Η διπλωματική διαμάχη μεταξύ Τελ Αβίβ και Άγκυρας, που προέκυψε από τις ενέργειες του Ισραήλ στη Γάζα, έχει κλιμακωθεί σε νέο επίπεδο, ξεπερνώντας τις απλές διπλωματικές ανταλλαγές για να συμπεριλάβει τις υπηρεσίες πληροφοριών και των δύο χωρών.
Η νέα διάσταση των εντάσεων, τώρα αφορά τις υπηρεσίες πληροφοριών των δύο χωρών, προέκυψε μετά από μια αμφιλεγόμενη και εχθρική δήλωση του Ronen Bar, επικεφαλής της ισραηλινής υπηρεσίας εσωτερικής ασφάλειας Shin Bet.
«Το υπουργικό συμβούλιο έχει θέσει έναν στόχο για εμάς, στις συζητήσεις στην πορεία, που είναι η εξάλειψη της Χαμάς. Αυτό είναι το δικό μας Μόναχο. Θα το κάνουμε παντού, στη Γάζα, στη Δυτική Όχθη, στον Λίβανο, στην Τουρκία, στο Κατάρ. Θα χρειαστούν μερικά χρόνια, Θα είμαστε εκεί για χρόνια, αλλά θα είμαστε εκεί για να το κάνουμε», είπε ο Μπαρ σε ηχογράφηση που μεταδόθηκε στην ισραηλινή κρατική τηλεόραση Kan.
Κατά κάποιον τρόπο, ο Μπαρ τόνισε ότι η απάντηση του Ισραήλ στα γεγονότα της 7ης Οκτωβρίου θα περιλαμβάνει δολοφονίες παρόμοιες με την απάντηση του Ισραήλ στη δολοφονία μελών της ισραηλινής Ολυμπιακής ομάδας το 1972.
Το μήνυμα του Μπαρ, το οποίο περιελάμβανε ορισμένα άμεσα και έμμεσα μηνύματα κωδικοποιημένα μεταξύ των γραμμών, έλαβε άμεση απάντηση από την τουρκική υπηρεσία πληροφοριών.
Πηγές πληροφοριών ανέφεραν στα τουρκικά ΜΜΕ, «Οι τουρκικές αρχές ενημέρωσαν τις ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών ότι οποιαδήποτε απόπειρα από το Ισραήλ να δολοφονήσει μέλη του παλαιστινιακού κινήματος Χαμάς που ζουν στην Τουρκία θα οδηγήσει σε σοβαρές συνέπειες».
Την Τετάρτη, ο Πρόεδρος Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν έκανε τις πρώτες του δηλώσεις για το θέμα αυτό στους δημοσιογράφους που τον συνόδευαν στο προεδρικό αεροπλάνο κατά την επιστροφή του από τη διήμερη επίσκεψή του στο Κατάρ, όπου συμμετείχε στην τεσσαρακοστή τέταρτη σύνοδο κορυφής του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου.
«Εάν τολμήσουν να κάνουν ένα τέτοιο βήμα κατά της Τουρκίας και του τουρκικού λαού, θα είναι καταδικασμένοι να πληρώσουν ένα τίμημα από το οποίο δεν μπορούν να συνέλθουν», είπε ο Ερντογάν, προσθέτοντας:
«Όσοι επιχειρούν κάτι τέτοιο δεν πρέπει να ξεχάσουν ότι οι συνέπειες μπορεί να είναι σοβαρές. Κανείς δεν αγνοεί την πρόοδο (των υπηρεσιών)».
Στην πραγματικότητα, το Ισραήλ, γνωρίζει το νέο επίπεδο επιχειρησιακής ικανότητας των τουρκικών μυστικών πληροφοριών.
Από ακριβείς, στοχευμένες διασυνοριακές επιχειρήσεις κατά μελών τρομοκρατικών οργανώσεων μέχρι την πρόληψη απειλών στο εσωτερικό, οι τουρκικές μυστικές υπηρεσίες, με επικεφαλής τον Χακάν Φιντάν, ο οποίος είναι τώρα υπουργός Εξωτερικών, έχει φτάσει σε ένα νέο επίπεδο επιτυχίας.
Επικεφαλής της υπηρεσίας είναι πλέον ο Ιμπραήμ Καλίν, ένας από τους βασικούς βοηθούς του Ερντογάν, και ο Καλίν συνεργάστηκε επίσης στενά τόσο με τον Φιντάν όσο και με τον τότε υπουργό Εξωτερικών Μεβλούτ Τσαβούσογλου.
Επιπλέον, οι τουρκικές μυστικές υπηρεσίες τα τελευταία χρόνια υποβάθμισαν επίσης την ικανότητα άλλων υπηρεσιών πληροφοριών, συμπεριλαμβανομένων των Ιρανών και Ισραηλινών κατασκόπων, καθώς τα τουρκικά ΜΜΕ κάλυψαν επιχειρήσεις εναντίον των δικτύων τους, εντός των τουρκικών συνόρων.
Δεν είναι μυστικό ότι μέλη της Χαμάς έχουν επισκεφθεί την Τουρκία, καθώς η Τουρκία τους θεωρεί πολιτική οντότητα.
Ωστόσο, ενώ το Ισραήλ θα γνωρίζει ότι δεν υπάρχουν ένοπλα μέλη της Χαμάς στην Τουρκία, τα σχόλια του Μπαρ αποκαλύπτουν ένα άλλο επίπεδο δυσφορίας στο Τελ Αβίβ προς την Άγκυρα.
«Ο χασάπης της Γάζας»
Στην πραγματικότητα, η Τουρκία δεν ήταν μόνο η πιο δυνατή φωνή ενάντια στις θηριωδίες που διέπραξε το Ισραήλ εναντίον Παλαιστινίων γυναικών και παιδιών στη Γάζα, όπου σκοτώθηκαν περισσότεροι από 17.000 άμαχοι, αλλά ήταν επίσης μια ισχυρή διπλωματική δύναμη που επιδιώκει να ασκήσει παγκόσμια πίεση και από τη Δύση στο Τελ Αβίβ.
Επιπλέον, η υποστήριξη του Προέδρου Ερντογάν στη Γάζα και η κριτική του Ισραήλ εμφανίζεται ως μια νέα αφήγηση που απομονώνει το Ισραήλ για τις αδιάκριτες επιθέσεις του εναντίον των Παλαιστινίων και την εισβολή στα εδάφη τους.
Υπάρχουν αρκετές βασικές στιγμές σε αυτή τη νέα αφηγηματική δημιουργία
Το πρώτο και πιο πρόσφατο είναι η παρομοίωση του Ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου από τον Ερντογάν με τον Σλόμπονταν Μιλόσεβιτς, ο οποίος χαρακτηρίστηκε ως ο «χασάπης των Βαλκανίων» και αντιμετώπιζε δίωξη για γενοκτονία και εγκλήματα πολέμου μέχρι το 2006, όταν πέθανε.
Ο Ερντογάν χαρακτήρισε τον Νετανιάχου ως τον «χασάπη της Γάζας» και είπε ότι ο «Μπίμπι» θα δικαστεί για εγκλήματα που διαπράχθηκαν στη Γάζα.
Δεύτερον, το παραδοσιακό κύμα διεθνούς υποστήριξης προς το Ισραήλ, ειδικά στη Δύση, μετατρέπεται τώρα σε μια θέση που επικρίνει έντονα τις ενέργειες του Ισραήλ εναντίον αθώων πολιτών στη Γάζα.
Η ρητορική της Άγκυρας, οι ανθρωπιστικές προσπάθειες και το σημαντικότερο, οι διπλωματικές πρωτοβουλίες παίζουν σημαντικό ρόλο σε αυτό το θέμα.
Από μποϊκοτάζ μέχρι διαμαρτυρίες και νέες αφηγήσεις, οι Τούρκοι αξιωματούχοι ξοδεύουν σημαντική ενέργεια για να στηρίξουν τη Γάζα.
Δεν μπορεί να αμφισβητηθεί ότι μία από τις βασικές «αφηγηματικές» στιγμές για την αποκάλυψη της πραγματικότητας της ισραηλινής κατοχής προήλθε από τον Υπουργό Εξωτερικών Φιντάν.
«Εσείς (το Ισραήλ) καταλαμβάνετε τη γη κάποιου. Παίρνετε τα σπίτια τους, τους διώχνετε, φέρνετε (άλλο) άτομο και τους αποκαλείτε “έποικους”. Αυτό ονομάζεται κλοπή», είπε ο Φιντάν τον περασμένο Οκτώβριο.
Εδώ, είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι η παράνομη ισραηλινή κατοχή και οι εποικισμοί έχουν από καιρό επικριθεί από τη διεθνή κοινότητα, ωστόσο συνεχίζονται.
Επιπλέον, η ισραηλινή κατοχή, η βία, η καταπίεση και οι παραβιάσεις δεν ξεκίνησαν τις επιχειρήσεις εκτοπισμού στα παλαιστινιακά εδάφη στις 7 Οκτωβρίου.
Η αλλαγή των δηλώσεων είναι μια άλλη σημαντική στιγμή που αποκαλύπτει την πραγματικότητα στο έδαφος, δημιουργώντας έτσι δυσφορία στο Τελ Αβίβ.
Τρίτον, η επιμονή και η επανάληψη της Άγκυρας για την ίδρυση ενός ελεύθερου, κυρίαρχου παλαιστινιακού κράτους μέσω λύσης δύο κρατών, στα σύνορα του 1967 με πρωτεύουσα την Ανατολική Ιερουσαλήμ, είναι η θέση που αντιμετωπίζει η πολεμική κυβέρνηση του Νετανιάχου.
Τέλος, η προειδοποίηση του Ερντογάν ότι οι ισραηλινές επιθέσεις και η κατοχή θα έχουν έμμεσο αντίκτυπο, όχι μόνο όσον αφορά τις περιφερειακές συγκρούσεις, αλλά τον απώτερο στόχο του Ισραήλ να καταλάβει περισσότερα εδάφη στην περιοχή, δημιουργεί επίσης ανησυχία στο Ισραήλ επειδή πολλοί στο Τελ Αβίβ έχουν κίνητρο να το κάνουν. Έτσι. Με αμφιλεγόμενες θεολογικές υποσχέσεις.
Για το λόγο αυτό, η ισχυρή στάση του Ερντογάν ενάντια σε αυτούς τους στόχους και η επείγουσα έκκλησή του για ενότητα ενάντια στο σχέδιο του Ισραήλ για το τέλος του παιχνιδιού έχει δημιουργήσει ανησυχία στο Ισραήλ.
Mehmet Çelik – Daily Sabah