Ο αυτονομιστής ηγέτης των Σερβοβόσνιων έχει υποσχεθεί ότι θα συνεχίσει να αποδυναμώνει τη χώρα του που έχει πληγεί από τον πόλεμο μέχρι το σημείο της διάλυσης, παρά τη δέσμευση των Ηνωμένων Πολιτειών να το αποτρέψουν.
«Δεν είμαι παράλογος, ξέρω ότι η απάντηση της Αμερικής θα είναι η χρήση βίας… αλλά δεν έχω λόγο να το φοβάμαι για να θυσιάσω τα (σερβικά) εθνικά συμφέροντα», είπε την Παρασκευή ο Μίλοραντ Ντόντικ, πρόεδρος της Δημοκρατίας Σέρπσκα, σε συνέντευξή του στο πρακτορείο Associated Press .
Είπε ότι οποιαδήποτε απόπειρα χρήσης διεθνούς παρέμβασης για την περαιτέρω ενίσχυση των κοινών πολυεθνικών θεσμών της Βοσνίας θα αντιμετωπιστεί με την απόφαση των Σερβοβόσνιων να τους εγκαταλείψουν εντελώς και να επιστρέψουν τη χώρα σε κατάσταση διχασμού και δυσλειτουργίας, όπως έγινε στο τέλος της βίαιης περιόδου των εθνικών πολέμων της δεκαετίας του ’90.
Επειδή οι δυτικές δημοκρατίες δεν θα συμφωνήσουν σε αυτό, πρόσθεσε, «την επόμενη περίοδο, θα αναγκαστούμε από την αντίδρασή τους να κηρύξουμε την πλήρη ανεξαρτησία» των σερβικών ελεγχόμενων περιοχών της Βοσνίας.
Πώς ενσωματώθηκαν οι Σέρβοι στη Βοσνία-Ερζεγοβίνη
Ο πόλεμος στη Βοσνία ξεκίνησε το 1992 όταν οι Σερβοβόσνιοι υποστηριζόμενοι από το Βελιγράδι προσπάθησαν να δημιουργήσουν μια «εθνικά καθαρή» περιοχή με στόχο να ενωθούν με τη γειτονική Σερβία, σκοτώνοντας και εκδιώκοντας τους Κροάτες και τους Βόσνιους της χώρας, οι οποίοι είναι κυρίως μουσουλμάνοι.
Περισσότεροι από 100.000 άνθρωποι σκοτώθηκαν και περισσότερα από 2 εκατομμύρια, ή πάνω από τον μισό πληθυσμό της χώρας, εκδιώχθηκαν από τα σπίτια τους προτού επιτευχθεί ειρηνευτική συμφωνία στο Ντέιτον του Οχάιο, στα τέλη του 1995.
Η συμφωνία χώρισε τη Βοσνία σε δύο οντότητες, τη Σερβική Δημοκρατία της Σέρπσκα και τη Βοσνιακή-Κροατική Ομοσπονδία, στις οποίες παραχωρήθηκε ευρεία αυτονομία αλλά παρέμειναν δεσμευμένες από ορισμένους κοινούς πολυεθνικούς θεσμούς.
Η συμφωνία ίδρυσε επίσης το Γραφείο του Ύπατου Εκπροσώπου, ένα διεθνές όργανο επιφορτισμένο με τη διασφάλιση της εφαρμογής της ειρηνευτικής συμφωνίας, στο οποίο ανατέθηκαν ευρείες αρμοδιότητες να επιβάλλει νόμους ή να απολύει αξιωματούχους που υπονομεύουν την εύθραυστη μεταπολεμική εθνοτική ισορροπία, συμπεριλαμβανομένων δικαστών, δημοσίων υπαλλήλων και βουλευτών.
Με τα χρόνια, το Γραφείο του Ύπατου Εκπροσώπου πίεσε τους εθνοτικούς ηγέτες της Βοσνίας να δημιουργήσουν κοινούς εθνικούς θεσμούς, συμπεριλαμβανομένων του στρατού, των υπηρεσιών πληροφοριών και ασφάλειας, του ανώτατου δικαστικού σώματος και της φορολογικής διοίκησης.
Ωστόσο, η περαιτέρω ενίσχυση των υφιστάμενων θεσμών και η δημιουργία νέων είναι απαραίτητη προκειμένου η Βοσνία να εκπληρώσει τον δεδηλωμένο στόχο της για ένταξη στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Ο Μίλοραντ Ντοντίκ φάνηκε αμήχανος την Παρασκευή από τη δήλωση που αναρτήθηκε την προηγούμενη μέρα στο δίκτυο X, παλαιότερα γνωστό ως Twitter, από τον Τζέιμς Ο’ Μπράιαν, βοηθό υπουργό Εξωτερικών των ΗΠΑ για ευρωπαϊκές και ευρασιατικές υποθέσεις, ότι η Ουάσιγκτον θα ενεργήσει εάν κάποιος προσπαθήσει να αλλάξει το «βασικό στοιχείο» της ειρηνευτικής συμφωνίας του 1995 για τη Βοσνία και ότι κανείς δεν έχει «δικαίωμα απόσχισης».
«Μεταξύ των Σέρβων, ένα πράγμα είναι ξεκάθαρο και αυτό είναι η αυξανόμενη συνειδητοποίηση ότι τα χρόνια και οι δεκαετίες μπροστά μας είναι τα χρόνια και οι δεκαετίες της σερβικής εθνικής ενότητας», είπε.
«Οι Βρυξέλλες χρησιμοποιούν την υπόσχεση για ένταξη στην ΕΕ ως εργαλείο για να ενώσει τη Βοσνία», είπε ο φιλορώσος πολιτικός Ντόντικ, προσθέτοντας ότι «κατ’ αρχήν, η πολιτική μας εξακολουθεί να είναι ότι θέλουμε να συμμετάσχουμε, αλλά δεν το βλέπουμε ως τη μόνη μας εναλλακτική».
Η ΕΕ, είπε, «απέδειξε ότι είναι ικανή να λειτουργήσει ενάντια στα δικά της συμφέροντα» με το να συντάσσεται με την Ουάσιγκτον εναντίον της Μόσχας όταν η Ρωσία εξαπέλυσε την επιθετικότητά της στην Ουκρανία.
Ο Σέρβος ηγέτης Μίλοραντ Ντόντικ, ο οποίος έχει ζητήσει την απόσχιση της σερβικής οντότητας από την υπόλοιπη Βοσνία για περισσότερο από μια δεκαετία, έχει αντιμετωπίσει βρετανικές και αμερικανικές κυρώσεις για τις πολιτικές του, αλλά χαίρει της υποστήριξης της Ρωσίας.
Υπάρχει διάχυτος φόβος ότι η Ρωσία προσπαθεί να αποσταθεροποιήσει τη Βοσνία και την υπόλοιπη περιοχή για να μετατοπίσει τουλάχιστον μέρος της προσοχής του κόσμου μακριά από τον πόλεμό της στην Ουκρανία.
«Είτε το θέλουν οι Ηνωμένες Πολιτείες και η Βρετανία είτε όχι, θα μετατρέψουμε τα διοικητικά σύνορα (μεταξύ των δύο οντοτήτων της Βοσνίας) σε εθνικά μας σύνορα», δήλωσε ο Μίλοραντ Ντόντικ.
VoA
—