Συμφωνία Μέκκας: Η απειλή για Ινδία και Ισραήλ και η στρατηγική αντισυμμαχιών με Ελλάδα και Κύπρο

Μια σημαντική μετατόπιση στην αρχιτεκτονική ασφάλειας της Μέσης Ανατολής με άμεσες επιπτώσεις στη Νότια Ασία σηματοδοτεί η Συμφωνία της Μέκκας,

το τριμερές αμυντικό πλαίσιο μεταξύ Πακιστάν, Τουρκίας και Σαουδικής Αραβίας που περιλαμβάνει διάταξη συλλογικής άμυνας.

Σύμφωνα με ανάλυση του Αμπινάβ Παντία, ιδρυτή και διευθύνοντος συμβούλου του ινδικού think tank Usanas Foundation, στο Middle East Forum, το στρατηγικό κατεστημένο της Ινδίας έχει μέχρι στιγμής αντιμετωπίσει τη συμφωνία αυτή ως μια ασήμαντη συνάθροιση χωρών με ασύνδετους στόχους.

Ωστόσο, παρά τις όποιες ασάφειες, η συμφωνία ενδέχεται να προσελκύσει επιπλέον ισλαμικά κράτη, να τροφοδοτήσει την κούρσα των εξοπλισμών, να ενισχύσει τη στρατιωτική, οικονομική και διπλωματική ισχύ του Πακιστάν και να διευκολύνει τη μετατροπή της Σαουδικής Αραβίας και της Τουρκίας σε πυρηνικούς παράγοντες.

Παράλληλα, υπάρχει ο κίνδυνος ενίσχυσης τζιχαντιστικών οργανώσεων, ενώ ενδεχόμενη προσχώρηση του Μπαγκλαντές θα μπορούσε να δημιουργήσει σοβαρά εσωτερικά ζητήματα ασφαλείας στην Ινδία. Για τον λόγο αυτό, επισημαίνεται ότι η Ιερουσαλήμ και το Νέο Δελχί πρέπει να υιοθετήσουν έναν μακροπρόθεσμο στρατηγικό, τακτικό και οδικό χάρτη πληροφοριών για να το αντιμετωπίσουν.

Το δίκτυο αντισυμμαχιών και ο ρόλος Ελλάδας και Κύπρου

Η αποτελεσματική αντιμετώπιση της Συμφωνίας της Μέκκας προϋποθέτει την άσκηση πίεσης στα μέλη της μέσω της συγκρότησης ενός ευρύτερου δικτύου αντισυμμαχιών. Κομβικό ρόλο σε αυτό το πλαίσιο μπορεί να διαδραματίσει το προτεινόμενο από το Ισραήλ «Εξάγωνο Συμμαχιών», το οποίο βασίζεται στους πυλώνες του Ισραήλ, της Ινδίας, της Ελλάδας και της Κύπρου, με τη συμμετοχή αραβικών και αφρικανικών κρατών όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και η Σομαλιλάνδη.

Σε αυτό το σχήμα, η Ελλάδα και η Κύπρος δύνανται να λειτουργήσουν ως αποτελεσματικό προπύργιο απέναντι στον επεκτατισμό της Τουρκίας στη Μεσόγειο, ενώ η Σομαλιλάνδη προσφέρει στρατηγικό έλεγχο στα κρίσιμα θαλάσσια περάσματα του Κόλπου του Άντεν και του Μπαμπ ελ-Μαντέμπ. Για να είναι αποτελεσματικές, οι συμμαχίες αυτές απαιτούν επισημοποίηση, θεσμική δομή, αμυντική και τεχνολογική συνεργασία, καθώς και ενισχυμένη στρατιωτική διαλειτουργικότητα.

Παράλληλα, στη Μέση Ανατολή, η αξιοποίηση του σχήματος I2U2 (Ινδία, Ισραήλ, ΗΠΑ, ΗΑΕ) μπορεί να προσφέρει τα απαραίτητα αμυντικά frameworks και δομές πληροφοριών ώστε να ανασχεθεί ο αναδυόμενος σουνιτικός άξονας.

Ο παράγοντας του Νοτίου Καυκάσου και οι πιέσεις στο Πακιστάν

Στον Νότιο Καύκασο, η ενίσχυση της Αρμενίας κρίνεται απαραίτητη για τα συμφέροντα της Ινδίας και του Ισραήλ, καθώς η λειτουργική της ανεξαρτησία ανακόπτει τις τουρκικές φιλοδοξίες στην Κεντρική Ασία. Παρά τις πιέσεις που δέχεται το Ερεβάν από την Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν, η στήριξή του παραμένει στρατηγικής σημασίας.

Ταυτόχρονα, στη Νότια Ασία, η ενίσχυση του Μπαλουχιστάν, των Παστούν και μιας σειράς μη κρατικών φορέων κατά του Πακιστάν μπορεί να κρατήσει τους στρατηγούς του Πακιστάν περιορισμένους, αντιμετωπίζοντας εσωτερικές αναταραχές. Οι αντάρτες των Μπαλούχ έχουν καταφέρει σημαντικά πλήγματα στον πακιστανικό στρατό, ελέγχοντας πλέον εκτεταμένες περιοχές.

Η αδυναμία του Πακιστάν δημιουργεί πλεονεκτήματα για την Ινδία, το Ισραήλ αλλά και τις ΗΠΑ, καθώς ένας ενδεχόμενος κλονισμός του πακιστανικού ελέγχου στο στρατηγικό λιμάνι του Γκουαντάρ θα υπονόμευε τον Οικονομικό Διάδρομο Κίνας-Πακιστάν, ανατρέποντας τους ευρύτερους σχεδιασμούς του Πεκίνου στην περιοχή.