Κυριάκος Μητσοτάκης: Καλοσωριζει το καλοκαίρι

Ημέρες Πανελλαδικών εξετάσεων και θέλω να ξεκινήσω με μια σκέψη για τις υποψήφιες και τους υποψηφίους.

Ξέρω ότι αυτές τις ημέρες όλα μοιάζουν να κρίνονται από ένα γραπτό, μέσα σε λίγες ώρες. Δεν είναι όμως έτσι. Οι Πανελλαδικές είναι ένας σημαντικός σταθμός, όχι ο μοναδικός. Γι’ αυτό μπείτε στην αίθουσα με καθαρό μυαλό, χωρίς να φορτωθείτε περισσότερο άγχος από όσο ήδη έχετε. Κανένα αποτέλεσμα δεν μπορεί να μετρήσει την αξία, τις δυνατότητες ή την πορεία ενός νέου ανθρώπου. Και, σίγουρα, η ζωή ανοίγει περισσότερους δρόμους από όσους συχνά μπορούμε να δούμε σε αυτή την ηλικία. Εύχομαι σε όλες και σε όλους, καλή επιτυχία και να δικαιωθούν οι κόποι που καταβάλατε όλο αυτό το διάστημα.

Καθώς είναι απολύτως φυσιολογικό αυτές τις ημέρες να αισθάνεστε μεγαλύτερη πίεση ή άγχος, το Υπουργείο Παιδείας έχει θέσει σε λειτουργία έως τις 30 Ιουνίου τη δωρεάν τηλεφωνική γραμμή 1550 για ψυχολογική υποστήριξη των υποψηφίων και των οικογενειών τους, ένα πανελλαδικό δίκτυο από ψυχολόγους των Κέντρων Διεπιστημονικής Αξιολόγησης, Συμβουλευτικής και Υποστήριξης. Μην διστάσετε να την αξιοποιήσετε αν νιώσετε ότι τη χρειάζεστε.

Πάμε στο κυβερνητικό έργο.

Θα ξεκινήσω με την ακρίβεια, καθώς οι συνεχιζόμενες εξελίξεις στη Μέση Ανατολή οδηγούν σε παράταση της ενεργειακής κρίσης και, κατ’ επέκταση, επηρεάζονται οι τιμές και η καθημερινότητα των πολιτών. Γι’ αυτό αποφασίσαμε να επεκτείνουμε και για τον Ιούνιο την επιδότηση στο Diesel, με ενίσχυση 15 λεπτών το λίτρο, ώστε η τιμή του να παραμείνει περίπου 30 λεπτά χαμηλότερη σε σχέση με τον Μάρτιο. Στο τέλος του μήνα θα καταβληθεί επίσης και η έκτακτη ενίσχυση των 150 ευρώ για κάθε παιδί, χωρίς καμία αίτηση, με διευρυμένα εισοδηματικά κριτήρια που καλύπτουν πάνω από το 80% των νοικοκυριών της χώρας, ώστε σχεδόν ένα εκατομμύριο οικογένειες να ωφεληθούν από αυτό το μέτρο. Γνωρίζω ότι τα έκτακτα αυτά μέτρα δεν λύνουν από μόνα τους το πρόβλημα της ακρίβειας που εξακολουθεί να πιέζει πολλά νοικοκυριά. Αποτελούν όμως μια έστω μικρή ανάσα σε μια δύσκολη συγκυρία.

Έχω αναφερθεί αρκετές φορές το τελευταίο διάστημα στις έρευνες υδρογονανθράκων και το αυξανόμενο ενδιαφέρον μεγάλων διεθνών ενεργειακών ομίλων για τη χώρα μας. Επανέρχομαι γιατί κάθε νέο βήμα έχει τη δική του σημασία. Αυτήν τη φορά, οι Chevron και HELLENiQ ENERGY υπέβαλαν αίτημα για τη συμμετοχή του αμερικανικού ενεργειακού κολοσσού στην παραχώρηση του Block 10, στα ανοιχτά του Κυπαρισσιακού Κόλπου, στο Νότιο Ιόνιο.

Η συγκεκριμένη κοινοπραξία, θυμίζω, έχει υπογράψει με την Ελληνική Δημοκρατία συμβάσεις μίσθωσης για τέσσερις νέες θαλάσσιες περιοχές νότια της Κρήτης και της Πελοποννήσου. Η εξέλιξη αυτή έρχεται να προστεθεί σε μια σειρά κινήσεων που επιβεβαιώνουν ότι η Ελλάδα αντιμετωπίζεται πλέον ως μια χώρα με σοβαρές ενεργειακές προοπτικές. Δεν προδικάζει φυσικά κανένα αποτέλεσμα. Δείχνει όμως ότι το διεθνές ενδιαφέρον όχι μόνο παραμένει ισχυρό, αλλά διευρύνεται, ενισχύοντας σταδιακά τη θέση της χώρας μας στον ενεργειακό χάρτη της Ανατολικής Μεσογείου.

Έρχομαι στο Ταμείο Ανάκαμψης, όπου μπαίνουμε πλέον στην τελική ευθεία για την ολοκλήρωσή του.

Μέσα στην εβδομάδα η χώρα μας υπέβαλε διπλό αίτημα εκταμίευσης, το 7ο για το σκέλος των δανείων και το 8ο για το σκέλος των μεταρρυθμίσεων και των έργων, συνολικού ύψους 1,63 δισ. ευρώ. Σε όσους αναρωτιούνται αν προχωρά το μεταρρυθμιστικό σκέλος του προγράμματος, η απάντηση είναι καταφατική: μέχρι σήμερα έχουμε ολοκληρώσει το 86,15% των μεταρρυθμιστικών οροσήμων που, με μετρήσιμο τρόπο, ψηφιοποιούν κράτος και οικονομία, οδηγούν την ενεργειακή μετάβαση της χώρας, απλοποιούν το επιχειρηματικό περιβάλλον, μειώνουν τη γραφειοκρατία, αναβαθμίζουν δημόσια υγεία και εκπαίδευση και επιταχύνουν την απονομή δικαιοσύνης.

Ένα από αυτά τα μεταρρυθμιστικά ορόσημα ήταν και το Κτηματολόγιο, η πλήρης χαρτογράφηση της ακίνητης περιουσίας της χώρας, μια εκκρεμότητα που ταλαιπωρούσε τη χώρα για σχεδόν δύο αιώνες. Η ολοκλήρωσή του βρίσκεται πλέον πολύ κοντά, καθώς η ανάρτηση των στοιχείων κτηματογράφησης καλύπτει το 99% της επικράτειας. Αυτό σημαίνει ότι οι πολίτες μπορούν πλέον, μέσα από τον ψηφιακό χάρτη https://maps.ktimatologio.gr/?locale=el, να δουν συγκεντρωμένα τα στοιχεία της περιουσίας τους, να τα ελέγξουν και, όπου χρειάζεται, να ζητήσουν διορθώσεις. Πρόκειται για μια βαθιά θεσμική μεταρρύθμιση που ξεπερνά κατά πολύ τα όρια μιας απλής διοικητικής αλλαγής. Το Κτηματολόγιο αποτελεί θεμέλιο για την ασφάλεια δικαίου, τις επενδύσεις, την προστασία της περιουσίας των πολιτών και τη συνολική αναπτυξιακή πορεία της χώρας. Στόχος μας είναι μέχρι το τέλος της χρονιάς να κλείσει οριστικά αυτή η εκκρεμότητα 200 ετών. Και θα τα καταφέρουμε.

Όμως, η ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης δεν σημαίνει και το τέλος εμβληματικών καινοτόμων πολιτικών μας.

Ένα τέτοιο παράδειγμα είναι το πρόγραμμα «Προλαμβάνω», το οποίο θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια, καθώς έχουμε ήδη εξασφαλίσει χρηματοδότηση 300 εκ. ευρώ για την περίοδο 2027-2030 για δωρεάν προληπτικές εξετάσεις για τον καρκίνο του μαστού, του τραχήλου της μήτρας, του παχέος εντέρου, για τον καρδιαγγειακό κίνδυνο, την παχυσαρκία σε ενήλικες και ανήλικους και τη νεφρική δυσλειτουργία. Η πρόληψη ήταν για δεκαετίες ο «φτωχός συγγενής» του συστήματος υγείας στη χώρα μας. Επιλέξαμε να το αλλάξουμε αυτό και τα αποτελέσματα είναι ήδη ορατά. Περισσότεροι από 317.000 συμπολίτες μας εντόπισαν εγκαίρως κάποιο εύρημα και μπόρεσαν να λάβουν την κατάλληλη ιατρική φροντίδα. Γι’ αυτό και τα προγράμματα προληπτικών εξετάσεων γίνονται πλέον σταθερό κομμάτι της πολιτικής μας για τη δημόσια υγεία.

Παραμένω στον χώρο της υγείας, καθώς το ΕΣΥ απέκτησε ακόμη ένα ανακαινισμένο Τμήμα Επειγόντων Περιστατικών, αυτήν τη φορά στο Αντικαρκινικό Νοσοκομείο Πειραιά «Μεταξά». Για τους ασθενείς αυτό σημαίνει καλύτερες συνθήκες, μικρότερες αναμονές και πιο ποιοτική φροντίδα σε μια ιδιαίτερα δύσκολη στιγμή της ζωής τους. Οι νέοι χώροι και ο σύγχρονος ιατροτεχνολογικός εξοπλισμός επιτρέπουν στο προσωπικό να διαχειρίζεται πιο αποτελεσματικά τα επείγοντα περιστατικά και να παρέχει καλύτερες υπηρεσίες. Με την ολοκλήρωση της συνολικής ανακαίνισης του «Μεταξά», χάρη στη δωρεά της Allwyn, σε τρία χρόνια θα μιλάμε για ένα ουσιαστικά νέο ογκολογικό νοσοκομείο.

Στα εργασιακά, φέρνουμε ένα νέο νομοσχέδιο που κάνει ένα ακόμη βήμα προς μια πιο δίκαιη αγορά εργασίας, όπου η ίδια δουλειά αμείβεται με τον ίδιο τρόπο, ανεξαρτήτως φύλου. Παρότι η αρχή της ίσης αμοιβής είναι ήδη κατοχυρωμένη, στην πράξη εξακολουθούν να υπάρχουν μισθολογικές ανισότητες, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά σε ολόκληρη την Ευρώπη. Με την ενσωμάτωση της σχετικής Ευρωπαϊκής Οδηγίας εισάγεται για πρώτη φορά ένα ολοκληρωμένο πλαίσιο διαφάνειας στις αμοιβές, τόσο πριν από την πρόσληψη όσο και κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης και, αν εντοπιστεί μισθολογική διαφορά χωρίς αντικειμενική εξήγηση, ο εργοδότης θα υποχρεούται να προχωρήσει σε διορθωτικές παρεμβάσεις και αναμόρφωση της μισθολογικής δομής της επιχείρησης, ενώ ενισχύεται σημαντικά και η δικαστική προστασία των εργαζομένων. Γενικά πάντως, μιλώντας για το νομοσχέδιο, αξίζει να σημειωθεί ότι μέχρι σήμερα ενσωματώθηκαν σε αυτό 65 προτάσεις που έχουν καταθέσει οι Εθνικοί Κοινωνικοί Εταίροι, εκπρόσωποι εργαζομένων και εργοδοτών. Θέλω επίσης να σταθώ σε μια ακόμη σημαντική πρόβλεψή του: την ένταξη νοσηλευτών, βοηθών νοσηλευτών, διασωστών και πληρωμάτων ασθενοφόρων του ΕΚΑΒ στα βαρέα και ανθυγιεινά. Ένα δίκαιο αίτημα ανθρώπων που βρίσκονται καθημερινά στην πρώτη γραμμή του ΕΣΥ και της επείγουσας φροντίδας.

Το 2019, όταν και εκλεγήκαμε για πρώτη φορά, σας είχα μιλήσει για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη. Ένα κράτος που δεν τον ταλαιπωρεί, που σέβεται τον χρόνο του και βάζει τέλος στην περιττή γραφειοκρατία. Εφτά χρόνια μετά, τα βήματα που έχουμε κάνει σε αυτήν την κατεύθυνση είναι πολλά. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι σταματάμε. Γιατί ένα σύγχρονο κράτος δεν κρίνεται μόνο από τις μεγάλες μεταρρυθμίσεις, αλλά και από το αν λύνει μικρά προβλήματα που ταλαιπωρούν καθημερινά τους πολίτες.

Ένα από αυτά ήταν ότι το Δημόσιο ζητούσε συχνά από τους πολίτες να προσκομίζουν έγγραφα και πιστοποιητικά που βρίσκονταν ήδη σε κάποια άλλη υπηρεσία του Δημοσίου. Αυτό αλλάζει. Πλέον η αναζήτηση αυτών των δικαιολογητικών θα γίνεται υπηρεσιακά, χωρίς να χρειάζεται ο πολίτης να τα αναζητά και να τα καταθέτει ξανά και ξανά. Για παράδειγμα, δεν θα χρειαστεί ξανά να προσκομίσετε ληξιαρχική πράξη γάμου, αντίγραφο πτυχίου, απολυτήριο Στρατού, πιστοποιητικό εγγυτέρων συγγενών, διάφορα κτηματολογικά πιστοποιητικά κλπ. Θέτουμε, επίσης, σαφείς προθεσμίες για τη διοίκηση. Όταν ένας πολίτης περιμένει μια απόφαση από την οποία προκύπτει οικονομική παροχή ή αποζημίωση, το Δημόσιο θα πρέπει να απαντά μέσα σε τρεις μήνες. Βεβαίως, όποιος επιχειρήσει να εξαπατήσει το κράτος με ψευδή δήλωση, θα βρεθεί αντιμέτωπος με πρόστιμα που φτάνουν έως και τις 50.000 ευρώ, αλλά και με τις προβλεπόμενες ποινικές συνέπειες.

Πριν κλείσω, να αναφερθώ σε δύο σημαντικές παρεμβάσεις στον χώρο του πολιτισμού.

Πολύ σημαντική και ιδιαίτερα τιμητική είναι η είδηση ότι στα Μάλια της Κρήτης, το Μινωικό Ανακτορικό Κέντρο φέρει πλέον και επίσημα τη σφραγίδα της UNESCO ως Μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς, επιβεβαιώνοντας τη μοναδική θέση του μινωικού πολιτισμού στην παγκόσμια πολιτιστική κληρονομιά. Η αναγνώριση αυτή δεν έχει μόνο συμβολική αξία. Η σφραγίδα της UNESCO είναι μια σημαντική διεθνής διάκριση, η πραγματική μας ευθύνη όμως είναι να διατηρούμε αυτούς τους χώρους ζωντανούς και λειτουργικούς. Γι’ αυτό υλοποιούμε έργα ύψους 3,5 εκ. ευρώ που προστατεύουν και αναβαθμίζουν τον αρχαιολογικό χώρο, θωρακίζοντάς τον απέναντι στις επιπτώσεις της κλιματικής κρίσης. Το ίδιο κάνουμε και στη Ρόδο, όπου προχωρούν με εντατικούς ρυθμούς οι εργασίες αποκατάστασης του εμβληματικού Εθνικού Θεάτρου, ενός από τα σημαντικότερα αρχιτεκτονικά τοπόσημα του νησιού. Όταν ολοκληρωθεί το έργο, η πόλη θα αποκτήσει ξανά έναν σύγχρονο πολιτιστικό χώρο διεθνών προδιαγραφών, αντάξιο της ιστορίας και της σημασίας του.

Κλείνω με έναν αριθμό που λέει πολλά για την κοινωνία μας και αφορά τον αθλητισμό. Σύμφωνα με την ετήσια έκθεση του e-Kouros για το 2025, του ψηφιακού συστήματος καταγραφής του αθλητικού οικοσυστήματος που θεσμοθετήσαμε πριν από δύο χρόνια, 1 στους 4 πολίτες της χώρας ασχολείται άμεσα ή έμμεσα με τον ερασιτεχνικό αθλητισμό. Τα στοιχεία δείχνουν επίσης ότι ο αριθμός των αθλητών και αθλητριών αυξήθηκε κατά 4,05% μέσα σε έναν χρόνο, ενώ 1 στα 3 παιδιά ηλικίας Γυμνασίου είναι εγγεγραμμένο σε αθλητικό σωματείο. Πρόκειται για μια ιδιαίτερα αισιόδοξη εικόνα που επιβεβαιώνει τη δυναμική του αθλητισμού στη χώρα μας. Το e-Kouros μας επιτρέπει πλέον να γνωρίζουμε με ακρίβεια τις ανάγκες κάθε αθλήματος και κάθε περιοχής, ώστε να σχεδιάζουμε καλύτερες πολιτικές, να κατανέμουμε δικαιότερα τους πόρους και να στηρίζουμε πιο αποτελεσματικά τα σωματεία και τις υποδομές. Σύντομα θα ακολουθήσει και το My Kouros App, ώστε αθλητές, γονείς και φίλαθλοι να έχουν εύκολη πρόσβαση σε χρήσιμες πληροφορίες για τα σωματεία, τις διοργανώσεις και τις αθλητικές δραστηριότητες που τους ενδιαφέρουν.

Κάπου εδώ ολοκληρώνεται και η σημερινή ανασκόπηση. Αύριο υποδεχόμαστε τον πρώτο μήνα του καλοκαιριού. Εύχομαι, λοιπόν, καλό μήνα και καλή Κυριακή!