Σάββατο, 3 Δεκεμβρίου, 2022

Καρτερία – Το πρώτο, παγκοσμίως, ατμοκίνητο πλοίο με πολεμική δράση

ΑΚΟΛΟΥΘΗΣΤΕ ΜΑΣ

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ

Ο αφορισμός από το πατριαρχείο και το τατουάζ του Κολοκοτρώνη

Τον Ιανουάριο του 1806, δεκαπέντε χρόνια πριν από την...

Η Ναυμαχία της Έλλης

Η Ναυμαχία της Έλλης ήταν η πρώτη από την...

Σπουδαίοι Έλληνες: Δημήτρης Θεοχάρης

Ο Δημήτριος Ρ. Θεοχάρης ή Δημήτρης Θεοχάρης (Αθήνα, 1919...

Μεγάλα μυαλά: Λουίς Φεδερίκο Λελουάρ

Ο Λουίς Φεδερίκο Λελουάρ (Luis Federico Leloir, 6 Σεπτεμβρίου...

Το Δόγμα Μονρόε -Ένας από τους πυλώνες της εξωτερικής πολιτικής των ΗΠΑ

Στις 2 Δεκεμβρίου του 1823 ο Αμερικανός πρόεδρος Τζέιμς...

Η Μάχη των Τριών Αυτοκρατόρων

Η Μάχη του Αούστερλιτς -Γνωστή και ως Μάχη των...

Σωσθένης της Μακεδονίας – Ένας στρατηγός μυστήριο

Ο Σωσθένης (θαν. 277 π.Χ.), ήταν Μακεδόνας στρατιωτικός, ευγενικής...

Γεράρδος Μερκάτορ – Ο πρωτοπόρος που χαρτογράφησε τον κόσμο

Ο Γεράρδος Μερκάτορ (Gerardus Mercator, 5 Μαρτίου 1512 –...

1η Δεκεμβρίου 1792: Γεννήθηκε o Αλέξανδρος Υψηλάντης

Στρατιωτικός, λόγιος και αρχηγός της Φιλικής Εταιρείας. Γεννήθηκε την...

Άγνωστοι Έλληνες: Χαρίλαος Βασιλάκος

Ο Χαρίλαος Βασιλάκος (Τρίπολη 1877 – Αθήνα 1 Δεκεμβρίου...

Λορέντσο Γκιμπέρτι – Ο δημιουργός των Πυλών του Παραδείσου

O Λορέντσο Γκιμπέρτι (1378 – 1 Δεκεμβρίου 1455) ήταν...

Η Στοά του Αττάλου

 Η Στοά του Αττάλου στην ανατολική πλευρά της Αρχαίας...

Ιοδάμα: Το άσβεστο πυρ της θεάς Αθηνάς

«Όθεν αυτήν εθεοποίησαν οι Έλληνες, καθάπερ και την πολεμικωτάτην...

Σταυρός Αγίου Ανδρέα: Η ιστορία

Ο Άγιος Ανδρέας, πολιούχος της πόλης των Πατρών, είναι...

Η απελευθέρωση του Ναυπλίου – Γιατί γιορτάζουμε αυτό το ιστορικό γεγονός

Το πρωί της 30ής Νοεμβρίου 1822 τα Ελληνικά Στρατεύματα...

Ιππομέδοντας – Γίγαντας και ένας από τους Επτά επί Θήβας

Στην ελληνική μυθολογία ο Ιππομέδοντας (Ιππομέδων) είναι ο ένας...

Σθένελος του Καπανέως -Ένας από τους μνηστήρες της Ωραίας Ελένης και φίλος του Διομήδη

Στην ελληνική μυθολογία ένας Σθένελος ήταν γιος του Καπανέως...

Η Καρτερία ήταν το πρώτο ατμοκίνητο πολεμικό πλοίο στην ιστορία, το οποίο χρησιμοποιήθηκε σε πολεμικές επιχειρήσεις, συγκεκριμένα κατά την Ελληνική Επανάσταση του 1821. Το όνομά του προέρχεται από την αγγλική ονομασία ‘Perseverance’. Ήταν ταυτόχρονα ατμόπλοιο και ιστιοφόρο.

Ναυπήγηση

Ναυπηγήθηκε το 1825, στο ναυπηγείο του Greenland Dock (South), στο Ρόδερχαϊθ του Λονδίνου, από τον ναυπηγό Daniel Brent, για λογαριασμό του ναυτικού των Ελλήνων επαναστατών, κατά την Επανάσταση του 1821.

Ήταν το μόνο που παραλήφθηκε, από τα έξι πλοία αυτού του τύπου που είχαν παραγγελθεί από τον Τόμας Κόχραν για λογαριασμό της ελληνικής επαναστατικής κυβέρνησης. Η παραγγελία χρηματοδοτήθηκε από το Φιλλεληνικό Κομιτάτο του Λονδίνου.

Για την κατασκευή του την ευθύνη είχε ο φιλέλληνας Φρανκ Χέιστινγκς (γνωστός και ως Φραγκίσκος Άστιγγας), ο οποίος κατάφερε να εξασφαλίσει £10.000, για την χρηματοδότηση της ναυπήγησης του, από τα £2.000.000 που ήταν το δεύτερο δάνειο από την Αγγλία. Για τα πυροβόλα διέθεσε δικά του χρήματα. Εξαρχής μέχρι και τον θάνατό του, στο Βασιλάδι του Μεσολογγίου στις 11 Μαΐου 1827, υπήρξε κυβερνήτης του.

Ο Χάστινγκς επενέβη αποφασιστικά και στη διαμόρφωση των σχεδίων του πλοίου. Παρά το γεγονός ότι θα έπρεπε να ήταν έτοιμο πολύ νωρίτερα, κάτι τέτοιο δεν κατέστη δυνατό ίσως γιατί, όπως αναφέρουν ορισμένοι ιστορικοί, ο μηχανικός Γκαλλογουαίη που ήταν υπεύθυνος για τη ναυπήγησή του είχε το γιο του στην υπηρεσία του Μωχάμετ Άλη αντιβασιλέα της Αιγύπτου.

Το πλοίο γράφτηκε αρχικά στο όνομα του Χάστινγκς για να αποφευχθούν τυχόν διπλωματικές περιπλοκές ανάμεσα στην Αγγλία και την Αίγυπτο και απ’ αυτόν μεταβιβάστηκε στην ελληνική κυβέρνηση.

Επιχειρησιακή δράση

Η Καρτερία αναχώρησε από την Αγγλία για την Ελλάδα στις αρχές Ιουλίου 1826. Κατά τη διάρκεια του ταξιδιού, στο πλοίο εξερράγη πυρκαγιά με αποτέλεσμα να αχρηστευθεί η μηχανή του. Έφθασε στο Κάλιαρι της Σαρδηνίας με τη βοήθεια των ιστίων του.

Μετά την επισκευή του, αναχώρησε στις 22 Αυγούστου 1826 και κατέπλευσε στις 3 Σεπτεμβρίου 1826 στο Ναύπλιο. Τα πυροβόλα του έφτασαν τον Δεκέμβριο της ίδιας χρονιάς. Πρώτα εστάλησαν στις ΗΠΑ από την Αγγλία και μετά στην Ελλάδα, για να μην παραβιαστεί η βρετανική ουδετερότητα.

Το πλοίο μπήκε σε επιχειρησιακή ετοιμότητα στην Ελλάδα τον ίδιο χρόνο. Ήταν το πρώτο, παγκοσμίως, ατμοκίνητο πλοίο με πολεμική δράση. Το πρώτο ατμοκίνητο πολεμικό που ναυπηγήθηκε ποτέ ήταν το αμερικανικό USS Demologos, το οποίο μπήκε σε λειτουργία το 1813, είχε 30 πυροβόλα αλλά δεν χρησιμοποιήθηκε ποτέ σε ναυμαχία. Υπό τις εντολές του Χέιστινγκς, η Καρτερία γρήγορα κέρδισε τη φήμη επίφοβου πολεμικού πλοίου και προσέφερε μεγάλες υπηρεσίες τα τελευταία χρόνια του Ναυτικού αγώνα της ανεξαρτησίας. Μεταξύ των άλλων επιτυχημένων πολεμικών ενεργειών της περιλαμβάνεται η επιδρομή στο λιμάνι της Ιτέας, στον Κορινθιακό Κόλπο, στις 17 ή 18 Σεπτεμβρίου 1827 (παλιό ημερολόγιο), κατά την οποία ανατίναξε ή βύθισε 4 οθωμανικά πλοία.

Παροπλισμός

Σταμάτησε να χρησιμοποιείται μετά το 1830 λόγω της κακής κατάστασης των μηχανών του.

Μετά την απελευθέρωση και την έλευση του Όθωνα γνώρισε την εγκατάλειψη και μεμονωμένες προσπάθειες του Άγγλου μηχανικού Αλφόνσου Πάρις και του αξιωματικού του βαυαρικού στρατού Βάισεμπαχ δεν τη διέσωσαν. Παρέμεινε σαπίζοντας στο Ναύσταθμο και παύει να αναφέρεται στην κατάσταση του βασιλικού στόλου το Δεκέμβριο του 1841

Περιγραφή και χαρακτηριστικά

Η «Καρτερία» ήταν ένα βαρύ μηχανοκίνητο σκάφος 233 τόνων και μήκους 38,4 μέτρων. Διέθετε τέσσερα κατάρτια με μακριά ορθογώνια πανιά συν τον πρόβολο. Στο μέσο των δύο πλευρών της είχε και δύο μεγάλους εξωτερικούς τροχούς τους οποίους κινούσε μία ατμομηχανή ισχύος 80 αλόγων. Η νέα αυτή τεχνολογία της έδινε τη δυνατότητα να κινείται με τρικυμία και αντίθετο άνεμο αναπτύσσοντας ταχύτητα τριών μιλίων ενώ η μέγιστη ταχύτητά του ήταν έξι μίλια σε ήρεμη θάλασσα. Ήταν ατμοκίνητη τροχήλατη κανονιοφόρος κινούμενη από δύο μικρές ατμομηχανές. Διέθετε πάντως και κατάρτια τα οποία της έδιναν τη δυνατότητα να κινηθεί και με πανιά. Αν και έφερε μόλις 4 κανόνια, αυτά ήταν πανίσχυρα πυροβόλα των 68 λιβρών. Με τη βοήθεια των ατμομηχανών της, οι χειριστές της μπορούσαν να πυρώσουν τα βλήματα των πυροβόλων της ώστε αυτά να χρησιμοποιηθούν ως εμπρηστικά. Υποστηρίζεται από ιστορικούς της εποχής ότι ήταν το πρώτο ατμοκίνητο πλοίο που έλαβε μέρος σε πολεμικές επιχειρήσεις.

Ως μηχανοκίνητο σκάφος αντιμετώπισε μεγάλα προβλήματα, λόγω της πειραματικής του τεχνολογίας. Η μηχανική του κίνηση γινόταν μέσω δύο μεγάλων τροχών με πετάλια, όπως στους νερόμυλους, τα οποία βρίσκονταν στις δύο πλευρές του, στο μέσον του σκάφους. Εξαιτίας ενός κατασκευαστικού λάθους τα πετάλια ώθησης δεν έμπαιναν εξολοκλήρου στο νερό, με αποτέλεσμα να μειώνεται η ώθηση. Προκειμένου να αυξηθεί η ταχύτητα, οι μηχανές υπερθερμαίνονταν, με κίνδυνο να εκραγούν. Ένα άλλο μειονέκτημα που είχε ήταν η χρήση άνθρακα για την καύση, επειδή η καύση ξύλου δεν παρήγαγε επαρκή ατμό για την κίνησή του. Άρα έπρεπε να εισάγεται άνθρακας από τη Δυτική Ευρώπη.

  • Μέγιστη ταχύτητα: 7 κόμβοι. Επιπλέον είχε 4 ιστούς με ημιολική ιστιοφορία.
  • Οπλισμός : 4 πυροβόλα των 68 λιβρών και 4 καρρονάδες των 68 λιβρών.
  • Πλήρωμα : 17 αξιωματικοί, 22 υπαξιωματικοί, 32 πυροβολητές και 4 μάγειροι (βοηθητικό προσωπικό).

Το ομοίωμα του πλοίου

Το ομοίωμα της κορβέτας «Καρτερία» βρίσκεται στη μόνιμη έκθεση του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου. Έχει μήκος 151 εκ., πλάτος 31 εκ. και ύψος 76 εκ. και κατασκευάστηκε σύμφωνα με τις οδηγίες του ιστορικού Κωνσταντίνου Ράδου στις αρχές του 20ού αιώνα από ξύλο και κορδόνι. Αποτέλεσε ένα από τα εκθέματα της Ελληνικής Αποστολής στη Διεθνή Ναυτική Έκθεση του Bordeaux το 1907, επ’ ευκαιρία της εκατονταετηρίδας της ατμοπλοΐας. Στη μόνιμη έκθεση του Εθνικού Ιστορικού Μουσείου βρίσκεται επίσης το ακρόπρωρο του πλοίου «Καρτερία».

wikipedia

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Τι σημαίνει η ελληνική γλώσσα λίγοι από μας το γνωρίζουν

Η Αγγλική γλώσσα έχει 490.000 λέξεις από τις οποίες...

Γιατί ο Παρθενώνας μένει όρθιος επί 2.500 χρόνια ενώ δεν έχει θεμέλια

Το μυστικό αποκαλύπτεται μετά από μελέτες που δείχνουν ότι,...

Κατερρευσαν οι αστυνομικοι με την παπαδιά: Πήρα τα 347000 ευρώ από τη θυρίδα για να...

Δεν πιστευαν στα αυτια τους οι αξιωματικοί της Οικονομικής...

Το μυστήριο που κρύβουν οι λίμνες Ζερέλια εδώ και 12.500 χρόνια

Οι λίμνες Ζερέλια ή Ζηρέλια είναι δύο λίμνες κυκλικού...

Νεα σαρωτική παρέμβαση του Άκη Τσελέντη πριν λίγο

ΚΑΛΗΜΕΡΑ ΣΑΣ «Αν με ξαναμπλοκάρουν οι γνωστοί άγνωστοι περιμένετε...

Επιθυμίες και ηδονές στην ΠΟΛΙΤΕΙΑ του Πλάτωνα: ο άνθρωπος, το λιοντάρι και το τέρας

Στο κορυφαίο έργο της παγκόσμιας φιλοσοφίας «Πολιτεία», ο Πλάτωνας...

Σε ηλικια μόλις 46 ετων έφυγε απο τη ζωη η Δέσποινα Κυριακιδου, ιδιοκτήτρια εκδοτικού οίκου,...

Δέσποινά μου, Καλό Παράδεισο... Δεν βρήκα ούτε μια φωτογραφία που να είμαστε μαζί. Τελευταία που σε είδα, ήταν πριν ένα μήνα περίπου στην εκδήλωση για τον πατέρα σου - τον εκδότη μου, που με στήριξε, Τάσο Κυριακίδη. Μου ήρθε επιθυμία να βγούμε μαζί μια φώτο, αλλά μετά ντράπηκα να στο ζητήσω, γιατί φορούσες το μαύρο καπέλο στο κεφάλι , από αυτά, που συνήθως ...δεν βγάζουν δημόσια ...

Επίθεση στη μέση της Κηφισίας δέχθηκε ο δημοσιογράφος Γιαννης Στρατάκης

Πρωτοφανες συμβάν στην μέση του δρόμου οταν δικυκλιστής ακολούθησε...