Αποτελώντας κάποτε το παιδί θαύμα της μεσοπολεμικής μας καλλιτεχνικής σκηνής και ανατρεφόμενη με τις μεγάλες πολιτισμικές εμπειρίες
ενός μεγαλοαστικού σπιτιού, η Καλή Καλό διήνυσε μια πολύπλαγκτη, μακρά και επιτυχημένη καλλιτεχνική πορεία, που στην κυριολεξία τα είχε όλα.
Γράφει ο Πάνος Ν. Αβραμόπουλος
Δόξα, μεγαλείο, λάμψη, οικονομική ακμή, φτώχεια, ευτυχία, θλίψη, οικογενειακές τραγωδίες, φυλακή ως πολιτικός κρατούμενος, μα και οικονομική εξαχρείωση. Είδε το φως της ζωής στην Αθήνα στις 26 Δεκεμβρίου 1926 μέσα στις αγκάλες μιας επιφανούς και μεγαλοαστικής οικογένειας της Αθηναϊκής κοινωνίας.
Ο πατέρας της Νίκος Δαμβέργης ήταν της γνωστής οικογένειας φαρμακοβιομηχάνων και η μητέρα της Χρυσή, ήταν κόρη του στρατηγού Γ. Καλοχριστιανάκη υπασπιστή του μεγάλου Ελευθερίου Βενιζέλου, ηθοποιός και γυναίκα χειραφετημένη με δυνατό,ελεύθερο χαρακτήρα, και αποδεσμευμένη από τις συμβάσεις της αστικής ζωής. Kαι ήδη στα τρία της χρόνια η Καλλιόπη, θα εμβαπτισθεί στα νάματα του θεάτρου, υποδυόμενη ένα μωρό στην παράσταση “Η δασκαλίτσα” του Ντάριο Νικκοντέμι, στο θέατρο της Αλέκας Κοτοπούλη,που έπαιζε και η μητέρα της.
Ενώ μια πενταετία αργότερα θα έλθει και ο πρώτος αληθινός ρόλος – μόλις στα οκτώ της χρόνια – για την Καλή Καλό, που θα την απογειώσει πραγματικά και θα την αναγορεύσει στο παιδί θαύμα της καλλιτεχνικής σκηνής του μεσοπολέμου. Γραμμένος ο ρόλος απο τον μεγάλο μας θεατρικό συγγραφέα και ακαδημαϊκό Σπύρο Μελά, για την παράστασή του “Ο μπαμπάς εκπαιδεύεται” στο Θέατρο «Αλίκη», με συμπρωταγωνιστές τα ιερά τέρατα Βασίλη Λογοθετίδη και το ζεύγος Μουσούρη ! Ήταν τόσο μεγάλη η επιτυχία της ταλαντούχου πιτσιρίκας στη παράσταση, που την άλλη μέρα κιόλας ο απαράμιλλος Αττίκ, παρακάλεσε την μητέρα της μικρής Καλλιόπης, να συνεργα-στούν στην μάντρα του.
Και έτσι ξεκίνησε η μακρά μαθητεία της στον κορυφαίο Αττίκ, που έγινε ο μέντοράς της. Της δίδαξε έτσι τα μυστικά της θεατρικής τέχνης, της έγραψε παρλάτες και τραγούδια, της προσέδωσε νέο όνομα το “Καλή” απο το Καλλιόπη, αλλά και το Καλό ως επίθετο – λέγοντάς της “με το “Καλό” θα σε έχουν όλοι “Καλημέρα”, “Καλό δρόμο”, ενώ το Δαμβέργη μυρίζει φαρμακίλα !” και τις διάνοιξε νέους ορίζοντες στο φάσμα της τέχνης.
Παράλληλα η φιλομαθής Καλή, είχε μάθει μόνη της πέντε γλώσσες, παρακολουθώντας και μαθήματα Κλασικού μπαλέτου, στην σχολή τότε του Βασιλικού Θεάτρου, μετέπειτα Εθνικού Θεάτρου και διαμορφώνοντας έτσι με τη σύνολη ταλαντούχα παρουσία της, την εικόνα του παιδιού θαύματος. Θα αλλάξουν όμως τα πράγματα για την ζωή και την καλλιτεχνική της πορεία, αφού ο χωρισμός των γονιών της και η έλευση της κατοχής, θα αναγκάσουν μητέρα και κόρη να περιοδεύουν με μπουλούκια, για να διασφαλίσουν τα προς το ζείν.
Θα επακολουθήσει και η μεταπολεμική της ένταξη στο ΚΚΕ, που θα οδηγήσουν στη σύλληψή της το 1947και στην εξορία της, για ένα εξάμηνο στην Ικαρία. Επανακάμπτοντας απο την εξορία η μεγάλη μας ηθοποιός,έφτιαξε δικό της θεατρικό σχήμα το 1950 και υπεδύ-θη με επιτυχία ρόλους, σε όλο το φάσμα του θεάτρου, ήτοι βαριετέ, επιθεώρηση, οπερέτα, ελεύθερο θέατρο και πρόζα. Σε αυτό το πλαίσιο συνεργάστηκε τους κορυφαίους τότε της θεατρικής μας τέχνης, όπως Κυβέλη, Μινωτή, Κατράκη, Χριστό-φορο Νέζερ, Μιράντα Μυράτ, Μαυρέα, Κοκκίνη, Σταυρίδη, Καλουτά, Ρένα Ντόρ, Βλαχοπούλου, επιτυγχάνοντας εκπληκτι-κές ερμηνείες, σε αριστουργήματα της δραματικής μας τέχνης. Ακόμα πρωταγωνίστησε στο Εθνικό Θέατρο και στο Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος, σε έργα των Μπρέχτ, Πιραντέλλο κ.α. Στο πεδίο τώρα της μεγάλης μας οθόνης, η Καλή Καλό, δεν έπαιξε παρά σε λίγες μόνο ταινίες, αφού δεν την ενδιέφερε ο κινηματογράφος, γεγονός που συνέτεινε στο να μην την γνωρί-σουν ευρύτερα οι νέες γενιές, μέσω της ευρείας προβολής του. Και μόνο απο την συμμετοχή της στη δύση της καριέρας της σε μερικές επιτυχημένες τηλεοπτικές σειρές, οι νέοι πήραν μια αύρα της ενάρετης καλλιτεχνικής της φυσιογνωμίας.
Συνέγραψε την αυτοβιογραφία της υπο τον τίτλο “Όσα δεν πήρε ο άνεμος” και υπότιτλο “Η αυτοβιογραφία μιας θεατρίνας” (εκδόσεις “Άγρα”, αλλά και ένα βιβλίο αναμνήσεων για την αγαπημένη της Αθήνα, υπο τον τίτλο “Περίπατος ψυχής στην Αθήνα του κάποτε … του τώρα… του τότε…” (εκδόσεις Λιβάνη, 2011). Σε ότι αφορά την πολυκύμαντη προσωπική της ζωή έκανες τρείς γάμους. Ο πρώτος το 1945 με τον φοιτητή τότε της Σχολής Ικάρων Γιώργο Μαμαλάκη, που σκοτώθηκε μόλις μια χρονιά αργότερα και προτού γεννηθεί η κόρη τους Γιούλη. Ο δεύτερος το 1957 με τον Δημήτρη Βαλμά, που είχε γνωρίσει σε περιοδεία της στη Σύρο και με τον οποίο έζησαν στη Θεσσαλονίκη, στην οποία μάλιστα το “Στρατιωτικό Θέατρο” έχει τιμητικά το όνομα της. Και ο τρίτος το 1959 που κράτησε ως το 1979 με τον οποίο απέκτη-σε και έναν γιό τον Χρήστο, που ένεκα ενός τραγικού ατυχήματος με πείραμα Χημείας, έφυγε από τη ζωή στα 27 του, τσακίζοντας ηθικά τη μητέρα του.
Η μεγάλη μας και πολυεπίπεδη ηθοποιός είχε συνδεθεί με δεσμούς φιλίας με μεγάλες προσωπι-κότητες της τέχνης και του πολιτισμού, όπως οι : Κώστας Βάρναλης, Αιμίλιος Βεάκης, Μενέλαος Λουντέμης, Παντελής Χόρν, Λιλή Ιακωβίδου, Γιώργος Παππάς, ενώ με μακρά φιλία συνδέονταν με τον κορυφαίο ποιητή της Ρωμιοσύνης Γιάννη Ρίτσο. Στις 8 Μαρτίου 2024 σε ηλικία 97 ετών, η κορυφαία μας θεατρίνα έκλεισε για πάντα τα μάτια, προξενώντας βαθύ πένθος σε όσους θυμούνταν την ενάρετη καλλιτεχνικά και λεβέντικη κοινωνικά φυσιογνωμία της !
Θεατρικές παραστάσεις
1934/1935Ο μπαμπάς εκπαιδεύεται
1949/1950Δώδεκα και πέντε
1954/1955Μικρό μεγάλο παστρεύει
Φιλμογραφία
1954Νύχτες της Αθήνας
1959Άντρα θέλω με πυγμή, Ερωτικές ιστορίες
2001… κι αύριο μέρα είναιΚατερίνα
Τηλεόραση
1993Τμήμα ΗθώνΑΝΤ1Ο συλλέκτης
1994Αδιέξοδο, Το σπίτι του μυστηρίου, Ταύρος με Τοξότη, Η Καινή Διαθήκη
*Ο Πάνος Ν. Αβραμόπουλος, είναι Αν. Γραμματέας Πολιτισμού ΠΑΣΟΚ
www.panosavramopoulos.blogspot.gr