Η φωνή του Ρήγα Βελεστινλή για την παιδεία του Γένους

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Του Δημ. Κ. Κουτσουλέλου.

 

Επίτιμος Επόπτης Δημοτικής Εκπαιδεύσεως.

Όποιος ελεύθερα συλλογάται,

συλλογάται καλά.

Μια φωτεινή και ρωμαλέα μορφή της Ελληνικής Ιστορίας είναι ο Ρήγας Βελεστινλής, γιος φλογερού πατριώτη και γνήσιας Ελληνίδας, αναδείχθηκε αντάξιος γόνος των Παλαιών Φερών, πατρίδας του Ιάσονα. Στην όμορφη Θεσσαλική πόλη διδάχτηκε τα πρώτα γράμματα. Εδώ, περιδιαβάζοντας, κάτω απ’τους παχείς ίσκιους χιλιόχρονων δέντρων, θαυμάζοντας το φυσικό περιβάλλον και στενάζοντας για τη βαρύτατη σκλαβιά του Γένους, το φιλότιμο Ελληνόπουλο-ο Αντώνιος Κυριαζής- τραγούδησε τα κλέφτικα τραγούδια, οραματίστηκε ελεύθερη την Πατρίδα και αντίκρυσε τις χιονισμένες κορφές του Πηλίου και του Ολύμπου. Στη Ζαγορά και στ΄Αμπελάκια, κοντά σε φωτισμένους Δασκάλους, προικισμένους με ενθουσιαστική έφεση για τα γράμματα και ακαταπόνητη επιμέλεια, με γόνιμη φαντασία και εξαιρετική ευφυία, έθρεψε, με πλουσιότατη πνευματική και εθνική παράδοση, τη διψασμένη για μάθηση αγνή ψυχή του. Δάσκαλος, ύστερα, για ένα χρόνο, στον Κισσό, ένα χωριό του Ανατολικού Πηλίου, ανέπτυξε πλουσιότατη δράση και άφησε ζωντανό απ’εκεί το πέρασμά του.

Νέος ακόμη, εγκαταλείπει τη γενέθλια γη, με μεγάλο απόθεμα οδυνηρών εμπειριών απ’ τις Τουρκικές αντεκδικήσεις για τα Ορλωφικά και με άσβεστο μίσος κατά των τυράννων. Στην Κωνσταντινούπολη, στη Βλαχία και στη Βιέννη, παντού όπου βρίσκεται, γράφει, τυπώνει βιβλία, κηρύττει, τραγουδά, οργανώνει, κινείται, εμψυχώνει τους ομογενείς, αλληλογραφεί με τους δραστήριους Έλληνες, που ζουν στα πέρατα της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η ανάσταση του Γένους, χρυσό και ατελεύτητο όνειρο των αιώνων της σκλαβιάς, έγινε επίμονη σκέψη του και ακοίμητη φροντίδα. Έτσι, η μορφή του προφήτη της αναστάσεως του Ελληνισμού, του πρωτόκλητου της της θυσίας και του πρωτομάστορα της ελευθερίας, έγινε το σύμβολο, που αναζητούσε η πίστη των υποδούλων. Υπήρξε η φλογερή δασκαλική ψυχή, την οποία περιβάλλουν ο φωτοστέφανος του μαρτυρίου και η αχλύδα του θρύλου.

Ο Ρήγας δεν υπήρξε μόνο ο φλογερός βάρδος της ελευθερίας και ο πρωτομάρτυρας της Ελληνικής Επαναστάσεως. Υπήρξε, πολύ περισσότερο, ο τολμηρός ενσαρκωτής του Νεοελληνικού Κράτους, με το Σύνταγμά του, μέσα στο Βαλκανικό και γενικότερα, τον Ευρωπαϊκό χώρο, πιστεύοντας στην τεράστια δύναμη της Ελληνικής Παιδείας, με ορθούς προσανατολισμούς και φωτεινούς ορίζοντες.

Σ’ εποχή που η καθολική εκπαίδευση δεν είχε καθιερωθεί ακόμη στην Ευρώπη, με το άρθρο 22, ορίζει: << Όλοι, χωρίς εξαίρεσιν, έχουν χρέος να ηξεύρουν γράμματα. Η Πατρίς έχει να καταστήση Σχολεία εις όλα τα χωρία, δια τα αρσενικά και θηλυκά παιδιά. Εκ των γραμμάτων γεννάται η προκοπή, με την οποίαν λάμπουν τα ελεύθερα Έθνη . Να εξηγούνται οι παλαιοί ιστορικοί συγγραφείς. Εις δε τας μεγάλας πόλεις να διδάσκεται η γαλλική και η ιταλική γλώσσα. Είς όλα τα Σχολεία η ελληνική να είναι απαραίτητος

Ακολουθεί τις απόψεις του Πατροκοσμά που πίστευε ότι “όλα τα παιδιά να μαθαίνουν γράμματα, που λαμπρύνουν τον νούν του μαθητού . Είχε συνθέσει ιδιαίτερο ποίημα, με τίτλο: Ύμνος προς την παιδείαν και πρόσκλησις των Μουσών εις την Ελλάδα. Είναι χαρακτηριστικό το απόσπασμα:

Η σοφία ας αστράψη

και το Γένος μας αςλάμψη

πάλιν το Ελληνικόν.

Και αι Μούσαι ας αρχίσουν

τα γλυκά να κελαδήσουν

ήχον τον μελωδικόν…

Τα αιτήματα αυτά εξακολουθούν να έχουν επικαιρότητα.

Τα κλασσικά γράμματα και η ελληνική γλώσσα, όπως αποκρυσταλλώνονται στο έργο των κορυφαίων του ελληνικού πολιτισμού, οφείλουν ν’αποτελούν το βάθρο της παιδείας μας, που αντλεί χυμούς απ’την ελληνική αρχαιότητα και τη βυζαντινή πνευματικότητα. Σήμερα, η περιρρέουσα την Κοινωνία μας ατμόσφαιρα είναι υλιστική και ευδαιμονιστική. Οι ηθικές δυνάμεις του τόπου μας είναι λίγες και οι αξίες της ζωής, διαρκώς, υποχωρούν, ώστε όλα να επιτρέπονται και όλα να γίνονται, χωρίς φραγμούς και τιμωρίες. Η ασεβής λύσσα των καταλυτικών καιρών μας καταστρέφει τα ιδανικά και το παρελθόν μας.

Τη γενική νοσηρή αυτή κατάσταση ακολουθεί, δυστυχώς, ως ευπαθής κοινωνική λειτουργία και η Παιδεία. Το πνεύμα του καλού αντιπαλαίει κατά του κακού και ολεθρίου πνεύματος, μέσα στην τραγική αντιφατικότητα της εποχής μας. Οι ελλοχεύουσες δυνάμεις της αρνήσεως ορθώνονται μπροστά μας απειλητικές και υπονομεύουν την ανθρώπινη προσωπικότητα. Η Ελληνική Παιδεία έπαψε να είναι γνήσια ανθρωπιστική και ανθρωποπλαστική λειτουργία. Χρειάζεται πίστη και ενατένιση προς το μέλλον. Η μοίρα του Ελληνικού Σχολείου είναι η μοίρα του Έθνους. Η Πατρίδα μας έζησε και θα ζήσει με μια Παιδεία Ελληνοχριστιανική, με την πίστη των ιδανικών της και τις υψηλές ανατάσεις της, που εκράτησε αλώβητη την Ορθοδοξία και αμόλυντο τον Ελληνισμό. Η φωνή του Ρήγα είναι πάντοτε ζωντανή και επίκαιρη.

Η Ιστορία εδικαίωσε απόλυτα τους αγώνες και τη θυσία του Ρήγα. Ο σπόρος του έπεσε σε αγαθή γη. Οι επερχόμενες γενιές δεν άργησαν να θερίσουν τους καρπούς του. Η απήχηση της ύψιστης προσφοράς του ήταν τεράστια. Παραμένει στη διαδρομή του χρόνου, μια παιδαγωγούσα και ιδανική Μορφή, ένα αιώνιο όνομα και μια λαμπρή δόξα.

Από το ανασκαμμένο χώμα-παρατηρεί ο Χρήστος Μαλεβίτσης – την επόμενη άνοιξη, απρόβαλε πλήθος από κόκκινες παπαρούνες. Οι οποίες επλατάγιαζαν στην αύρα και, μέσα στο άφθονο εαρινό φώς, μηνούσαν την ανάσταση.

Ποτισμένος με το αίμα της θυσίας, βλάστησε και γιγάντωσε στην εύκαρπη γή. Ο σπόρος, που έκαμε το μυστηριακό του κύκλο, ίδιο και απαράλλαχτο, απο καταβολής της ζωής. Τον κύκλο της μεταβάσεως απ’τον Άδη στη ζωή και της ανακλήσεως ενός Λαού στην ιστορική πορεία του. Πορεία του πάθους και της θυσίας.

Οι ιδέες του, οι στοχασμοί του και οι υποθήκες του για τη ζωή ενσαρκώνουν το έργο του και το παράδειγμά του και μας παρορμούν σε δράση και εργασία, για ενάρετο βίο και ψυχική ενατένιση, για πίστη και σφυρηλάτηση του ελληνικού μέλλοντος.

Ο μαρτυρικός θάνατος του Ρήγα και των επτά συντρόφων του, μέσα στα σκοτεινά και υγρά κελλιά του πύργου Νεμπόϊσα, στο παραποτάμιο φρούριο του Βελιγραδίου, άναψε τον ελληνικό δαυλό, που εφώτισε και φωτίζει ανέσπερα την ελληνική ιστορία, που έδειξε και δείχνει το ζωντανότερο δείγμα της αγωνιστικής διαθέσεως της Ελληνικής Φυλής:

Ήλιε μου να’σαι μαρτυριά,

το αίμα μου ως τη σταλαγματιά

για την Πατρίδα χύνω!…

Ξενητεμένε, μήπως μας στέλνεις χαιρετίσματα;

Μηνάς το γυρισμό σου;

Της δόξας ήρθεν ο καιρός; Ως πότε παλληκάρια;

Κ. Παλαμάς
Πηγή: Εφημερίδα ΕΣΤΙΑ.
Παρασκευή, 13 Μαρτίου 2015. ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

Φαράγγι του Αγγίτη

Το Φράγμα του Αγγίτη βρίσκεται στην ανατολική πλευρά του νομού Σερρών στο χωριό Συμβολήκαι σηματοδοτεί την αρχή του φαραγγιού του Αγγίτη, ενός εντυπωσιακού φαραγγιού...

Αρχαίο Θέατρο Ασπένδου: Το Αρχιτεκτονικό Θαύμα του Ζήνωνα

Το Αρχαίο Θέατρο της Ασπένδου αποτελεί ένα από τα σπουδαιότερα μνημεία της Ρωμαϊκής αρχιτεκτονικής και το καλύτερα διατηρημένο θέατρο της αρχαιότητας Για να κατανοήσουμε όμως...

Πετούνιες για χρώμα στον κήπο και στο μπαλκόνι

Πετούνια, ο καλύτερος τρόπος για να γεμίσουμε με έντονα χρώματα τον κήπο την αυλή και το μπαλκόνι μας και να απολαμβάνουμε ένα από τα πιο...

Στις 15 Απριλίου 1896 ολοκληρώθηκαν στην Αθήνα οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες

Στις 15 Απριλίου 1896 ολοκληρώθηκαν στην Αθήνα οι πρώτοι σύγχρονοι Ολυμπιακοί Αγώνες Κεντρικό σύμβολο της διοργάνωσης ήταν το Παναθηναϊκό Στάδιο και στην Τελετή Λήξης ήταν...

Από την Εκδίκηση στη Δικαιοσύνη: Γιατί η Ορέστεια του Αισχύλου άλλαξε τον Κόσμο;

Η καταστροφή της Αθήνας από τους Πέρσες το 480 π.Χ. λειτούργησε ως ένας βίαιος αλλά αναγκαίος «λευκός καμβάς» Πάνω στα ερείπια της παλιάς πόλης, οι...

Ζωζώ Σαπουντζάκη: Η φίλη της σπάει τη σιωπή της για την πραγματική κατάσταση της υγείας της «βασίλισσας της νύχτας»

Σε μια εκ βαθέων συζήτηση, η Σταυρίνα Ευστρατιάδου μίλησε για τη δύσκολη απόφαση του περιβάλλοντος της Ζωζώς Σαπουντζάκη να της κρατήσουν κρυφή την απώλεια...

Κύλικα: Το αρχαίο Ελληνικό ποτήρι που χώριζε τους χωρικούς από τους αριστοκράτες

Η Κύλικα, το αρχαίο Ελληνικό ποτήρι, αποτελούσε το κεντρικό αντικείμενο κάθε επίσημου συμποσίου, λειτουργώντας ως σύμβολο κοινωνικής θέσης Σε αυτές τις συγκεντρώσεις, οι αριστοκράτες της...

Η Κοσμική Λειτουργία του Ερμή: Ο Θεός του Λόγου, της Επικοινωνίας και της Μεταβίβασης (Πρώτο μέρος)

1. Η φύσις της Ερμαϊκης ενάδος Η ενάς του Ερμου ανήκει εις τάς θείας δυνάμεις εκεινας αί ενεργουν ως συνδετικοί κρίκοι μεταξύ των επιπέδων της...

Πήγε και δουλειά και βρήκε το αφεντικό της κρεμασμένο – Αυτοκτόνησε πασίγνωστος επιχειρηματίας στη Λαμία

Σοκ έχει προκαλέσει στην τοπική κοινωνία της Λαμίας ο αιφνίδιος θάνατος γνωστού επιχειρηματία ο οποίος εντοπίστηκε νεκρός το πρωί της Τετάρτης μέσα στην επιχείρησή...

19χρονη Μυρτω: Ραγίζουν καρδιές οι μαρτυρίες των γονιών της για μέλη της παρέας της

  Το μοιραίο ξημέρωμα – Η κατάρρευση και η μεταφορά Η 19χρονη εντοπίστηκε χωρίς τις αισθήσεις της σε δημόσιο χώρο στο Αργοστόλι και μεταφέρθηκε με ασθενοφόρο...

Φραντς Κάφκα: Πιθανότατα θα χάσεις ό,τι αγαπάς, αλλά στο τέλος, η αγάπη θα επιστρέψει με άλλον τρόπο

Στα 40 του χρόνια, ο Φραντς Κάφκα (1883-1924) που δεν παντρεύτηκε ποτέ ούτε απέκτησε παιδιά, περπατούσε σε ένα πάρκο του Βερολίνου όταν συνάντησε ένα κοριτσάκι...

Κέκροπας: Ο Αρχαίος Έλληνας Βασιλιάς-Φίδι που Απαγόρευσε τις Αιματηρές Θυσίες

Ο Κέκροπας δεν κυβέρνησε απλώς ως ένας συμβατικός ηγεμόνας, αλλά λειτούργησε ως ο πρώτος μεγάλος εκπολιτιστής της Αττικής Με την παράξενη εμφάνισή του μισός άνθρωπος...

Αθλιοι: Εγκατελειψαν αβοήθητη την 19χρονη Μυρτω να πεθάνει στο παγκάκι: Κάναμε κοκαίνη και εκείνη κατέρρευσε

Νέα τροπή λαμβάνει η υπόθεση της 19χρονης Μυρτούς στο Αργοστόλι, στην Κεφαλονιά καθώς οι αποκαλύψεις του τρίτου συλληφθέντος ρίχνουν φως στις συνθήκες κάτω από...

Θάνατος 19χρονης: Το παιδί μου δεν έχει κάνει κάτι, είναι αθώο, λέει η μητέρα του 26χρονου

Σοκ και βαθιά θλίψη έχει προκαλέσει στην τοπική κοινωνία της Κεφαλονιάς ο αιφνίδιος θάνατος της 19χρονης Μυρτώς, η οποία εντοπίστηκε χωρίς τις αισθήσεις της τα ξημερώματα της...

Η Θεωρία Δημόκριτου και Αναξίμανδρου για την Αρχή του Σύμπαντος

Στην αυγή της φιλοσοφίας, πριν η έννοια ενός μονοθεϊστικού, δημιουργού Θεού κυριαρχήσει στη δυτική σκέψη η Θεωρία Δημόκριτου και Αναξίμανδρου για την Αρχή του Σύμπαντος...

Οι περισσότερες δωρεές ρούχων δεν πηγαίνουν απευθείας σε φτωχούς, αλλά πωλούνται για να βγάλουν λεφτά οι οργανώσεις

Το πραγματικό πείραμα ενός Γερμανού TikToker Ο Γερμανός έβαλε AirTag μέσα σε ένα παλιό ζευγάρι αθλητικά παπούτσια (Asics).Τα πέταξε σε κουτί συλλογής ρούχων του Bayerisches...

Έχιουμ: Ανθεκτικός θάμνος με εντυπωσιακά μωβ λουλούδια

Το έχιουμ είναι ένα πολυετές φυτό χαμηλής συντήρησης που ξεχωρίζει με το πλούσιο φύλλωμα και τα πανέμορφα λουλούδια του σε αποχρώσεις του μωβ, του...

Θεός Θάνατος: Η Αληθινή Προσωποποίηση του Τέλους στη Μυθολογία

Συχνά στην ελληνική μυθολογία, οι άνθρωποι μπερδεύουν τον Άδη με τον θεό του θανάτου Αν και ο Άδης κυβερνά τον Κάτω Κόσμο και διαχειρίζεται τις...

Θεόδωρος ο άθεος: Ο Έλληνας φιλόσοφος που αμφισβήτησε την ηθική

Ο Θεόδωρος ο άθεος, ο Έλληνας φιλόσοφος, σημάδεψε την ιστορία της αρχαίας σκέψης μέσα από την τολμηρή απόρριψη κάθε συμβατικής ηθικής Ενώ πολλοί σύγχρονοί του...

Σαν σήμερα γεννήθηκε η ΑΕΚ από τους απογόνους των ηρώων και μαρτύρων της Βασιλευουσας

Σαν σήμερα γεννήθηκε η ΑΕΚ μας από Πρόσφυγες της Κωνσταντινούπολης και της Μικράς Ασίας που έχασαν ξαφνικά τα πάντα αλλά κράτησαν το Ψυχικό τους...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ