Σάλος έχει ξεσπάσει στις Ηνωμένες Πολιτείες, με την εταιρεία Nike. Σύμφωνα με πρόσφατες αναφορές, η Nike χρηματοδοτεί έρευνα που επικεντρώνεται σε ανήλικους «τρανσέξουαλ» αθλητές, ηλικίας μόλις 12 ετών, προκαλώντας έντονες αντιδράσεις από οργανώσεις, αθλητές και κοινό.
Η είδηση δημοσιεύτηκε αρχικά από το OutKick, το οποίο αποκάλυψε ότι η εταιρεία υποστηρίζει οικονομικά μια μελέτη για την επίδραση φαρμακευτικών παρεμβάσεων, όπως οι αναστολείς εφηβείας και οι ορμονικές θεραπείες, στην αθλητική απόδοση νεαρών ατόμων που βρίσκονται σε διαδικασία φυλομετάβασης.
Η έρευνα, υπό την καθοδήγηση της Δρ. Kathryn Ackerman από το Νοσοκομείο Παίδων της Βοστώνης και συνεργάτιδα καθηγήτρια στην Ιατρική Σχολή του Χάρβαρντ, εξετάζει το πώς αυτές οι θεραπείες επηρεάζουν τη φυσική κατάσταση και την ανταγωνιστικότητα των νεαρών αθλητών ώστε να αγωνιστούν σε γυναικεία αθλήματα! Σύμφωνα με δηλώσεις της Ackerman το 2023, η Nike φαίνεται να ήταν αυτή που προσέγγισε την ερευνητική ομάδα, εκφράζοντας ενδιαφέρον για τη μελέτη των επιπτώσεων σε παιδιά που ξεκινούν τη φυλομετάβαση σε νεαρή ηλικία. Ωστόσο, η εταιρεία έχει αποφύγει να επιβεβαιώσει ή να διαψεύσει τη συμμετοχή της, παρά τις επανειλημμένες προσπάθειες δημοσιογράφων και ακτιβιστών να λάβουν απαντήσεις.
Η είδηση έχει πυροδοτήσει οργή, ιδιαίτερα από υπέρμαχους των δικαιωμάτων των γυναικών στον αθλητισμό. Η Jennifer Sey, ιδρύτρια της XX-XY Athletics, που υποστηρίζει τον διαχωρισμό των αθλημάτων με βάση το βιολογικό φύλο, κατηγόρησε τη Nike ότι διεξάγει «ιατρικά πειράματα» σε παιδιά. «Γιατί μια εταιρεία παπουτσιών να ασχολείται με τέτοιου είδους έρευνα;» αναρωτήθηκε, χαρακτηρίζοντας την πρακτική «απαράδεκτη» και «υβριστική» για τις γυναίκες αθλήτριες.
Παράλληλα, η Riley Gaines, γνωστή αθλήτρια και παρουσιάστρια του podcast «Gaines for Girls», εξέφρασε την αγανάκτησή της, δηλώνοντας ότι η Nike χρησιμοποιεί παιδιά ως «πολιτικά πειραματόζωα» για να προωθήσει μια «μη αναστρέψιμη και επιβλαβή ιδεολογία». Η Gaines, που έχει γίνει γνωστή για τη στάση της υπέρ της προστασίας των γυναικείων αθλημάτων, κάλεσε την εταιρεία να επικεντρωθεί στην παραγωγή προϊόντων αντί να εμπλέκεται σε πολιτικές διαμάχες.
Η σιωπή της Nike έχει εντείνει τις εικασίες για τα κίνητρα πίσω από την υποτιθέμενη χρηματοδότηση. Οι επικριτές υποστηρίζουν ότι η εταιρεία επιδιώκει να προωθήσει μια συγκεκριμένη ατζέντα, με στόχο την υποστήριξη της συμμετοχής τρανσέξουαλ αθλητών σε γυναικεία αθλήματα. Η εμπλοκή της Joanna Harper, μιας τρανσέξουαλ ερευνήτριας, στην έρευνα έχει επίσης προκαλέσει επικρίσεις για πιθανή μεροληψία, με την Δρ. Nicoletta Saphier να εκφράζει ανησυχίες ότι η αντικειμενικότητα της μελέτης μπορεί να έχει υπονομευθεί.
Ιατροί έχουν επίσης κρούσει τον κώδωνα του κινδύνου για τους πιθανούς κινδύνους της έρευνας. Ο Δρ. Marc Siegel τόνισε ότι οι ορμονικές θεραπείες δεν εξαλείφουν πλήρως τα φυσικά πλεονεκτήματα που αποκτούν τα αγόρια πριν την εφηβεία, όπως η δομή των οστών και ο σωματότυπος. Η Δρ. Saphier πρόσθεσε ότι η χορήγηση αναστολέων εφηβείας σε παιδιά εγείρει σοβαρά ηθικά ζητήματα, χαρακτηρίζοντας την έρευνα «κοινωνικό πείραμα» που μπορεί να έχει μη αναστρέψιμες συνέπειες.
Μετά από συνεχείς πιέσεις, ένα στέλεχος της Nike δήλωσε τελικά στο OutKick ότι η έρευνα «δεν ξεκίνησε ποτέ» και «δεν προχωρά», χωρίς ωστόσο να διευκρινίσει εάν η εταιρεία είχε πράγματι διαθέσει κονδύλια ή γιατί οι ερευνητές ισχυρίζονταν το αντίθετο. Αυτή η ασαφής απάντηση έχει εγείρει ακόμα περισσότερα ερωτήματα, με πολλούς να ζητούν διαφάνεια από την εταιρεία.
Η υπόθεση έχει αναζωπυρώσει τη συζήτηση για τη συμμετοχή τρανσέξουαλ αθλητών σε αθλήματα, καθώς και για το ρόλο των μεγάλων εταιρειών σε ευαίσθητα κοινωνικά ζητήματα. Ενώ η Nike συνεχίζει να προωθεί το αφήγημα της συμπερίληψης, οι επικριτές της υποστηρίζουν ότι η εμπλοκή της σε τέτοιες έρευνες υπονομεύει την ακεραιότητα του αθλητισμού και θέτει σε κίνδυνο την υγεία των παιδιών.