Σε τροχιά σύγκρουσης τα κράτη-μέλη της ΕΕ για τον νέο προϋπολογισμό – Το Βερολίνο ζητά μεγαλύτερες περικοπές

Σε τροχιά σύγκρουσης βρίσκονται τα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσηςγια τον νέο πολυετή προϋπολογισμό της περιόδου 2028-2034,
καθώς η Γερμανία απορρίπτει την πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας και ζητά ακόμη μεγαλύτερες περικοπές στις ευρωπαϊκές δαπάνες.
Το Βερολίνο θεωρεί ανεπαρκή τη μείωση των 141 δισ. ευρώ που προτείνει το Δουβλίνο, εκτιμώντας ότι απαιτείται αυστηρότερη δημοσιονομική πειθαρχία. Η εξέλιξη αυτή βαθαίνει το χάσμα ανάμεσα στις χώρες που επιδιώκουν περιορισμό των ευρωπαϊκών δαπανών και σε εκείνες που θέλουν να διατηρηθούν οι πόροι για τη γεωργία και την περιφερειακή ανάπτυξη.
Μερτς: «Είμαστε ακόμη πολύ μακριά από μια συμφωνία»
Ο Γερμανός καγκελάριος Φρίντριχ Μερτς ξεκαθάρισε ότι η πρόταση της ιρλανδικής προεδρίας δεν μπορεί να αποτελέσει βάση για συμφωνία, υποστηρίζοντας ότι το κόστος του κοινού προϋπολογισμού εξακολουθεί να επιβαρύνει υπερβολικά τις χώρες που συνεισφέρουν τα μεγαλύτερα ποσά.
«Είμαστε ακόμη πολύ μακριά από μια συμφωνία. Το ποσό της νέας πρότασης δεν αποτελεί βάση για συμφωνία. Ο προϋπολογισμός της ΕΕ πρέπει να είναι οικονομικά προσιτός για όσους επωμίζονται το κύριο βάρος της χρηματοδότησης», δήλωσε ο Μερτς.
Η Γερμανία καλύπτει περίπου το ένα τέταρτο της χρηματοδότησης του ευρωπαϊκού προϋπολογισμού και βρίσκεται στην πρώτη γραμμή μιας ομάδας έξι χωρών που ζητούν μεγαλύτερες μειώσεις. Στην ομάδασυμμετέχουν επίσης η Σουηδία, η Δανία, η Ολλανδία, η Φινλανδία και η Αυστρία, οι οποίες συνολικά συνεισφέρουν περίπου το 40% των ευρωπαϊκών πόρων.
Στο στόχαστρο αγροτικές επιδοτήσεις και κονδύλια συνοχής
Η διαμάχη δεν αφορά μόνο το συνολικό ύψος του προϋπολογισμού, αλλά και τον τρόπο με τον οποίο θα κατανεμηθούν τα χρήματα μεταξύ των κρατών-μελών.
Οι χώρες του Βορρά πιέζουν για αυστηρότερη δημοσιονομική πολιτική και μεγαλύτερες περικοπές. Αντίθετα, κράτη κυρίως της Νότιας και της Ανατολικής Ευρώπης ανησυχούν για ενδεχόμενες μειώσεις στις αγροτικές επιδοτήσεις και στα κονδύλια συνοχής, τα οποία χρηματοδοτούν αναπτυξιακά έργα και στηρίζουν τις περιφέρειες.
Οι δύο αυτές κατηγορίες δαπανών αντιπροσωπεύουν σχεδόν το ήμισυ του συνολικού προϋπολογισμού της ΕΕ. Τυχόν περικοπές θα μπορούσαν να επηρεάσουν άμεσα τους αγρότες, τις τοπικές κοινωνίες και τις περιφέρειες που εξαρτώνται σε σημαντικό βαθμό από την ευρωπαϊκή χρηματοδότηση.
Πίεση για συμφωνία έως το τέλος του έτους
Οι διαφωνίες αναμένεται να κυριαρχήσουν στις επόμενες διαπραγματεύσεις στις Βρυξέλλες, με τις κυβερνήσεις να επιδιώκουν συμφωνία έως το τέλος του 2026, πριν από τον νέο κύκλο εκλογικών αναμετρήσεων σε αρκετές ευρωπαϊκές χώρες το 2027.
Ο Ολλανδός υπουργός Οικονομικών Έλκο Χάινεν εμφανίστηκε ιδιαίτερα απαισιόδοξος, προειδοποιώντας ότι «με αυτόν τον ρυθμό, δεν θα υπάρξει συμφωνία μέχρι το τέλος του έτους».
Από την πλευρά του, ο Ιρλανδός υπουργός Ευρωπαϊκών Υποθέσεων Τόμας Μπερν υπερασπίστηκε την πρόταση της προεδρίας, χαρακτηρίζοντάς την ισορροπημένο συμβιβασμό που θα μπορούσε να περιορίσει τις αποστάσεις μεταξύ των κρατών-μελών.
Η μάχη για τα ευρωπαϊκά κονδύλια μόλις αρχίζει
Η αντιπαράθεση για τον προϋπολογισμό της περιόδου 2028-2034 αναδεικνύει τις διαφορετικές προτεραιότητες στο εσωτερικό της ΕΕ. Από τη μία πλευρά βρίσκονται οι χώρες που ζητούν να περιοριστεί η οικονομική τους επιβάρυνση και, από την άλλη, όσες φοβούνται ότι οι περικοπές θα πλήξουν την αγροτική παραγωγή, τις περιφερειακές επενδύσεις και την αναπτυξιακή τους πορεία.
Για χώρες όπως η Ελλάδα, που αξιοποιούν ευρωπαϊκούς πόρους για την ενίσχυση του πρωτογενούς τομέα και την ανάπτυξη της περιφέρειας, η έκβαση των διαπραγματεύσεων έχει ιδιαίτερη σημασία. Το επόμενο διάστημα θα δείξει αν θα επικρατήσει η λογική των περικοπών ή αν θα διαμορφωθεί ένας συμβιβασμός που θα διατηρεί ουσιαστική χρηματοδότηση για την αγροτική οικονομία και τις λιγότερο ανεπτυγμένες περιοχές.