Οι πρόσφατες εξελίξεις στις σχέσεις Ινδίας-Πακιστάν έχουν φέρει στο προσκήνιο μια πρωτοφανή κλιμάκωση της έντασης, με την Ινδία να βρίσκεται σε θέση ισχύος, υποστηριζόμενη πλέον σθεναρά από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η ιστορική αυτή στιγμή, όπως χαρακτηρίζεται από αναλυτές και δημοσιεύματα, πηγάζει από την αλλαγή της γεωπολιτικής στάσης των ΗΠΑ, οι οποίες για πρώτη φορά φαίνεται να στηρίζουν την Ινδία τόσο ξεκάθαρα έναντι του Πακιστάν, ενός παραδοσιακού συμμάχου τους στο παρελθόν — ειδικά κατά τη μαύρη περίοδο που η Χίλαρι Κλίντον είχε την ευθύνη της εξωτερικής πολιτικής των Ηνωμένων Πολιτειών.
Η ένταση κλιμακώθηκε μετά από τη φονική επίθεση στο Κασμίρ, όπου 26 τουρίστες έχασαν τη ζωή τους από ισλαμοφασίστες. Η Ινδία κατηγόρησε το Πακιστάν ότι υποστηρίζει ισλαμιστικές ομάδες, όπως η Λασκάρ-ε-Τάιμπα, που φέρονται να ευθύνονται για την επίθεση. Σύμφωνα με την ινδική κυβέρνηση, δύο από τους υπόπτους είναι Πακιστανοί, γεγονός που ενίσχυσε τις κατηγορίες για εμπλοκή του Ισλαμαμπάντ. Η Ινδία αντέδρασε με διπλωματικά μέτρα, όπως η απέλαση διπλωματών, η αναστολή θεωρήσεων εισόδου, το κλείσιμο συνοριακών περασμάτων και η ακύρωση της συνθήκης για τους υδάτινους πόρους του ποταμού Ινδού — κίνηση που θεωρείται αιτία πολέμου για το Πακιστάν.
Για πρώτη φορά, οι ΗΠΑ εξέφρασαν τη στήριξή τους στην Ινδία με ξεκάθαρο τρόπο, δηλώνοντας ότι «βρίσκονται στο πλευρό της» μετά την επίθεση. Αυτή η στάση αποτελεί στροφή 180 μοιρών σε σχέση με το παρελθόν, όταν οι ΗΠΑ υποστήριζαν το Πακιστάν, ιδιαίτερα κατά τη διάρκεια του Ψυχρού Πολέμου και του πολέμου στο Αφγανιστάν. Η αλλαγή αυτή αποδίδεται στη γεωπολιτική σημασία της Ινδίας ως αντίβαρου στην Κίνα, η οποία παραμένει βασικός υποστηρικτής του Πακιστάν. Σύμφωνα με επίσημες δηλώσεις, τόσο του ίδιου του προέδρου Τραμπ όσο και κορυφαίων υπουργών του, η Ινδία θεωρείται πλέον από τις ΗΠΑ στρατηγικός σύμμαχος στην Ασία, ικανός να αντιμετωπίσει την κινεζική επιρροή.
Το Πακιστάν, από την πλευρά του, προειδοποιεί ότι η κρίση στο Κασμίρ θα μπορούσε να οδηγήσει σε «ολική σύρραξη» με την Ινδία, με τον υπουργό Άμυνας, Khawaja Asif, να δηλώνει ότι η χώρα του θα απαντήσει δυναμικά σε οποιαδήποτε επίθεση. Η εξάρτηση του Πακιστάν από την Κίνα για στρατιωτική και οικονομική υποστήριξη παραμένει κρίσιμη. Ωστόσο, η διστακτικότητα της Κίνας να πάρει ξεκάθαρη θέση — λόγω των ευρύτερων γεωπολιτικών ισορροπιών — περιπλέκει περαιτέρω την κατάσταση.
Ο Οργανισμός Ηνωμένων Εθνών κάλεσε και τις δύο πλευρές να επιδείξουν «τη μέγιστη αυτοσυγκράτηση», εκφράζοντας ανησυχία για το ενδεχόμενο στρατιωτικής αντιπαράθεσης μεταξύ δύο πυρηνικών δυνάμεων. Παρά τις διεθνείς εκκλήσεις, η Ινδία φαίνεται αποφασισμένη να εκμεταλλευτεί τη διπλωματική και στρατηγική υπεροχή που της προσφέρει η υποστήριξη των ΗΠΑ.
Η Ινδία, με τη στήριξη των ΗΠΑ και τη διεθνή συμπάθεια μετά την επίθεση, βρίσκεται σε θέση να επιβάλει κυρώσεις ή ακόμα και να προβεί σε στρατιωτικές ενέργειες κατά του Πακιστάν. Βέβαια, η κλιμάκωση ενέχει τεράστιους κινδύνους, δεδομένου ότι και οι δύο χώρες διαθέτουν πυρηνικά όπλα. Έχει ιδιαίτερη σημασία να γνωρίζουμε τα αμυντικά δόγματα των δύο χωρών όσον αφορά τη χρήση πυρηνικών όπλων. Το Πακιστάν — ως βίαιη, τουρκογενής ισλαμιστική χώρα — έχει ως πυρηνικό δόγμα την «επίτευξη πρώτου χτυπήματος». Στον αντίποδα, η Ινδία εφαρμόζει αποτρεπτικό αμυντικό δόγμα που απαγορεύει το πρώτο χτύπημα και επιτρέπει τη χρήση πυρηνικών όπλων μόνο σε περίπτωση που δεχθεί πυρηνική επίθεση.
Η σθεναρή υποστήριξη των ΗΠΑ προς την Ινδία σηματοδοτεί μια ιστορική ευκαιρία και αναδιαμορφώνει τις ισορροπίες στη Νότια Ασία. Ενώ η Ινδία φαίνεται να έχει το πάνω χέρι διπλωματικά και στρατηγικά, το Πακιστάν παραμένει μια πυρηνική δύναμη με ισχυρούς συμμάχους, όπως η Κίνα.