Θέμις: Η Πανδερκής προστάτιδα θεά του Δικαίου

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Η Θέμις ανήκει στους Τιτάνες, τους πρώτους θεούς της ελληνικής μυθολογίας, που ήταν τέκνα του πρώτου θεϊκού ζεύγους της Γαίας και του Ουρανού. Ο ποιητής Πίνδαρος τη θεωρεί πρώτη γυναίκα του Δία και ο Ησίοδος, δεύτερη μετά τη Μήτιδα, με την οποία ο πατέρας των Θεών διατήρησε σχέσεις σεβασμού και εμπιστοσύνης.

 

Ήταν η πρώτη κάτοχος του Μαντείου των Δελφών, το οποίο και έπειτα χάρισε στην αδελφή της Φοίβη, γιαγιά του Απόλλωνα. Όταν όμως γεννήθηκε ο Απόλλωνας επέδειξε προς αυτόν ιδιαίτερη αγάπη και στοργή και σύμφωνα με τη μυθολογία αυτή πρώτη του πρόσφερε τροφή, θεωρούμενη έτσι και τροφός του Απόλλωνα παραδίδοντάς του αργότερα το εν λόγω Μαντείο…

Ήταν εκπρόσωπος της θείας δικαιοσύνης σε κάθε ανθρώπινη περίσταση και κυρίως σε ότι σχετιζόταν με τους νόμους της φιλοξενίας. Άλλη ιδιότητα της Θέμιδας, που την κληρονόμησε από τη μητέρα της τη Γη, ήταν και η προφητική της ικανότητα. Είχε διαδεχθεί τη μητέρα της στο μαντείο των Δελφών.

Ήταν η σοφή και ειλικρινής υπεύθυνη θεά για την τήρηση των δικαιωμάτων στις ανθρώπινες σχέσεις. Σε συμβολικό επίπεδο αντιπροσωπεύει τον νόμο και την ηθική τάξη, το θείο δίκαιο. Ο ζυγός στο αριστερό της χέρι αντιπροσώπευε την Δικαιοσύνη και η αλυσίδα και το ξίφος συμβόλιζαν την αυστηρή εφαρμογής αυτής.

Το όνομα Θέμις προέρχεται από το ρήμα τίθημι που σημαίνει θέτω, τοποθετώ, φέρω τι εις τίνα θέσιν, και συνεπώς εμπεριέχει αρχικά την έννοια του τεθειμένου και κατ’ επέκταση του δικαίου και της ηθικής τάξης ως κάτι που έχει τεθεί θεϊκά.

Κατά τον Όμηρο εκτελεί καθήκοντα κήρυκα του Δία και των θεών, αργότερα όμως τη θεωρούσαν προστάτρια της νομιμότητας και θεά της δικαιοσύνης. Στο όνομα του Δία συγκαλούσε το συμβούλιο των θεών και ότι επόπτευε την τάξη κατά τις τελετές των συμποσίων τους.

keimeno themis1

Ήταν η τελετάρχης του Ολύμπου. Εκτελούσε τις αποφάσεις του Δία. Καθόταν κοντά του και συνομιλούσε μαζί του. Επίσης είναι αυτή που κάθε φορά εξαγγέλλει τις αποφάσεις του Δία εξ ου και αποκαλούνταν «Διός θέμιστες» όπως έτσι λέγονταν οι νόμοι και οι αποφάσεις που δημιουργούσαν οι άνθρωποι κατ΄ εικόνα της δικαιοσύνης του Ολύμπου.

Ήταν προστάτρια όλων των δικαιωμάτων των ανθρώπων. Ρύθμιζε τη δικαιοσύνη μεταξύ των ανθρώπων. Μπορεί να παρομοιαστεί με τελετάρχη στις γιορτές και τα συμπόσια του Ολύμπου και ως θεότητα, που επιβάλλει την τάξη στο βουνό των Θεών.

Η Θέμις στη μυθολογία είναι εκείνη που θεσμοθετεί. Είναι η θεά που προστατεύει κάθε θεσμό και ιδιαίτερα της φιλοξενίας και της δικαιοσύνης. Η δικαιοσύνη των ανθρώπων έχει ουράνια προέλευση και συνδέεται με την παγκόσμια τάξη, της οποίας ανώτατος ρυθμιστής είναι ο Δίας, που βοηθείται στο έργο του από αυτήν.

keimeno themis2

Με αυτές τις αντιλήψεις ο Ησίοδος έπλασε στη Θεογονία του την Θέμιδα, ως σύζυγο του Δία, αφού η ιδέα της τάξης είναι συνυπάρχουσα ιδιότητα του υπέρτατου θεού. Έτσι παρουσιάζεται η Θέμις προστάτιδα του δικαίου και της φιλοξενίας και τιμωρός κάθε παράβασης επ΄ αυτών, ιδιαίτερα κατά του Πάριδος που καταπάτησε τις αρχές, με τον Τρωικό Πόλεμο που συναποφάσισε με τον Δία.

Ο γάμος του μαζί της σηματοδότησε, μετά την κατάποση της πρώτης του συζύγου Μήτιδος, τη σταθεροποίηση της βασιλείας ως του ισχυρότερου από όλους τους θεούς αλλά και ως εγγυητή σταθερών κανόνων που ίσχυαν τόσο για τους θεούς, όσο και για τους θνητούς.

Το δίκαιο που αντιπροσωπεύει είναι ιερό και ισχύει και για τους θεούς και είναι ανώτερο ακόμη και από τη βούλησή τους. Ως θεά είχε τρισυπόστατη εκπροσώπηση ως θεά φυσικής τάξης, θεά της ηθικής τάξης και προφήτις θεά, ιδιότητα που την κληρονόμησε από την μητέρα της Γαία.

Έτσι σύμφωνα με τα παραπάνω, θυγατέρες της Θέμιδος και του Διός εκπροσωπούν τη φυσική τάξη, φέρονταν οι Ώρες, οι οποίες ανάλαβαν να κανονίσουν όσα πρέπει να γίνονται στη φύση στις διάφορες εποχές του χρόνου ( η ακριβής εναλλαγή των εποχών) . Οι Ώρες επίσης εκπροσωπούν την ηθική τάξη αφού η Ευνομία, η Δίκη, και η Ειρήνη, που αποτελούν τα υπέρτατα αγαθά μιας κοινωνίας.

keimeno themis3

Άλλες θυγατέρες της Θέμιδος και του Διός είναι οι οι Μοίρες, (η Κλωθώ, η Λάχεση και η Άτροπος,) που προσωποποιούσαν το πεπρωμένο κάθε ανθρώπου, και στις οποίες ο πατέρας τους Δίας τις είχε αναθέσει να διανέμουν στους ανθρώπους τα αγαθά.

Επίσης η παρθένα Αστραία, προσωποποίηση της δικαιοσύνης. Η Δίκη (Αστραία) ήταν η μόνη που είχε το θρόνο της δίπλα στον πατέρα της, Δία, όταν εκείνος δίκαζε. Και τέλος ως εκπροσωπούσες την προφητεία φέρονταν οι Νύμφες.

Η Θέμις προσαγορεύονταν άλλοτε «Ιχναία θεά», δηλαδή θεά που αναζητεί ίχνη αδικοπραξιών, καθώς και «Πανδερκής θεά», εκ του γεγονότος ότι τίποτε δεν της διέφευγε. (πάν + δέρκομαι) -> αυτός που παρατηρεί τα πάντα, δηλαδή αυτός που έχει πανεποπτεία.)

Επί του τελευταίου κάποιοι μυθογράφοι θεώρησαν την Θέμιδα κόρη του Ήλιου υπό το φως του οποίου ουδέν αποκρύπτεται. Μάλιστα λεγόταν ότι η Θέμις έβλεπε τα πάντα πριν ακόμα τα δουν οι άνθρωποι. Επ΄ αυτού ο Αισχύλος αναγνωρίζει την Θέμιδα μητέρα του προορατικού Προμηθέα.

Ιερά της Θέμιδος υπήρχαν στη Θεσσαλία, Αττική, Βοιωτία και Ολυμπία.Η λατρεία της είχε διαδοθεί σ’ όλη την Ελλάδα. Στο εθνικό μουσείο στην Αθήνα σώζεται ωραιότατο άγαλμά της που κατασκευάστηκε τον 3ο π.χ. αι. από το Χαιρεστράτη.

http://mythiki-anazitisi.blogspot.gr/2014/03/blog-post_10.html

ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

Κατέρρευσαν οι συνομιλίες Ιράν – ΗΠΑ στην Ελβετία

Σε τροχιά πλήρους αποσταθεροποίησης εισήλθαν οι διμερείς επαφές ανάμεσα στις Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν καθώς η ιρανική αντιπροσωπεία επέλεξε να αποχωρήσει την Κυριακή από...

Τι να γνωρίζετε για τα χρήματα για να είστε πραγματικά ευτυχισμένοι – Τι λέει η νευροεπιστήμη

Τα χρήματα μπορούν να κάνουν τους ανθρώπους πιο ευτυχισμένους όταν βελτιώνουν την ασφάλεια, τη σταθερότητα και την απαλλαγή από το καθημερινό άγχος. Αλλά μόλις...

Ο Μαριος Ηλιόπουλος σε μια συνέντευξη – κατάθεση ψυχής

Μια διαφορετική συνέντευξη έδωσε από τη Λογγά Μεσσηνίας, το χωριό από το οποίο κατάγεται η οικογένειά του, ο διοικητικός ηγέτης της ΠΑΕ ΑΕΚ Μάριος...

Ο χαμένος Εκατόμπεδος ναός της Ακρόπολης και τα θραύσματά του

Οι Άγνωστοι Ναοί της Αθηνάς στην Ακρόπολη Οι περισσότεροι επισκέπτες της Ακρόπολης γνωρίζουν μόνο έναν ναό της Αθηνάς: τον Παρθενώνα. Ωστόσο, στον Ιερό Βράχο υπήρξαν...

Τραγική απώλεια: Ο αδερφός του δημοσιογράφου Νίκου Νικολετακη, Μανώλης βρέθηκε νεκρός στη θάλασσα που πήγε για μπάνιο

Έχασα τον αδελφό μου τον Μανώλη χθες. Τον βρήκαν νεκρό στη θάλασσα. Είχε πάει για μπάνιο αργά γιατί το νερό τον ηρεμούσε. Ήταν ο πιο...

Θερινό Ηλιοστάσιο και το Ηλιοτρόπιο του Μέτωνα

Στην Πνύκα βρίσκονται τα θεμέλια του Ηλιοσκόπιου του Μέτωνα Το ηλιοσκόπιο ήταν τετραγωνικός πύργος (4 x 4 μέτρα) που χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι αστρονόμοι για την...

Η πιο απρόσμενη δήλωσή του Δημήτρη Πιατα για τον σκηνοθέτη Γιάννη Σμαραγδή: Οποιος επώνυμος μεγάλης ηλικίας παίξει σε ταινία του, μετά πεθαίνει

Ο Δημήτρης Πιατάς Ισχυρίστηκε (με μαύρο χιούμορ) ότι «όποιος επώνυμος, κάποιας ηλικίας, παίζει σε ταινία του Γιάννη Σμαραγδή, πεθαίνει μετά» αναφέροντας παραδείγματα όπως ο Σωτήρης...

Η πολιτική που ακολουθείται οδηγεί τη χώρα σε δημογραφική συρρίκνωση και οικονομική,κοινωνική και εθνική κρίση διαρκείας

Η πολιτική που ακολουθείται οδηγεί τη χώρα σε δημογραφική συρρίκνωση και οικονομική,κοινωνική και εθνική κρίση διαρκείας Οι θάνατοι είναι περίπου διπλάσιοι από τις γεννήσεις.Στις μισές...

Ημέρα του πατέρα: Χρόνια πολλά, σε όλους τους μπαμπάδες του κόσμου

Κάθε τρίτη Κυριακή του Ιουνίου γιορτάζουμε την Ημέρα του Πατέρα μια ημέρα αφιερωμένη όχι απλώς στους βιολογικούς πατέρες, αλλά σε όλους εκείνους τους άνδρες που...

Θερινό ηλιοστάσιο 2026: Σήμερα η μεγαλύτερη ημέρα της χρονιάς

Το θερινό ηλιοστάσιο του 2026 πέφτει την Κυριακή 21 Ιουνίου 2026, στις 08:24 UTC (11:24 π.μ. ώρα Ελλάδας). timeanddate.com Αυτή είναι η ακριβής στιγμή που...

Δόλιχος: Το Αγώνισμα Αντοχής των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων

Τι ήταν ο Δόλιχος; Ο δόλιχος ήταν το μεγαλύτερο σε μήκος αγώνισμα δρόμου στην Αρχαία Ελλάδα. Εισήχθη στους Ολυμπιακούς Αγώνες το 720 π.Χ., αντικατοπτρίζοντας την...

Λεωνίδας της Ρόδου: Ο Θρύλος των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων

Ποιος ήταν ο Λεωνίδας της Ρόδου; Ο Λεωνίδας της Ρόδου ήταν ένας από τους πιο επιτυχημένους δρομείς της αρχαίας Ελλάδας. Έζησε τον 2ο αιώνα π.Χ....

Χαμός με όσα είπε ο Λάκης Λαζοπουλος για την Αννα Διαμαντοπουλου

Σε πρόσφατη συνέντευξη του ο Λάκης Λαζοππουλος αναφέρει μεταξύ άλλων: Η Διαμαντοπουλου κάθεται στο χολ της δεξιάς και περιμένει τον Μητσοτακη να τη χώσει μέσα...

Νεκρός στα 85 του χρόνια ο σκηνοθέτης της θρυλικής σειράς Φιλαράκια, Τζέιμς Μπάροουζ

Ο Τζέιμς Μπάροουζ, ένας από τους πλέον εμβληματικούς σκηνοθέτες στην ιστορία της αμερικανικής τηλεόρασης και δημιουργός μερικών από τις πιο αγαπημένες κωμικές σειρές, πέθανε σε...

Συνέντευξη χείμαρρος του Λακη Λαζοπουλου στον Γιώργο Σαχίνη: Όλο το σύστημα είναι σάπιο, αλλά οι νυν είναι οι ηγέτες της σαπίλας

Ο Λάκης Λαζόπουλος άνοιξε τα χαρτιά του στην εκπομπή «Αντιθέσεις» της ΚΡΗΤΗ TV με τον Γιώργο Σαχίνη, σε μια μακρά συζήτηση με έντονο πολιτικό...

Καταρράκτες της Πέτρας: Ένας «κρυμμένος θησαυρός» της Βοιωτίας

Καταρράκτες της Πέτρας Στη σκιά του Ελικώνα και σε μικρή απόσταση από την Αλίαρτο, βρίσκεται το χωριό Πέτρα Βοιωτίας, που κρύβει μέσα του έναν λιγότερο...

Σίλφιον: Το Αρχαίο “Θαύμα” που Εξαφανίστηκε

Η ιστορία του πολύτιμου φυτού που χάθηκε για πάντα Σίλφιον: Το αρχαίο “θαύμα” που εξαφανίστηκε, λέγεται ότι ο ίδιος ο Απόλλωνας το χάρισε στους Έλληνες....

Μπάγια Αντωνοπούλου: Προσπαθούσαμε 2 χρόνια – Έκανα τάμα στην Παναγία Τήνου και έμεινα έγκυος

Στην τελική ευθεία για να υποδεχθεί το πρώτο της παιδί βρίσκεται η Μπάγια Αντωνοπούλου, η οποία παραχώρησε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη στην...

Μανδροκλής: Ο Έλληνας Μηχανικός που Ένωσε Δύο Ηπείρους

Η Πλωτή Γέφυρα του Μανδροκλή: Ένα Θαύμα Αρχαίας Μηχανικής   Ο Μανδροκλής ήταν ένας ευφυής Έλληνας μηχανικός που ένωσε δύο Ηπείρους. Με καταγωγή από τη Σάμο...

Φαράγγι Λούσιου: Μύθος, φύση και περιπέτεια στην καρδιά της Αρκαδίας

Ο ποταμός Λούσιος: Το μυθικό φαράγγι της Αρκαδίας Ο Λούσιος δεν είναι απλώς ένα μικρό ποτάμι της Πελοποννήσου. Όμως, κρύβει μια ξεχωριστή μυθολογική και φυσική...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ