Βασίλης Βενετσάνος: Το «λάθος» της επανένωσης της Γερμανίας

Ακούγοντας τις πρόσφατες δηλώσεις του Γερμανού υπουργού Άμυνας, Μπόρις Πιστόριους

Οτι η Ευρώπη ενδέχεται να έχει ζήσει το τελευταίο της ήρεμο καλοκαίρι —με την έννοια πως το καλοκαίρι του 2025 ίσως είναι το τελευταίο πραγματικά ειρηνικό— γίνεται σαφές πως η προοπτική μιας σύγκρουσης μεταξύ ΝΑΤΟ και Ρωσίας παρουσιάζεται πλέον πιο κοντά από ποτέ, με την «κόκκινη γραμμή» να τοποθετείται πριν από το 2029.

Γράφει ο Βασίλης Βενετσάνος

Ο Πιστόριους δεν υποστηρίζει ότι ο πόλεμος είναι αναπόφευκτος, ούτε ότι προεξοφλεί ένα προκαθορισμένο μέλλον. Σε συνέντευξή του στη γερμανική εφημερίδα Frankfurter Allgemeine Zeitung, εξέφρασε την άποψη πως έως το 2029 η Ρωσία θα έχει ανακτήσει πλήρως τις στρατιωτικές της δυνατότητες ώστε να μπορεί να διεξαγάγει μια ενδεχόμενη σύγκρουση με το ΝΑΤΟ.

Για τον λόγο αυτό, η Γερμανία κατευθύνεται σε μια αύξηση των αμυντικών δαπανών της σχεδόν κατά 20%, ενώ παράλληλα προχωρά σε μεταρρύθμιση του συστήματος στρατολογίας της. Επιπλέον, αναμένεται να εντείνει τη σκληρή και προκλητική στάση της απέναντι στη Ρωσία, επιβεβαιώνοντας— κατά την άποψη της εκπροσώπου του Κρεμλίνου— ποια πλευρά θεωρείται επιθετική.

Έτσι, γίνεται εύκολα κατανοητό το «λάθος» που, σύμφωνα με αυτή την οπτική, συνέβη στις 3 Οκτωβρίου 1989

Όταν οι ΗΠΑ επιδίωξαν να έχουν ένα ισχυρό «αντίβαρο» απέναντι στη Ρωσία. Διότι μόνο κάποιος αφελής, θα μπορούσε να πιστέψει πως η Γερμανία τότε —και σήμερα— δεν επιτελεί αυτόν τον ρόλο. Άλλωστε, ήταν οι Ηνωμένες Πολιτείες που τη βοήθησαν να ανασυγκροτηθεί μετά τον πόλεμο μέσω του Σχεδίου Μάρσαλ και εκείνες που συνέβαλαν αποφασιστικά στην επανένωσή της το φθινόπωρο του 1989.

Παρά τις πολεμοχαρείς δηλώσεις του Γερμανού υπουργού Άμυνας, σύμφωνα με την αναλύτρια Μαρία Κορολσκάγια, τα λόγια του Μπόρις Πιστόριους απευθύνονται κυρίως στο εσωτερικό ακροατήριο. Ουσιαστικά στοχεύουν τον μέσο Γερμανό πολίτη, ο οποίος τα τελευταία χρόνια έχει αρχίσει να βιώνει έντονα τις συνέπειες της ακρίβειας, της ενεργειακής κρίσης και του καλπάζοντος πληθωρισμού.

Γι’ αυτό και η γερμανική κυβέρνηση, η οποία προετοιμάζεται για σημαντικές περικοπές με στόχο την ενίσχυση της εθνικής ασφάλειας υπό τον φόβο της «ρωσικής απειλής», επιλέγει δηλώσεις που διεγείρουν τα αντανακλαστικά του φόβου. Καθώς τα χρήματα που πρόκειται να αφαιρεθούν από τομείς όπως το περιβάλλον και η κοινωνική πρόνοια προκαλούν ήδη έντονη δυσαρέσκεια, η επίκληση λοιπόν ενός άμεσου και υπαρξιακού κινδύνου λειτουργεί ως πρόσχημα, μετατρέποντας μη δημοφιλείς αποφάσεις σε επιτακτικές ανάγκες ασφάλειας.

Οι Γερμανοί κυβερνώντες έχουν αποδείξει στο παρελθόν πως γνωρίζουν καλά αυτή τη στρατηγική· το είδαμε και στην περίπτωση της Ελλάδας κατά την περίοδο της κρίσης, όταν κατάφεραν να πείσουν τον μέσο Γερμανό πολίτη ότι τα χρήματα των μνημονίων κατέληγαν στον μέσο Έλληνα εργαζόμενο, και όχι στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και τα επενδυτικά ταμεία. Φυσικά, κανείς δεν του εξήγησε ότι η χώρα τους ωφελήθηκε οικονομικά, εμφανιζόμενη σχεδόν ως «κερδοσκόπος» εις βάρος κρατών που βρίσκονταν στο χείλος της κατάρρευσης.

Κλείνοντας, νομίζω πως ο μοναδικός δρόμος για να επικρατήσει πραγματική Ειρήνη στην Ευρώπη και να υπάρξει ευημερία για τους λαούς της είναι ο εξής:

Η Γερμανία πρέπει να πραγματοποιήσει μια βαθιά πολιτική μεταστροφή, αναγνωρίζοντας ότι η συνεχής ευθυγράμμισή της με τις επιδιώξεις των ΗΠΑ δεν οδηγεί πουθενά και δεν εξυπηρετεί τα συμφέροντα της ίδιας, ούτε της Ευρώπης συνολικά, διαφορετικά η ήπειρος κινδυνεύει να ξανακυλήσει σε συνθήκες Ψυχρού Πολέμου, τις οποίες μέχρι σήμερα γνωρίζαμε από την βιβλιογραφία αλλά και την κινηματογραφική οθόνη.

Βασίλης Βενετσάνος Σύμβουλος Απόδημου Ελληνισμού του ΠΥΞΙΔΑ —Ινστιτούτο Γεωπολιτικής Εθνικής Συγκρότησης και Ανάπτυξης