Τα τελευταία χρόνια η αναζήτηση ποιοτικού ακινήτου αποτελούσε μια δύσκολη διαδικασία μετά τη ραγδαία αύξηση των εγγεγραμμένων ακινήτων σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης (π.χ. Airbnb), δεσμεύοντας αρκετά ακίνητα για τον σκοπό αυτόν, με αποτέλεσμα σε πολλές περιοχές της Αθήνας, όπως το Κουκάκι, αλλά και σε περιοχές του ιστορικού κέντρου και όχι μόνο, το φαινόμενο της βραχυχρόνιας μίσθωσης να αλλάξει τον χάρτη των φοιτητικών κατοικιών.
Φέτος αρκετοί ιδιοκτήτες λόγω της αύξησης της ζήτησης που καταγράφεται στο κλάδο της βραχυχρόνιας μίσθωσης έχουν εγγράψει τα ακίνητά τους στις γνωστές πλατφόρμες. Η αύξηση των εγγραφών στη πλατφόρμα Airbnb στις «top» περιοχές του κέντρου της Αθήνας αγγίζει το +23,60% σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2021.
Σύμφωνα με τα μέχρι τώρα δεδομένα που προκύπτουν από τις αναρτημένες αγγελίες ακινήτων σε ιστοσελίδες, η αναζήτηση φοιτητικής κατοικίας άνω του 1ου ορόφου έως 50 τ.μ. με ζητούμενο μίσθωμα έως 300 ευρώ στην Αθήνα και ιδιαίτερα στις φοιτητικές περιοχές φαντάζει όνειρο θερινής νυκτός.
Από τις αναρτημένες αγγελίες σε ιστοσελίδες ακινήτων, στις περιοχές του κέντρου των Αθηνών, οι κατοικίες άνω του 1ου ορόφου έως 50 τ.μ. που διατίθενται με ζητούμενο μίσθωμα έως 300 ευρώ αποτελούν μόλις το 12,47% (κυρίως γκαρσονιέρες 21 τ.μ. – 30 τ.μ.) επί του συνόλου των διαθέσιμων προς μίσθωση κατοικιών άνω του 1ου ορόφου έως 50 τ.μ. Δηλαδή, μόλις μία στις 10 κατοικίες κατάλληλες για φοιτητές διατίθενται με μίσθωμα έως 300 ευρώ στην Αθήνα.
H xαρτογράφηση των ζητούμενων μισθωμάτων
ΝΕΟΣ ΚΟΣΜΟΣ
Το 2020 το κόστος μίσθωσης γκαρσονιέρας έως 35 τ.μ. στον Νέο Κόσμο κυμαινόταν από 260 ευρλω έως 360 ευρώ/μήνα, το 2021 καταγράφηκε αύξηση κατά 13,3% στην κατώτατη τιμή μίσθωσης και +26% στην ανώτατη τιμή μίσθωσης, με το μηνιαίο μίσθωμα να κυμαίνεται από 300 ευρώ/μήνα έως 490 ευρώ/μήνα, αν πρόκειται για πλήρως επιπλωμένο και εξοπλισμένο με οικοσυσκευές διαμέρισμα. Τη φετινή χρονιά καταγράφεται μια σταθεροποίηση των ζητούμενων μισθωμάτων, με μια αύξηση της τάξεως του 2% στην ανώτερη τιμή.
Στην ίδια περιοχή το ζητούμενο κόστος μίσθωσης κατοικίας 40 τ.μ. – 50 τ.μ. κυμαίνεται από 430 ευρώ έως 650 ευρώ, αν πρόκειται για κατοικία πλήρως ανακαινισμένη, επιπλωμένη και με το σύνολο των οικοσυσκευών. Τη φετινή χρονιά η διαθεσιμότητα μη επιπλωμένων κατοικιών είναι μικρή, με αποτέλεσμα το ζητούμενο μίσθωμα να καταγράφει αύξηση από 7,5% έως 18% σε σχέση με πέρυσι.
ΚΑΛΛΙΘΕΑ
Αύξηση από 8,5% έως 18,18% (στην ανώτερη τιμή) καταγράφεται και στην Καλλιθέα, με το κόστος μίσθωσης για διαμέρισμα 40 τ.μ. – 50 τ.μ. να κυμαίνεται από 380 ευρώ/μήνα έως και 650 ευρώ/μήνα, αν πρόκειται για επιπλωμένο και πλήρως εξοπλισμένο με οικοσυσκευές, όταν την περσινή χρονιά το κόστος μίσθωσης κυμαινόταν από 350 ευρώ/μήνα έως 550 ευρώ/μήνα και το 2020 από 330 ευρώ/μήνα έως 400 ευρώ/μήνα.
Το ζητούμενο μίσθωμα για γκαρσονιέρα έως 35 τ.μ. στην Καλλιθέα κυμαίνεται από 380 ευρώ/μήνα έως 550 ευρώ/μήνα, αν πρόκειται για κατοικία πλήρως ανακαινισμένη, επιπλωμένη και με το σύνολο των οικοσυσκευών. Τη περσινή χρονιά το κόστος μίσθωσης κυμαινόταν από 380 ευρώ/μήνα έως 480 ευρώ/μήνα για κατοικία πλήρως ανακαινισμένη ή/και νεόδμητη.
ΚΟΥΚΑΚΙ
Στο Κουκάκι καταγράφεται μηδενική διαθεσιμότητα κατοικιών έως 35 τ.μ. προς μίσθωση. Οσον αφορά κατοικίες από 40 τ.μ. έως 50 τ.μ., το ζητούμενο μίσθωμα καταγράφει αύξηση κατά 24% στην ανώτατη τιμή, αγγίζοντας τα 930 ευρώ/μήνα από 750 ευρώ/μήνα που ήταν πέρυσι.
ΝΕΑΠΟΛΗ, ΜΟΥΣΕΙΟ, ΕΞΑΡΧΕΙΑ
Στα περσινά επίπεδα παραμένουν οι ζητούμενες τιμές μίσθωσης στις περιοχές του κέντρου, όπως Νεάπολη, Μουσείο και Εξάρχεια, τόσο για κατοικίες έως 35 τ.μ. όσο και για κατοικίες 40 τ.μ. – 50 τ.μ. Αύξηση καταγράφεται μόνο στην ανώτατη ζητούμενη τιμή μίσθωσης κατά 12,5% για κατοικία έως 35 τ.μ. στην περιοχή Νεάπολη – Μουσείο.
Το κόστος μίσθωσης κατοικίας έως 35 τ.μ. στα Εξάρχεια κυμαίνεται από 320 ευρώ/μήνα έως 450 ευρώ/μήνα, και για κατοικία 40 τ.μ. – 50 τ.μ. από 420 ευρώ/μήνα έως 550 ευρώ/μήνα.
Στην περιοχή Νεάπολη – Μουσείο το κόστος μίσθωσης κατοικίας έως 35 τ.μ. κυμαίνεται από 350 ευρώ/μήνα έως 450 ευρώ/μήνα, ενώ για κατοικία 40 τ.μ. – 50 τ.μ. από 450 ευρώ/μήνα έως 500 ευρώ/μήνα.
ΓΟΥΔΗ
Το Γουδή επιλέγουν φοιτητές κυρίως της Ιατρικής, της Νοσηλευτικής και της Οδοντιατρικής. Οι ζητούμενες τιμές μίσθωσης για κατοικία έως 35 τ.μ. κυμαίνονται από 380 ευρώ/μήνα έως 480 ευρώ/μήνα, καταγράφοντας αύξηση από 26,6% στην κατώτατη τιμή έως 26,3% στην ανώτατη τιμή.
Παρόμοιες αυξήσεις των ζητούμενων μισθωμάτων καταγράφονται και σε κατοικίας 40 τ.μ. – 50 τ.μ., όπου το κόστος μίσθωσης διαμορφώνεται από 450 ευρώ/μήνα έως 500 ευρώ/μήνα, αύξηση κατά 25% σε σχέση με το 2021 στην κατώτατη τιμή μίσθωσης.
ΠΑΓΚΡΑΤΙ
Στο Παγκράτι τη φετινή ακαδημαϊκή χρονιά το κόστος μίσθωσης κατοικίας έως 35 τ.μ. κυμαίνεται από 350 ευρώ/μήνα έως 450 ευρώ/μήνα, έναντι 320 ευρώ/μήνα έως 370 ευρώ/μήνα που ήταν το 2021, καταγράφοντας αύξηση στην κατώτατη τιμή κατά 9,3% και στην ανώτατη τιμή κατά 21,6%.
Το κόστος μίσθωσης κατοικίας 40 τ.μ. – 50 τ.μ. κυμαίνεται από 400 ευρώ/μήνα έως 600 ευρώ/μήνα, έναντι 350 ευρώ/μήνα έως 550 ευρώ/μήνα που ήταν το 2021, καταγράφοντας αύξηση 14,2% στην κατώτατη τιμή και 9% στην ανώτατη ζητούμενη τιμή μίσθωσης.
ΖΩΓΡΑΦΟΥ
Στην κατεξοχήν φοιτητική περιοχή το κόστος μίσθωσης κατοικίας έως 35 τ.μ. τη φετινή χρονιά κυμαίνεται από 320 ευρώ/μήνα έως 420 ευρώ/μήνα, καταγράφοντας αύξηση σε σχέση με το 2021 κατά 10,3% στην κατώτατη τιμή και κατά 16,6% στην ανώτατη τιμή.
Το κόστος μίσθωσης κατοικίας 40 τ.μ. – 50 τ.μ. τη φετινή χρονιά κυμαίνεται από 430 ευρώ/μήνα έως 560 ευρώ/μήνα, έναντι 370 ευρώ/μήνα έως 500 ευρώ/μήνα το 2021, καταγράφοντας αύξηση των ζητούμενων μισθωμάτων κατά 16,2% στην κατώτατη τιμή και 12% στην ανώτατη τιμή.
Δύσκολη «εξίσωση» η ακρίβεια και και τα Airbnb
Η φετινή χρονιά θα μπορούσε να χαρακτηριστεί η πιο δύσκολη χρονιά ακόμη και από τα χρόνια των Μνημονίων. Η εξίσωση θα είναι πολύ δύσκολη για τις οικογένειες που θα έχουν τη χαρά το παιδί τους να περάσει στο πανεπιστήμιο αλλά η σχολή να μη βρίσκεται στη πόλη της οικογενειακής κατοικίας.
Παράλληλα, σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛ.ΣΤΑΤ., το κόστος στέγασης αυξήθηκε κατά 35% σε σχέση με τον Μάιο του 2021 λόγω αύξησης κυρίως των τιμών σε ενοίκια κατοικιών, ηλεκτρισμό, φυσικό αέριο, πετρέλαιο θέρμανσης, στερεά καύσιμα.
Υπάρχουν πολλοί νέοι φοιτητές που πολλές φορές και κυρίως στα χρόνια των Μνημονίων, επειδή γνώριζαν τα οικονομικά δεδομένα της οικογένειάς τους, με σκοπό να γλιτώσει η οικογένεια το κόστος της φοιτητικής κατοικίας και της διαβίωσης σε άλλη πόλη, επέλεξαν σχολές στη πόλη τους, παρά την προτροπή των γονιών να επιλέξουν τη σχολή που πραγματικά επιθυμούν.
Στις top περιοχές της Αθήνα μόνο στην πλατφόρμα Airbnb καταγράφεται αύξηση των εγγραφών κατά 560 ακίνητα σε σχέση με τη περσινή χρονιά. Σήμερα στον Νέο Κόσμο είναι εγγεγραμμένα σε πλατφόρμες βραχυχρόνιας μίσθωσης 592 ακίνητα (αυτοτελή διαμερίσματα – όχι δωμάτια), στην Καλλιθέα 236 ακίνητα, στο Κουκάκι 743 ακίνητα, στο Κολωνάκι 247 ακίνητα, στο Παγκράτι 282 ακίνητα, στα Εξάρχεια – Νεάπολη – Μουσείο 518 ακίνητα, στο Γουδή 129 ακίνητα, στου Ζωγράφου 81 ακίνητα, Κυψέλη 191 ακίνητα και στη Πλατεία Βικτωρίας 82 ακίνητα.
10+1 μέτρα για την αναχαίτιση του κόστους στέγασης
Κατά τον κύριο Θεμιστοκλή Μπάκα, πρόεδρο του Πανελλαδικού Δικτύου E-Real Estates, η Πολιτεία μπορεί να θεσπίσει άμεσα μέτρα για την αντιμετώπιση της ραγδαίας αύξησης του κόστους στέγασης. Οπως επισημαίνει, εξάλλου, «η αύξηση των ενοικίων επιφέρει και αύξηση των εσόδων στα δημόσια ταμεία μέσω των έμμεσων και άμεσων φόρων που καταλογίζονται στον ιδιοκτήτη».
1. Επαναφορά της έκπτωσης φόρου ενοικίου για τους φοιτητές που σπουδάζουν σε άλλη πόλη. Η επαναφορά της έκπτωσης φόρου ενοικίου για τους φοιτητές που σπουδάζουν σε άλλη πόλη αποτελεί ένα δίκαιο μέτρο για τον οικογενειακό προϋπολογισμό και παράλληλα αποτελεί έμμεση ελάφρυνση του κόστους στέγασης. Θα πρέπει να επισημάνουμε ότι ανάλογα τη περίπτωση η καταβολή του φοιτητικού ενοικίου μπορεί να αποτελέσει και τεκμήριο διαβίωσης για τον οικογενειακό προϋπολογισμό.
2. Επαναφορά της έκπτωσης φόρου για το ενοίκιο κύριας κατοικίας με προσαυξημένο συντελεστή για τις οικογένειες με σπουδαστή εκτός κύριας κατοικίας. Με την επαναφορά της έκπτωσης φόρου για το ενοίκιο κύριας κατοικίας μπορεί να επιτευχθεί ελάφρυνση του οικογενειακού προϋπολογισμού.
3. Φορολογικά κίνητρα για μακροχρόνιες μισθώσεις άνω των πέντε ετών με προοδευτική φορολογική απαλλαγή για τα εισοδήματα που λαμβάνονται από τον ιδιοκτήτη.
4. Φορολογικά κίνητρα για τους ιδιοκτήτες των ακινήτων που θα ανανεώσουν εντός του 2022-2023 τη μισθωτική σύμβαση στον ίδιο εκμισθωτή χωρίς αύξηση του ενοικίου, ιδιαίτερα τη στιγμή που ο πληθωρισμός καλπάζει.
5. Φορολογικές εκπτώσεις στους ιδιοκτήτες που μειώνουν τα ενοίκιά τους, ένα μέτρο που μελετά ήδη η Ισπανία.
6. Επιδότηση ενοικίου σε ευρύτερες ομάδες πολιτών και όχι μόνο σε οικογένειες ή εργαζόμενους φοιτητές που λαμβάνουν το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα.
7. Επιδότηση του λογαριασμού του ρεύματος έως 100% της αύξησης λόγω ρήτρας αναπροσαρμογής στη φοιτητική κατοικία με εισοδηματικά και κοινωνικά κριτήρια.
8. Διεύρυνση της επιδότησης λογαριασμού του ρεύματος και στη φοιτητική κατοικία που δεν έχει δηλωθεί ως πρώτη κατοικία στη φορολογική δήλωση του φοιτητή. Πολλοί γονείς έχουν υπογράψει το μισθωτήριο συμβόλαιο φοιτητικής κατοικίας στο όνομά τους και ο φοιτητής έχει δηλωθεί ως φιλοξενούμενος. Εφόσον προσκομιστούν τα αποδεικτικά έγγραφα φοίτησης.
9. Αξιοποίηση των αδήλωτων ακινήτων – αγνώστου ιδιοκτήτη που θα προκύψουν, όπως προβλέπεται στο άρθρο 9 του Ν. 2664/1998 για το Εθνικό Κτηματολόγιο και θα περιέλθουν στο Ελληνικό Δημόσιο, καθώς και των ακινήτων της Τοπικής Αυτοδιοίκησης και του ευρύτερου Δημοσίου που δεν χρησιμοποιούνται. Η αξιοποίηση μπορεί να πραγματοποιεί με τον κάτωθι τρόπο:
-Να εκχωρηθούν τα ακίνητα στον νέο οργανισμό στεγαστικής πολιτικής που θα δημιουργήσει το Ελληνικό Δημόσιο.
-Ο νέος οργανισμός να προκηρύξει διαγωνισμό μακροχρόνιας εκμετάλλευσης (ακόμη και χωρίς κόστος μίσθωσης για τον ιδιώτη επενδυτή) των ακινήτων σε ιδιώτες, με την υποχρέωση να ανακαινιστούν πλήρως, σύμφωνα με τις προδιαγραφές του οργανισμού του Δημοσίου, και παράλληλα να προσφερθούν προς μακροχρόνια μίσθωση με προσιτό μίσθωμα 3 ευρώ – 4 ευρώ/τ.μ. σε φοιτητές.
-Ανάλογα με την πρόταση που θα καταθέσει ο ιδιώτης επενδυτής, θα μπορεί να δίνεται η δυνατότητα ο οργανισμός του Δημοσίου να εισπράττει μέρος των εσόδων, ώστε να χρηματοδοτεί το κόστος στέγασης φοιτητών που δεν εντάχθηκαν σε κατοικίες προσιτού ενοικίου.
10. Φορολόγηση των κενών οικιστικών ακινήτων με απαλλαγή στην περίπτωση κατοίκησής τους. Το άνωθεν μέτρο έχει εφαρμοστεί σε Γαλλία, Ηνωμένο Βασίλειο, Ισραήλ, Ιρλανδία και σε Βανκούβερ και Οκλαντ του Καναδά, με μακροπρόθεσμο αποτέλεσμα την αύξηση της διαθεσιμότητας ακινήτων προς ενοικίαση.
11. Πολεοδομικά κίνητρα για την ενίσχυση της στεγαστικής πολιτικής (κυπριακό μοντέλο)