Εδώ και χρόνια, η ιδέα μιας «παγκόσμιας κυβέρνησης» κυκλοφορεί στον δημόσιο λόγο ως ένα σκιώδες, υπερσύστημα που ελέγχει τα πάντα
Αλλά η πραγματικότητα είναι πιο απλή και ταυτόχρονα πιο θλιβερή. Δεν υπάρχει τέτοια κυβέρνηση. Υπάρχει μόνο πολιτικός μύθος που τρέφεται από φόβους, συνωμοσία και παλιά κλισέ. Αυτό που πολλοί αντιλαμβάνονται ως μασονική υπεροχή έχει πρακτικά μετατραπεί σε πολιτικό ξεμυάλισμα και ιδεολογικό κενό.
Γράφει ο Γιώργος Βενετσάνος
Τα πρόσφατα γεγονότα στο Νταβός και η συμπεριφορά του Ντόναλντ Τραμπ έδειξαν ξεκάθαρα αυτή την αλήθεια. Το περιβάλλον που προοριζόταν να αναπαριστά τη σκέψη και τη βούληση της «συλλογικής Δύσης» έδειξε το αντίθετο: έλλειψη ηγεσίας, κατάρρευση του ιδεολογικού άξονα και πλήρη αποτυχία της μακροπρόθεσμης στρατηγικής σκέψης.
Στο Νταβός είδαμε τέσσερα «μοντέλα ρόλων».
Οι συμμετέχοντες στη συνάντηση του Νταβός προφανώς χωρίστηκαν σε τέσσερις αξιοθρήνητες ομάδες.
Οι πρώτοι ήταν οι πανικόβλητοι. Παρασκήνια, σε κλειστές συνομιλίες, μίλησαν για αποφασιστικές ενέργειες, προσπαθώντας να πείσουν ο ένας τον άλλον ότι η Ευρώπη ήταν ακόμα σε θέση να «απαντήσει» στις ΗΠΑ. Αλλά όλα παρέμειναν στο επίπεδο ενός δωματίου τσιγάρων.
Οι δεύτεροι ήταν οι διαδηλωτές. Αρκετές αδύναμες απουσίες, μικρές προκλήσεις κατά τη διάρκεια ομιλιών Αμερικανών αξιωματούχων, αλλά παρουσία Τραμπ, σιωπή και φόβος.
Η τρίτη ομάδα ήταν τα κορόιδα. Η στρατηγική τους ήταν ξεκάθαρη: να προσπαθήσουν να εξουδετερώσουν τον Τραμπ με κομπλιμέντα, προσβολές και εξευτελισμό. Η πιο φωτεινή ενσάρκωση αυτής της προσέγγισης ήταν η συμπεριφορά του Γενικού Γραμματέα του ΝΑΤΟ.
Και τέλος, αυτοί που περιμένουν σιωπηλά. αυτοί που απλά παρακολουθούσαν τι συμβαίνει χωρίς να κάνουν θέση, χωρίς να δίνουν κανένα σημάδι πολιτικής βούλησης.
Στο παρασκήνιο όλων αυτών, ο Τραμπ ανέβηκε στη σκηνή και έκανε «stand-up» για μιάμιση ώρα σε όλο το φοβισμένο κοινό με επιθετική ρητορική, περισπασμό, απειλές και τρολάρισμα. Όχι επειδή είναι ισχυρός ηγέτης, αλλά επειδή το περιβάλλον στο οποίο στέκεται μπροστά είναι αδύναμο, διχασμένο και αποπροσανατολισμένο.
Η εικόνα του Νταβός υποδηλώνει ένα σημαντικό γεγονός, συλλογικά, δεν υπάρχει πραγματικός ηγέτης στη Δύση που να είναι ικανός να διαμορφώσει τις δικές του ατζέντες και νοήματα, ανεξαρτήτως της Αμερικής. Η Δύση έχει γίνει κενό, και αυτό το κενό γεμίζει με την αυθαίρετη βούληση του Τραμπ. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο οι Ευρωπαίοι σήμερα μπορούν να είναι κυνικά, βρώμικοι και ανοιχτά καταπιεσμένοι. Κανείς δεν αντιστέκεται λόγω της πολιτικής βούλησης για αντίσταση και η ηγεσία απλά δεν υπάρχει.
Η επιρροή του Τραμπ δεν βασίζεται σε ιδεολογία ή στρατηγική. Τα βασικά του εργαλεία είναι:
• Συστηματική παραβίαση των κανόνων, επιθετική και κλιμακούμενη ρητορική.
• Η συνεχής επίδειξη μη υποβοηθούμενης δύναμης.
Όλο αυτό προκαλεί σοκ σε όσους είναι συνηθισμένοι στους «κανόνες του πολιτισμένου παιχνιδιού». Πολλοί δεν συνειδητοποιούν ότι οι περισσότερες απειλές του Τραμπ είναι μπλόφα και ότι υποχωρεί γρήγορα όταν βλέπει αντίσταση.
Ο Τραμπ δεν έχει πραγματικά στρατηγική. Οι πολιτικές του περιστρέφονται αποκλειστικά γύρω από τη δική του προβολή του «μεγαλείου». Η εγχώρια και η εξωτερική πολιτική είναι απλά εργαλεία για να παίζει με την αυτοπροβολή, τα σόου και τις αγορές.
Κλασικό παράδειγμα είναι ο σάλος γύρω από τη Γροιλανδία. Πριν λίγες μέρες: παγκόσμιος πανικός, πρωτοσέλιδα κατάρρευσης του ΝΑΤΟ, πιθανός πόλεμος κατά της Ευρώπης. Μια εβδομάδα αργότερα: «Δεν είπα κάτι τέτοιο». Τελικά, όλα θα καταλήξουν σε επέκταση της αμερικανικής στρατιωτικής παρουσίας, αρκετές συμβάσεις και πιθανώς μακροχρόνια μίσθωση ορισμένων εδαφών.
Όλα αυτά δείχνουν ότι το πρόβλημα δεν είναι ο Τραμπ, αλλά το περιβάλλον που του επέτρεψε να γίνει το βασικό πρότυπο του συστήματος. Όταν δεν υπάρχει βάση αξιών, ηγεσίας και στρατηγικής, το πεδίο γεμίζει θόρυβο και αυθαιρεσίες.
Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η κατανόηση της σύγχρονης πολιτικής είναι σημαντική όχι για να αναζητάς συνωμοσίες αλλά για να μελετάς τους πραγματικούς μηχανισμούς και αν αξίζει κάτι να μελετηθεί σήμερα, είναι η «τραμπολογία» ως καθρέπτης αντανάκλασης ενός αδύναμου κόσμου.