Ξεκινά σταδιακά η διάθεση των αντιγριπικών εμβολίων στα φαρμακεία

Σταδιακά προχωρά η διάθεση των αντιγριπικών εμβολίων στα φαρμακεία της χώρας, καθώς έχει ξεκινήσει η νέα περίοδος εμβολιασμού για την εποχική γρίπη.

Σύμφωνα με τα διαθέσιμα στοιχεία, στα φαρμακεία βρίσκεται ήδη το 30% των αντιγριπικών εμβολίων, ενώ για τη φετινή περίοδο προβλέπεται η εισαγωγή συνολικά 3,64 εκατομμυρίων δόσεων.

Ο αριθμός είναι αυξημένος σε σύγκριση με την προηγούμενη περίοδο, όταν είχαν εισαχθεί 3,5 εκατομμύρια δόσεις, γεγονός που αποτυπώνει την προσπάθεια κάλυψης των αναγκών του πληθυσμού.

«Υπάρχει επάρκεια και διαφορετικές κατηγορίες αντιγριπικών εμβολίων», δηλώνει στο ΑΠΕ-ΜΠΕ ο γενικός γραμματέας του Πανελλήνιου Φαρμακευτικού Συλλόγου (ΠΦΣ), Μανόλης Κατσαράκης, επισημαίνοντας παράλληλα ότι τα τελευταία χρόνια καταγράφεται αύξηση στον αριθμό των πολιτών που επιλέγουν να εμβολιαστούν.

Ενδεικτικά, κατά την περίοδο 2023-2024 χορηγήθηκαν μέσω των φαρμακείων περίπου 1,4 εκατομμύρια δόσεις. Την επόμενη περίοδο, 2024-2025, ο αριθμός έφτασε τα 1,92 εκατομμύρια, ενώ το 2025-2026 αυξήθηκε περαιτέρω, στα 2,04 εκατομμύρια δόσεις.

Για τη φετινή περίοδο κυκλοφορούν διαφορετικές κατηγορίες τριδύναμων αντιγριπικών εμβολίων,

οι οποίες διαφέρουν ως προς τον τρόπο παρασκευής τους, τη σύνθεσή τους και τις ομάδες στις οποίες απευθύνονται.

Ειδικότερα, οι διαθέσιμοι τύποι περιλαμβάνουν:

• TIVe: Συμβατικό τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο, το οποίο παρασκευάζεται με τη χρήση αυγών όρνιθας.
• TIVc: Τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο που παράγεται με κυτταροκαλλιέργειες. Σύμφωνα με τις σχετικές οδηγίες, μπορεί να αποτελέσει επιλογή και για άτομα με ιστορικό σοβαρής αναφυλακτικής αντίδρασης στο αυγό, από την ηλικία των 6 μηνών.
• TIV-HD: Τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο υψηλής δόσης.
• aTIV: Τριδύναμο αδρανοποιημένο εμβόλιο που περιέχει το ανοσοενισχυτικό MF59.
• LAIV: Εμβόλιο με ζώντα εξασθενημένο ιό, το οποίο χορηγείται με τη μορφή ρινικού εκνεφώματος σε παιδιά και εφήβους.

Τα εμβόλια υψηλής δόσης και εκείνα με ανοσοενισχυτικό, δηλαδή τα TIV-HD και aTIV, έχουν αυξημένη ανοσογονικότητα και συνιστώνται κυρίως για την πρόληψη της εργαστηριακά επιβεβαιωμένης γρίπης και των νοσηλειών σε άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω. Αφορούν επίσης συγκεκριμένες κατηγορίες ασθενών ηλικίας 18-64 ετών, όπως άτομα που έχουν υποβληθεί σε μεταμόσχευση συμπαγούς οργάνου.

Σύμφωνα με τον γενικό γραμματέα του ΠΦΣ, έχουν εισαχθεί περίπου 460.000 ενισχυμένα αντιγριπικά εμβόλια.

Σε περίπτωση που δεν υπάρχει διαθέσιμο ενισχυμένο εμβόλιο για άτομα ηλικίας 65 ετών και άνω, ο εμβολιασμός δεν χρειάζεται να αναβάλλεται, καθώς μπορεί να πραγματοποιηθεί με οποιοδήποτε διαθέσιμο αντιγριπικό εμβόλιο, σύμφωνα με τις σχετικές συστάσεις.

Όσον αφορά τη διάθεσή τους, τα συμβατικά αντιγριπικά εμβόλια χορηγούνταιδωρεάν στα ιδιωτικά φαρμακεία σε ασφαλισμένους και ανασφάλιστους χωρίς ιατρική συνταγή. Για τα ενισχυμένα εμβόλια απαιτείται ιατρική συνταγή.

Το ρινικό εμβόλιο για παιδιά: Σε ποιες ηλικίες χορηγείται

Για δεύτερη χρονιά διατίθεται στην Ελλάδα το αντιγριπικό εμβόλιο που χορηγείται μέσω της μύτης, με τις διαθέσιμες δόσεις να ανέρχονται σε περίπου 200.000, αριθμός αυξημένος σε σχέση με την προηγούμενη περίοδο.

Το συγκεκριμένο εμβόλιο περιέχει ζώντα εξασθενημένο ιό της γρίπης και χορηγείται ως ρινικό εκνέφωμα σε παιδιά και εφήβους ηλικίας από 2 έως κάτω των 18 ετών.

Πότε είναι η κατάλληλη περίοδος για τον αντιγριπικό εμβολιασμό

Ο αντιγριπικός εμβολιασμός στην Ελλάδα συνιστάται να πραγματοποιείται από τα μέσα Οκτωβρίου έως το τέλος Νοεμβρίου, καθώς απαιτούνται περίπου δύο εβδομάδες μετά τη χορήγηση του εμβολίου για να αναπτυχθεί η ανοσολογική προστασία.

Ωστόσο, όσοι δεν καταφέρουν να εμβολιαστούν μέσα σε αυτό το χρονικό διάστημα μπορούν να το κάνουν και αργότερα, καθ’ όλη τη διάρκεια της εποχικής γρίπης.

Η δραστηριότητα της γρίπης στη χώρα παρουσιάζει συνήθως αύξηση τον Ιανουάριο, ενώ η κορύφωσή της καταγράφεται συχνά τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο. Παρά τα γενικότερα αυτά δεδομένα, η ακριβής έναρξη του επιδημικού κύματος δεν μπορεί να προβλεφθεί με βεβαιότητα.

Για τους περισσότερους ανθρώπους απαιτείται μία δόση αντιγριπικού εμβολίου κάθε χρόνο.

Εξαίρεση αποτελούν τα βρέφη και τα παιδιά ηλικίας κάτω των 9 ετών που εμβολιάζονται για πρώτη φορά ή έχουν λάβει στο παρελθόν μόνο μία δόση. Σε αυτές τις περιπτώσεις προβλέπονται δύο δόσεις, με μεσοδιάστημα τουλάχιστον 28 ημερών.

Ειδικά για το ρινικό εμβόλιο LAIV, τα παιδιά κάτω των 9 ετών που δεν έχουν εμβολιαστεί προηγουμένως κατά της εποχικής γρίπης χρειάζονται δεύτερη δόση, η οποία χορηγείται με απόσταση τουλάχιστον τεσσάρων εβδομάδων από την πρώτη.

Ποιες ομάδες πρέπει να εμβολιαστούν κατά προτεραιότητα

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στον αντιγριπικό εμβολιασμό των ατόμων που διατρέχουν αυξημένο κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών από τη γρίπη.

Στις ομάδες για τις οποίες συνιστάται κατά προτεραιότητα ο εμβολιασμόςπεριλαμβάνονται:

• Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω.
• Βρέφη και παιδιά ηλικίας από 6 μηνών έως 5 ετών.
• Παιδιά άνω των 5 ετών και ενήλικες με χρόνια νοσήματα.
• Άτομα με ανοσοκαταστολή ή ιστορικό μεταμόσχευσης.
• Ασθενείς με σακχαρώδη διαβήτη, χρόνια νεφρική ή ηπατική νόσο.
• Άτομα με νευρολογικά ή νευρομυϊκά νοσήματα.
• Άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία.

Στις ομάδες αυξημένου κινδύνου περιλαμβάνονται επίσης οι έγκυες, οι λεχώνες και οι θηλάζουσες γυναίκες, καθώς και όσοι φροντίζουν ευάλωταάτομα ή διαμένουν μαζί τους.

Προτεραιότητα δίνεται ακόμη σε άτομα που ανήκουν σε κλειστούς και ευάλωτους πληθυσμούς, αλλά και σε εργαζομένους σε δομές υγείας, μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων και άλλες δομές φιλοξενίας.

Ο Μανόλης Κατσαράκης επισημαίνει ότι οι φαρμακοποιοί ενημερώνουν παράλληλα τους πολίτες και για άλλα εμβόλια που συνιστώνται ανάλογα με την ηλικία, το ιατρικό ιστορικό και τους παράγοντες κινδύνου.

Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονται τα εμβόλια κατά του πνευμονιόκοκκου, του έρπητα ζωστήρα και της COVID-19.