Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας έχει προειδοποιήσει για την πιθανότητα ενός «σοβαρού πυρηνικού ατυχήματος» στον υπό ρωσική κατοχή πυρηνικό σταθμό Ζαπορίζια στην Ουκρανία, υπό το φως της εκκένωσης μιας κοντινής πόλης όπου κατοικεί το μεγαλύτερο μέρος του προσωπικού του εργοστασίου.
Η εκκένωση αμάχων από τη Ρωσία που ζουν κοντά στην τοποθεσία ενίσχυσε τους φόβους για κλιμάκωση των συγκρούσεων στην περιοχή.
Το Ζαπορίζια είναι το μεγαλύτερο πυρηνικό εργοστάσιο στην Ευρώπη και έχει δεχθεί πυρά πολλές φορές από την αρχή της σύγκρουσης. Αυτό δημιούργησε φόβους για καταστροφή.
Ο Γενικός Διευθυντής της Διεθνούς Υπηρεσίας Ατομικής Ενέργειας, Ραφαέλ Γκρόσι, επιβεβαίωσε, το Σάββατο, σε δήλωσή του, ότι η κατάσταση κοντά στον σταθμό «περιέχει πιθανούς κινδύνους».
Πρόσθεσε ότι «η πρόβλεψη της εξέλιξης της γενικής κατάστασης στην περιοχή κοντά στον πυρηνικό σταθμό της Ζαπορίζια γίνεται όλο και πιο δύσκολη και μπορεί να είναι επικίνδυνη».
Η δήλωση ανέφερε ότι οι εμπειρογνώμονες της υπηρεσίας που βρίσκονται στο σημείο ακούνε συνεχώς τον ήχο βομβαρδισμών στην περιοχή και η τελευταία επιχείρηση βομβαρδισμού είναι από το βράδυ της Παρασκευής.
Ο Γκρόσι πρόσθεσε ότι αυτοί οι εμπειρογνώμονες παρακολουθούν στενά την κατάσταση «για να εντοπίσουν τυχόν πιθανές επιπτώσεις στην πυρηνική ασφάλεια».
Συνέχισε, λέγοντας: «Αυτή η μεγάλη πυρηνική εγκατάσταση πρέπει να προστατευθεί. Θα συνεχίσω να πιέζω όλα τα μέρη να τηρήσουν αυτόν τον ζωτικό στόχο και ο ΔΟΑΕ θα συνεχίσει να κάνει ό,τι μπορεί για να βοηθήσει να διασφαλίσει την πυρηνική ασφάλεια και ασφάλεια του εργοστασίου».
Μεγάλες ουρές
Την Παρασκευή, ο τοπικός αξιωματούχος για την περιοχή της Ζαπορίζια, Γεβγκένι Παλέτσκι, ανακοίνωσε τη μερική εκκένωση 18 πόλεων που ελέγχονται από τη Ρωσία στην περιοχή της Ζαπορίζια, ειδικά στο Ενεργκοντάρ.
Ο Ιβάν Φεντόροφ, δήμαρχος της Μελιτόπολης, μιας πόλης στην περιοχή της Ζαπορίζια, επιβεβαίωσε το Σάββατο ότι η «εκκένωση» προχωρούσε πολύ γρήγορα.
Εξήγησε ότι «δημιουργήθηκαν μεγάλες ουρές στο σημείο ελέγχου στο Chongar στο δρόμο που οδηγεί από τη Μελιτόπολη στην Κριμαία».
Ανέφερε ότι παρόμοια είναι η κατάσταση και στο Tokmak, όπου παρατηρήθηκαν μεγάλες ουρές για αγορά ψωμιού, ενώ τα περισσότερα πρατήρια ξέμειναν από καύσιμα.
Ο Παλίτσκι τόνισε ότι οι εκκενώσεις θα είναι «προσωρινές» και θα σχετίζονται με «κατ’ αρχήν τα παιδιά με τις οικογένειές τους, εκτός από τους ηλικιωμένους, τους ανάπηρους και τους ασθενείς στα νοσοκομεία», ενόψει της έντασης των ουκρανικών βομβαρδισμών τις τελευταίες ημέρες.
Εκκένωση 70 χιλιάδων ανθρώπων
Οι ρωσικές αρχές σχεδιάζουν να απομακρύνουν περίπου 70.000 ανθρώπους από τις πόλεις της περιοχής, σύμφωνα με το ρωσικό πρακτορείο ειδήσεων «Tass», επικαλούμενο έναν άλλο Ρώσο αξιωματούχο που διορίστηκε από τις αρχές κατοχής, τον Αντρέι Κουζένκο.
Ωστόσο, η εκκένωση του προσωπικού του πυρηνικού εργοστασίου δεν είχε προγραμματιστεί, σύμφωνα με τον διευθυντή του εργοταξίου που διορίστηκε από τις ρωσικές αρχές, Γιούρι Τσέρνιτσουκ, όπως ανακοίνωσε το Σάββατο. Οι έξι αντιδραστήρες του εργοστασίου έκλεισαν.
Το εργατικό δυναμικό στο εργοστάσιο της Ζαπορίζια μειώθηκε σταδιακά από τότε που ξεκίνησε η σύγκρουση, σύμφωνα με την ανακοίνωση του ΔΟΑΕ. Οι ρωσικές αρχές επιβεβαιώνουν ότι επαρκής αριθμός εργαζομένων διαχειρίζεται το σταθμό για να διασφαλιστεί η ασφάλειά του.
Ο πυρηνικός σταθμός Ζαπορίζια, ο οποίος ελέγχεται από τον ρωσικό στρατό από τον Μάρτιο του 2022, βρίσκεται στις όχθες του ποταμού Δνείπερου που χωρίζει τα δύο αντιμαχόμενα μέρη σε αυτήν την περιοχή.
Αν και οι αντιδραστήρες δεν λειτουργούν, μια γραμμή έκτακτης ανάγκης από την οποία εξαρτώνται οι αντιδραστήρες εξακολουθεί να λειτουργεί, κάτι που αποτελεί «μεγάλο κίνδυνο», σύμφωνα με τον Γκρόσι.
Ο Διεθνής Οργανισμός Ατομικής Ενέργειας επιβεβαίωσε ότι αυτή η γραμμή υπέστη ζημιά την 1η Μαρτίου και δεν επισκευάστηκε μέχρι τα μέσα Απριλίου.
—