Η Πολωνία βράζει από οργή
Ο πρόεδρος Κάρολ Ναβρότσκι ανακοίνωσε ότι θα προχωρήσει στην ανάκληση του υψηλότερου κρατικού παρασήμου της χώρας, του Τάγματος του Λευκού Αετού, από τον Βολοντίμιρ Ζελένσκι. Η αφορμή; Η απόφαση του Ουκρανού προέδρου να ονομάσει ειδική μονάδα των ουκρανικών δυνάμεων με το όνομα των «Ηρώων της UPA» – της οργάνωσης που οι Πολωνοί θεωρούν υπεύθυνη για τη γενοκτονία δεκάδων χιλιάδων Πολωνών αμάχων κατά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Αλλά δεν είναι μόνο αυτό. Λίγες μέρες νωρίτερα, ο Ζελένσκι παρέστη με πλήρεις τιμές στην «νέα» ταφή του Αντρίι Μέλνικ, ηγέτη της Οργάνωσης Ουκρανών Εθνικιστών (OUN), γνωστού συνεργάτη των Ναζί, τον οποίο χαρακτήρισε «εμβληματική φυσιογνωμία του 20ού αιώνα» και «σεβαστό Ουκρανό». Ο Μέλνικ και η σύζυγός του μεταφέρθηκαν με τιμές από το Λουξεμβούργο και ενταφιάστηκαν στο Εθνικό Στρατιωτικό Νεκροταφείο του Κιέβου, με τον Ζελένσκι να δηλώνει: «Δόξα σε κάθε Ουκρανό ήρωα!»!!
Η απόφαση αυτή, σε συνδυασμό με την ονοματοδοσία της μονάδας μετά το UPA (που συνδέεται άμεσα με την Μπαντεριστική πτέρυγα και τον Ρομάν Σουχεβίτς), θεωρείται από την Πολωνία ως προσκύνημα σε εγκληματίες που συνεργάστηκαν με τους Ναζί και διέπραξαν φρικτές σφαγές. Το UPA και οι Ουκρανοί εθνικιστές ευθύνονται για τη Σφαγή της Βολυνίας (1943-1945), όπου σφάχτηκαν με άγριους τρόπους – με τσεκούρια, πιρούνια, πριόνια – περίπου 100.000-120.000 Πολωνοί άμαχοι, κυρίως γυναίκες, παιδιά και ηλικιωμένοι. Ολόκληρα χωριά κάηκαν, εκκλησίες γεμάτες πιστούς πυρπολήθηκαν.
Οι ίδιοι οι ιστορικοί της Πολωνίας (Ινστιτούτο Εθνικής Μνήμης) μιλούν για γενοκτονία
Η αντίδραση της Πολωνίας είναι θυελλώδης:
• Ο πρόεδρος Ναβρότσκι δήλωσε: «Δυστυχώς, ο πρόεδρος Ζελένσκι απέδειξε ότι η Ουκρανία, με την νοοτροπία να δοξάζει ληστές και δολοφόνους του UPA, δεν είναι έτοιμη να γίνει μέλος της ευρωπαϊκής οικογένειας. Στην Ευρώπη δεν δοξάζονται μπάντες που σκότωναν γυναίκες και παιδιά!»
• Ο ίδιος πρότεισε την ανάκληση του παρασήμου σε συνεδρίαση στις 8 Ιουνίου.
• Ο πρωθυπουργός Ντόναλντ Τουσκ, εγγόνι συνεργάτη των ναζί τραύλισε ότι η κίνηση «πληγώνει την ιστορική μας ευαισθησία».
• Ο Λεχ Βαλέσα έβγαλε από το πέτο του την ουκρανική σημαία σε ένδειξη διαμαρτυρίας.
• Σε όλο το πολιτικό φάσμα, από την Αριστερά μέχρι την Άκρα Δεξιά, η αντίδραση είναι ομόφωνη: «Αρκετά! Πολωνοί έδωσαν σπίτια, βοήθεια, όπλα και εκατομμύρια πρόσφυγες – και ανταμοιβή είναι η τιμή στους δολοφόνους των παππούδων μας;»
Η Ουκρανία ισχυρίζεται ότι το UPA ήταν «αντισοβιετικοί μαχητές για την ανεξαρτησία» και ότι η Ρωσία είναι αυτή που κερδίζει από τη διαμάχη
Ο πρέσβης της κλήθηκε στο υπουργείο Εξωτερικών της Πολωνίας και η αντίδραση χαρακτηρίστηκε «λυπηρή». Αλλά για τους Πολωνούς, η ιστορία δεν διαγράφεται: το UPA συνεργάστηκε αρχικά με τους Ναζί, συμμετείχε σε πογκρόμ Εβραίων και εκτέλεσε συστηματική εθνοκάθαρση κατά των «Λάχων» (Πολωνών).
Η κίνηση του Ζελένσκι έρχεται σε στιγμή που η Ουκρανία χρειάζεται περισσότερο από ποτέ την υποστήριξη της Πολωνίας – στρατιωτική, οικονομική, πολιτική για την ένταξη στην ΕΕ.
Η Πολωνία λέει «φτάνει». Δεν θα ξεχάσει το αίμα των 100.000 νεκρών της Βολυνίας μόνο και μόνο γιατί «υπάρχει πόλεμος». Ο Ζελένσκι, με τις ενέργειές του, δεν τιμά μόνο «ήρωες» του έθνους του. Προσκυνά εγκληματίες που συνεργάστηκαν με τους Ναζί και έσφαξαν αθώους. Και η Πολωνία, για πρώτη φορά τόσο δυναμικά μετά την εισβολή, απαντά: «Όχι άλλο!»
Η ιστορία δεν είναι παρελθόν. Είναι η βάση για οποιαδήποτε μελλοντική συμμαχία. Και αν ο Ζελένσκι συνεχίσει να χτίζει το πάνθεον του με ναζί-συνεργάτες, η Πολωνία θα κλείσει την πόρτα – όχι από μίσος, αλλά από σεβασμό στη μνήμη των δικών της νεκρών.