3/12/2020

"σπάω". Όταν η αργκό γίνεται τεκμήριο γλωσσικής συνέχειας!

του Χρυσόστομου Τσιρίδη
.

Το ρήμα “σπάω” είναι ΑΥΤΟΥΣΙΟ ΟΜΗΡΙΚΟ. Αυθεντική λέξη της Ελληνικής γλώσσας.
.
Τί σημαίνει:(Ομηρικώς)
“σπάω”=απομακρύνω, μετακινώ, εκριζώνω, αποσύρω  
.

Ας δούμε την διαδρομή της λέξης από τον ΌΜΗΡΟ μέχρι ΣΗΜΕΡΑ:
.
Η λέξη στα επίσημά της έκανε και κάνει καριέρα ως σύνθετη με την πρόθεση “από”
1) από-σπαση= μετακίνηση από μία θέση=υπηρεσία (ή τόπο) σε άλλη (διοικητικός όρος)
.
2) “α(ν)-από-σπαστο= α-μετακίνητο=άρα απαραίτητο, βασικό, αναφαίρετο, αναγκαίο.
.

3) του απέσπασε χρήματα ή ομολογία= Όχι κατ’ανάγκη διά της βίας. Τον έπεισε, τον ξεγέλασε; Πάντως “ΚΑΤΑΦΕΡΕ” να του “αποσπάσει” χρήματα ή ομολογία (όχι ακριβώς να του κλέψει εν αγνοία του).
Λέμε για παράδειγμα: Του απέσπασε την υπόσχεση (με πειθώ από την μια και συναίνεση από την άλλη).

.
4) Ως άμεσα ομιλούμενη ωστόσο απόκτησε κι άλλες σημασίες, απομακρυσμένες από το αρχικό νόημα :λ.χ σπάω= σπά(ζ)ω= συντρίβω, κομματιάζω,θραύω : λ.χ σπάω πιάτα ή “σπάω την σιωπή μου” και μερικές ακόμη…εκατοντάδες σχετικές εκφράσεις.
.
ΑΛΛΑ…
5)και ως αργκό (!!!), ως λέξη δηλαδή του ΝΕΑΝΙΚΟΥ ή περιθωριακού (όπως λένε οι επιπεδολόγοι) λεξιλογίου
 (έχει την βαρύτητά του και αυτό) ΞΑΝΑΒΡΙΣΚΕΙ τις αυθεντικές (!) ΟΜΗΡΙΚΕΣ αφετηρίες της:

1) “σπάσε”= φύγε, κάνε πέρα, απομακρύνσου
2) “σπάω”= (μάγκες) σπάω= φεύγω

3) “τα.. σπάσανε (οι συνέταιροι μεταξύ τους)”= μαλώσανε, χωρίσανε, απομακρύνθηκαν ο ένας από τον άλλον. ή 
.
Θα ρωτήσει εύλογα κάποιος, προς τί όλο αυτό το…σπάσιμο  με το “σπάω”.
.
Πάντως, όπως φαίνεται άλλωστε από τα σύντομα παραδείγματα,όχι μόνο για λεξιλογικές αναζητήσεις, αλλά για το…ηθικό δίδαγμα:

.

Δεν υποτιμούμε, δεν απαξιώνουμε ΚΑΜΙΑ ΜΟΡΦΗ, επίσημη ή… “περιθωριακή” της γλώσσας μας, κατά την διδασκαλία της. 

Η γλώσσα δεν γνωρίζει “κανόνες και…εξαιρέσεις”. Είναι Μία, Ενιαία και Αδιαίρετη. Την διδάσκουμε ΒΕΒΑΙΩΣ “μεσοσταθμικά”, για λόγους κοινής Πανελλαδικά επικοινωνίας, χωρίς όμως αποκλεισμούς και επιπεδολογίες. Ή τουλάχιστον έτσι πρέπει.
.
ΣΥΜΠΕΡΑΣΜΑ: Αν τα παραπάνω είναι σωστά (δεν κάνω κάπου λάθος), το ρήμα παίζει ανάμεσα στην Ομηρική αφετηριακή σημασία του και στο “σπάζω”(=θραύω) της καθημερινότητας. Είπαμε (δες παρακάτω σημείωση) οι διαδρομές της γλώσσας είναι ιδιαίτερα περίπλοκες και μάλλον “ανεξήγητες”.

Λ.χ Η λέξη  “σπαστικός” λειτουργεί ως νεανικός παρεΐστικος λόγος, αλλά όχι μόνο.

.

ΣΗΜΕΙΩΣΗ : Όσοι θέλουν, ενισχυτικά, ας δουν το ΣΥΝΤΟΜΟ βίντεο με τίτλο “περίεργες διαδρομές της γλώσσας” στο youtube.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΑΚΟΜΗ

ΣΧΟΛΙΑ

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Το ηλικιωμένο θύμα επιτέθηκε στον καημένο τον Αλβανό δολοφόνο

Αλβανός δολοφόνος που έχει απελαθεί τρεις φορές επιστρέφει κανονικά στην Σαντορίνη. Την ώρα που υποτίθεται ότι στα σύνορα γινόντουσαν δρακόντειοι έλεγχοι λόγω κορονοϊού. Κυκλοφορεί...

Απασφάλισε ο Τράγκας: Λοιμωξιολόγοι κατέγραφαν υπουργούς!

«Προσοχή, υπάρχουν κασέτες με υπουργούς»! Σοβαρές αποκαλύψεις από τον δημοσιογράφο Γιώργο Τράγκα πριν από λίγο στην ραδιοφωνική του εκπομπή στον Ελλάδα 94,3 FM.  Ο γνωστός δημοσιογράφος...

Ο θάνατος του ταξί

Και μετά την πανδημία τι; Πόσο εύκολη είναι η επιστροφή στην κανονικότητα; Και πώς ορίζεται αυτή; Μέσα σε λίγους μήνες περισσότερες από 200.000 επιχειρήσεις...

Ο Στόλτενμπεργκ ισχυρίζεται ότι η κυβέρνηση διέπραξε εσχάτη προδοσία (βίντεο)

Δεν υπάρχει έλληνας στρατιωτικός που θα ανεχτεί να συμβεί αυτό που ισχυρίζεται ο Στόλτενμπεργκ. Η πολιτική ηγεσία οφείλει άμεσα να το διαψεύσει. Για τον μηχανισμό...

Κλοπή θυρίδων: Εκνευρίστηκε το πανελλήνιο με τον Ευαγγελάτο!

Απίστευτα γεγονότα πριν από λίγο στην ενημερωτική εκπομπή του Mega που παρουσιάζει ο Νίκος Ευαγγελάτος. Το θέμα της είδησης ήταν η μεγάλη κλοπή τεσσάρων...

Έξω το Κατάρ από την Ελλάδα!

Ομάδα της Διοίκησης Ειδικών Δυνάμεων του τουρκικού γενικού επιτελείου άμυνας που έχει αναπτυχθεί στο Κατάρ, στο πλαίσιο της Ενοποιημένης Διακλαδικής Δύναμης Τουρκίας-Κατάρ (KTBMK), εκπαιδεύει...

Χυδαία επίθεση του Μπάμπη Παπαδημητρίου στον Δημήτρη Ριζούλη μετά τις αποκαλύψεις!

«Πάρτε το χαρτι και βάλτε το...» Ντρόπιασε την παράταξη που ίδρυσε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής. Ντρόπιασε την παράταξη που έφερε την δημοκρατία στη χώρα. Ντρόπιασε την...

Αυτός ειναι ο λόγος που ο Μητσοτάκης βρέθηκε στην Πάρνηθα – Έρχεται πολιτική θύελλα

Πολιτική θύελλα προμηνύεται καθώς η εξόρμηση του Μητσοτακη στην Πάρνηθα μόνο τυχαία δεν ήταν. Ο πρωθυπουργός έχει δηλώσει κατά καιρούς ότι παίρνει τις αποφάσεις...

Εκτακτο: Ανοίγει το λιανεμπόριο – Ήδη τα σουπερ μάρκετ έχουν γεμίσει τα ράφια τους με Χριστουγεννιατικα είδη

Ο κύβος ερρίφθη για το άνοιγμα του λιανεμπορίου τις επόμενες ημέρες. Ήδη τα σουπερ μάρκετ έχουν τοποθετήσει Χριστουγεννιατικα προϊόντα στα ράφια με την ένδειξη βέβαια...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ

Το ηλικιωμένο θύμα επιτέθηκε στον καημένο τον Αλβανό δολοφόνο

Αλβανός δολοφόνος που έχει απελαθεί τρεις φορές επιστρέφει κανονικά στην Σαντορίνη. Την ώρα που υποτίθεται ότι στα σύνορα γινόντουσαν δρακόντειοι έλεγχοι λόγω κορονοϊού. Κυκλοφορεί...

Απασφάλισε ο Τράγκας: Λοιμωξιολόγοι κατέγραφαν υπουργούς!

«Προσοχή, υπάρχουν κασέτες με υπουργούς»! Σοβαρές αποκαλύψεις από τον δημοσιογράφο Γιώργο Τράγκα πριν από λίγο στην ραδιοφωνική του εκπομπή στον Ελλάδα 94,3 FM.  Ο γνωστός δημοσιογράφος...

Ο θάνατος του ταξί

Και μετά την πανδημία τι; Πόσο εύκολη είναι η επιστροφή στην κανονικότητα; Και πώς ορίζεται αυτή; Μέσα σε λίγους μήνες περισσότερες από 200.000 επιχειρήσεις...

Ο Στόλτενμπεργκ ισχυρίζεται ότι η κυβέρνηση διέπραξε εσχάτη προδοσία (βίντεο)

Δεν υπάρχει έλληνας στρατιωτικός που θα ανεχτεί να συμβεί αυτό που ισχυρίζεται ο Στόλτενμπεργκ. Η πολιτική ηγεσία οφείλει άμεσα να το διαψεύσει. Για τον μηχανισμό...

Κλοπή θυρίδων: Εκνευρίστηκε το πανελλήνιο με τον Ευαγγελάτο!

Απίστευτα γεγονότα πριν από λίγο στην ενημερωτική εκπομπή του Mega που παρουσιάζει ο Νίκος Ευαγγελάτος. Το θέμα της είδησης ήταν η μεγάλη κλοπή τεσσάρων...

Έξω το Κατάρ από την Ελλάδα!

Ομάδα της Διοίκησης Ειδικών Δυνάμεων του τουρκικού γενικού επιτελείου άμυνας που έχει αναπτυχθεί στο Κατάρ, στο πλαίσιο της Ενοποιημένης Διακλαδικής Δύναμης Τουρκίας-Κατάρ (KTBMK), εκπαιδεύει...