Αυτο ήταν το “αεροπλανοφόρο” της αρχαιότητας!

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Αυτό ήταν το «αεροπλανοφόρο» της Αρχαιότητας και ονομαζόταν Τεσσαρακοντήρης
Οι Διάδοχοι και οι Επίγονοι τους, ναυπήγησαν στόλους αποτελούμενους από πολυάριθμες πολυήρεις, φτάνοντας μέχρι την κατασκευή κολοσσιαίων σκαφών όπως η εικοσήρης και η τεσσαρακοντήρης. Όπως θα δούμε, επρόκειτο για πραγματικά πλωτά φρούρια που θύμιζαν αναλογικά τα σύγχρονα θωρηκτά και αεροπλανοφόρα πλοία. Ειδικά η τεσσαρακοντήρης έφερε συνολικό πλήρωμα το οποίο έφθανε τους 6.000 άνδρες, περίπου όσους διαθέτει ένα σύγχρονο αεροπλανοφόρο.

Όπως έχει γίνει σχεδόν αποδεκτό στην επιστημονική κοινότητα, o αριθμός των οριζοντίων σειρών σε μία αρχαία πολυήρη δεν μπορούσε να είναι μεγαλύτερος από τρεις, όπως διαπιστώθηκε από τις πειραματικές απόπειρες των ιταλικών ναυτικών πόλεων της Αναγέννησης (Βενετία, Γένουα, Πίσα κ.α.).
Το ίδιο διαπιστώνεται από τα ρωμαϊκά ανάγλυφα τα οποία ποτέ δεν εικονίζουν πλοία με περισσότερες από τρεις οριζόντιες σειρές κουπιών. Όπως επίσης διαπιστώθηκε στην αναγεννησιακή Ιταλία, ο μέγιστος αριθμός ερετών που μπορούσαν να χειριστούν ένα κουπί ήταν οκτώ. Με βάση όσα αναφέρθηκαν, το μεγαλύτερο πλοίο που θα μπορούσε να κατασκευαστεί ήταν μια «εικοσιτετρήρης», δηλαδή ένα τρίκροτο σκάφος με τον μέγιστο αριθμό ερετών σε κάθε κουπί, δηλαδή οκτώ.

Η προαναφερόμενη κατανομή σειρών κουπιών και ερετών φαίνεται ότι ήταν αρκετά λειτουργική μέχρι την αναφερόμενη από τις αρχαίες πηγές «δεκαεξήρη». Ο Περσέας, τελευταίος βασιλιάς της Μακεδονίας, είχε μια δεκαεξήρη ως ναυαρχίδα του. Παρά ταύτα, οι αρχαίες πηγές αναφέρουν μια «τεσσαρακοντήρη», αυτήν του Πτολεμαίου Φιλοπάτορος, προσθέτοντας ότι διέθετε 4.000 ερέτες. Η προσπάθεια ερμηνείας αυτού του όρου ο οποίος αντιστοιχεί σε 40 κωπηλάτες σε μια κατακόρυφη ομάδα κουπιών, προκαλεί μέχρι σήμερα αμηχανία στους μελετητές.

Έχουν προταθεί διάφορες εξηγήσεις για την κατανομή των κωπηλατών αυτού του σαφώς τεραστίου πλοίου, αλλά η πιο πιθανή παραμένει αυτή που προτάθηκε από τον L. Casson που υπέθεσε ότι επρόκειτο για ένα πλοίο τύπου «καταμαράν» (catamaran). Κατά την άποψη του, η τεσσαρακοντήρης αποτελείτο στην πραγματικότητα από δύο «εικοσήρεις», οι οποίες ήταν σταθερά συνδεδεμένες με κοινό κατάστρωμα.

Τέτοιες περιπτώσεις είναι γνωστές στην ελληνιστική περίοδο, π.χ. κατά την πολιορκία των Συρακουσών από τους Ρωμαίους (212 π.Χ.), οι τελευταίοι συνέδεσαν με τον ίδιο τρόπο πεντήρεις, προκειμένου να τοποθετήσουν στο κοινό κατάστρωμα τις απαραίτητες «ελεπόλεις» (πυργοειδείς πολιορκητικές κατασκευές) για την κατάληψη των παράκτιων τειχών της πόλης.

Κατά τον Casson, κάθε μια από τις δύο εικοσήρεις που αποτελούσαν την τεσσαρακοντήρη θα είχε 2.000 ερέτες, από 1.000 σε κάθε πλευρά της. Αυτοί θα ήταν διατεταγμένοι σε τρεις οριζόντιες σειρές κουπιών με 50 κουπιά η κάθε μία, δηλαδή θα υπήρχαν 50 κατακόρυφες ομάδες κουπιών. Συνεχίζοντας, θεωρεί ότι οι ερέτες κάθε κατακόρυφης ομάδας θα ήταν είκοσι, διατεταγμένοι ως εξής: 8 θρανίτες (άνω σειρά), 7 ζυγίτες (μέση σειρά) και 5 θαλαμίτες (κάτω σειρά). Η εκδοχή του Casson για την τεσσαρακοντήρη ως σκάφος «καταμαράν» μπορεί να φαίνεται παράδοξη, εντούτοις είναι η πλέον λογική συγκριτικά με άλλες υποθέσεις. Για παράδειγμα, ένας φιλόλογος του 19ου αιώνα, θεώρησε ότι η τεσσαρακοντήρης είχε 40 οριζόντιες σειρές κουπιών με έναν μόνο ερέτη σε κάθε κουπί.

Η τεσσαρακοντήρης ήταν ένα πολυδάπανο σκάφος, δυσκίνητο και εξαιρετικά δύσκολο στην πλοήγηση, μια πραγματική ναυπηγική αποτυχία. Φαίνεται, όμως, πως οι κατασκευαστές του γνώριζαν αυτά τα μειονεκτήματα, πριν ξεκινήσουν τη ναυπήγηση του. Ο Πτολεμαίος Φιλοπάτωρ, ο πλουσιότερος μονάρχης της εποχής του, δεν θα είχε οικονομικά προβλήματα ως προς την συντήρηση του. Αν υπολογιστούν οι ναύτες (υπηρεσία καταστρώματος κ.α.) που χρειάζονταν για την πλοήγηση του, οι αξιωματικοί, η στρατιωτική φρουρά και το υπόλοιπο προσωπικό, το συνολικό πλήρωμα έφθανε (μαζί με τους 4.000 ερέτες), τους 6.000 άνδρες, περίπου όσους διαθέτει ένα σύγχρονο αεροπλανοφόρο. Τα μόνα πλεονεκτήματα της τεσσαρακοντήρους αφορούσαν το μέγεθος και το κατάστρωμα της.

Ένα τέτοιο σκάφος, τεράστιο ακόμη και για την σύγχρονη εποχή, ήταν κατάλληλο για να «διαδηλώνει» την ισχύ του πτολεμαϊκού κράτους σε εχθρούς και φίλους. Επιπλέον, αν χρησιμοποιείτο σε πολεμικές επιχειρήσεις, το κατάστρωμα του θα μπορούσε να μεταφέρει καταπέλτες και ελεπόλεις κολοσσιαίου μεγέθους, καθώς και μεγάλο αριθμό πεζοναυτών.

Σταδιακά, τέτοιου είδους κολοσσιαία πολεμικά πλοία εγκαταλείφθηκαν από τις ναυτικές δυνάμεις της Ελληνιστικής λόγω του μεγάλου κόστους συντήρησης και της δυσκολίας πλοήγησης τους. Τα μόνα πραγματικά εύχρηστα ήταν η τετρήρης, η πεντήρης και η εξήρης, και λιγότερο η επτήρης, η οκτήρης και η δεκήρης.

ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

49χρονος πατέρας στην Ορεστιάδα βρέθηκε κρεμασμένος μέσα στο σπίτι του

Νέα τραγική αυτοκτονία συγκλονίζει την Ορεστιάδα Σοκ προκαλεί στην Ορεστιάδα η αυτοκτονία ενός 49χρονου πατέρα δύο παιδιών, ο οποίος βρέθηκε κρεμασμένος σήμερα στο σπίτι του...

Δόλιχος: Το Αγώνισμα Αντοχής των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων

Τι ήταν ο Δόλιχος; Ο δόλιχος ήταν το μεγαλύτερο σε μήκος αγώνισμα δρόμου στην Αρχαία Ελλάδα. Εισήχθη στους Ολυμπιακούς Αγώνες το 720 π.Χ., αντικατοπτρίζοντας την...

Η πανέμορφη Λίμνη Μουσών: Μια απόδραση στη φύση

Η Λίμνη Μουσών είναι ένας μαγευτικός προορισμός στη Βοιωτία, στους πρόποδες του Ελικώνα, κοντά στο χωριό Άσκρη Πρόκειται για έναν καλά οργανωμένο χώρο αναψυχής και...

Λίμνη Κερκίνη: Από το φράγμα του Στρυμόνα στο εθνικό πάρκο της Μακεδονίας

Η δημιουργία της οφείλεται στην ανθρώπινη παρέμβαση και στην ανάγκη να δαμαστεί ο ποταμός Στρυμόνας Η Λίμνη Κερκίνη βρίσκεται στο βορειοδυτικό τμήμα του νομού Σερρών,...

Η Δέσποινα Μοιραρακη πούλησε χαλιά στην Κιμπερλι

Σε ανάρτηση της η Δέσποινα Μοιραρακη αναφέρει: It is a great honor and pleasure for me that the handmade carpets of the MIRARAKI enterprise decorate...

Τα Αρχαία Μυστικά του Μαύρου Κύμινου: Ιστορία, Οφέλη και Επιστημονική Επικύρωση

Μαύρο Κύμινο: Ιστορία, Οφέλη & Επιστημονική Επιβεβαίωση των Αρχαίων Μυστικών Μαύρο Κύμινο: Από τον Ιπποκράτη στη σύγχρονη επιστήμη – Όλα τα οφέλη που πρέπει να...

Αδωνις Γεωργιάδης: Στην πραγματικότητα η «Ελληνική Αγωγή» γεννήθηκε από την εκπομπή του «Νοών Νοείτω» του Ανδρέα Μαζαράκη

Σήμερα το πρωί απεβίωσε ο Ανδρέας Μαζαράκης. Είμαι πραγματικά λυπημένος που αυτός ο σπουδαίος Έλληνας μετά από μεγάλη μάχη έφυγε.Τον αγαπούσα και με αγαπούσε πολύ...

Γιατί η σοφία των αρχαίων Ελλήνων είναι ξανά επίκαιρη;

Η Αναγέννηση των Αρχαίων Ελλήνων Φιλοσόφων Η Στωικότητα και ο Πλατωνισμός δεν είναι απλά φιλοσοφικά συστήματα. Πρόκειται για τεχνολογίες ζωής. Δημιουργήθηκαν για να απαντήσουν σε...

Χαμενεϊ: Ήμουν αντίθετος στη συμφωνία με τις ΗΠΑ, αλλά έδωσα την έγκρισή μου

Ο Ανώτατος Θρησκευτικός Ηγέτης του Ιράν Μοτζταμπά Χαμενεί «έσπασε» τη σιωπή του μετά από μεγάλο χρονικό διάστημα επισημαίνοντας σε μήνυμά του, το οποίο δόθηκε σήμερα...

Έφυγε από τη ζωή ο αγαπημένος συμπρωταγωνιστής του Λάμπρου Κωνσταντάρα

"Εφυγε" απ τη ζωή ο δημοσιογράφος και ραδιοφωνικός παραγωγός Ανδρέας Μαζαράκης Ο Ανδρέας Μαζαράκης υπηρέτησε επί δεκαετίες τη δημοσιογραφία, αφήνοντας το δικό του αποτύπωμα τόσο...

Κεραυνοί του Νίκου Μωραϊτη για το “Πόσο Κάνει”: Χρησιμότερη θα ήταν η εφαρμογή “Πόσα Φάγαμε”

Σε παρέμβαση του ο Νίκος Μωραϊτης αναφέρει: Για να βρεις τη λιγότερο ακριβή φέτα στο Λεκανοπέδιο, είναι χρήσιμη η εφαρμογή PosoKanei. Ακόμα χρησιμότερη, πριν ψηφίσει...

Ο λιτός και ουσιαστικός λόγος που χαρακτήριζε τη σπαρτιατική αγωγή και διαμόρφωσε τη φήμη της Σπάρτης ως σύμβολο πειθαρχίας

Γιατί Μιλούσαν Λακωνικά; Οι Σπαρτιάτες ξεχώριζαν για τον μοναδικό τρόπο που μιλούσαν. Η ομιλία τους ήταν λιτή, κοφτή και ουσιαστική. Δεν χάραζαν λόγια. Πίστευαν πως...

Μια Αρχαία Συνταγή: Η Σχέση του Κρασιού με τη Θάλασσα στην Αρχαία Ελλάδα

Η ανάμειξη με θαλασσινό νερό στο κρασί στην Αρχαία Ελλάδα Η ανάμειξη με θαλασσινό νερό στο κρασί στην Αρχαία Ελλάδα φαντάζει περίεργη σήμερα. Όμως, αυτή...

Αρχαία νανοτεχνολογία: Τα αξεπέραστα μυστικά των προγόνων μας

  Αρχαία νανοτεχνολογία: Τα αξεπέραστα μυστικά των προγόνων μας Είναι δύσκολο να το πιστέψει κανείς, όμως η νανοτεχνολογία δεν αποτελεί αποκλειστικό προνόμιο της σύγχρονης εποχής των...

Ηθική του Αριστοτέλη: Απόλαυση, Αρετή και Ευτυχία στα Ηθικά Νικομάχεια

Αριστοτέλης: Η Λογική και η Παρατήρηση στη Θεμελίωση της Ηθικής Η αρχαία ελληνική φιλοσοφία κορυφώνεται με τον Αριστοτέλη και το έργο του, τα Ηθικά Νικομάχεια....

Σωτήρης Τσόγκας: Ο δημοφιλής ηθοποιός έφυγε από τη ζωή στα 75 του χρόνια

ΣΩΤΗΡΗΣ ΤΣΟΓΚΑΣ (1951-2026) "Εφυγε" απ τη ζωή ξαφνικά ο ηθοποιός και θεατράνθρωπος Σωτήρης Τσόγκας. Σύζυγος της ηθοποιού Μαίρης Ραζή με την οποία δημιούργησαν αρχικά το...

Ο χαμένος Εκατόμπεδος ναός της Ακρόπολης και τα θραύσματά του

Οι Άγνωστοι Ναοί της Αθηνάς στην Ακρόπολη Οι περισσότεροι επισκέπτες της Ακρόπολης γνωρίζουν μόνο έναν ναό της Αθηνάς: τον Παρθενώνα. Ωστόσο, στον Ιερό Βράχο υπήρξαν...

Αρχαία Κασσώπη: Το «Μάτσου Πίτσου» της Ελλάδας

Ένα μόνο δείγμα από τις αμέτρητες ιστορίες που κρύβει κάθε γωνιά της χώρας μας Η Ελλάδα, μια ανεξάντλητη πηγή πολιτισμού, προσφέρει αμέτρητες ευκαιρίες να ανακαλύψουμε...

Εφυγε από τη ζωή ο θρύλος του ραδιοφώνου Ανδρέας Μαζαράκης – Είχε πρωταγωνιστήσει στα νιάτα του σε ταινίες δίπλα στον Λαμπρο Κωνσταντάρα

Ο έμπειρος δημοσιογράφος και ραδιοφωνικός παραγωγός, με μακρά πορεία στον έντυπο Τύπο και τα ερτζιανά, έφυγε από τη ζωή Ο Ανδρέας Μαζαράκης συμμετείχε σε δύο...

Βασιλική Πουρλιώτη: Ακούς, πατέρα;

Ακούς, πατέρα; Βασιλική Πουρλιώτη από το DocumentoΦίλες και φίλοι,Αν προσπαθούσα να θυμηθώ μία από τις κλασικές, καθημερινές συζητήσεις που είχα με τον πατέρα μου...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ