Χρήστος Παπακυριακόπουλος: Ο κορυφαιος Έλληνας μαθηματικός

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Διεθνούς φήμης Έλληνας μαθηματικός. Γεννήθηκε στο Χαλάνδρι το 1914 και ήταν γιος του πλούσιου υφασματέμπορου Δημήτριου Παπακυριακόπουλου με καταγωγή από την Τρίπολη.

Αποφοίτησε από το Βαρβάκειο και το 1933 ενεγράφη στη Σχολή Πολιτικών Μηχανικών του Εθνικού Μετσόβειου Πολυτεχνείου. Εκεί συνάντησε τον καθηγητή Μαθηματικών Νικόλαο Κρητικό, ο οποίος αναγνώρισε το μαθηματικό του ταλέντο και τον έπεισε να μετεγγραφεί στη Μαθηματική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Τα ενδιαφέροντα του Παπακυριακόπουλου εντοπίζονταν στην τοπολογία, ένα κλάδο των μαθηματικών που εκείνα τα χρόνια βρισκόταν σε εμβρυακό στάδιο. Μελέτησε μόνος του τα συγγράμματα των πρωτοπόρων της τοπολογίας Αλεξαντρώφ και Χοπφ. Μετά την αποφοίτησή του το 1938 εργάσθηκε ως βοηθός του καθηγητή Κρητικού στο ΕΜΠ.

Άνθρωπος εσωστρεφής, που δεν ανοιγόταν εύκολα στους συναδέλφους του, περνούσε ώρες ατελείωτες στο γραφείο του, μελετώντας τοπολογία υπό τους ήχους του Βάγκνερ. Γρήγορα κλήθηκε να υπηρετήσει τη στρατιωτική του θητεία και όταν κηρύχθηκε ο πόλεμος του ’40 βρέθηκε στο αλβανικό μέτωπο.

Πνεύμα προοδευτικό, ψήφισε κατά της επανόδου του βασιλιά στο δημοψήφισμα του 1935, ενώ στην κατοχή εντάχθηκε στο ΕΑΜ. Την ίδια εποχή πήρε το διδακτορικό του δίπλωμα από το Πανεπιστήμιο Αθηνών με τη διατριβή «Μία μέθοδος αποδείξεως του αναλλοιώτου των ομολογικών συμπλεγμάτων ενός συμπλόκου».

Μετά τα «Δεκεμβριανά» (1944), πήρε τα βουνά με τους αντάρτες και βρέθηκε να διδάσκει Αριθμητική σε μικρούς μαθητές στην Καρδίτσα. Μάταια ο νονός του, που ήταν Υπουργός Εσωτερικών, τον έψαχνε για να τον διορίσει Δήμαρχο Χαλανδρίου. Την ίδια περίπου εποχή έχασε τον αδελφό του, που πολεμούσε τους Γερμανούς με την Ταξιαρχία Ρίμινι στη Βόρειο Ιταλία.

Μετά τη Συμφωνία της Βάρκιζας (12 Φεβρουαρίου 1945) ο Παπακυριακόπουλος επανήλθε στο Πολυτεχνείο, αλλά το κλίμα ήταν βαρύ γι’ αυτόν, λόγω των αριστερών του φρονημάτων. Απολύθηκε μαζί με τον μέντορά του καθηγητή Κρητικό το 1946. Ασχολήθηκε μόνος του και σε πλήρη επιστημονική απομόνωση με την επιστήμη του και το 1948 προσκλήθηκε στο Πανεπιστήμιο του Πρίνστον, όταν εντυπωσίασε τον Αμερικανό μαθηματικό Ραλφ Φοξ με την προσπάθεια λύσης ενός μαθηματικού προβλήματος. Ο νεαρός μαθηματικός αποδέχτηκε την πρόσκληση και δεν ξαναγύρισε ποτέ στην Ελλάδα, εκτός από λίγες μέρες για την κηδεία του πατέρα του το 1952.

Όλο αυτό το διάστημα οι ελληνικές αρχές ασφαλείας προσπαθούσαν να πείσουν τους Αμερικανούς να απελάσουν τον Παπακυριακόπουλο ως «επικίνδυνο κομμουνιστή». Τον υπερασπίστηκε σθεναρά το Πρίνστον, όπως είχε κάνει παλιότερα με τον Αλβέρτο Αϊνστάιν και τον Τόμας Μαν επί Ναζισμού. Ο Παπακυριακόπουλος άρχισε να δουλεύει ως ερευνητής στο Πανεπιστήμιο και γρήγορα ξεχώρισε για την πρωτοτυπία του έργου του.

Η μεγάλη συνεισφορά του «Πάπα», όπως τον αποκαλούσαν οι Αμερικανοί, ήταν τα τρία σπουδαία θεωρήματα που άνοιξαν τον δρόμο για την κατανόηση του χώρου που ζούμε: «Λήμμα του Ντεν», «Θεώρημα του Βρόχου» και «Θεώρημα της Σφαίρας». Με τη δημοσίευσή τους στα τέλη της δεκαετίας του ’50, λύθηκαν οριστικά τα προβλήματα που κυριαρχούσαν στην τοπολογία για σχεδόν πενήντα χρόνια. Το 1964 ήλθε η αναγνώριση, καθώς τιμήθηκε με το βραβείο Βέμπλεν, που θεωρείται η ανώτατη τιμητική διάκριση στο χώρο της Γεωμετρίας.

Στον Παπακυριακόπουλο προσφέρθηκε επανειλημμένως καθηγητική έδρα, την οποία δεν αποδεχόταν για να μένει απερίσπαστος στο ερευνητικό έργο, που έβαζε πάνω απ’ όλους και όλα. Ζούσε με σπαρτιατική λιτότητα και είχε λιγοστούς φίλους. Από τις αρχές της δεκαετίας του ’60 ασχολήθηκε ιδιαίτερα με την Εικασία του Πουανκαρέ, ένα άλυτο πρόβλημα, πρόκληση για κάθε μεγάλο μαθηματικό μυαλό. Έθεσε τις βάσεις για τη λύση του, την οποία φαίνεται ότι βρήκε ο Ρώσος Γκριγκόρι Πέρελμαν το 2002.

Μετά την πτώση της δικτατορίας, του αποδόθηκε και πάλι η ελληνική ιθαγένεια. Ο Χρήστος Παπακυριακόπουλος προγραμμάτιζε το πρώτο του ταξίδι στην Ελλάδα μετά το 1952. Όμως, η μοίρα είχε διαφορετική γνώμη και ο μεγάλος μαθηματικός έφυγε από τη ζωή στις 29 Ιουνίου 1976, χτυπημένος από καρκίνο του στομάχου.

Ενδεικτικό της αξίας του είναι ο διάλογος που δημοσιεύει σε ένα άρθρο του ο μαθηματικός και συγγραφέας Απόστολος Δοξιάδης: «Όταν κάποτε ρώτησα τον πατέρα της θεωρίας των Κατηγοριών Σάμιουελ Άιλενμπεργκ, αν υπάρχει κανένας σύγχρονος Έλληνας μαθηματικός στο μέγεθος του Ευκλείδη και του Αρχιμήδη, μου απάντησε χωρίς κανένα δισταγμό: «Φυσικά, ο Πάπα»!

sansimera

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Καμαρώνει ο Λευτέρης Πετρούνιας για την κόρη του που σάρωσε τα μετάλλια σε αγώνες ενόργανης γυμναστικής

Ο Λευτέρης Πετρούνιας είναι περήφανος μπαμπάς! Η 6χρονη κόρη του, η Σοφία, έκανε την πρώτη της συμμετοχή σε επίσημους αγώνες ενόργανης γυμναστικής και… σάρωσε! Κέρδισε...

Χαμός με την Αννίτα Πάνια στην εκπομπή του Νίκου Κοκλωνη Just the 2 of us

Στην εκπομπή του Νίκου Κοκλωνη βρέθηκε απόψε η Αννίτα Πανια σπέρνοντας τον ενθουσιασμό στο κοινό της εκπομπής 

Ετυμολογία του ονόματος Έκτορας

Το όνομα Έκτορας έχει προέλευση από την αρχαία ελληνική μορφή Έκτωρ (Héktōr), τη οποία βλέπουμε ήδη στην ομηρική ποίηση. Η γλωσσολογία συνδέει το όνομα...

Πώς προετοιμάζονταν οι αρχαίοι Ολυμπιονίκες – Η δίαιτα, η προπόνηση και οι θυσίες τους

Ο Έλληνας ιστορικός Αρριανός (86–160 μ.Χ.) θαύμαζε την τιμή της νίκης στους Ολυμπιακούς Αγώνες Παράλληλα, προειδοποιούσε για τις δυσκολίες που έπρεπε να αντιμετωπίσουν οι αθλητές.Όπως...

Διομήδης, ο Έλληνας ήρωας που νίκησε τον Θεό του Πολέμου

Ο Διομήδης αποτελεί μία από τις πιο δυναμικές και πειθαρχημένες μορφές της Ιλιάδας Ο βασιλιάς του Άργους δεν διέθετε μόνο τρομερή μυϊκή δύναμη, αλλά...

Να ετοιμαζόμαστε να φυτεύουμε πατάτες… λόγω της τεχνητής νοημοσύνης…..

Να ετοιμαζόμαστε να φυτεύουμε πατάτες… Η Anthropic ανακοίνωσε μια κορυφαία αναβάθμιση στο σύστημα τεχνητής νοημοσύνης Claude, σύμφωνα με την οποία ο χρήστης μπορεί να σχεδιάζει...

Έφυγε από τη ζωή στα 68 χρόνια του ένας από τους μεγαλύτερους μπασκετμπολίστες στον κόσμο, ο Βραζιλιανος Oscar Schmidt

Στη Βραζιλία τον αποκαλούσαν «άγιο χέρι». Μόνο που η ζωή μπορεί να του έδωσε απλόχερα ταλέντο στο μπάσκετ, αλλά στη συνέχεια του φέρθηκε σκληρά.Είχε...

Θάνατος μυστήριο του Δημήτρη Τραπεζιώτη, ενός από τους δύο ελεγκτές της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας που κατηγορούνταν για παράβαση καθήκοντος στη Σύμβαση 717

Σοκ με την είδηση του θανάτου του Δημήτρη Τραπεζιώτηενός από τους δύο ελεγκτές της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας που κατηγορούνταν για παράβαση καθήκοντος στη Σύμβαση...

Δημήτρης Μητροπάνος: Η εθνική μας μοναξιά

Ίσως ο κορυφαίος δίσκος του μέγιστου Έλληνα καλλιτέχνη και ερμηνευτή Σε συνεργασία με τον επίσης τεράστιο Μάριο Τόκα.Σήμερα συμπληρώνονται 14 χρόνια από τον θάνατο του...

Παρέμβαση του υπουργού υγείας για την υπόθεση θανάτου της 19χρονης Μυρτως

Ο υπουργός Υγείας, Άδωνις Γεωργιάδης τόνισε ότι στο νοσοκομείο ενεργοποιήθηκαν άμεσα οι εφημερεύοντες ιατροί, με καρδιολόγο και αναισθησιολόγο να προσέρχονται σε ελάχιστα λεπτά. Ανέφερε συγκεκριμένα: Για...

Νίκος Παπάζογλου: Έφυγε σαν σήμερα, στις 17 Απριλίου του 2011

Ήταν 17 Απριλίου του 2011 όταν η Ελλάδα «βυθίστηκε» στο πένθος μετά την τραγική είδηση του θανάτου του Νίκου Παπάζογλου Ο «Ζηλωτής» του ελληνικού πενταγράμμου...

Δημήτρης Μητροπάνος: Σαν σήμερα το 2012 έφυγε από τη ζωή

Ήταν 17 του Απριλη του 2012 όταν έφυγε από την ζωή ένας από τους μεγαλύτερους λαϊκούς τραγουδιστές της χώρας μας, ο Δημήτρης Μητροπάνος Ο Αρχάγγελος...

Σφοδρή αποδόμηση του Κυριακου Μητσοτακη από τον Ευάγγελο Αντώναρο: Προκλητικά αδιάφορος για τον μέσο Έλληνα

Όχι ότι περίμενα κάτι διαφορετικό. Και σήμερα ο Μητσοτάκης απέδειξε στη Βουλή ότι παραμένει αμετακίνητα ο κακος εαυτός του. Δηλαδή ο πραγματικός εαυτός του.Αλαζόνας. Ισχυρογνώμων. Προκλητικά αδιάφορος...

Άγρια δολοφονία σε AIRBNB στην καρδιά της Αθήνας: Πέταξαν γυναίκα από τον 4ο όροφο

Σε πλήρη εξέλιξη βρίσκονται οι έρευνες για τον μυστηριώδη θάνατο νεαρής γυναίκας από την Αιθιοπία η οποία εντοπίστηκε νεκρή στον ακάλυπτο πολυκατοικίας στο κέντρο της...

Σαρώνει η σειρά Σούπερ Ήρωες του Αντ1 με πρωταγωνιστή τον Γιάννη Μπεζο

Με αφορμή τη νέα του τηλεοπτική στέγη, ο Γιάννης Μπέζος παραχώρησε στην «Real Life» μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη, εστιάζοντας στην ουσία της...

Της Ζωοδόχου Πηγής σήμερα – Τι γιορτάζουμε

Της Ζωοδόχου Πηγής σήμερα Ενα επίθετο της Παναγίας που ξεκίνησε να χρησιμοποιείται με την αποκάλυψη μιας πηγής στο Βαλούκλι της Κωνσταντινούπολης .Πέρα απο τους θρυλους...

19χρονη Μυρτω: Το οικονομικό μυστήριο και το καθεστώς τρόμου πίσω από την τραγωδία

Η υπόθεση του θανάτου της 19χρονης Μυρτούς στην Κεφαλονιά λαμβάνει πλέον διαστάσεις ενός σκοτεινού θρίλερ καθώς τα νέα στοιχεία που έρχονται στο φως προκαλούν πλήθος...

Η Κοσμική Λειτουργία του Ερμή: Ο Θεός του Λόγου, της Επικοινωνίας και της Μεταβίβασης (Τρίτο μέρος)

  11. Νοερόν Επίπεδον Καταβαίνων εκ του νοητου εις τό νοερόν, ο λόγος λαμβάνει πλέον διάκρισιν καί μορφήν. Ενταυθα, ο Ερμης ενεργει ως ο διαμορφωτής των...

33χρονος σκοτώθηκε πέφτοντας από ταράτσα

Τραγωδία σημειώθηκε τις πρώτες πρωινές ώρες στο κέντρο της Θεσσαλονίκης όταν ένας 33χρονος άνδρας έχασε τη ζωή του έπειτα από πτώση από ταράτσα πολυκατοικίας.Σύμφωνα...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ