στο Βυζάντιο

Από την Δωδεκάδελτο έως τις τελευταίες μεταρρυθμίσεις της ύστερης...

Έλληνες ήρωες: Γεωργάκης Ολύμπιος

O Γεωργάκης Ολύμπιος (1772-1821) ήταν αρματολός, Φιλικός, αγωνιστής της...

Ο μέγας αυτός μύστης επέβαλε πρακτικά στους μαθητές του την άσκηση της αυτογνωσίας.

Κατά τον Ιάμβλιχο (του 3ου μ.Χ. αιώνα), οι μαθητές του ήσαν:

– Οι ακουστικοί (άκουγαν μόνο, δεν ρωτούσαν τίποτε, δεν έλεγαν τίποτε).
– Οι μαθηματικοί (η φιλοσόφηση γινόταν με αριθμούς, ως σύμβολα ερμηνευόμενα).
– Οι φυσικοί (ανώτερου βαθμού, εισάγονταν σε πληρέστερη γνώση της φύσης και των όντων) και
– Η τέταρτη τάξη: αυτοί που κατείχαν την ανώτατη μύηση και γνώση.

Ασκούντο σε μυστηριακές αρετές, πρώτα της σιγής (να σιωπούν) και της εχεμύθειας (να κρατούν απόλυτα μυστικά απ” τους άλλους ό,τι άκουγαν ή διδάσκονταν και μάθαιναν).

Μ’ αυτά κατόρθωναν τη θεληματική χρήση του Νου, ηρεμία, αταραξία, αυτόβουλη κατεύθυνση της σκέψης, όπου η ηθική και η λογική απαιτούν και όχι όπου το συναίσθημα (η συγκίνηση) και η τυχαία παρόρμηση απ” τους ερεθισμούς. Επιδίωκαν και την καταστολή των ορμών, των επιθυμιών, των ορέξεων και γενικά των παθών και όλων όσων αποτελούν εμπόδιο στην αυτογνωσία.

Επέβαλε έπειτα ο Πυθαγόρας στους μαθητές του να εφαρμόζουν στη ζωή τους τις αρετές:

α) της ευσέβειας. «Θεόν τίμα, πρώτα και σέβου».
β) της ευορκίας. «Σέβου όρκον» που θα πει συνέπεια και ακριβή τήρηση του όρκου που δόθηκε, αλλά και κάθε υπόσχεσης.
γ) τιμή προς τους γονείς. «Τους γονείς τίμα».
|δ) της εγκράτειας. «Ειθίζεο, γαστρός μεν πρώτιστα και ύπνου, λαγνείας, θυμού…», δηλ. να συνηθίζεις να κυριαρχείς στις επιθυμίες πρώτα, πρώτα του φαγητού και του ποτού, του ύπνου, των αφροδισίων, της οργής (θυμού). Απόφευγε τις αισχρές πράξεις και με άλλους και μόνος.
ε) της δικαιοσύνης. «Δικαιοσύνην ασκείν έργω τε λόγω τε».
στ) να γνωρίζουν ότι πεπρωμένο είναι όλοι ανεξαιρέτως να πεθαίνουν. `Αρα να είναι πάντα έτοιμοι, αγνοί και ενάρετοι. «Γνώθι θανέειν, πέπρωται άπασι».
ζ) της λιτότητας. «Υγείας της περί το σώμα χρη έχειν· αλλά μέτρον (το κανονικό ούτε περισσότερο ούτε λιγότερο) ποτού, σίτου, γυμνασίων». `Αριστη συμβουλή και προτροπή.
η) η ελευθερία, μεγάλο αγαθό· αρετή η διαφύλαξή της. «Μηδέ ανελεύθερον ίσθι· επί πάσι μέτρον άριστον».
θ) δια της προσευχής κατάκτησε μεγάλες δυνάμεις. Αλλά αναλάμβανε με θάρρος το έργο αφού προσευχηθείς στο Θεό να σε βοηθήσει να τελειώσεις. «Αλλ” έρχου επ” έργον θεοίσιν επευξάμενος τελέσαι».
ι) Δια της καθάρσεως του σώματος και της ψυχής σώζεται το Εγώ.
ια) συνεχής επιδίωξη της φρόνησης. «Ηνίοχον γνώμιν στήσας καθύπερθεν αρίστην» δηλ. πάνω απ” όλα ας έχεις άριστο κυβερνήτη το νου.

Το κορύφωμα όμως της πρακτικής εφαρμογής της αυτογνωσίας απ” τους Πυθαγόρειους κατορθωνόταν με τον αυτοέλεγχο κάθε βράδυ πριν τον ύπνο με τα πολυθρύλητα τρία ερωτήματα: Οι περίφημοι αυτοί στίχοι των «χρυσών επών» (στίχ. 40-45) έχουν ως εξής:

«Μηδ” ύπνον μαλακοίσιν επ” όμμασι προσδέξασθαι. Πριν των ημερινών έργων λογίσασθαι έκαστον·΄Πη παρέβην; Τι δ” έρεξα; Τι μοι δέον ούκ ετελέσθη; Αρξάμενος δ” από πρώτου επέξιθι και μετέπειτα. Δεινά μεν εκπρήξας επιπλήσσεο· χρηστά δε τέρπου. Ταύτα πόνει· ταύτ” εκμελέτα· τούτων χρη εράν σε».

Δηλ. κατά πιστή και κατά λέξη μετάφρασή μας: μη δεχθείς ποτέ στα μάτια σου τον ύπνο πριν εξετάσεις προσεκτικά ένα ένα τα έργα της ημέρας εκείνης ρωτώντας τον εαυτό σου: σε ποια έσφαλα; Τι καλό έκανα; Τι έπρεπε να κάνω και το παρέλειψα;

Αφού αρχίσεις από το πρώτο έργο της ημέρας προχώρα μέχρι το τελευταίο. Έπειτα από τον έλεγχο να επιπλήττεις (καταδικάζεις) τον εαυτό σου για τις κακές πράξεις για δε τις καλές να ευχαριστιέσαι ολόψυχα. Μ” αυτά ασχολήσου, αυτά μελέτα με προσοχή, αυτά είναι ανάγκη να αγαπήσεις με ζήλο. Τα σχόλια περιττεύουν.

Μόνο η περικοπή αυτή, απ” τη διδασκαλία των Πυθαγορείων αν παρέμενε, θα ήταν ικανή να δείξει το υπέροχο ηθικό της ύψος. Κι όμως πέρασαν 2500 χρόνια και τη θαυμάσια αυτή μέθοδο, της ανύψωσης του Εγώ σε μεγαλειώδη θέση, με τον αυτοέλεγχο και την καθημερινή αυτοκριτική, δεν επιχείρησαν να εφαρμόσουν οι παιδαγωγοί στην εκπαίδευση των νέων.

Δεν είναι παράδοξο. Η καθολίκευση της εκπαίδευσης μόλις απ” τις αρχές του 19ου αιώνα άρχισε και στον 20ό επιβλήθηκε συστηματικότερα. Έπειτα κατά τους δυο αυτούς τελευταίους αιώνες οι επιστημονικές επιτυχίες των ερευνητών στις θετικές λεγόμενες επιστήμες θάμπωσαν τους συντάκτες των εκπαιδευτικών προγραμμάτων και πίστεψαν στην παντοδυναμία της ετερογνωσίας και για την αυτογνωσία δεν έμεινε θέση…
Να μια σημαντική και κεφαλαιώδης ατέλεια των εκπαιδευτικών μας προγραμμάτων όλων των βαθμίδων.

Είναι ακατανόητο όσο και απαράδεκτο να αφιερώνονται τόσοι κόποι και μόχθοι και δαπάνες και αγωνίες και να δοκιμάζονται πικρίες και απογοητεύσεις για την ετερογνωσία και για την αυτογνωσία, αυτό τούτο το «νοούν», το εκλεκτό και το μεγάλο και το θείο Εγώ, να μη διατίθενται ούτε λίγα λεπτά της ώρας κάθε μέρα.

Επιβάλλεται σήμερα, όταν ο άνθρωπος έχει τέτοιες καταπληκτικές επιτυχίες στην ετερογνωσία, να στραφεί και στην αυτογνωσία. Τι ωφελεί αν οι επιστήμονες πέτυχαν να «ζυγίσουν» τα άστρα και να υπολογίζουν το βάρος τους ή να μετρούν τον αριθμό των πρωτονίων και των ηλεκτρονίων των ατόμων της ύλης και με τη διαταραχή της αναλογίας της σύνθεσής τους να αποδεσμεύουν την γιγάντια ενέργεια που εκλύουν, αν δεν αποκαλύψουν και δεν αξιοποιήσουν και την μέσα στο Εγώ, εξίσου αξιοθαύμαστη δυναμικότητα;

Κάθε πνευματική ή ηθική κατάκτηση συντελείται με τον ανθρώπινο νου. Το Εγώ νοεί, επινοεί, θαυματουργεί στις αποκαλύψεις των νόμων της φύσης.

Δεν θα αποκάλυπταν περισσότερα και ωφελιμότερα οι επιστήμονες ερευνητές, αν διέθεταν ισόρροπο χρόνο για τη μελέτη της φύσης του Εγώ του ανθρώπου και υπεδείκνυαν σε κάθε άνθρωπο την αυτοπροσπάθεια για αυτομελέτη και αυτοκαλλιέργεια των δυνατοτήτων του;

«Εις εαυτόν συνελού…» (στον εαυτό σου συγκεντρώσου) παραγγέλει ο αυτοκράτορας Μάρκος Αυρήλιος, «ένδον βλέπε» (μέσα σου βλέπε) «ένδον η πηγή του αγαθού και αεί αναβλύειν δυναμένη εάν αεί σκάπτης».

Ώστε, η πηγή του αγαθού (αυτού δηλ. που σώζει και ωφελεί) αναβλύζει μέσα απ” το Εγώ, αν όμως πάντοτε ανασκάπτεται (επίμονα προσπαθεί το ίδιο το Εγώ, δια του στοχασμού να αυτοαποκαλυφθεί) και αυτοκαλλιεργείται και αξιοποιεί τις ικανότητές του και αυτοδιερευνάται και καταστέλλει τις ορμές και τα πάθη του.

Αν γίνεται συνεχώς αυτή η προσπάθεια, τότε και διαυγής σαν την πηγή του νερού, θα αναβλύζει από μέσα του και θα πλημμυρίζει το Είναι του από χαρά και ευτυχία.

Το κλειδί, λοιπόν, της θύρας δια της οποίας διερχόμενος ο άνθρωπος κατευθύνεται στην ευδαιμονία είναι η αυτογνωσία.

Με την αυτογνωσία φερόμαστε ταχύτερα και σταθερότερα στη γνώση και στη μάθηση, των οποίων την ακρότατη βαθμίδα κατέχει η απροσπέλαστη για τον άνθρωπο Σοφία. Φτάνουμε στη δυνατή γαλήνη και ηρεμία πνεύματος και ψυχής, προϋποθέσεων της ευτυχίας. Οδηγούμαστε με την ηθική διαβίωση, στην τελείωση, τον μοναδικό αλλά και ύψιστο σκοπό της γήινης ύπαρξης του ανθρώπου.

Πηγή: apocalypsejohn.com

isamos

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Σαλος με το ξέσπασμα του Νίκου Μουρατιδη για την σειρά Γλυκάνισος του Σκαι

Λοιπόν Βλέπω μια μειονότητα από φασίστες, ρατσιστές και αμόρφωτους ηλίθιους...

Άφησε άφωνη την Κατερίνα Καινουργιου η Μαρια Σοκαλη οταν ειπε πως στα 78 της ειναι...

Υπήρξε μια απο τις πιο γοητευτικές κύριες του Ελληνικού...

Μόλις 57 χρόνων, έφυγε αιφνιδίως απο τη ζωη – Την βρήκε σωριασμένη στο πάτωμα η...

Άλλος ένας αιφνίδιος θανατος, μιας 57χρονης γυναίκας. Η τραγωδία...

Σάλος με τα δελτία ειδήσεων στην Αλβανία και τις καλλίγραμμες παρουσιάστριες τους

Σε μια εποχή που οι ειδήσεις δεν βλέπονται, στην Αλβανία κάποιο καναλι σκέφτηκε να προσφέρει ένα αλλου είδους θέαμα στο κοινό.

Σάλος στο Instagram με την απάντηση της Δούκισσας Νομικού στον ΑΝΤ1

“Ευχαριστώ τον ΑΝΤ1 που σεβάστηκε την επιθυμία μου να...

Σάλος με την βομβα του Νίκου Χατζηνικολαου στην εκπομπή του Γρηγόρη Αρναούτογλου

Καλεσμενος στην εκπομπή του Γρήγορη Αρναούτογλου ο Νίκος Χατζηνικολαου που μεταξύ άλλων αποκάλυψε πως

Σάλος με την απάντηση του Μακη Τριανταφυλλοπουλου στην Κεραμεως

30 κορυφαία αμερικανικά ΑΕΙ έρχονται τον Νοέμβριο στη χώρα μας. Στόχος: η Ελλάδα φάρος εκπαίδευσης που θα προσελκύει φοιτητές από όλον τον κόσμο.

Νεκρός ο επιχειρηματίας Δημήτρης Αλεξιου σε τροχαιο

Ο Δημήτρης Αλεξίου, γνωστός επιχειρηματίας στην Πάτρα, ήταν ο...

Γης της Ελιάς: Χαμός με την ερωτική σκηνή της Μυρτάλη μεσα στην πισίνα

Μια τολμηρή έκπληξη επιφύλασσε απόψε η Γη της Ελιάς