Το Παλίμψηστο του Γαληνού: Πώς οι αρχαίοι Έλληνες θεράπευαν τις ασθένειες

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Μια μετάφραση του 6ου αιώνα από το έργο ενός από τους σημαντικότερους αρχαίους Έλληνες γιατρούς ανακαλύφθηκε σε ένα δερματόδετο χειρόγραφο.

Το έργο του Γαληνού ήταν κρυμμένο κάτω από το κείμενο χριστιανικών ύμνων 1000 ετών. Ένας ερευνητής δήλωσε στους New York Times ότι οι ιδέες του Γαληνού για τα φάρμακα ήταν «εντελώς τρελές», αλλά το παλίμψηστο κείμενο περιέχει σημαντικές ενδείξεις για το πώς οι αρχαίοι Έλληνες θεράπευαν τις ασθένειες.

Ο Γαληνός, γεννήθηκε το 131 μ.Χ., θεωρήθηκε ένας από τους μεγαλύτερους επιστήμονες της ιατρικής στον αρχαίο κόσμο, τόσο στην Ανατολή όσο και τη Δύση, μέχρι τον 16ο αιώνα.

Ο θρύλος λέει ότι ο Γαληνός έβγαλε τα σπλάχνα από ένα πίθηκο μπροστά στον αρχιερέα της Ασίας στην Πέργαμο και προκάλεσε άλλους γιατρούς που ήταν παρόντες για να τον θεραπεύσουν.

Δεν μπόρεσαν, αλλά το έκανε ο Γαληνός, κερδίζοντας έτσι τη θέση του ως ιατρός για τους μονομάχους του αρχιερέα. Το 170 μ.Χ. έγινε γιατρός του Κόμμοδου, ο οποίος έγινε αυτοκράτορας το 180 μ.Χ..

«Το σύστημα του Γαληνού είναι εντελώς τρελό«, λέει στους New York Times ο Δρ Siam Bhayro, ένας λόγιος Εβραϊκών σπουδών στην Αγγλία.

image

Ο Άνθρωπος Πληγή», ένα μεσαιωνικό έργο που αποδίδεται στον Γαληνό.

Λέγοντας αυτά, η ιστοσελίδα Medscape αναφέρει ότι ο Γαληνός κατανοούσε περισσότερα για τη φυσιολογία από τον Αριστοτέλη. Ο Αριστοτέλης έλεγε ότι η καρδιά ήταν πιο σημαντική από τον εγκέφαλο, ενώ ο Γαληνός είπε ο εγκέφαλος ήταν το κύριο όργανο, ελέγχοντας όλα τα άλλα όργανα του σώματος.

Και οι δύο άνδρες ήταν σωστοί κατά κάποιο τρόπο, διότι ο εγκέφαλος δεν μπορεί να λειτουργήσει χωρίς το αίμα και το οξυγόνο που τον τροφοδοτεί η καρδιά. Αλλά η ιδέα του Αριστοτέλη ήταν ότι ο κύριος στόχος του εγκεφάλου ήταν η παραγωγή φλέγματος για την ψύξη της καρδιάς.

Ο Γαληνός έδειξε περισσότερη κατανόηση όταν είπε ο εγκέφαλος συνδέεται και ελέγχει ολόκληρο το σώμα. Έγραψε, «Εάν πιέσετε πολύ μια εγκεφαλική κοιλότητα τόσο που να τραυματιστεί, αμέσως το έμβιο ον θα είναι χωρίς κίνηση και αίσθηση, χωρίς πνεύμα και φωνή».

Ο Peter Pormann, ένα λόγιος των ελληνο-αραβικών στο Μάντσεστερ, της Αγγλίας, ονομάζει το εύρημα πολυεπίπεδα σημαντικό. «Είναι πιθανόν να ήταν ένα κεντρικό κείμενο όταν αποκρυπτογραφηθεί πλήρως. Μπορούμε μάλιστα να ανακαλύψουμε πράγματα που πραγματικά δεν έχουμε ονειρευτεί ακόμα», είπε στους New York Times.

image

Μια σάρωση ενός μέρους από το κείμενο.

Το παλίμψηστο περγαμηνής 230-folio περιλαμβάνει ένα από ιατρικά κείμενα του Γαληνού, που δεν είχε χαθεί εντελώς κατά την αρχαιότητα, αν και τα 125 βιβλία του χάθηκαν στη φωτιά.

Τα Βιβλία 6-8 του κειμένου, στα Μείγματα και Δυνάμεις Απλών Φαρμάκων, βρίσκονται στην Βρετανική Βιβλιοθήκη. Αλλά η νέα ανακάλυψη, η οποία θα προσθέσει πολύ περισσότερο υλικό, είναι μια προηγούμενη μετάφραση, από τα αρχαία Ελληνικά στα Συριακά.

Αυτή η μετάφραση μπορεί να διαφέρει από αυτά που γράφτηκαν αργότερα και να είναι πιο αληθινή σε ότι πραγματικά έγραψε ο Γαληνός. Οι διαφορές μεταξύ γνωστών μεταφράσεων και σε αυτό το τελευταίο εύρημα, ένα αντίγραφο του 9ου αιώνα μιας μετάφρασης του 6ου αιώνα, μπορεί να βοηθήσει δείχνοντας μας πώς οι γιατροί αντιμετώπιζαν τους ασθενείς κατά την αρχαιότητα.

Αν και το κείμενο είναι γνωστό από τη δεκαετία του 2000, οι επιστήμονες μόλις άρχισαν να το μελετούν. Η New York Times αναφέρει ότι το κείμενο μπορεί να παρέχει προηγουμένως άγνωστες πληροφορίες για το πώς η άσκηση της ιατρικής αναπτύχθηκε και διαδόθηκε.

Το βιβλίο ανήκει σε έναν άνδρα στη Βαλτιμόρη, έναν συλλέκτη σπάνιου επιστημονικού υλικού. Ο Grigory Kissel, λόγιος της γερμανικής γλώσσας, εξέταζε το χειρόγραφο στο σπίτι του συλλέκτη όταν είδε πόσο παρόμοιο ήταν με μια σελίδα που είχε μελετήσει στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ λίγο πριν. Ο Kissel συνειδητοποίησε πόσο σημαντικό το εύρημα ήταν.

Αυτό συνέβη τον Φεβρουάριο του 2013. Από τότε έως και τον Μάιο του 2015, η αναζήτηση σε όλο τον κόσμο αναζήτηση για τις επτά σελίδες που έλειπαν τελείωσε όταν η τελευταία σελίδα ψηφιοποιήθηκε στο Παρίσι, Οι New York Times ανέφεραν ότι μια σελίδα του χειρογράφου παραμένει στην Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης στο Σινά. Τρεις άλλες ήταν σε μια βιβλιοθήκη του Βατικανού.

image

Η Ιερά Μονή της Αγίας Αικατερίνης Σινά στην Αίγυπτο, το μοναστήρι έχει την παλαιότερη διαρκώς λειτουργούσα βιβλιοθήκη στον κόσμο.

Το ψηφιακό συριακό Παλίμψηστο του Γαληνού έχει όλες τις σελίδες του πλέον on Line. Σαρώθηκαν με τη χρήση ειδικών τεχνικών στο Μουσείο Τέχνης Walters της Βαλτιμόρης.

Μια εισαγωγή στην ιστοσελίδα του λέει:

«Αυτό το χειρόγραφο περιέχει ένα κείμενο χριστιανικής λειτουργίας από τον ενδέκατο αιώνα, που είναι πολύ σημαντικό για τη μελέτη των ύμνων του βυζαντινού και Μελχιτικού χριστιανισμού. Η αξία του χειρογράφου αυξάνεται περαιτέρω από το γεγονός ότι είναι ένα παλίμψηστο, με μεγάλο και πολύ σημαντικό κείμενο από κάτω. Η κρυμμένο κείμενο χρονολογείται περίπου τον ένατο αιώνα, και περιέχει την συριακή μετάφραση ελληνικών ιατρικών κειμένων. Προκαταρκτικές έρευνες έχουν εντοπίσει διάφορα φύλλα από μεγάλες φαρμακολογικές πραγματείες του Γαληνού».

image

Γαληνός  και Ιπποκράτης, ιταλική τοιχογραφία.

Ο Κλαύδιος Γαληνός (Πέργαμος 129 μ.Χ. – Ρώμη 199 μ.Χ) ήταν ο δεύτερος σπουδαιότερος Έλληνας ιατρός της Αρχαιότητας μετά τον Ιπποκράτη και ο τελευταίος χρονικά από όλους τους σημαντικούς ιατρούς του ελληνορωμαϊκού κόσμου. Πηγή

ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

Μαρω Κοντού: Υπό στενή ιατρική παρακολούθηση στο νοσοκομείο Αττικόν

Στο νοσοκομείο «Αττικόν» νοσηλεύεται από χθες το βράδυ η σπουδαία ηθοποιός του ελληνικού κινηματογράφου, Μάρω Κοντού Σύμφωνα με τον πρόεδρο της ΠΟΕΔΗΝ, Μιχάλη Γιαννακό, η...

Μάνος Χατζιδάκις: Η μεγαλύτερη μουσική ιδιοφυία της χώρας μας

Ο Μάνος (Εμμανουήλ) Χατζιδάκις (Ξάνθη, 23 Οκτωβρίου 1925 – Αθήνα, 15 Ιουνίου 1994) ήταν κορυφαίος Έλληνας συνθέτης και ποιητής. Είναι Βραβευμένος με Βραβείο Όσκαρ. Θεωρείται...

Σάλος με όσα είπε ο Γιώργος Λιάγκας για όσους σχολιάζουν στα social media: Στο διαδίκτυο δεν είναι σοβαροί, είναι μα……

Λιάγκας κατά του διαδικτύου: «Δεν είναι σοβαροί, είναι μα…..» Σε έντονη παρέμβασή του στην εκπομπή «Το Πρωινό» της ANT1, ο Γιώργος Λιάγκας ξέσπασε και δεν...

Θοδωρής Κολυδάς: Ενημέρωση για τον καιρό σήμερα 16 Ιουνίου

Η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΣΑΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΙΡΟ 16 6 2026 Η νέα ενημέρωση για τον καιρό παρουσιάζει με απλό και καθαρό τρόπο την εξέλιξη της ατμοσφαιρικής...

Γοργίας ο Λεοντίνος: Ο σοφιστής που προσέγγισε τον μηδενισμό στην αρχαία Ελλάδα

Γοργίας ο Λεοντίνος: Η νοοτροπία και ο μηδενισμός στην αρχαία Ελλάδα Ο Γοργίας ο Λεοντίνος ήταν κορυφαίος σοφιστής της αρχαίας Ελλάδας. Το έργο και η...

Από τον Αριστοτέλη στην Επιστήμη: Πώς η αρχαία σκέψη αποκάλυψε τη σχέση ευφυίας και ψυχικής διάθεσης

Οι Σπαρτιάτες και ο Πραγματικός Φόβος τους Οι Σπαρτιάτες έμειναν γνωστοί ως ατρόμητοι πολεμιστές. Όμως, η πραγματική δύναμη της πόλης τους δεν βασίστηκε μόνο στον...

Αρχαία Διατροφή: Η Θρέψη των Ολυμπιονικών

Η διατροφή των αρχαίων Ελλήνων αθλητών Αποτελεί ένα συναρπαστικό πεδίο μελέτης που αποκαλύπτει όχι μόνο τις διατροφικές τους συνήθειες, αλλά και την εξελισσόμενη κατανόηση...

Σάλος με τον Μάρκο Σεφερλή στην συνέντευξη του στον Γρηγόρη Μπάκα

Μάρκος Σεφερλής: «Όλος ο κόσμος θέλει να γελάει κι αυτός που θέλει πραγματικά να γελάσει, επιλέγει εμένα, είτε στο θέατρο, είτε στην τηλεόραση.»

Είμαστε πια πρωταθλητές: Το τραγούδι του καλοκαιριού του 1987 που πήραμε το Ευρωμπάσκετ – Το θυμάσαι;

Η κατάκτηση του Ευρωμπάσκετ του 1987 υπήρξε η πρώτη μεγάλη επιτυχία του Ελληνικού μπασκετ και άλλαξε για πάντα την σχέση μας με το συγκεκριμένο...

Θοδωρής Κολυδάς: Η Αθήνα μπαίνει σε τροχιά σταδιακής ανόδου της θερμοκρασίας

Η Αθήνα μπαίνει σε τροχιά σταδιακής ανόδου της θερμοκρασίας Μετά από μια μικρή ανάπαυλα στα μέσα της περιόδου, ο υδράργυρος ανεβαίνει εκ νέου και προσεγγίζει...

Χαμός στο YFSF: Ο Παναγιώτης Ραφαηλίδης «γίνεται» Μιχάλης Ρέππας και αφήνει τον Χαραλαμπίδη άφωνο

Χαμός στο νέο  επεισόδιο του Your Face Sounds Familiar (YFSF) στον ANT1, οπου ο Παναγιώτης Ραφαηλίδης έδωσε μια από τις πιο εντυπωσιακές εμφανίσεις της...

Σπέτσες: Το Νησί της Μπουμπουλίνας και της Ναυτικής Παράδοσης

Οι Σπέτσες αποτελούν έναν από τους πιο ξεχωριστούς προορισμούς της Ελλάδας συνδυάζοντας τη μακραίωνη ιστορία, την αρχοντική αρχιτεκτονική και το φυσικό κάλλος. Βρίσκονται στην είσοδο...

Κωνσταντίνος Μητσοτάκης και Ανδρέας Παπανδρέου μαζί στο ΣΕΦ στο έπος του Ευρωμπασκετ του 1987

Ο Χρήστος Σαρτζετάκης, ΠτΔ, ο Ανδρέας Παπανδρέου και ο Κωνσταντινος Μητσοτακης κάθονται στην πρώτη σειρά στο ΣΕΦ στον αγώνα που η εθνικη μας ομάδα...

Βώλακας Τήνου: Ένα Γεωλογικό Θαύμα

Ένα μικρό, ορεινό χωριό στην καρδιά της Τήνου Ο Βώλακας, ή Βώλαξ, είναι ένα μικρό, ορεινό χωριό στην καρδιά της Τήνου, ένα από τα πιο...

Ο θρίαμβος του Ευρωμπάσκετ του 1987

14 Ιουνίου 1987 - Η ημέρα που η Ελλάδα πανηγύρισε το πρώτο της μεγάλο αθλητικό τρόπαιο σε ομαδικό άθλημα Η ημέρα που το μπάσκετ ένωσε...

Θεανώ η Θουρία: Η Σύζυγος του Πυθαγόρα και Πρωτοπόρος Αστρονόμος της Αρχαιότητας

Η αρχαία Ελλάδα, ένα λίκνο φιλοσοφίας και επιστημονικής σκέψης, ανέδειξε πλήθος λαμπρών προσωπικοτήτων Ανάμεσά τους, η Θεανώ η Θουρία, σύζυγος του μεγάλου Πυθαγόρα, ξεχωρίζει όχι...

Ο Τραμπ έχει γενέθλια – Γίνεται 80

Ο Λευκός Οίκος γιορτάζει τα 80α γενέθλια του Προέδρου Τραμπ Στις 14 Ιουνίου 2026, ο Λευκός Οίκος δημοσίευσε ένα θερμό μήνυμα στο X (πρώην Twitter)...

Ήλιος της Βεργίνας: Προέλευση, συμβολισμός και ρόλος του στην ελληνική πολιτιστική κληρονομιά

Τι Είναι Πραγματικά ο Ήλιος της Βεργίνας; Ο Ήλιος της Βεργίνας, γνωστός και ως «Αστέρι της Βεργίνας», αποτελεί ένα αρχαίο διακοσμητικό μοτίβο. Βρέθηκε για πρώτη...

Αριστοτελική Έννοια της Φύσης: Μορφή, Ψυχή και Βιολογική Διαφορετικότητα

Τι Είναι η Φύση για τον Αριστοτέλη; Η έννοια της φύσης, όπως τη διατύπωσε ο Αριστοτέλης, κυριάρχησε στη δυτική σκέψη και τον ισλαμικό κόσμο από...

Ο γεμάτος χαρά, αυθορμητισμό και αυθεντική ελληνική ψυχή, χορός της Δανάης Μπάρκα στον γάμο της

Στον γάμο της Δανάης Μπάρκα με τον Φάνη Μπότση στη Μάνη, η νύφη και ο γαμπρός έκλεψαν την παράσταση με έναν αληθινά ξέφρενο χορό! Το...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ