Η Μάγια Σάντου με τον Αντόνιο Κόστα στις Βρυξέλλες
Πώς να εξηγήσουμε ότι μια αρχή ισχύει για τη Μολδαβία και μια άλλη για τη Σερβία, και γι’ αυτό, ανεξάρτητα από διάφορες υποσχέσεις και επερχόμενες «συζητήσεις των υπουργών της ΕΕ», η ένταξη της Μολδαβίας θα παραμείνει ένα ανεκπλήρωτο όνειρο;, γράφει το Σέρβος Μπόγιαν Μπιλμπίγια στην Politika του Βελιγραδίου.
Το ότι οι Βρυξέλλες εγκαταλείπουν την ιδέα της ταυτόχρονης ένταξης των υποψήφιων χωρών στην Ευρωπαϊκή Ένωση φαίνεται από τις τελευταίες δηλώσεις Ευρωπαίων αξιωματούχων, οι οποίοι δεν κρύβουν πλέον αυτή τη θέση, ανεξάρτητα από τις διάφορες υποσχέσεις, προσδοκίες και ελπίδες των επιμέρους κρατών.
Για πολλά από αυτά, η πλήρης ένταξη στην ΕΕ φαίνεται σαν ένας ανέφικτος στόχος.
Αναφορά για Μαυροβούνιο και Αλβανία
Η Ευρωπαία Επίτροπος Διεύρυνσης Μάρτα Κος, μιλώντας στο Στρατηγικό Φόρουμ του Μπλεντ στο πλαίσιο μιας συζήτησης για τη διεύρυνση της ΕΕ, εκτίμησε ότι το Μαυροβούνιο θα μπορούσε να γίνει το επόμενο μέλος της ΕΕ έως το 2028 και η Αλβανία το επόμενο έτος, το 2029.
«Σημειώνουμε πρόοδο με το Μαυροβούνιο και είναι πιθανό, εάν ολοκληρώσουμε το τεχνικό μέρος των διαπραγματεύσεων το 2026, να γίνει το 28ο μέλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης το 2028», δήλωσε η Κος, τροφοδοτώντας τις ελπίδες της Αλβανίας ότι θα μπορούσε να ενταχθεί στην ΕΕ το 2029.
Έτσι, στην ομιλία της, απέφυγε να επισημάνει τις συγκεκριμένες προοπτικές άλλων υποψηφίων, όπως η Βόρεια Μακεδονία, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη, και δεν ανέφερε καν την «αποστάτρια» Γεωργία ή την μη αναγνωρισμένη Πρίστινα.
Είναι σαφές ότι το Βελιγράδι δεν μπορεί να υπολογίζει στην ένταξή του στον επόμενο γύρο.
Τουλάχιστον μέχρι να αλλάξει τη θέση του στο ζήτημα της εδαφικής ακεραιότητας και της κρατικής κυριαρχίας στο Κοσσυφοπέδιο και τα Μετόχια, έχοντας κατά νου ότι το ζήτημα αυτό έχει ήδη ενταχθεί στην επίσημη ευρωπαϊκή πλατφόρμα, μέσω της προσαρμογής του Κεφαλαίου 35 σύμφωνα με το λεγόμενο γαλλο-γερμανικό σχέδιο.
Το Βελιγράδι έχει επανειλημμένα δηλώσει ότι μια αλλαγή πολιτικής είναι απαράδεκτη, όπως δείχνουν όλες οι δημοσκοπήσεις σύμφωνα με τις οποίες, ακριβώς σε αυτό το ζήτημα, η υποστήριξη των Σέρβων πολιτών για την ένταξη στην ΕΕ μειώνεται δραστικά.
Εντείνεται η προσοχή σε πρώην δημοκρατίες της ΕΣΣΔ
Αυτή τη στιγμή, η μεγαλύτερη προσοχή στρέφεται στις πιθανές ευρωπαϊκές προοπτικές δύο χωρών της πρώην ΕΣΣΔ, της Ουκρανίας και της Μολδαβίας.
Η Μάρτα Κος τις ανέφερε στο Μπλεντ, αλλά όχι με τον τρόπο που επιθυμούσαν στο Κίεβο και το Κισινάου, δηλαδή στο ίδιο πλαίσιο με το Μαυροβούνιο και την Αλβανία, κάτι που αποτελεί μεγάλη απογοήτευση για τους πολίτες αυτών των πρώην σοβιετικών δημοκρατιών.
Το Κοσσυφοπέδιο, ομολογουμένως, τους επαίνεσε για το ότι «έκαναν ό,τι ήταν απαραίτητο», αλλά δεν υπήρξε καμία αναφορά σε συγκεκριμένες προοπτικές, καθώς θα συζητηθούν μόνο από τους υπουργούς της ΕΕ στην Κοπεγχάγη. Αν είναι σαφές ότι η Ουκρανία έχει τεράστια προβλήματα και ότι είναι απατηλό να μιλάμε για ένταξη ενώ οι εχθροπραξίες συνεχίζονται και η ειρήνη είναι ακόμα αβέβαιη, τώρα φαίνεται ότι ο στόχος για τη Μολδαβία γίνεται επίσης ολοένα και πιο μακρινός και ότι δεν έχει «απτή» ευρωπαϊκή προοπτική.
Οι εκλογές της 28ης Σεπτεμβρίου στη Μολδαβία
Αυτό το ζήτημα είναι ιδιαίτερα ευαίσθητο ενόψει των επερχόμενων βουλευτικών εκλογών στις 28 Σεπτεμβρίου στη Μολδαβία, όπου η κυβερνώσα φιλοευρωπαϊκή ομάδα που συγκεντρώνεται γύρω από την Πρόεδρο Μάγια Σάντου θα ήθελε πολύ οι Βρυξέλλες να υποδείξουν μια σαφή ημερομηνία ένταξης.
Αλλά αυτό δεν έχει συμβεί. Η καθημερινή προεκλογική επίθεση των Ευρωπαίων αξιωματούχων στο Κισινάου βρίσκεται σε εξέλιξη και οι Μολδαβοί αναμένεται να ενημερωθούν για το έτος ένταξης πριν από τις 28 Σεπτεμβρίου.
Το αν θα είναι το 2035 ή ίσως κάποιο άλλο έτος παραμένει πλέον ένα εντελώς αόριστο ερώτημα, επειδή κανείς, ούτε καν η αρμόδια Επίτροπος Μάρτα Κος, το έχει αναφέρει συγκεκριμένα.
Γι’ αυτό είναι ακόμη πιο συμπτωματικό το γεγονός ότι υπέδειξε σαφώς το 2028 ως έτος πιθανής ένταξης για το Μαυροβούνιο και το 2029 για την Αλβανία. Αλλά η Μολδαβία, όπως και η Ουκρανία, δεν περιλαμβάνονται σε αυτήν τη λίστα.
Αμφισβητείται η ένταξη της Αλβανίας
Αν η κατάσταση με το Μαυροβούνιο είναι αρκετά σαφής, και η χώρα αυτή έχει αναφερθεί προηγουμένως ως η πιο σοβαρή υποψήφια, πολύ περισσότερες αμφιβολίες προκαλεί η πιθανή ένταξη της Αλβανίας, ως χώρας με πολλά προβλήματα.
Ακόμα κι αν αφήσουμε στην άκρη τις διαρκώς υπάρχουσες κατηγορίες ότι η Αλβανία αποτελεί πρόσφορο έδαφος για τρομοκρατικές και εγκληματικές ομάδες, το ζήτημα παραμένει η ανάπτυξη και η επίτευξη των ευρωπαϊκών προτύπων, όχι μόνο στο κράτος δικαίου αλλά και σε κοινωνικούς και οικονομικούς δείκτες.
Για παράδειγμα, ο κατώτατος μισθός στην Αλβανία, στα 408 ευρώ μεικτά, είναι πιθανώς ο χαμηλότερος στην Ευρώπη.
Στο Μαυροβούνιο φτάνει τα 670 ευρώ, και στη Βόρεια Μακεδονία πλησιάζει τα 600 ευρώ. Η Σερβία είναι πολύ πιο πάνω.
Επομένως, την παραμονή των κρίσιμων βουλευτικών εκλογών, αυτό είναι ένα πολύ κακό μήνυμα για τη Μολδαβία – ότι ακόμη και η Αλβανία «έλαβε ημερομηνία», ενώ το Κισινάου, παρά τους επαίνους από τις Βρυξέλλες, όχι.
Και όλες οι υποσχέσεις για ένα «λαμπρό ευρωπαϊκό μέλλον» διαλύονται από το γεγονός ότι κανείς δεν αναφέρει σοβαρά ημερομηνία για τη Μολδαβία.
Το πρόβλημα με την Υπερδνειστερία
Ο λόγος για αυτό πιθανότατα έγκειται στο γεγονός ότι η Μολδαβία έχει πρόβλημα με την μη αναγνωρισμένη περιοχή της Υπερδνειστερίας.
Και σε αυτήν την περίπτωση, μια χώρα με ανεπίλυτη εδαφική διαφορά δεν μπορεί να γίνει μέλος της ΕΕ, εκτός από την περίπτωση που το Κισινάου αποφασίσει απροσδόκητα να αναγνωρίσει την ανεξαρτησία της αποσχισθείσας περιοχής.
Διαφορετικά, η Μολδαβία δεν θα έχει άλλη επιλογή από το να προσπαθήσει να επανεντάξει τους αυτονομιστές με τη βία.
Η τρέχουσα θέση της Μολδαβίας δημιουργεί ένα νέο προηγούμενο και ένα είδος παραλληλισμού με τη Σερβία δεν μπορεί να αποφευχθεί, δηλαδή το ζήτημα των διπλών μέτρων και σταθμών.
Πώς μπορεί κανείς να εξηγήσει ότι μια αρχή ισχύει για τη Μολδαβία και μια άλλη για τη Σερβία;
Επομένως, φαίνεται ότι, ανεξάρτητα από τις διάφορες υποσχέσεις και τις επερχόμενες «συζητήσεις των υπουργών της ΕΕ», η ένταξη της Μολδαβίας θα παραμείνει ένα ανεκπλήρωτο όνειρο.
Politika
—