Από το κακό στο χειρότερο βαδίζει η κατάσταση στη Μέση Ανατολή, με το Ισραήλ και το Ιράν να ανεβάζουν διαρκώς τους τόνους, την ώρα που οι εκατέρωθεν πυραυλικές επιθέσεις γίνονται όλο και σφοδρότερες, με τα θύματα να αυξάνονται και για τις δύο πλευρές.
Ως εκ τούτου, οι διεθνείς αγορές προειδοποιούν πως ο κίνδυνος «ανάφλεξης» της παγκόσμιας αγοράς ενέργειας είναι κάτι παραπάνω από ορατός, με την Deutsche Bank να αναφέρει σε ανάλυσή της πως υφίσταται, πλέον, «σοβαρός κίνδυνος κλιμάκωσης» που θα μπορούσε να φέρει ακόμα και μερική διακοπή των εξαγωγών πετρελαίου από τη Μέση Ανατολή.
Ακαριαίο αντίκτυπο στις τιμές θα είχε, για παράδειγμα, η απόφαση του Ιράν να κλείσει τα Στενά του Ορμούζ, απ’ όπου περνά σχεδόν το 20% της παγκόσμιας προσφοράς, ή ακόμη και περιορισμένης έκτασης ενέργειες, όπως πλήγματα κατά δεξαμενόπλοιων. Η JPMorgan προειδοποιεί για αύξηση στην τιμή του αργού ακόμα και στα 130 δολάρια το βαρέλι, κλιμακώνοντας τις ήδη αυξημένες πληθωριστικές πιέσεις σε παγκόσμιο επίπεδο.
Οι αναλυτές προβλέπουν ότι μια άνοδος της τιμής του πετρελαίου κατά 10% μπορεί να αυξήσει έως και κατά 0,4% τον παγκόσμιο πληθωρισμό μέσα στο επόμενο έτος, με την Ευρώπη, η οποία μόλις άρχισε να «ανασαίνει» από την ενεργειακή κρίση του 2022, να απειλείται σοβαρά από την επαναφορά τιμών-ρεκόρ στα καύσιμα.
Από την Παρασκευή 13/6 οπότε και ξεκίνησαν οι εχθροπραξίες, οι τιμές πετρελαίου και φυσικού αερίου «εκτοξεύθηκαν», με τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης για το Brent να ξεπερνούν το 10% σε άνοδο, αγγίζοντας υψηλό πενταμήνου.
Ανησυχία και για το φυσικό αέριο
Η κατάσταση έγινε ακόμη πιο επώδυνη από την απόφαση του Ισραήλ να διατάξει το προσωρινό κλείσιμο του γιγαντιαίου υπεράκτιου κοιτάσματος Λεβιάθαν, μια εγκατάσταση στρατηγικής σημασίας, που παράγει πάνω από το 40% του φυσικού αερίου της χώρας.
Η αμερικανική Chevron, διαχειρίστρια του κοιτάσματος, ανακοίνωσε ότι οι υποδομές της παραμένουν ασφαλείς, όμως η παραγωγή έχει διακοπεί. Το γεγονός αυτό αυξάνει περαιτέρω την αβεβαιότητα για την ασφάλεια των ευρωπαϊκών προμηθειών LNG, δεδομένου ότι η Αίγυπτος -κεντρικός κόμβος εξαγωγών για την ήπειρο- εξαρτάται ενεργειακά από το ισραηλινό αέριο.
Από την περασμένη Παρασκευή κιόλας, ημέρα έναρξης των εχθροπραξιών, τα ευρωπαϊκά συμβόλαια φυσικού αερίου (TTF) σημείωσαν άνοδο 5%, φθάνοντας τα 37,5 €/MWh. Μια αντίδραση, η οποία αντικατοπτρίζει τον φόβο ότι η ένταση στη Μέση Ανατολή θα διακόψει την παγκόσμια ροή LNG.
Επιπλέον, η επίθεση στο κοίτασμα South Pars, το μεγαλύτερο στον κόσμο, το οποίο εξυπηρετεί κυρίως εσωτερικές ανάγκες του Ιράν, αλλά έχει κοινή χρήση με το Κατάρ, ενέτεινε τις ανησυχίες για πιθανές διακοπές στην παροχή φυσικού αερίου & LNG .
Σήμερα, Δευτέρα 16 Ιουνίου, η τιμή της χονδρεμπορικής στην Ελλάδα, σύμφωνα με το χρηματιστήριο ενέργειας, θα αυξηθεί κατά 40% και θα προσεγγίσει τα 91,93 ευρώ η μεγαβατώρα (από 65 ευρώ ανά μεγαβατώρα χθες), παρά το γεγονός, μάλιστα, ότι στο ενεργειακό μείγμα κυριαρχούν οι ΑΠΕ, σε ποσοστό 47% μαζί με τα υδροηλεκτρικά. Την ίδια στιγμή, οι τιμές κλιμακώνονται σε ολόκληρη την Ευρώπη, καταγράφοντας αύξηση 102,8% στη Γαλλία, πάνω από 31% στην Γερμανία, 51% στην Ουγγαρία, 44,7% στην Βουλγαρία, 44% στην Αυστρία, κλπ.