Τo δρόμο για την εφαρμογή του σχεδίου για κοινή είσπραξη ασφαλιστικών και φορολογικών οφειλών ανοίγει το ενιαίο πιστοποιητικό Οικονομικήςb Ενημερότητος, που καταργεί τα χωριστά πιστοποιητικά φορολογικής και ασφαλιστικής ενημερότητας τα οποία χορηγούνταν έως τώρα.
Η σχετική διάταξη για τη δημιουργία ενός ενιαίου εγγράφου το οποίο θα εκδίδεται σε ψηφιακή μορφή μετά από αίτηση του ενδιαφερόμενου περιλαμβάνεται σε νομοσχέδιο του υπουργείου Δικαιοσύνης για το Κτηματολόγιο.
Στην πράξη, αποτελεί το πρώτο βήμα για τη δημιουργία ενός ενιαίου εισπρακτικού μηχανισμού που θα εισπράττει φόρους και εισφορές ενώ στη συνέχεια, θα τις αποδίδει σε Εφορία και ΕΦΚΑ ενημερώνοντας ταυτοχρόνως τα αρχεία των δύο φορέων σχετικώς με το ποιοι έχουν πληρώσει και ποιοι χρωστούν.
Η δημιουργία ενιαίου ψηφιακού μηχανισμού εισπράξεως εισφορών και φόρων αποτελεί ένα μόνο από τα βήματα που θα οδηγήσουν στο τοπίο της επόμενης ημέρας. Πρόκειται για ένα σχέδιο που ευρίσκεται σε εκκρεμότητα εδώ και αρκετά χρόνια από την Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων, αλλά πλέον αρχίζει να λαμβάνει σάρκα και οστά.
Κεντρικό ρόλο θα διαδραματίσει η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, ως ο κεντρικός υπεύθυνος επεξεργασίας των δεδομένων, ενώ αρμόδια για την επίβλεψη, τον συντονισμό και την παρακολούθηση θα είναι η Γενική Γραμματεία Κοινωνικών Ασφαλίσεων. Ενοποιητες των δύο συστημάτων αναμένεται να είναι η Ηλεκτρονική Διακυβέρνησις Κοινωνικής Ασφαλίσεως και βεβαίως η ΑΑΔΕ.
Τα ασφαλιστικά ταμεία και η Γενική Γραμματεία Δημοσιονομικής Πολιτικήςθα υποχρεούνται να παρέχουν όλα τα δεδομένα που κρίνονται απαραίτητα για την επιτυχή υλοποίηση του μνημονίου και κατ’ επέκταση του τελικού σχεδίου.
Με το προωθούμενο σχέδιο:
- Καθιερώνεται μια ενιαία ενημερότητα για οφειλές προς το Δημόσιο,μέσω του νέου πιστοποιητικού Οικονομικής Ενημερότητος.
- Δημιουργείται ένας ενιαίος μηχανισμός πίεσης των οφειλετών του Δημοσίου που θα λαμβάνει εναντίον του τα μέτρα αναγκαστικής εισπράξεως (κατασχέσει κ.λπ.) και θα τους ενημερώνει για τις συνολικές οφειλές τους. Στο πλαίσιο αυτό αναμένεται να αξιοποιηθεί το τηλεφωνικό κέντρο της ΑΑΔΕ αλλά και του ΚΕΑΟ για το «κυνήγι» των οφειλετών .
- Θα διενεργούνται ενιαία οι συμψηφισμοί μεταξύ επιστροφών φόρων και φορολογικών και ασφαλιστικών εισφορών.
- Κατά την εκκαθάριση της φορολογικής δήλωσης του φορολογούμενου θα βεβαιώνονται και οι ασφαλιστικές εισφορές.
- Σε μεταγενέστερο στάδιο θα μπορούν να ρυθμίζονται ενιαία για τμηματική εξόφληση οι οφειλές προς ασφαλιστικά ταμεία, Εφορία και τελωνεία.
Το νέο πιστοποιητικό Οικονομικής Ενημερότητος, που αποτελεί το πρώτο βήμα προς αυτή την κατεύθυνση θα περιλαμβάνει τα στοιχεία τόσο της φορολογικής όσο και της ασφαλιστικής ενημερότητος, θα είναι έγκυρο για κάθε προβλεπόμενη χρήση και θα γίνεται υποχρεωτικώς αποδεκτό από φορείς του ιδιωτικού και του δημοσίου τομέα, όπου κατά νόμο απαιτείται.
Η ηλεκτρονική έκδοσις του νέου ενιαίου πιστοποιητικού θα απαλλάξει πολίτες και επιχειρήσεις από την ταλαιπωρία και τις γραφειοκρατικές διαδικασίες στις συναλλαγές τους με το Δημόσιο. Θα περιλαμβάνει τα στοιχεία τόσο της φορολογικής όσο και της ασφαλιστικής ενημερότητος και θα είναι έγκυρο για κάθε προβλεπόμενη χρήση ενώ θα γίνεται υποχρεωτικά αποδεκτό από φορείς του ιδιωτικού και του δημοσίου τομέα, όπου κατά νόμο απαιτείται καθώς και από φυσικά ή νομικά πρόσωπα ή νομικές οντότητες, τα δικαστήρια όλων των βαθμών και τις εισαγγελίες όλης της χώρας σύμφωνα με την παρ. 3 του άρθρου 27 του ν. 4727/2020, όταν είναι κατά νόμο υποχρεωτική η προσκόμιση των ανωτέρω αποδεικτικών ενημερότητος.
Για την έκδοση του πιστοποιητικού οικονομικής ενημερότητος η πλατφόρμα αντλεί μέσω διαλειτουργικότητας τα αναγκαία δεδομένα από το πληροφοριακό σύστημα φορολογικού μητρώου της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων και το πληροφοριακό σύστημα του Ηλεκτρονικού Εθνικού Φορέα Κοινωνικής Ασφαλίσεως. Οι απαιτούμενες συνεργασίες διασφαλίζονται μέσω του Κέντρου Διαλειτουργικότητας της Γενικής Γραμματείας Πληροφοριακών Συστημάτων Δημόσιας Διοικήσεως του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβερνήσεως.
Οι φορείς του Δημοσίου που λαμβάνουν μέσω διαλειτουργικότητος το αποδεικτικό φορολογικής ενημερότητος ξεπερνούν πλέον τους 69, από 36 που ήταν το 2020. Μόνο μέσα στο 2021 διετέθησαν αυτοματοποιημένα περισσότερες από 340.000 φορολογικές ενημερότητες, απαλλάσσοντας τους προμηθευτές του Δημοσίου (πολίτες και επιχειρήσεις) από αντίστοιχο αριθμό επισκέψεων.
Μέχρι πριν λίγο καιρό η έκδοση αποδεικτικού φορολογικής ενημερότητος δεν ήταν καθόλου εύκολη υπόθεση. Ακόμα και για αυτούς που είναι συνεπείς στις φορολογικές τους υποχρεώσεις. Σε αρκετές περιπτώσεις, οι ενδιαφερόμενοι έπρεπε περάσουν από την εφορία, όπως για παράδειγμα κατά τη μεταβίβαση ακινήτου ή για να εισπράξουν χρήματα από το Δημόσιο. Όπως μάλιστα τονίζεται από τη φορολογική διοίκηση, αποδεικτικό ενημερότητος διαδικτυακά χορηγούνταν μόνο για κάθε νόμιμη χρήση εκτός εισπράξεως και εκτός μεταβιβάσεως ακινήτου.