Σε νέα φάση έντασης περνά η κρίση στα Στενά του Ορμούζ μετά την ανακοίνωση χθες από τον Ντόναλντ Τραμπ ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ θα αρχίσει από σήμερα Δευτέρα
να «καθοδηγεί» πλοία από τρίτες χώρες με ασφάλεια μέσω του θαλάσσιου περάσματος, ενώ προειδοποίησε ότι αν το Ιράν προσπαθήσει να διαταράξει τη διαδικασία, ο αμερικανικός στρατός θα χρησιμοποιήσει βία. Άμεση ήταν η απάντηση της Τεχεράνης, που προειδοποίησε ότι οποιαδήποτε αμερικανική ανάμιξη στα Στενά θα ισοδυναμεί με «παραβίαση της εκεχειρίας».
Σύμφωνα με όσα μεταδίδει το Axios, που επικαλείται δύο Αμερικανούς αξιωματούχους, το «Σχέδιο Ελευθερία» δεν περιλαμβάνει απαραίτητα συνοδεία εμπορικών πλοίων από το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ. Ένας από τους αξιωματούχους ανέφερε στο αμερικανικό μέσο ότι τα πλοία του Πολεμικού Ναυτικού των ΗΠΑ θα βρίσκονται «στην περιοχή», σε περίπτωση που χρειαστεί να αποτρέψουν το ιρανικό στρατό από το να επιτεθεί σε εμπορικά πλοία που διέρχονται από τα Στενά.
Οι αξιωματούχοι δήλωσαν ότι το Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ θα παρέχει στα εμπορικά πλοία πληροφορίες για τις καλύτερες θαλάσσιες διαδρομές στα Στενά, ιδιαίτερα όσον αφορά στη χρήση διαδρόμων που δεν έχουν ναρκοθετηθεί από τον ιρανικό στρατό.
Σύμφωνα με το Axios, το «Σχέδιο Ελευθερία», όπως το αποκάλεσε ο Τραμπ, αποτελεί το πιο σημαντικό βήμα της κυβέρνησής του για την επαναλειτουργία του κρίσιμου αυτού περάσματος από τότε που το Ιράν το έκλεισε στον πόλεμο.
Παρότι ο Τραμπ ισχυρίζεται ότι η κίνηση είναι «ανθρωπιστική», αποτελεί σαφή πρόκληση των ΗΠΑ στην προσπάθεια της Τεχεράνης να ελέγξει τα Στενά. Μια ιρανική στρατιωτική αντίδραση θα μπορούσε να πυροδοτήσει σύγκρουση ή ακόμη και κλιμάκωση σε πόλεμο, εκτιμά το αμερικανικό μέσο.
Η αντίδραση της Τεχεράνης
Από την πλευρά του Ιράν, ανώτερος Ιρανός αξιωματούχος προειδοποίησε σήμερα ότι η Τεχεράνη θα θεωρούσε οποιαδήποτε «αμερικανική ανάμιξη» στα Στενά του Ορμούζ «παραβίαση» της κατάπαυσης του πυρός.
«Προειδοποίηση: Οποιαδήποτε αμερικανική ανάμιξη στο νέο ναυτικό καθεστώς στα Στενά του Ορμούζ θα θεωρηθεί παραβίαση της κατάπαυσης του πυρός», τόνισε στα αγγλικά και στα περσικά μέσω X ο Εμπραχίμ Αζιζί, πρόεδρος της επιτροπής του ιρανικού κοινοβουλίου που είναι αρμόδια για υποθέσεις εθνικής ασφαλείας.
Η ανακοίνωση Τραμπ
Ο Ντόναλντ Τραμπ ανακοίνωσε τo «Project Freedom» με μια νέα εκτενή ανάρτησή του στην πλατφόρμα του Truth Social, στην οποία υποστήριξε πως τα πλοία που βρίσκονται εγκλωβισμένα ανήκουν σε χώρες που δεν έχουν καμία εμπλοκή στην παρούσα διένεξη και χαρακτήρισε την συγκεκριμένη κίνηση ως «χειρονομία καλής θέλησης» τόσο προς το παγκόσμιο εμπόριο, όσο και προς την ίδια την Τεχεράνη.
Όπως αναφέρει, η επιχείρηση με την κωδική ονομασία «Ελευθερία» θα ξεκινήσει το πρωί της Δευτέρας 4 Μαίου (ώρα Μέσης Ανατολής) με την Ουάσινγκτον να δεσμεύεται πως θα καθοδηγήσει με ασφάλεια τα πλοία αυτά εκτός των περιορισμένων θαλάσσιων ζωνών, ώστε να μπορέσουν να συνεχίσουν κανονικά τις εμπορικές τους δραστηριότητες. Διευκρίνισε, ωστόσο, ότι τα συγκεκριμένα πλοία δεν πρέπει να επιστρέψουν στην περιοχή, έως ότου διασφαλιστούν πλήρως οι συνθήκες ασφαλούς ναυσιπλοίας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η συγκεκριμένη πρωτοβουλία έχει καθαρά ανθρωπιστικό χαρακτήρα, εκ μέρους των ΗΠΑ, των χωρών της Μέσης Ανατολής, αλλά κυρίως του Ιράν, με το οποίο υποστήριξε πως βρίσκονται σε εξέλιξη «πολύ θετικές» συνομιλίες. Όπως ανέφερε, επίσης, πολλά από τα πλοία αντιμετωπίζουν ελλείψεις σε τρόφιμα και βασικά εφόδια, γεγονός που επιβαρύνει τις συνθήκες διαβίωσης των πληρωμάτων τους.
Δεξαμενόπλοιο χτυπήθηκε από «άγνωστα βλήματα» ανοικτά των ΗΑΕ
Στο μεταξύ, όπως ανακοίνωσε σήμερα η βρετανική υπηρεσία ασφάλειας της ναυσιπλοίας UKMTO, τάνκερ χτυπήθηκε από «άγνωστα βλήματα» στα Στενά του Ορμούζ, στον θαλάσσιο χώρο ανοικτά των Ηνωμένων Αραβικών Εμιράτων, χωρίς να αναφερθούν θύματα.
«Το UKMTO έλαβε αναφορά για συμβάν 78 ναυτικά μίλια (σ.σ. 145 χιλιόμετρα) βόρεια από τη Φουτζάιρα, στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα», ανέφερε μέσω X η υπηρεσία, που υπάγεται στο βρετανικό υπουργείο Άμυνας, διευκρινίζοντας πως το «συμβάν» αυτό της αναφέρθηκε χθες Κυριακή στις 22:40 (ώρα Ελλάδας).
«Δεξαμενόπλοιο ανέφερε ότι χτυπήθηκε από άγνωστα βλήματα», σημείωσε, συμπληρώνοντας πως όλα τα μέλη του πληρώματος είναι σώα και δεν υπήρξε περιβαλλοντική επίπτωση.
Δεν έδωσε άλλες διευκρινίσεις, ιδίως από πού είχε αποπλεύσει το σκάφος που έγινε στόχος.