Εκτός από τη σύνοδο για την Τεχνητή Νοημοσύνη που πραγματοποιήθηκε στο Παρίσι και χαρακτηρίστηκε «πολύ κακό για το τίποτα», μιας και η Ευρώπη τρέχει πίσω από τις εξελίξεις σε ότι αφορά την AI, απογοητευτικό ήταν και το αποτέλεσμα της συνάντησης του Κυριάκου Μητσοτάκη με τον Εμμανουέλ Μακρόν, στο Ελιζέ.
Γράφει η Μαρία Δεναξά
Στην ημιεπίσημη συνάντηση των δυο ηγετών που πραγματοποιήθηκε στο περιθώριο της διάσκεψης, μέσα σε κλίμα αμηχανίας και εμφανούς ψυχρότητας, επιβεβαιώθηκαν οι πληροφορίες για την πρόθεση της Γαλλίας να αλλάξει πλεύση, σε ότι έχει να κάνει με τις σχέσεις της με την Τουρκία.
Ο Έλληνας πρωθυπουργός έθεσε στην ατζέντα της συζήτησης με τον Γάλλο πρόεδρο το θέμα των πυραύλων Μeteοr και τις πληροφορίες που θέλουν τη Γαλλία να έχει ανάψει το πράσινο φως για την πώληση 40 Εurofighter στη γείτονα χώρα και εισέπραξε ως απάντηση με την περίφημη γαλλική διπλωματική διγλωσσία «καθρεφτάκια» που δίνουν σε ιθαγενείς.
Ο Εμμανουέλ Μακρόν τα έριξε στους Βρετανούς λέγοντας πως «εκείνοι πιέζουν» και «οι επαφές με την Αγκυρα γίνονται με δική τους πρωτοβουλία καθώς και η Αγγλία αποτελεί εταίρο της ευρωπαικής κοινοπραξίας MBDA». Για να παρηγορήσει τον Ελληνα πρωθυπουργό, ο Γάλλος πρόεδρος του υποσχέθηκε πως «η Ελλάδα θα είναι από τις χώρες που θα ευνοηθούν από την ενίσχυση της Ευρωπαικής Αμυνας».
Αργότερα όταν ο Κυριάκος Μητσοτάκης ρωτήθηκε για το κρίσιμο ζήτημα, ήρθε σε δύσκολη θέση. «Οι τετ α τετ συνομιλίες δεν αποκαλύπτονται ποτέ» είπε σε Έλληνα δημοσιογράφο επιβεβαιώνοντας με την άρνηση του να απαντήσει, την δυσμενή εξέλιξη για τα συμφέροντα της χώρας μας.
«Δεν γίνεται η Γαλλία να κάνει τον χωροφύλακα»!
Σύμφωνα με αποκλειστικές πληροφορίες της Εστίας της Κυριακής, η Γαλλία είναι αποφασισμένη να αναθερμάνει τις σχέσεις της με την Τουρκία. Γάλλοι αξιωματούχοι υπογραμμίζουν πως «δεν γίνεται η Ελλάδα να υποστηρίζει πως «πλέει σε ήρεμα νερά με την Τουρκία», να μην ασχολείται με καίρια θέματα που εμμέσως την αφορούν όπως είναι το Κυπριακό και να στηρίζεται στη Γαλλία για να κάνει τον χωροφύλακα, επειδή έχει υπογραφεί η ελληνογαλλική αμυντική συμφωνία». Γάλλοι δημοσιογράφοι που παρακολουθούν τα ελληνοτουρκικά, επισημαίνουν πως αυτή η κατάσταση έχει επηρεάσει αρνητικά τις γαλλοτουρκικές σχέσεις, κάτι που απασχολεί ιδιαίτερα το Παρίσι. Παράλληλα απορούν που μέσα στην ελληνογαλλική αμυντική συμφωνία, «δεν προβλέφθηκε ρήτρα που να απαγορεύει ρητά την πώληση στην Τουρκία αμυντικού εξοπλισμού από τη Γαλλία ή από κοινοπραξία στην οποία συμμετέχει».
Τα γαλλικά στρατηγικά συμφέροντα στην Αφρική και τώρα στη Μέση Ανατολή με τις γεωπολιτικές εξελίξεις στη Συρία και το Λίβανο έχουν πληγεί ανεπανόρθωτα. Η αναταραχή στην περιοχή της Μέσης Ανατολής, σε συνδυασμό με τη μείωση της γαλλικής επιρροής, οδηγούν το Παρίσι σε έναν αναγκαστικό διπλωματικό ελιγμό προς την Άγκυρα, παρά τις πολυετείς εντάσεις και τις διαφωνίες σε θέματα όπως η Ανατολική Μεσόγειος, η Λιβύη και η τουρκική πολιτική στο ΝΑΤΟ. Για τη γαλλική εξωτερική πολιτική, η Συρία παραμένει ένα από τα σημαντικότερα σημεία ενδιαφέροντος. Αλλά και στο Λίβανο, η Γαλλία παραδοσιακά είχε ισχυρούς δεσμούς. Όμως οι συνεχιζόμενες πολιτικές και οικονομικές κρίσεις, έχουν καταστήσει δυσκολότερη την παρέμβαση της. Την ίδια ώρα, η Τουρκία έχει αναλάβει σχεδόν πρωταγωνιστικό ρόλο στην περιοχή.
Η γαλλική διπλωματία με τις περιορισμένες δυνατότητες της να ασκήσει επιρροή, βλέπει την Τουρκία να αναδεικνύεται ως κύριος παίκτης στις διαπραγματεύσεις για το μέλλον της Συρίας κι από την άλλη μέσω οικονομικών και ανθρωπιστικών πρωτοβουλιών, επιχειρεί να ενισχύσει την κυριαρχία της, εκμεταλλευόμενη την απογοήτευση των Λιβανέζων από από τους δυτικούς.
Υπο το βάρος αυτών των εξελίξεων, η γαλλική κυβέρνηση φαίνεται να αναγνωρίζει ότι η αντιπαράθεση με την Τουρκία δεν εξυπηρετεί πλέον τα συμφέροντα της και επιδιώκει να βρεί κοινά σημεία συνεννόησης. Ο Εμμανουέλ Μακρόν, που στο παρελθόν είχε ασκήσει δριμεία κριτική στον Ταγίπ Ερντογάν, τώρα φαίνεται να επιλέγει μια πιο ήπια πραγματιστική προσέγγιση.
Ταξίδι εξπρές για την ενίσχυση των στρατηγικών δεσμών
Μέσα σ αυτό το κλίμα, λίγες ώρες αφότου αναχώρησε ταπεινωμένος από το Παρίσι, ο Κυριάκος Μητσοτάκης -που ο γάλλος πρόεδρος έδειξε να τον περιφρονεί αφού τον άφησε να περιμένει έξω από το προεδρικό μέγαρο τριάντα ολόκληρα λεπτά πριν τον δεχτεί με μεγάλη καθυστέρηση στο Ελυζέ, τη Δευτέρα- επισκέφθηκε την Αγκυρα αντιπροσωπεία του γαλλικού πολεμικού ναυτικού, με επικεφαλής τον ναύαρχο Κριστόφ Λουκά, διοικητή της θαλάσσιας ζώνης της Μεσογείου του ΓΠΝ. Η γαλλική αντιπροσωπεία συναντήθηκε με τον ναύαρχο Ιαλτσίν Παγιάλ, αρχηγό του τουρκικού πολεμικού ναυτικού, για την ενίσχυση των στρατηγικών δεσμών μεταξύ των δύο υπερδυνάμεων.
Στο πλαίσιο αυτής της επίσκεψης, ο ναύαρχος Λουκά είχε επίσης συνομιλίες με τον αντιστράτηγο Öλκάι Αλτιντάγ, γενικό διευθυντή Άμυνας και Ασφάλειας του τουρκικού Υπουργείου Άμυνας. Οι συζητήσεις και οι επαφές αυτές εντάσσονται στο πλαίσιο μιας δυναμικής αυξημένης συνεργασίας μεταξύ των δύο κρατών. Σύμφωνα με δημοσιεύματα τουρκικών μέσων ενημέρωσης, η Γαλλία βρίσκεται κοντά στην έγκριση της πώλησης πυραύλων Meteor στην Τουρκία στο πλαίσιο της αγοραπωλησίας μαχητικών Eurofighter.
Χωρίς συμμάχους πλέον η Ελλάδα
Αξιοσημείωτο γεγονός που μαρτυρά τη στροφή της Γαλλίας, είναι πως η επίσκεψη του Έλληνα πρωθυπουργού στο Παρίσι, συνέπεσε με την έναρξη μεγάλης διαφημιστικής εκστρατείας της Τουρκίας στη Γαλλία, ενόψει της άνοιξης και της θερινής περιόδου. Στις εικόνες η Τουρκία παρουσιάζεται ως μια μοντέρνα χώρα της δύσης και επιμελώς απουσιάζει οποιοδήποτε χαρακτηριστικό που θα μπορούσε να μαρτυρήσει πως πρόκειται για μια μουσουλμανική χώρα.
Η συνεργασία σε θέματα όπως ο τουρισμός, αλλά κυρίως η ασφάλεια, η σταθεροποίηση της Συρίας και η ενεργειακή στρατηγική στη Μεσόγειο, θα μπορούσαν να αποτελέσουν το έδαφος για μια νέα μορφή σχέσεων μεταξύ της Γαλλίας και της Τουρκίας, την ώρα που η Γαλλία αναζητά νέες συμμαχίες για να προστατεύσει τα συμφέροντα της, ενώ η Τουρκία επιδιώκει να βελτιώσει τις σχέσεις της με τη Δύση.
Επομένως, η στρατηγική συμμαχία Αθήνας – Παρισιού, δεν πρέπει πλέον να θεωρείται δεδομένη εξαιτίας των γεωπολιτικών ισορροπιών που μεταβάλλονται συνεχώς. Η Ελλάδα βρίσκεται πλέον εκτεθειμένη, χωρίς ισχυρούς συμμάχους να την στηρίζουν αδιαμφισβήτητα. Η στρατηγική σχέση με τη Γαλλία αποδείχθηκε εύθραυστη, ενώ οι υπόλοιποι εταίροι Βρετανία, Γερμανία, Ιταλία, Ισπανία της έχουν αποδεδειγμένα γυρίσει την πλάτη, αφήνοντας τη χώρα μας να αναζητά εναγωνίως αξιόπιστους υποστηρικτές, την ώρα που η Τουρκία εδραιώνει την ηγεμονία της με την ενθάρρυνση και την στήριξη των υποτιθέμενων συμμάχων μας.
Η χώρα μας θα πρέπει τώρα να επενδύσει περισσότερο στη διπλωματική της δράση, οικοδομώντας νέα στρατηγικά σχήματα πέραν της Γαλλίας που θα μπορούσαν να συμβάλουν στην αποτροπή μιας τουρκικής ηγεμονίας στην περιοχή μας, με τις ευλογίες και του Παρισιού.
Με το «βλέμμα» στην γερμανικές εκλογές
Πάντως σε ότι αφορά την πώληση των 40 Εurofighter’s στην Τουρκία και των πυραύλων ΜETEOR, ορισμένες πληροφορίες αναφέρουν πως η συμφωνία όχι μόνο έχει κλείσει, αλλά είναι ίσως θέμα εβδομάδων να υπογραφεί και τυπικά. Εκείνο που φέρεται να καθυστερεί τις εξελίξεις και την ανακοίνωση τυχόν συμφωνίας, είναι οι γερμανικές εκλογές και το αποτέλεσμα τους.
Η Γερμανία φέρεται να έχει ανάψει το πράσινο φως για την πώληση των METEOR στην Τουρκία και μαζί με τις βόρειες χώρες πληροφορίες αναφέρουν πως προωθεί την ένταξη της Τουρκίας στην αμυντική στρατηγική της ΕΕ, παρά τις ενστάσεις για την πολιτική Ερντογάν στο Κυπριακό. Σύμφωνα με το Politico, «παραβλέποντας τις ανησυχίες της Ελλάδας, αρκετές χώρες της ΕΕ προχωρούν σε πωλήσεις όπλων στην Τουρκία. Οι ιταλικές αρχές για παράδειγμα σύναψαν αμυντική συμφωνία με την Άγκυρα και η Αθήνα ετοιμάζει επίσημη διαμαρτυρία κατά της Ρώμης».