Μπορούμε να δημιουργήσουμε νέα φυτά χωρίς να φυτέψουμε σπόρο ή να κόψουμε τμήματα βλαστών;
Ο πολλαπλασιασμός των φυτών μπορεί να γίνει με διάφορους τρόπους. Οι πιο διαδεδομένοι τρόποι είναι ο πολλαπλασιασμός με σπόρους, ο πολλαπλασιασμός με μοσχεύματα, ο εμβολιασμός φυτών (μπόλιασμα), ο πολλαπλασιασμός με παραφυάδες, ο πολλαπλασιασμός με διαίρεση φυτών, καθώς επίσης ο πολλαπλασιασμός με καταβολάδες.
Ορισμένα φυτά, λοιπόν, πολλαπλασιάζονται βάζοντας απλά ένα βλαστό μέσα στο χώμα, χωρίς να τον αποκόψουμε από το αρχικό φυτό.
Όταν ο βλαστός του φυτού συναντήσει χώμα, ξεκινάει να σχηματίζει ρίζες και σταδιακά δημιουργεί ένα νέο αυτόνομο φυτό. Αφού αναπτύξει ριζικό σύστημα, μπορούμε να το κόψουμε και να το μεταφέρουμε σε άλλο σημείο του κήπου μας, δημιουργώντας ένα καινούριο φυτό που έχει τα ίδια χαρακτηριστικά με το αρχικό μας φυτό.
Η διαδικασία αυτή ονομάζεται πολλαπλασιασμός με καταβολάδες και έχει μεγαλύτερο ποσοστό επιτυχίας σε σχέση με τον πολλαπλασιασμό με μοσχεύματα, όπου κόβουμε βλαστούς και στη συνέχεια τους φυτεύουμε σε χώμα. Κι αυτό γιατί το μητρικό φυτό συνεχίζει να παρέχει νερό και θρεπτικά συστατικά καθώς το νέο φυτό σχηματίζεται.
Ας δούμε λοιπόν ποια φυτά πολλαπλασιάζονται με καταβολάδες, ποιοι τρόποι πολλαπλασιασμού με καταβολάδες υπάρχουν και ποια βήματα ακολουθούμε για να δημιουργήσουμε νέα φυτά με επιτυχία.
Ποια φυτά πολλαπλασιάζονται με καταβολάδες
Όσοι ασχολούμαστε με την κηπουρική, ενδεχομένως έχουμε παρατηρήσει ότι κάποια φυτά έχουν την ιδιότητα να ριζώνουν πολύ εύκολα και να δημιουργούν νέα φυτά όταν τα κλαδιά τους ακουμπούν στο χώμα.
Ο πολλαπλασιασμός με καταβολάδες εφαρμόζεται σε αρκετά αναρριχώμενα φυτά, καθώς επίσης καρποφόρα δέντρα και καρποφόρους θάμνους.
– Καλλωπιστικά φυτά που πολλαπλασιάζονται με καταβολάδες:
o πολλαπλασιασμός του γιασεμιού,
ο πολλαπλασιασμός του ρυγχόσπερμου,
ο πολλαπλασιασμός του βιβούρνου
ο πολλαπλασιασμός του αγιοκλήματος
ο πολλαπλασιασμός της αμπέλοψης,
ο πολλαπλασιασμός του κισσού,
ο πολλαπλασιασμός της γλυσίνιας,
ο πολλαπλασιασμός του λιγούστρου,
ο πολλαπλασιασμός του φίκου βενιαμίν,
ο πολλαπλασιασμός της μανόλιας.
– Καρποφόρα δέντρα που πολλαπλασιάζονται με καταβολάδες:
η καλλιέργεια της μουριάς,
η καλλιέργεια της φουντουκιάς,
η καλλιέργεια της συκιάς,
η καλλιέργεια της χαρουπιάς,
η καλλιέργεια της μουσμουλιάς,
η καλλιέργεια του λωτού.
– Καρποφόροι θάμνοι που πολλαπλασιάζονται με καταβολάδες:
η καλλιέργεια του βατόμουρο,
η καλλιέργεια του σμέουρου,
η καλλιέργεια του μύρτιλου,
η καλλιέργεια του φραγκοστάφυλου,
η καλλιέργεια του αμπελιού,
η καλλιέργεια του ακτινίδιου.
Πώς δημιουργούμε νέα φυτά με καταβολάδες
Για να δημιουργήσουμε φυτά με καταβολάδες, χρησιμοποιούμε νεαρούς βλαστούς και όχι βλαστούς μεγαλύτερης ηλικίας καθυστερούν να ριζώσουν και δεν δίνουν ζωηρά και εύρωστα φυτά. Κατάλληλη εποχή για να φτιάξουμε φυτά με καταβολάδες είναι συνήθως η περίοδος της άνοιξης και του καλοκαιριού.
Ο πολλαπλασιασμός φυτών με καταβολάδες γίνεται με διάφορους τρόπους, με τη μέθοδο των υπόγειων καταβολάδων, με τη μέθοδο των εναέριων καταβολάδων και με τη μέθοδο των υπέργειων καταβολάδων.
1. Πολλαπλασιασμός με υπόγειες καταβολάδες
Ο πιο διαδεδομένος και εύκολος πολλαπλασιασμός με καταβολάδες είναι η μέθοδος των υπόγειων καταβολάδων. Παρακάτω, περιγράφουμε αναλυτικά τα κυριότερα βήματα για να φτιάξουμε τα δικά μας φυτά:
Επιλέγουμε βλαστούς από υγιή, εύρωστα και ζωηρά φυτά που θέλουμε να πολλαπλασιάσουμε.
Με ένα μαχαίρι, κάνουμε μια τομή στο σημείο του βλαστού που θα βάλουμε στο χώμα.
Κάμπτουμε το βλαστό για να εισέλθει μέσα στο χώμα του εδάφους ή της γλάστρας έτσι ώστε να αφήσουμε την άκρη του βλαστού να ξεπροβάλλει από το χώμα.
Στηρίζουμε με ένα μικρό πάσσαλο πάνω στο τμήμα του βλαστού που βγαίνει από το χώμα, για να είναι καλά στερεωμένο και να μην βγει όλος ο βλαστός από το χώμα/
Μετά από μερικούς μήνες, ο βλαστός θα έχει ριζώσει στο χώμα του εδάφους ή στο χώμα της γλάστρας και μπορούμε να τον αποκόψουμε με ένα κλαδευτήρι από το αρχικό φυτό ώστε να φτιάξουμε ένα ολοκαίνουριο φυτό.
2. Πολλαπλασιασμός με εναέριες καταβολάδες
Στη μέθοδο των εναέριων καταβολάδων, αντί να βάλουμε τον βλαστό του φυτού μέσα στο χώμα, φέρνουμε το χώμα γύρω από το κλαδί του φυτού, όπως αναλυτικά περιγράφουμε παρακάτω:
Παίρνουμε ένα νεαρό υγιή βλαστό του φυτού που θέλουμε να πολλαπλασιάσουμε και αφαιρούμε τα φύλλα κοντά στη βάση.
Κάνουμε μία τομή με ένα μαχαίρι σε ένα σημείο στη μέση του βλαστού από το οποίο θα βγάλει ρίζες.
Βάζουμε σε μία πλαστική σακούλα φυτόχωμα και άμμο σε αναλογία 2:1
Δένουμε τη σακούλα πάνω στο βλαστό έτσι ώστε το σημείο τομής του βλαστού να είναι μέσα στο μίγμα χώματος που φτιάξαμε
Διατηρούμε το χώμα υγρό μέσα στη σακούλα ποτίζοντάς το συχνά με μία σύριγγα από μία τρύπα της σακούλας στο πάνω μέρος
Μετά από λίγους μήνες, ο βλαστός του φυτού μέσα στη σακούλα θα βγάλει ρίζες.
Κόβουμε τον βλαστό από το αρχικό φυτό σε σημείο κοντά στις ρίζες που έχουν σχηματιστεί και το φυτεύουμε σε γλάστρα ή απευθείας στο χώμα αφού απομακρύνουμε πρώτα τη σακούλα.
3. Πολλαπλασιασμός με επίγειες καταβολάδες
Ο πολλαπλασιασμός των φυτών με επίγειες καταβολάδες συναντάται κυρίως σε φυτά εδαφοκάλυψης ή πλευρικής ανάπτυξης που απλώνουν τους μακριούς βλαστούς τους πάνω στο χώμα. Οι βλαστοί των φυτών έχουν την ιδιότητα όταν ακουμπούν στο έδαφος να δημιουργούν ρίζες και έτσι όταν τους αποκόψουμε από τα αρχικά φυτά μπορούμε να δημιουργήσουμε καινούρια φυτά.
Κι ένα μυστικό για τον πολλαπλασιασμό με καταβολάδες
Ο πολλαπλασιασμός με καταβολάδες απαιτεί περισσότερο χρόνο από άλλες μεθόδους πολλαπλασιασμού, καθώς για αρκετά φυτά χρειάζεται διάστημα μεγαλύτερο του ενός χρόνου για να δημιουργηθεί ένα νέο φυτό.