Η Αίγυπτος έχει μετατραπεί από σημαντικός εξαγωγέας φυσικού αερίου σε εισαγωγέα του, υπό το πρίσμα της αυξανόμενης κατανάλωσης και της μείωσης της εγχώριας παραγωγής, η οποία οδήγησε στην εμφάνιση κρίσης διακοπής ρεύματος την πρόσφατη περίοδο, γράφει το BBC Arabic.
Η Αίγυπτος χρειάζεται αέριο, το οποίο χρησιμοποιείται για τη λειτουργία των περισσότερων σταθμών παραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας, μετά από χρόνια κατά τα οποία το αιγυπτιακό αέριο έρεε στο Ισραήλ και στη συνέχεια στην Ευρώπη.
Η Αίγυπτος άρχισε να εισάγει φυσικό αέριο από το Ισραήλ για πρώτη φορά τον Ιανουάριο του 2020, ως μέρος μιας συμφωνίας αξίας 15 δισεκατομμυρίων δολαρίων, που υπογράφηκε τον Φεβρουάριο του 2018 μεταξύ της Noble Energy, η οποία εξαγοράστηκε από τη Chevron το 2020, και της Delek Drilling και από την άλλη η Egyptian Dolphinus Holding Company.
Τον περασμένο μήνα, το Ισραήλ αποκάλυψε ότι εξέταζε το ενδεχόμενο «επέκτασης ενός νέου χερσαίου αγωγού» για να αυξήσει τις εξαγωγές του φυσικού αερίου στην Αίγυπτο, υπό το φως της μείωσης της προσφοράς φυσικού αερίου σε παγκόσμιο επίπεδο.
- Η κατανάλωση φυσικού αερίου της Αιγύπτου ανέρχεται σε περίπου 6,8 δισεκατομμύρια κυβικά πόδια αερίου, ενώ η εγχώρια παραγωγή ανέρχεται σε περίπου 5 δισεκατομμύρια κυβικά πόδια.
Μετά την έναρξη της τοπικής παραγωγής από το αιγυπτιακό κοίτασμα Ζορ/ Zohr τον Δεκέμβριο του 2017, που είναι μια από τις μεγαλύτερες ανακαλύψεις φυσικού αερίου στη λεκάνη της Μεσογείου την πρόσφατη περίοδο, η Αίγυπτος εισήλθε στη ζώνη αυτάρκειας αφού η παραγωγή αυτού του κοιτάσματος έφτασε περίπου τα τρία δισεκατομμύρια κυβικά πόδια αερίου την ημέρα.
Οι επίσημες κυβερνητικές εκτιμήσεις δείχνουν ότι τα αποθέματα φυσικού αερίου σε αυτό το κοίτασμα ανέρχονται σε 30 τρισεκατομμύρια κυβικά πόδια.
Στη συνέχεια, ο όγκος παραγωγής φυσικού αερίου από το κοίτασμα Ζορ μειώθηκε σε περίπου δύο δισεκατομμύρια κυβικά πόδια την ημέρα το 2023, γεγονός που ώθησε την κυβέρνηση να εφαρμόσει ένα σχέδιο που ονομάζεται «απόρριψη φορτίου», που σημαίνει διακοπή της ηλεκτρικής ενέργειας σε διάφορες περιοχές σε ολόκληρη τη χώρα για μια περίοδο που κυμαίνονται από μία έως τρεις ώρες την ημέρα.
Ο Χοσάμ Φαρχάτ Αμπντέλ Αζίζ, καθηγητής μηχανικής πετρελαίου και εμπειρογνώμονας ενέργειας, δήλωσε στο BBC Arabic:
«Σε περιόδους αιχμής παραγωγής από το κοίτασμα Ζορ, τα επίπεδα άντλησης έφτασαν τα τρία δισεκατομμύρια κυβικά πόδια την περίοδο από το 2018 έως το 2021, ενώ τα υπόλοιπα κοιτάσματα φυσικού αερίου στην Αίγυπτο ήταν στο Δέλτα και η Μπουρούλους παράγει επίσης μεγάλες ποσότητες, με την παραγωγή να φτάνει περίπου τα 7,2 δισεκατομμύρια κυβικά πόδια, που κάλυπτε το σύνολο των αναγκών της χώρας εκείνη την περίοδο».
Ο Αμπντέλ Αζίζ πρόσθεσε ότι με το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία, η Αίγυπτος είχε ένα ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που δεν ήταν διαθέσιμο σε καμία από τις μεσογειακές χώρες, αντιπροσωπευόμενο από δύο σταθμούς υγροποίησης φυσικού αερίου, εκτός από την παραγωγή τεράστιων ποσοτήτων από το κοίτασμα Ζορ, και την Αίγυπτο να βασίστηκε σε αυτό για την εξαγωγή φυσικού αερίου στην Ευρώπη, η οποία αντιμετώπιζε έλλειμμα ηλεκτρικού ρεύματος τον Μάρτιο του 2022.
Υπερβολική χρήση και έλλειψη ανάπτυξης
«Υπερχρήση και έλλειψη ανάπτυξης»
Η ιταλική εταιρεία Eni ανακοίνωσε ότι το κοίτασμα Ζορ είναι η μεγαλύτερη ανακάλυψη φυσικού αερίου στη Μεσόγειο την τελευταία περίοδο
Την εποχή του ξεσπάσματος του πολέμου στην Ουκρανία, η Ευρώπη ενθάρρυνε το αιγυπτιακό όραμα για το μέλλον του φυσικού αερίου στην περιοχή της Μεσογείου, έως ότου μπόρεσε να βρει εναλλακτικές λύσεις στις εισαγωγές φυσικού αερίου που λάμβανε από την Αίγυπτο, οι οποίες ήταν λύσεις που έγιναν σε βάρος του περιβάλλοντος, όπως η χρήση άνθρακα, σύμφωνα με τον Abdel Aziz.
- Οι τεράστιες ποσότητες φυσικού αερίου που εξήγαγε η Αίγυπτος στην Ευρώπη με το ξέσπασμα του πολέμου στην Ουκρανία ήταν μεταξύ των αρνητικών παραγόντων που οδήγησαν στην εξάντληση των φυσικών πόρων στο κοίτασμα Ζορ, ή αυτό που είναι γνωστό ως «υπερχρήση», που προκάλεσε σοβαρές ζημιές στα επίπεδα παραγωγής αυτού του τομέα, λέει ο Αμπντέλ Αζίζ.
Σύμφωνα με τον ίδιο τα επίπεδα παραγωγής του κοιτάσματος Ζορ έπεσαν στα 1,9 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα φυσικού αερίου, έναντι της αιχμής παραγωγής του, που ανέρχονταν στα 3 δισεκατομμύρια κυβικά μέτρα.
Όταν ξέσπασε ο πόλεμος στη Γάζα, έθεσε την Αίγυπτο αντιμέτωπη με ένα άλλο πρόβλημα, καθώς το Ισραήλ άρχισε να μειώνει τις εξαγωγές φυσικού αερίου στην Αίγυπτο σε συνδυασμό με αυτόν τον πόλεμο, ο οποίος έδωσε πλήγμα στις εγχώριες ανάγκες της Αιγύπτου για φυσικό αέριο.
Κάρτα πίεσης από το Ισραήλ
Οι ισραηλινές εξαγωγές φυσικού αερίου προς την Αίγυπτο μειώθηκαν κατά περίπου 26%, με τον εφοδιασμό να διακόπτεται πλήρως σε ορισμένες περιόδους, λόγω αυτού που το Ισραήλ δικαιολογούσε ότι αυτή η διακοπή ήταν αποτέλεσμα της αστάθειας της κατάστασης ασφαλείας στην περιοχή λόγω του πολέμου.
Ωστόσο, ο Αμπντέλ Αζίζ και άλλοι Αιγύπτιοι αναλυτές πιστεύουν ότι το Ισραήλ χρησιμοποίησε τις εξαγωγές φυσικού αερίου στην Αίγυπτο ως «κάρτα πίεσης» προκειμένου να επιτύχει πολιτικούς στόχους που περιλαμβάνουν «επιρροή στην αιγυπτιακή προσέγγιση απέναντι στον πόλεμο στη Γάζα και στις κρίσεις εκτοπισμένων, τροφίμων και ενέργειας που υποφέρει ο λαός της Γάζας λόγω των ισραηλινών βομβαρδισμών που συνεχίζονται μέχρι σήμερα».
Αναζητούνται λύσεις
Ο Αιγύπτιος πρωθυπουργός Μουσταφά Μαντμπούλι δήλωσε σε συνέντευξη Τύπου που πραγματοποιήθηκε στις αρχές Ιουλίου ότι η κυβέρνηση είχε συνάψει σύμβαση για την αγορά αποστολών ντίζελ και φυσικού αερίου αξίας 1,18 δισεκατομμυρίων δολαρίων, για την εξάλειψη των διακοπών ρεύματος μέχρι τα τέλη του Σεπτεμβρίου.
Υπάρχουν προσπάθειες που καταβάλλονται από την αιγυπτιακή κυβέρνηση και εταιρείες που συνεργάζονται μαζί της με στόχο τη μεγιστοποίηση των πόρων της χώρας σε ενεργειακά προϊόντα, ιδιαίτερα το φυσικό αέριο.
—