Αν υπάρχει πλέον ένα σύμβολο της σύγχυσης που βιώνουμε τους τελευταίους μήνες λόγω της εξάπλωσης του COVID-19, είναι η χειρουργική μάσκα. </strong
Αφενός, η προληπτική υπέρ-προστασία από τον φόβο η οποία τυγχάνει να έχει αμφισβητηθεί για την αποτελεσματικότητα της περισσότερο από κάθε άλλο μέσο στην καταπολέμηση του ιού και αφετέρου ο συνειρμός που προσφέρεται για την μεταφορική έννοια φίμωσης του λόγου.
Ποτέ η διαχείριση της δημόσιας υγείας δεν ήταν ένα ζήτημα χωρίς σκοπιμότητες, πολιτικές, οικονομικές και ιδεολογικές. Έτσι, και η μάσκα επιτελεί και άλλους ρόλους. Η λειτουργία και η χρησιμότητα της δεν είναι μόνο για λόγους ιατρικής φύσης. Εν προκειμένω γίνεται το νέο σύμβολο της νέας κανονικότητας, μιας κανονικότητας συμβίωσης με τον κορωνοϊό, αλλά, ωμά – ωμά, βγάλε και τον σκασμό…
Η μάσκα λοιπόν θα είναι μια συνεχής υπενθύμιση της ύπαρξής του εν λόγω ιού και κάθε ιού πλέον, καθώς όμως και σύμβολο της νέας κανονικότητας αλλά και του επαναπροσδιορισμού της δικής μας θέσης απέναντι σε αυτή.
Ο τρόπος που ήρθε ο κορωνοϊός ήταν ενδεικτικός, για να καταλάβουμε και πώς λειτουργεί η ιατρική επιστήμη. Αποκωδικοποίησε τις μεθόδους της, αποκάλυψε ότι ο ιατρικός λόγος δεν είναι πλέον “ευαγγέλιο”. Οι καλύτεροι επιδημιολόγοι του πλανήτη βρέθηκαν μπροστά σε μια νέα συνθήκη και δεν μπορούσαν να δώσουν τις βεβαιότητες που έδιναν πριν οι γιατροί.
Ασφαλώς, έπρεπε να γνωρίσουν και εκείνοι τον ιό, για αυτό προφανώς και οι πολλές αντιφάσεις. Έπρεπε να περιμένουν επιδημιολογικές μελέτες και όμως, παρά ταύτα προχωρούσαν σε εισηγήσεις με περιεχόμενο πέραν της ιατρικής γνωμάτευσης, της πολιτικής και ιδεολογικής με αποτέλεσμα την απότομη αλλαγή εκ βάθεων της κοινωνίας με ότι επιπτώσεις συνεπάγεται…
Για τις μάσκες και τα τεστ πέρα από το ζήτημα της αναξιόπιστης αποτελεσματικότητας τους έχει εγερθεί και θέμα αισχροκέρδειας από την πώλησή τους από τα οποία κάποιοι θησαυρίζουν, με αποτέλεσμα ο σκοπός τους να αγιάζει τα μέσα προς το συμφέρον των ιδίων. Μάλιστα, με τις ευλογίες του κράτους παρά το γεγονός όπως ανέφερα πιο πάνω ότι και τα δύο δεν φημίζονται και τόσο για την αξιοπιστία τους. Το κράτος όμως επέμενε στην επιβολή και κατ’ επέκταση την επιδότηση τους. Όσοn αφορά τα τεστ τα οποία έχουν κυκλοφορήσει κατά δεκάδες στην αγορά από διάφορες εταιρείες διαφέρουν στην αποτελεσματικότητα τους, μάλιστα τα ποσοστά επιτυχίας από το ένα στο άλλο, λέχθηκε ότι μπορεί να ξεπεράσουν ακόμη και το 50%. Αλήθεια, εμείς τι τέστ χρησιμοποιούμε και ποιος ο βαθμός της αξιοπιστίας τους; Επίσης, ποια η χρησιμότητα ενός τέστ, το οποίο μπορεί να ακυρωθεί από λεπτό σε λεπτό σε συνάρτηση με τον βαθμό ευκολίας που έχουν προσδώσει για την μεταδοτικότητα του εν λόγω ιού; Το συμπέρασμα είναι απλό και εύκολο. Κέρδος μερικών εκατομμυρίων…
Οι μάσκες, επίσης, άλλα εκατομμύρια… Η χρήση της, παρόλο που επιβραδύνει την εξάπλωση του ιού, δεν «δουλεύει» πάντα καλά όπως κατέληξαν και ερευνητές του Πανεπιστημίου της Λευκωσίας, οι οποίοι έκαναν τη σχετική δημοσίευση στο περιοδικό φυσικής «Physics of Fluids». Επίσης, όσο αφορά την προστασία από την μάσκα τα μπρος-πίσω των ειδικών ανά το παγκόσμιο ως προς την αναγκαιότητα ή ακόμα και την καταλληλότητά επιβεβαιώνει την αμφιβολία. Για παράδειγμα, τώρα το καλοκαίρι η χρήση της είναι αφόρητη ίσως και επικίνδυνη για την υγεία.
Όπως ανέφερα όμως πιο πάνω η μάσκα έχει και μια ιδιαίτερη σημασία, συμβολική, απεικονίζει το φίμωτρο του λόγου! Παρόμοιο με αυτό των ζώων -το οποίο άλλοτε τοποθετείται εθελοντικά και άλλοτε επιβάλλεται δια νόμου- για να μην δαγκώνουν, αλλά και να μην φωνάζουν σε «ακατάλληλες» ώρες δημιουργώντας ηχορύπανση και διαταράσσοντας την ανήσυχη ηρεμία μας.
Χαρακτηριστική η δήλωση του λοιμωξιολόγου των ΗΠΑ και μέλος της ειδικής ομάδας του Λευκού Οίκου για την αντιμετώπιση της πανδημίας του κορωνοϊού δρ. Άντονι Φάουτσι στο CNN, «φοράω μάσκα ως σύμβολο για το τι πρέπει να κάνετε» και ο καθένας όπως το αντιλαμβάνεται. Τα συμπεράσματα και πάλι δικά σας.
Η κάλυψη λοιπόν που προσφέρει η μάσκα αποτελεί την υπαρκτή απεικόνιση της απομόνωσης αλλά και της αποστόμωσης από κάθε ελεύθερη άποψη, δύο στοιχεία που χαρακτηρίζουν την εποχή μας με την όλο και πιο έντονη παρουσία τους και, είναι εμφανές μέσα από το πρόβλημα που έχουμε πλέον στον τρόπο αντιμετώπισης των διαφορετικών απόψεων και θέσεων.
Εν κατακλείδι, στόχος μας, βγαίνοντας από αυτήν τη δοκιμασία πρέπει να είναι η επιδίωξη της επικοινωνίας και όχι η αποφυγή της εξαιτίας του φόβου, της ανασφάλειας και του εγωισμού μας. Στην προσπάθεια της ανθρωπότητας να ορθοποδήσει, έχουμε ανάγκη από συνεργασία και αλληλεγγύη, όχι φραγμούς και τοίχους. Ας αφήσουμε λοιπόν, τις μάσκες να μας θυμίζουν τους δύσκολους καιρούς που βιώνουμε και ας μην κρύψουμε το χαμόγελό μας πίσω από αυτές, αλλά και την άνευ όρων κατάργηση ιδανικών και αξιών.