Οι θερινές εκπτώσεις αποτελούν ιδανική ευκαιρία για «έξυπνες αγορές» από την πλευρά των καταναλωτών, ενώ ταυτόχρονα προσφέρουν ελπίδα τόνωσης του τζίρου στον εμπορικό κόσμο, ο οποίος περιμένει αυξημένη κίνηση στα καταστήματα. Ωστόσο, τόσο οι καταναλωτές όσο και οι επαγγελματίες οφείλουν να είναι πλήρως ενημερωμένοι για τους κανόνες που διέπουν τη συγκεκριμένη περίοδο.
Θερινές εκπτώσεις: Τι πρέπει να γνωρίζουν καταναλωτές και έμποροι – Συμβουλές για ασφαλείς αγορές
Η νομοθεσία για τον τρόπο αναγραφής στις θερινές εκπτώσεις
Σύμφωνα με τον Κώδικα Δεοντολογίας Λειτουργίας Εμπορικών Καταστημάτων (ΥΑ 66877/30-8-2024) και το νέο Νόμο 5111/2024, η διαδικασία των εκπτώσεων ρυθμίζεται με αυστηρούς όρους, κυρίως για την προστασία του καταναλωτή από αθέμιτες εμπορικές πρακτικές. Ο Εμπορικός Σύλλογος Πειραιώς υπενθυμίζει στους καταστηματάρχες τις εξής βασικές υποχρεώσεις. Σε κάθε ανακοίνωση περί μείωσης τιμής, πρέπει να αναγράφεται η προγενέστερη τιμή (ή τιμή αναφοράς), η οποία είναι η χαμηλότερη τιμή που εφάρμοσε το κατάστημα στο συγκεκριμένο προϊόν κατά τις 30 ημέρες πριν την έκπτωση (δηλαδή πριν τις 14 Ιουλίου 2025).
Η μείωση μπορεί να εμφανίζεται:
Ως ποσοστό έκπτωσης, π.χ. «20% έκπτωση».
Ως συγκεκριμένο ποσό, π.χ. «10 ευρώ έκπτωση».
Ως νέα, μειωμένη τιμή δίπλα ή αντί της παλαιότερης, π.χ. «τώρα 50€, πριν 100€». Η προγενέστερη τιμή μπορεί να είναι διαγραμμένη.
Ειδικά σε προϊόντα που έχουν κυκλοφορήσει στην αγορά λιγότερο από 30 ημέρες, η προγενέστερη τιμή είναι αυτή που ίσχυσε κατά τη μικρότερη αυτή περίοδο.
Σε περίπτωση προοδευτικών μειώσεων τιμών μέσα σε διάστημα 60 ημερών, η έκπτωση λογίζεται πάντα από την πρώτη μείωση. Για παράδειγμα, αν ένα προϊόν πωλούνταν 150€ στις 10 Ιουνίου, στη συνέχεια προσφέρθηκε στα 120€, και στις 11 Ιουλίου έπεσε στα 115€, τότε το σωστό ποσό έκπτωσης είναι 5€, όχι 35€, όπως θα νόμιζε κάποιος μη ενημερωμένος καταναλωτής.
Εφόσον άνω του 60% των προϊόντων πωλούνται με έκπτωση, το ποσοστό πρέπει να αναγράφεται στις βιτρίνες και σε κάθε εμπορική επικοινωνία. Αν υπάρχουν διαφορετικά ποσοστά ανά κατηγορία, πρέπει να αναγράφεται εύρος έκπτωσης, π.χ. «από 20% έως 60%». Αν οι εκπτώσεις αφορούν μόνο συγκεκριμένα είδη, αυτό πρέπει να αναφέρεται ρητά.
Προσοχή στις παγίδες – Συμβουλές για τους καταναλωτές στις θερινές εκπτώσεις
Η Ένωση Εργαζομένων Καταναλωτών Ελλάδας προτρέπει το αγοραστικό κοινό να προσεγγίσει την περίοδο των εκπτώσεων με υπευθυνότητα και στρατηγική, ώστε να επωφεληθεί πραγματικά από τις ευκαιρίες που προσφέρονται:
Κατάρτιση προϋπολογισμού: Ιεραρχήστε τις ανάγκες σας και αποφύγετε παρορμητικές αγορές.
Έρευνα αγοράς: Συγκρίνετε τιμές και χαρακτηριστικά πριν την αγορά.
Προσοχή στα μεγάλα ποσοστά έκπτωσης: Οι εντυπωσιακές προσφορές συχνά κρύβουν «φουσκωμένες» αρχικές τιμές.
Έλεγχος ποιότητας: Μην παραμελείτε τον έλεγχο ποιότητας και αυθεντικότητας.
Γνώση δικαιωμάτων: Ενημερωθείτε για τις εγγυήσεις και την πολιτική επιστροφών του καταστήματος.
Είναι κρίσιμο επίσης να γνωρίζετε τι συνιστά αθέμιτη εμπορική πρακτική:
Πλασματική έκπτωση (π.χ. «πριν 100€, τώρα 80€» ενώ το προϊόν ουδέποτε πωλήθηκε 100€).
Απόκρυψη της πραγματικής προγενέστερης τιμής.
Ανακριβής υπολογισμός ποσοστού έκπτωσης.
Ασάφεια ως προς την έκταση των εκπτώσεων ή τα προϊόντα που καλύπτουν.
Έλεγχοι και αρμόδιες αρχές
Την τήρηση των κανόνων εποπτεύουν οι ελεγκτικές υπηρεσίες του Υπουργείου Ανάπτυξης:
Η Διυπηρεσιακή Μονάδα Ελέγχου Αγοράς (ΔΙ.Μ.Ε.Α.) διενεργεί επιτόπιους ελέγχους.
Η Διεύθυνση Προστασίας Καταναλωτή εποπτεύει και λαμβάνει καταγγελίες.
Σε περίπτωση διαπίστωσης παραβάσεων, επιβάλλονται τσουχτερά πρόστιμα.