Σημαντικές αλλαγές στον τρόπο με τον οποίο θα διανέμονται τα ακίνητα που θα ανεγείρονται μέσω του θεσμού που αφορά στην κοινωνική αντιπαροχή φέρνει το νομοσχέδιο του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας. Σύμφωνα με πληροφορίες, θεσπίζεται ο «κανόνας 3-1-6», που ορίζει ξεκάθαρα πώς θα μοιράζονται τα διαμερίσματα και γενικότερα τα ακίνητα ανάμεσα στο κράτος, τους ιδιώτες και τον εργολάβο.
Ο «κανόνας 3-1-6» στην πράξη για την κοινωνική αντιπαροχή
Όπως εξηγούν αρμόδια στελέχη, αν για παράδειγμα σε μία πολυκατοικία ανεγερθούν 10 διαμερίσματα με το νέο καθεστώς, η κατανομή θα γίνεται ως εξής:
3 διαμερίσματα στο κράτος: Θα διατεθούν για ενοικίαση σε πολίτες με κοινωνικά κριτήρια. Η διαχείρισή τους θα γίνεται από κρατικό φορέα με στόχο την ανακούφιση των ευάλωτων ομάδων από το βάρος της στέγασης.
1 διαμέρισμα σε ιδιώτη: Θα παρέχεται μέσω προγράμματος rent to own, δηλαδή με ενοικίαση και δικαίωμα εξαγοράς μετά από δέκα χρόνια. Η ρύθμιση αυτή ανοίγει τον δρόμο για νοικοκυριά που αδυνατούν να αποκτήσουν άμεσα ιδιόκτητη κατοικία.
6 διαμερίσματα στον εργολάβο: Ανήκουν στον κατασκευαστή που θα αναλάβει το έργο. Εκείνος θα μπορεί να τα διαθέσει στην ελεύθερη αγορά είτε προς πώληση είτε προς ενοικίαση.
Η συγκεκριμένη φόρμουλα στοχεύει να συνδυάσει την ενίσχυση της κοινωνικής πολιτικής με την προσέλκυση ιδιωτικών κεφαλαίων στον τομέα της στέγασης.
Στόχοι και προοπτικές
Η κοινωνική αντιπαροχή, όπως επαναπροσδιορίζεται, εντάσσεται στο πλαίσιο της κυβερνητικής στρατηγικής για την αντιμετώπιση της στεγαστικής κρίσης και τη στήριξη των νοικοκυριών που πλήττονται από την αύξηση των ενοικίων και το υψηλό κόστος απόκτησης κατοικίας.
Η αρμόδια υπουργός Δόμνα Μιχαηλίδου έχει επισημάνει ότι το νέο καθεστώς θα λειτουργήσει ως πολλαπλασιαστής κοινωνικής ωφέλειας, δίνοντας τη δυνατότητα σε χιλιάδες πολίτες να αποκτήσουν πρόσβαση σε αξιοπρεπή στέγη, ενώ παράλληλα θα αναζωογονήσει την οικοδομική δραστηριότητα.
Ποιοι θα ωφεληθούν
Νοικοκυριά χαμηλού και μεσαίου εισοδήματος που θα μπορούν να ενοικιάζουν σε προσιτές τιμές τα διαμερίσματα που θα διαχειρίζεται το κράτος.
Νέοι και οικογένειες που επιθυμούν μακροπρόθεσμα να αποκτήσουν σπίτι μέσω του μοντέλου rent to own.
Κατασκευαστές που θα εξασφαλίζουν μεγαλύτερο μερίδιο ιδιοκτησίας, ώστε να έχουν οικονομικό κίνητρο να συμμετάσχουν σε τέτοιου είδους έργα.
Βέβαια, παρά τα θετικά μηνύματα, υπάρχουν ζητήματα που αναμένεται να απασχολήσουν την αγορά:
Ο τρόπος με τον οποίο θα καθορίζονται τα κριτήρια επιλογής των δικαιούχων.
Η διασφάλιση ότι τα ενοίκια θα παραμείνουν σε βιώσιμα επίπεδα.
Η ισορροπία ανάμεσα στο κοινωνικό σκέλος και στην εμπορική βιωσιμότητα του εργολάβου.
Η επιτυχία του νέου πλαισίου θα εξαρτηθεί από την αποτελεσματικότητα της εφαρμογής του, αλλά και από το ενδιαφέρον των ιδιωτών να συμμετάσχουν.