Το καλύτερο μέλι είναι αυτό που μας αρέσει! Το καλύτερο μέλι είναι σχετικό, θα έλεγε ένας Αϊνστάιν της γευσιγνωσίας.
Καλύτερο για ποιο πράγμα; Για να φαγωθεί σκέτο; Σε γαλλικό καφέ; Σε πράσινο τσάι; Στο βουτυρωμένο ψωμί; Τι ψωμί και τι βούτυρο, θα ρωτούσε ένας ειδικός της γαστριμαργίας. Και που να πάμε σε πιο ειδικές χρήσεις, όπως σε σάλτσες, μαρινάτες και ντρέσινγκ για σαλάτες, σε κρέατα, σε τυριά ή σε γλυκά, σε φρουτοσαλάτες ή να αρχίσουμε τους συνδυασμούς με ποτά…
Αφήνοντας τη γαστριμαργία στην άκρη, θα συμφωνήσουμε ότι κάθε μέλι είναι ωφέλιμο μιας και «περιέχει» το φυτό ή τα φυτά από τα οποία προήλθε. Ένας μελισσοθεραπευτής μπορεί να συστήσει διαφορετικό μέλι ανάλογα με την πάθηση. Αν όμως δεν έχουμε ιδιαίτερες ανάγκες, καλό είναι να τρώμε απ’ όλα τα είδη ώστε να πάρουμε μεγαλύτερη ποικιλία ωφέλιμων συστατικών.
Είναι όλα τα μέλια ίδια;
Όχι. Ορισμένα συστατικά υπάρχουν μόνο σε ορισμένα είδη μελιού, οι αναλογίες των συστατικών διαφέρουν και η γεύση και το άρωμα είναι χαρακτηριστικά για κάθε είδος μελιού ανάλογα τη βοτανική και γεωγραφική του προέλευση. Για παράδειγμα το θυμαρίσιο μέλι της Ελλάδας διαφέρει από το θυμαρίσιο της Ιταλίας.
Χονδρικά χωρίζουμε το μέλι σε δυο κατηγορίες: Μέλι ανθέων (από το νέκταρ των ανθέων και εξωανθικές εκκρίσεις) και Μέλι μελιττωμάτων (από τις εκκρίσεις εντόμων που τρέφονται από τα φυτά).
Τα πρώτα έχουν πιο λεπτό άρωμα και γεύση, τα δεύτερα έχουν περισσότερα θρεπτικά στοιχεία.
Τα πρώτα κρυσταλλώνουν σε διάστημα ανάλογο του είδους από 1 μήνα ως 18 μήνες, τα δεύτερα δεν κρυσταλλώνουν.
Μια άλλη διαίρεση είναι μονοανθικά και πολυανθικά μέλια και φυσικά μίγματα ανθέων – μελιττωμάτων. Τα αμιγή μέλια που παράγονται σε μεγαλύτερη ποσότητα στην Ελλάδα είναι το πεύκο, το έλατο και το έλατο βανίλια Μαινάλου που είναι προϊόν Π.Ο.Π., το θυμάρι, η καστανιά, η βελανιδιά, το ρείκι, η κουμαριά, η πορτοκαλιά, το βαμβάκι, ο ηλίανθος κ.α. σε μικρότερη ποσότητα.
Πόσο μέλι να τρώω;
Τουλάχιστον δύο κουταλάκια του γλυκού καθημερινά. Εξαρτάται από τη διατροφή σας και το πόσο ασκείστε καθώς και από άλλους παράγοντες, π.χ. διαβήτης. Για να ωφεληθούμε πρέπει να είναι αθέρμαστο, όχι διαλυμένο μέσα σε καυτό τσάι ή ψημένο σε κέικ ή κουλουράκια.
Φτάνουν τα δύο κουταλάκια για να ωφεληθούμε;
Απ’ ότι φαίνεται ναι, αν τα τρώμε καθημερινά. Μάλιστα αντικαθιστώντας τη ζάχαρη με μέλι (παρέα πάντα με σωστή διατροφή και άσκηση) φαίνεται ότι προλαμβάνουμε το λεγόμενο μεταβολικό σύνδρομο, που είναι το προστάδιο του διαβήτη τύπου ΙΙ και των καρδιοπαθειών. Ακόμα, σε διαβητικούς βελτιώνονται οι γλυκαιμικοί και λιπιδικοί δείκτες.
Πώς όμως γίνεται αυτό;
Λοιπόν η τελευταία άποψη είναι ότι μεγάλο ρόλο παίζουν τα μικρόβια του εντέρου μας! Η σωστή διατροφή ευνοεί τον πολλαπλασιασμό των ωφέλιμων μικροβίων, όπως οι λακτοβάκιλλοι (Lactobacillus και Bifidobacteria), που βοηθούν στη σωστή απορρόφηση των θρεπτικών ουσιών από το έντερο ενώ αντίθετα μειώνουν τα παθογόνα. Λάθος διατροφή αυξάνει τους μύκητες ή άλλα παθογόνα και έτσι αρχίζουν διάφορα προβλήματα στο μεταβολισμό. Τα καλά μικρόβια τα λέμε και προβιοτικά (υπέρμαχους της ζωής). Τα φαγητό που τα δυναμώνει το λέμε πρεβιοτικό. Λοιπόν το μέλι είναι πρεβιοτικό διότι περιέχει φρουκτοολογοσακχαρίτες. Αν το φάμε πολύ φρέσκο, μέρες μετά τον τρύγο, έχει και προβιοτικά.
Επίσης, πρόσφατη έρευνα με επικεφαλής την κ. Ευαγγελία Χαρμανδάρη, Αν. Καθηγήτρια Παιδιατρικής και Εφηβικής Ενδοκρινολογίας της Ιατρικής Σχολής του Πανεπιστημίου Αθηνών και Υπεύθυνη του Τμήματος Ενδοκρινολογίας, Μεταβολισμού της Α’ Παιδιατρικής Κλινικής του Νοσοκομείου Παίδων «Η Αγία Σοφία», έδειξε ότι η καθημερινή κατανάλωση μελιού ίσως να καθυστερεί ή να προλαμβάνει την ανάπτυξη της αντίστασης στην ινσουλίνη, τη διαταραχή της ανοχής στη γλυκόζη και την ανάπτυξη σακχαρώδους διαβήτη τύπου ΙΙ σε παχύσαρκα κορίτσια.
Και αν είμαι διαβητικός;
Συζητήστε το κατ’ αρχάς με το γιατρό σας. Σύγχρονες μελέτες υποστηρίζουν ότι το μέλι βοηθάει να βελτιωθεί το γλυκαιμικό και λιπιδαιμικό προφίλ των διαβητικών και θεωρείται ότι ακόμα και οι διαβητικοί μπορούν να φάνε 2 κουταλάκια την ημέρα, παρέα με σύνθετους υδατάνθρακες όπως μια φέτα ψωμί ολικής άλεσης ή με άπαχο γιαούρτι και δημητριακά ολικής άλεσης.
Ποιοι δεν μπορούν να τρώνε μέλι;
Παιδιά μικρότερα του ενός έτους και όσοι έχουν αλλεργία στο μέλι.
Πηγή: Τα προϊόντα της μέλισσας ΟΜΣΕ
Είναι όλα τα μέλια ίδια; Ποιό είναι το καλύτερο και πόσο να τρώω;