Βασίλης Λεβεντης: Η 40χρονη μοναχική πολιτική διαδρομή του

Ο Βασίλης Λεβέντης έφυγε από τη ζωή,

κλείνοντας ένα ιδιαίτερο κεφάλαιο της μεταπολιτευτικής πολιτικής ιστορίας.

Για περισσότερα από σαράντα χρόνια ακολούθησε μια μοναχική πολιτική διαδρομή, μακριά από τους μεγάλους κομματικούς μηχανισμούς, επιμένοντας στις ίδιες –όπως έλεγε– αρχές, ακόμη κι όταν τα εκλογικά ποσοστά δεν τον δικαίωναν. Ωστόσο, ακόμη και όσοι δεν είχαν ψηφίσει ποτέ την Ένωση Κεντρώων γνώριζαν το όνομά του. Οι τηλεοπτικές του εμφανίσεις, οι προβλέψεις που επαναλάμβανε επί δεκαετίες και οι χαρακτηριστικές του ατάκες τον μετέτρεψαν σε μία από τις πιο αναγνωρίσιμες πολιτικές φυσιογνωμίες της χώρας.

Ο «Πολιτικός Μαραθώνιος»

Πριν από τα social media και τα podcasts, υπήρχε ο «Πολιτικός Μαραθώνιος». ΟΒασίλης Λεβέντης περνούσε ατελείωτες ώρες μπροστά από μια κάμερα σε περιφερειακούς τηλεοπτικούς σταθμούς, αναλύοντας την επικαιρότητα, σχολιάζοντας πρόσωπα και προβλέποντας τις εξελίξεις.

Για πολλούς ήταν μια γραφική φιγούρα της τηλεόρασης. Για άλλους, ένας άνθρωπος που έλεγε πράγματα τα οποία κανείς από το πολιτικό σύστημα δεν τολμούσε να πει δημόσια. Με τα χρόνια, αποσπάσματα από εκείνες τις εκπομπές απέκτησαν δεύτερη ζωή στο YouTube και στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, με εκατομμύρια προβολές και αμέτρητες αναδημοσιεύσεις.

«Σας τα έλεγα εδώ και 30 χρόνια»

Δεν υπήρχε ίσως πιο χαρακτηριστική φράση από αυτή. Κάθε φορά που μια κυβέρνηση κατέρρεε, ένα κόμμα οδηγούνταν σε διάσπαση ή μια πολιτική εξέλιξη επιβεβαίωνε –κατά τη δική του εκτίμηση– όσα υποστήριζε επί χρόνια, ο Λεβέντης επανερχόταν με το γνώριμο: «Σας τα έλεγα εδώ και 30 χρόνια.»

Η φράση έγινε σχεδόν σήμα κατατεθέν του και συνόδευσε ολόκληρη την πολιτική του πορεία. Το ίδιο συνέβη και με εκφράσεις όπως «Θα κλαίνε με μαύρο δάκρυ», όταν προειδοποιούσε για τις οικονομικές συνέπειες κυβερνητικών επιλογών, ή «Θα πέσουν σαν τα ώριμα φρούτα», όταν προέβλεπε την κατάρρευση κυβερνήσεων και κομμάτων.

Η συνέντευξη που έμεινε στην τηλεοπτική ιστορία

Από τις εμφανίσεις που συζητήθηκαν όσο λίγες ήταν εκείνη στην εκπομπή «Προφίλ» του Πάνου Παναγιωτόπουλου στον ΑΝΤ1. Η συνέντευξη είχε έντονα σατιρικά στοιχεία, με τον παρουσιαστή να δημιουργεί ένα ασυνήθιστο τηλεοπτικό σκηνικό, ωστόσο ο Λεβέντης επέμεινε να μιλά αποκλειστικά για πολιτική. Το απόσπασμα αναπαράχθηκε πολλές φορές τα επόμενα χρόνια και θεωρείται μία από τις πιο χαρακτηριστικές τηλεοπτικές στιγμές της δεκαετίας του ’90.

Βασίλης Λεβέντης: Από το 0,7%… στην είσοδο στη Βουλή

Για περισσότερες από δύο δεκαετίες οι περισσότεροι θεωρούσαν ότι η Ένωση Κεντρώων δεν θα έμπαινε ποτέ στη Βουλή. Εκείνος, όμως, δεν εγκατέλειψε ποτέ την προσπάθεια. Τον Σεπτέμβριο του 2015 ήρθε η μεγάλη ανατροπή. Το κόμμα συγκέντρωσε 3,44%, εξασφάλισε εννέα έδρες και ο Βασίλης Λεβέντης βρέθηκε για πρώτη φορά στα έδρανα της Βουλής.

Ήταν ίσως η μεγαλύτερη προσωπική δικαίωση της πολιτικής του διαδρομήςκαι μία από τις μεγαλύτερες εκπλήξεις εκείνων των εκλογών.

Από τη σφοδρή κριτική… στη στήριξη του Κυριάκου Μητσοτάκη

Επί χρόνια ο Βασίλης Λεβέντης κατηγορούσε τη Νέα Δημοκρατία και το ΠΑΣΟΚ ότι ευθύνονται για τη χρεοκοπία της χώρας, ασκώντας σκληρή κριτική στο λεγόμενο «παλιό πολιτικό σύστημα».

Η στάση του απέναντι στη Νέα Δημοκρατία άρχισε να αλλάζει μετά την εκλογή του Κυριάκου Μητσοτάκη στην ηγεσία του κόμματος. Δήλωνε ότι, εφόσον προχωρούσε στις μεταρρυθμίσεις που είχε εξαγγείλει, θα τον στήριζε «χωρίς να ζητήσω ούτε υπουργείο ούτε καρέκλα».

Η μεταστροφή αυτή προκάλεσε έντονες αντιδράσεις, καθώς πολλοί θυμήθηκαν τις παλαιότερες τοποθετήσεις του απέναντι στη ΝΔ. Ο ίδιος, πάντως, υποστήριζε ότι δεν άλλαξε στάση απέναντι στο κόμμα, αλλά αξιολογούσε θετικά συγκεκριμένες πολιτικές επιλογές.

Η σχέση του με τον Ανδρέα Παπανδρέου

Ο Βασίλης Λεβέντης δεν έκρυψε ποτέ τη σφοδρή κριτική του προς τον Ανδρέα Παπανδρέου, ιδιαίτερα μετά τα μέσα της δεκαετίας του ’80. Οι επιθέσεις του προς τον ιδρυτή του ΠΑΣΟΚ ήταν συχνές στις τηλεοπτικές εκπομπές του και αποτέλεσαν αντικείμενο έντονων πολιτικών αντιπαραθέσεων. Ο ίδιος θεωρούσε ότι ο δικομματισμός είχε εγκλωβίσει τη χώρα, θέση που επαναλάμβανε μέχρι και τα τελευταία χρόνια της δημόσιας παρουσίας του.

Ένας πολιτικός που έγινε… internet phenomenon

Ίσως κανείς να μην περίμενε ότι ένας πολιτικός που ξεκίνησε την πορεία του στην εποχή της αναλογικής τηλεόρασης θα γνώριζε μια δεύτερη δημοτικότητα μέσα από το διαδίκτυο.

Αποσπάσματα από τις εκπομπές του, οι προβλέψεις του και οι χαρακτηριστικές εκφράσεις του έγιναν memes, viral βίντεο και αντικείμενο αμέτρητων σχολίων στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης. Νεότερες ηλικίες, που δεν είχαν παρακολουθήσει ποτέ τις εκπομπές του όταν προβάλλονταν, γνώρισαν τον Βασίλη Λεβέντη μέσα από αυτά τα βίντεο.

Η μεγάλη περιπέτεια με την υγεία του

Το 2021 έδωσε τη δυσκολότερη μάχη της ζωής του, όταν νοσηλεύτηκε για εβδομάδες στη Μονάδα Εντατικής Θεραπείας λόγω επιπλοκών από την Covid-19. Μετά την ανάρρωσή του είχε συγκλονίσει περιγράφοντας ότι πίστεψε πως δεν θα τα καταφέρει και ότι «είδε» ακόμη και την ίδια του την κηδεία, σε μια από τις πιο προσωπικές εξομολογήσεις που έκανε ποτέ δημόσια.

Ο Βασίλης Λεβέντης δεν υπήρξε ποτέ ένας συμβατικός πολιτικός. Είτε κάποιος συμφωνούσε είτε διαφωνούσε μαζί του, κατάφερε να αφήσει το δικό του αποτύπωμα στην ελληνική πολιτική ζωή.