Η Σαουδική Αραβία θα μπορούσε να αναπτύξει πυρηνικά όπλα
Ισραηλινό δημοσίευμα επικαλούμενο αμερικανικές πηγές σημειώνει ότι η Σαουδική Αραβία μπορεί να προσπαθήσει να αναπτύξει πυρηνικά όπλα.
Οι πηγές, που στην προκείμενη περίπτωση είναι οι New York Times,
βασίστηκαν σε εκτιμήσεις των αμερικανικών μυστικών υπηρεσιών, οι οποίες τόνισαν ότι το βασίλειο δεν έχει ακόμη λάβει απόφαση επί του θέματος.
Ταυτόχρονα, το αμερικανικό δημοσίευμα τονίζει ότι οι νομοθέτες εξετάζουν τη συμφωνία που επιδιώκει να υπογράψει η κυβέρνηση με τη Σαουδική Αραβία, βάσει της οποίας θα βοηθήσει το βασίλειο να αναπτύξει πυρηνική ενέργεια για μη στρατιωτικές ανάγκες.
Επιπρόσθετα, μια απόρρητη αξιολόγηση πληροφοριών που υποβλήθηκε στο Κογκρέσο των ΗΠΑ αναφέρει ότι η Σαουδική Αραβία μπορεί να στραφεί στην ανάπτυξη πυρηνικών όπλων – σύμφωνα με επίσημες πηγές στις Ηνωμένες Πολιτείες, οι οποίες τόνισαν ότι το βασίλειο δεν έχει ακόμη εκφράσει τέτοια πρόθεση.
Η αξιολόγηση αυτή εστάλη στους νομοθέτες που εξετάζουν τη συμφωνία που επιδιώκει να υπογράψει η κυβέρνηση Τραμπ με τη Σαουδική Αραβία, βάσει της οποίας οι ΗΠΑ θα βοηθήσουν το βασίλειο στην ανάπτυξη πυρηνικής ενέργειας για πολιτικούς σκοπούς.
Αρκετοί νομοθέτες – τόσο Δημοκρατικοί όσο και Ρεπουμπλικάνοι – έχουν εκφράσει ανησυχία για τη συμφωνία, προειδοποιώντας ότι το βασίλειο θα μπορούσε, πράγματι, να τη χρησιμοποιήσει για την ανάπτυξη πυρηνικών όπλων μακροπρόθεσμα, όπως σημειώνει η Haaretz.
Σύμφωνα, επίσης, με την ισραηλινή Ynet:
Εμπιστευτικά έγγραφα που παρασχέθηκαν στο Κογκρέσο περιλαμβάνουν μια αξιολόγηση της αμερικανικής κοινότητας πληροφοριών ότι η Σαουδική Αραβία δεν αποκλείει την επιλογή ανάπτυξης προγράμματος πυρηνικών όπλων, ανέφερε η Washington Post (την Παρασκευή).
Το δημοσίευμα αυτό έρχεται εν μέσω ανησυχιών που εξέφρασαν πολλοί ειδικοί σχετικά με τη συμφωνία που επιτεύχθηκε τον περασμένο Ιούλιο μεταξύ της αμερικανικής κυβέρνησης και του Ριάντ, η οποία θα της επιτρέψει να αναπτύξει ένα μη στρατιωτικό πυρηνικό πρόγραμμα, αλλά με λιγότερο αυστηρά μέτρα παρακολούθησης από το συνηθισμένο – και της δίνει, σε αντίθεση με παρόμοιες συμφωνίες με άλλες χώρες, την ευκαιρία να εμπλουτίσει η ίδια ουράνιο, έως και σε σχετικά υψηλό επίπεδο 20%.
Υπενθυμίζεται ότι η συμφωνία υπογράφηκε τον περασμένο Ιούλιο μετά από χρόνια διαπραγματεύσεων μεταξύ Ουάσινγκτον και Ριάντ και παρέχει τη νομική βάση για να λειτουργούν αμερικανικές εταιρείες στη Σαουδική Αραβία και να αναπτύσσουν πυρηνικές εγκαταστάσεις, όπως πολιτικούς σταθμούς παραγωγής ενέργειας.
Ο μπιν Σαλμάν δεν το αποκλείει
Ωστόσο, η Σαουδική Αραβία, της οποίας ο πρίγκιπας διάδοχος και de facto ηγεμόνας, Μοχάμεντ μπιν Σαλμάν, δήλωσε το 2018 ότι εάν το Ιράν αναπτύξει πυρηνικά όπλα, η χώρα του θα τα επιδιώξει επίσης.
Αρνήθηκε στις διαπραγματεύσεις με τις ΗΠΑ να παραιτηθεί από την ικανότητά της Σαουδικής Αραβίας να εμπλουτίζει ουράνιο μόνο του ή να υπογράψει συμφωνία στενής παρακολούθησης με τον Διεθνή Οργανισμό Ατομικής Ενέργειας (ΔΟΑΕ), μια συμφωνία γνωστή ως «Πρόσθετο Πρωτόκολλο» – την οποία τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, για παράδειγμα, υπέγραψαν ως μέρος της συμφωνίας τους με τις ΗΠΑ για την πολιτική πυρηνική ενέργεια το 2009, η οποία έκτοτε θεωρείται το «χρυσό πρότυπο» όσον αφορά τις συμφωνίες βοήθειας αυτού του είδους.
—
Η συζήτηση γύρω από το πυρηνικό πρόγραμμα της Σαουδικής Αραβίας έχει αποκτήσει νέα σημασία, καθώς το Ριάντ επιδιώκει την ανάπτυξη πυρηνικής ενέργειας και τη συνεργασία με τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η χώρα είναι μέλος της Συνθήκης για τη Μη Διάδοση των Πυρηνικών Όπλων (NPT) και διαθέτει συμφωνία διασφαλίσεων με τη Διεθνή Υπηρεσία Ατομικής Ενέργειας (IAEA).
Το ζήτημα προκαλεί ανησυχία επειδή ο εμπλουτισμός ουρανίου και η επανεπεξεργασία πυρηνικού καυσίμου αποτελούν τεχνολογίες που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ειρηνικούς σκοπούς, αλλά παράλληλα μπορούν να δημιουργήσουν δυνατότητες σχετικές με την παραγωγή υλικού για πυρηνικά όπλα. Σύμφωνα με το Reuters, η συμφωνία πυρηνικής συνεργασίας ΗΠΑ–Σαουδικής Αραβίας του 2026 προβλέπει δυνατότητα εμπλουτισμού ουρανίου από τη Σαουδική Αραβία.
Παράλληλα, η IAEA βρίσκεται σε συζητήσεις με το Ριάντ για ενισχυμένες δυνατότητες ελέγχου και παρακολούθησης. Ο γενικός διευθυντής της υπηρεσίας, Ραφαέλ Γκρόσι, δήλωσε τον Σεπτέμβριο του 2026 ότι εξετάζονται πρόσθετες εξουσιοδοτήσεις για την παρακολούθηση ευαίσθητων δραστηριοτήτων, όπως η μετατροπή και ο εμπλουτισμός ουρανίου και η επανεπεξεργασία.
Η πιθανότητα στρατιωτικής αξιοποίησης του πυρηνικού προγράμματος αποτελεί αντικείμενο διεθνούς συζήτησης, όχι όμως αποδεδειγμένο γεγονός. Οι ανησυχίες συνδέονται μεταξύ άλλων με προηγούμενες δημόσιες δηλώσεις Σαουδάραβων αξιωματούχων σχετικά με την αντίδραση της χώρας σε ενδεχόμενη απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν. Το Ριάντ, από την πλευρά του, παρουσιάζει την ανάπτυξη της πυρηνικής ενέργειας ως μέρος των ενεργειακών και οικονομικών του σχεδιασμών.
Έτσι, το βασικό ερώτημα δεν είναι απλώς αν η Σαουδική Αραβία διαθέτει σήμερα πυρηνικά όπλα, αλλά ποιες τεχνολογικές δυνατότητες θα αποκτήσει και πόσο ισχυροί θα είναι οι διεθνείς μηχανισμοί ελέγχου. Η εξέλιξη της συμφωνίας με τις ΗΠΑ και οι διαδικασίες επαλήθευσης από την IAEA θα αποτελέσουν σημαντικούς παράγοντες για την αξιολόγηση του πυρηνικού προγράμματος της χώρας.
Για περισσότερα άρθρα σχετικά με τη διεθνή επικαιρότητα, την τεχνολογία και τις παγκόσμιες εξελίξεις, μπορείτε να ανακαλύψετε περισσότερα θέματα στο chicken road.