Η Ελλάδα υπέγραψε τη συμφωνία συμμετοχής της στο πρόγραμμα SAFE(Security Action for Europe) της Ευρωπαϊκής Ένωσης
ένα νέο χρηματοδοτικό εργαλείο ύψους 150 δισεκατομμυρίων ευρώ που στοχεύει στην ενίσχυση των αμυντικών δυνατοτήτων των κρατών-μελών μέσω επενδύσεων στη βιομηχανία άμυνας και ασφάλειας. Η ανακοίνωση έγινε από τον Επίτροπο Άμυνας και Διαστήματος της ΕΕ, Άντριους Κουμπίλιους, με ανάρτησή του στην πλατφόρμα Χ, ο οποίος υπογράμμισε ότι η συμμετοχή της χώρας μας θα συμβάλει στην ενίσχυση των αμυντικών της δυνατοτήτων στην περιοχή της Μεσογείου.
Η συμμετοχή της Ελλάδας στο πρόγραμμα SAFE συνοδεύεται από πρόσβαση σε χρηματοδοτική συνδρομή ύψους έως 787.669.283 ευρώ,
ποσό που δεν αφορά άμεση επιχορήγηση αλλά τη δυνατότητα άντλησης μακροπρόθεσμων δανείων με ιδιαίτερα ευνοϊκούς όρους χρηματοδότησης, αξιοποιώντας την υψηλή πιστοληπτική αξιολόγηση της ΕΕ. Παράλληλα, προβλέπεται προχρηματοδότηση ύψους 118,15 εκατ. ευρώ για την επιτάχυνση της έναρξης και υλοποίησης των πρώτων εγκεκριμένων έργων. Οι πόροι μπορούν να κατευθυνθούν σε στρατηγικά συστήματα επιτήρησης, ασφαλείς στρατιωτικές επικοινωνίες, τεχνολογίες αντιμετώπισης drones, αεράμυνα, κυβερνοάμυνα και προστασία κρίσιμων υποδομών.
Ο υπουργός Εθνικής Άμυνας Νίκος Δένδιας, ο οποίος έχει διατυπώσει προβληματισμούς για τη φιλοσοφία του πρώτου κύκλου του προγράμματος,
υποστηρίζει ότι η Ευρώπη αντιμετωπίζει κυρίως πρόβλημα παραγωγικής ικανότητας και όχι χρηματοδότησης. Όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, είναι «διακηρυγμένα επικριτικός απέναντι στον κανονισμό SAFE», εκτιμώντας ότι η ΕΕ «έριξε χρήματα στη ζήτηση όταν η Ευρώπη αντιμετωπίζει πρόβλημα προσφοράς». Σύμφωνα με τον κ. Δένδια, η πρόκληση για τα επόμενα χρόνια είναι η δημιουργία νέων γραμμών παραγωγής και η ανάπτυξη προϊόντων αμυντικής τεχνολογίας αιχμής, σημειώνοντας ότι «δεν είμαστε πλούσιοι και δεν έχουμε ατέλειωτες δυνατότητες» και πως «η μόνη μας επόμενη επιλογή είναι να είμαστε έξυπνοι».
Η Γαλλία υπογράφει αύριο, ήδη συμμετέχουν Πολωνία, Κύπρος, Ρουμανία
Το πρόγραμμα SAFE αποτελεί βασικό πυλώνα της ευρωπαϊκής στρατηγικής για την ενίσχυση της αμυντικής βιομηχανίας και της στρατηγικής αυτονομίας της ΕΕ, με τη διάθεση έως και 150 δισ. ευρώ σε δάνεια μακράς διάρκειας με ευνοϊκούς όρους. Ο εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα Άμυνας, Τόμας Ρενιέρ, γνωστοποίησε ότι στις χώρες που ήδη έχουν υπογράψει συμφωνία περιλαμβάνονται η Πολωνία, η Λιθουανία, η Κροατία, η Ρουμανία, το Βέλγιο και η Κύπρος, ενώ αύριο αναμένεται να υπογράψει και η Γαλλία. «Με την υπογραφή της Γαλλίας θα ολοκληρωθεί ακόμη μία σημαντική φάση του SAFE», ανέφερε, υπογραμμίζοντας ότι οι εργασίες στον τομέα της άμυνας προχωρούν με ταχείς ρυθμούς, κάτι που χαρακτήρισε «ζωτικής σημασίας για τη στήριξη της αμυντικής βιομηχανίας της ΕΕ».
Το SAFE χρηματοδοτεί την προμήθεια αμυντικών συστημάτων σε δύο βασικές κατηγορίες
Στην πρώτη περιλαμβάνονται πυρομαχικά, πύραυλοι, συστήματα πυροβολικού και πλήγματος μεγάλης ακρίβειας, χερσαίες δυνατότητες μάχης, μικρά drones (NATO Class 1) και συστήματα αντιμετώπισής τους, προστασία κρίσιμων υποδομών, κυβερνοάμυνα και στρατιωτική κινητικότητα. Στη δεύτερη κατηγορία περιλαμβάνονται συστήματα αεράμυνας και αντιπυραυλικής άμυνας, ναυτικές δυνατότητες, μεσαία και μεγάλα drones (NATO Class 2 και 3), στρατηγικοί πολλαπλασιαστές ισχύος (αερομεταφορές, εναέριος ανεφοδιασμός, C4ISTAR, διαστημικές υποδομές), τεχνητή νοημοσύνη και ηλεκτρονικός πόλεμος.
Σύμφωνα με τους κανόνες του προγράμματος, ποσοστό άνω του 65% της αξίας των εξαρτημάτων και υποσυστημάτων πρέπει να προέρχεται από την ΕΕ, τις χώρες του ΕΟΧ-ΕΖΕΣ ή την Ουκρανία, ενώ τα έργα της δεύτερης κατηγορίας υπόκεινται σε αυστηρότερα κριτήρια επιλεξιμότητας, με τους αναδόχους να πρέπει να διαθέτουν τη δυνατότητα τροποποίησης των συστημάτων χωρίς περιορισμούς από τρίτες χώρες.