Οι ορχιδέες ανήκουν σε μία μεγάλη οικογένεια φυτών (Orchidaceae) με χιλιάδες γένη και είδη που ξεχωρίζουν για τα εντυπωσιακά σχήματα και χρώματα των λουλουδιών τους.
Εκτός από την ορχιδέα φαλαίνοψις (Phalaenopsis), την πιο δημοφιλή ορχιδέα εσωτερικού χώρου και την ορχιδέα σιμπίντιουμ (Cymbidium), την πιο διαδεδομένη ορχιδέα για εξωτερικό χώρο, εξαιρετικό ενδιαφέρον παρουσιάζει η ορχιδέα δενδρόβιουμ (Dendrobium).
H ορχιδέα Dendrobium κατάγεται από τη νοτιανατολική Ασία και αποτελεί μία από τα σημαντικότερα γένη στην οικογένεια της ορχιδέας, με εκατοντάδες είδη που διαφέρουν σε μορφή και με ανάπτυξη που φτάνει από 20 εκατοστά μέχρι 1,5 μέτρο.
Χαρακτηρίζεται από τα εντυπωσιακά λουλούδια της, σε διάφορους χρωματικούς τόνους, που αναπτύσσονται πάνω σε ανθοφόρους βλαστούς και διατηρούνται 6-8 εβδομάδες.
Σε αρκετά είδη ορχιδέας δενδρόβιουμ, τα λουλούδια αναπτύσσονται σε όλο μήκος των βλαστών ενώ σε κάποια άλλα περιορίζονται στην κορυφή των βλαστών.
Ορισμένα είδη ορχιδέας δεντρόβιουμ ανθίζουν αρκετές φορές μέσα στο χρόνο, συνήθως άνοιξη και φθινόπωρο, ενώ υπάρχουν και κάποια είδη που ανθίζουν μία φορά το χρόνο.
Η ορχιδέα δεντρόβιουμ θεωρείται επίφυτο, καθώς αναπτύσσεται πάνω σε άλλα φυτά ή σε κορμούς δέντρων χωρίς να απορροφά θρεπτικά στοιχεία από αυτά.
Κάποια είδη ορχιδέας δεντρόβιουμ είναι φυλλοβόλα ενώ κάποια άλλα είναι αειθαλή και διατηρούν το φύλλωμα τους όλη την περίοδο του έτους.
Ας δούμε αναλυτικές συμβουλές για τη φροντίδα της ορχιδέας δεντρόβιουμ, καθώς και χρήσιμες πληροφορίες για να διατηρούνται υγιείς και να απολαμβάνουμε την υπέροχη ανθοφορία τους.
1. Τι συνθήκες χρειάζεται η ορχιδέα Dendrobium για να μας δώσει πλούσια ανθοφορία;
Διατηρούμε τις ορχιδέες δεντρόβιουμ σε εσωτερικό χώρο, κοντά σε νότιο παράθυρο με πλούσιο φως για να μας χαρίσει πλούσια ανθοφορία.
Σε συνθήκες μειωμένου φωτισμού, θα παρατηρήσουμε την ανάπτυξη των γνωστών κέικι, των μικροσκοπικών φυτών που αναπτύσσονται πάνω στους βλαστούς.
Αντίθετα, οι άμεσες ηλιακές ακτίνες για αρκετές ώρες μπορεί να προκαλέσουν χαρακτηριστικό κιτρίνισμα των φύλλων της ορχιδέας δεντρόβιουμ.
Η ορχιδέα δεντρόβιουμ ευδοκιμεί σε θερμοκρασίες μεταξύ 15-30°C για όλη τη διάρκεια του χρόνου, αν και η παραμονή της σε θερμοκρασία 10°C για ένα μήνα μέσα στον χειμώνα μπορεί να ενισχύσει την ανοιξιάτικη ανθοφορία της.
Για να διατηρήσει καταπράσινο φύλλωμα η ορχιδέα δεντρόβιουμ, χρειάζεται σχετικά υγρό περιβάλλον με συνθήκες σχετικής υγρασίας 50-70%.
Καφετιάσματα και ξηράνσεις στις άκρες του φυλλώματος της ορχιδέας δεντρόβιουμ μπορεί να οφείλεται σε ξηρό περιβάλλον και απουσία υγρασίας.
2. Πότε κάνουμε μεταφύτευση στην ορχιδέα δεντρόβιουμ;
Η ορχιδέα δεντρόβιουμ θέλει μεταφύτευση κάθε 2-3 χρόνια σε μεγαλύτερη γλάστρα όταν παρατηρήσουμε ότι τα ριζώματα έχουν γεμίσει ασφυκτικά την υπάρχουσα γλάστρα.
Επιλέγουμε γλάστρα μεγέθους 1-2 νούμερα μεγαλύτερη για τη μεταφύτευση της ορχιδέας δεντρόβιουμ και την γεμίζουμε με ειδικό υπόστρωμα για ορχιδέες που αποτελείται κατά βάση από πευκόφλουδα.
3. Πόσο συχνά ποτίζουμε την ορχιδέα δενδρόβιουμ;
H ορχιδέα δεντρόβιουμ θέλει τακτικό πότισμα, ειδικά την περίοδο της ταχείας ανάπτυξης από την άνοιξη ως το φθινόπωρο, ενώ την περίοδο του χειμώνα περιορίζουμε το πότισμα.
Σε κάθε περίπτωση, η ορχιδέα δενρόβιουμ θέλει καλής ποιότητας νερό, απαλλαγμένο από άλατα για να έχει καλή ανάπτυξη και ανθοφορία.
Για το πότισμα της ορχιδέας δεντρόβιουμ, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε είτε βρόχινο νερό που έχουμε συλλέξει από τις βροχοπτώσεις, είτε απεσταγμένο νερό.
4. Κάθε πότε βάζουμε λίπασμα στην ορχιδέα δενδρόβιουμ;
Προσθέτουμε ειδικό λίπασμα για ορχιδέες, κάθε 2 εβδομάδες από την άνοιξη μέχρι το φθινόπωρο για να εξασφαλίσουμε πλούσιο ανθοφορία.
Την περίοδο του χειμώνα, περιορίζουμε τη λίπανση στην ορχιδέα δεντρόβιουμ, και προσθέτουμε λίπασμα μία φορά το μήνα.
5. Ποιες ασθένειες και ποια έντομα προσβάλλουν την ορχιδέα δενδρόβιουμ;
Το πιο συχνό έντομο που προσβάλλει την ορχιδέα δεντρόβιουμ είναι η βαμβακάδα που εμφανίζεται στο φύλλωμά της και ευνοείται σε συνθήκες ζέστης και κακού αερισμού.
Για την αντιμετώπιση της βαμβακάδας, ψεκάζουμε το φύλλωμα της ορχιδέας δεντρόβιουμ με βιολογικά σκευάσματα όπως ο θερινός πολτός και το φυσικό πύρεθρο.
Σε συνθήκες υπερβολικής υγρασίας και κακής αποστράγγισης της γλάστρας, η ορχιδέα δεντρόβιουμ μπορεί να υποφέρει από ασθένεια που προκαλεί σαπίσματα στη ρίζα.
6. Χρειάζεται κλάδεμα η ορχιδέα δενδρόβιουμ;
Μετά την ολοκλήρωση της ανθοφορίας της ορχιδέας δεντρόβιουμ, αφαιρούμε τα ξεραμένα λουλούδια χωρίς όμως να κλαδεύουμε τον βλαστό (καλάμι) πιο χαμηλά όπως κάνουμε σε άλλες ορχιδέες.
Οι παλιοί βλαστοί (καλάμια) μπορεί να ανθοφορήσουν ξανά ή να αναπτύξουν τα κέικι, τα μικρόφυτα με ρίζες που μπορούν να αποκοπούν και να δημιουργήσουν ένα καινούριο φυτό.
7. Με ποιους τρόπους γίνεται ο πολλαπλασιασμός της ορχιδέας δεντρόβιουμ;
Αν και στο φυσικό της περιβάλλον, ο ορχιδέα δεντρόβιουμ πολλαπλασιάζεται με σπόρο, είναι εξαιρετικά δύσκολο να επιτευχθεί, παρά μόνο αν διαθέτουμε ελεγχόμενες συνθήκες εργαστηρίου.
Για να δημιουργήσουμε καινούρια φυτά ορχιδέας δεντρόβιουμ, οι πιο διαδεδομένοι και εύκολοι τρόποι είναι: α) ο πολλαπλασισμός με κέικι και β) ο πολλαπλασιασμός με διαίρεση ριζωμάτων:
α) Πολλαπλασιασμός ορχιδέας δεντρόβιουμ με κέικι
Με τον όρο κέικι (keiki), αναφερόμαστε στα μικρά υποτυπώδη φυτά που αναπτύσσονται πάνω στον ανθικό βλαστό της ορχιδέας δεντρόβιουμ.
Όταν αποκτήσουν ριζίδια μήκους τουλάχιστον 3 εκατοστών, μπορούμε να τα αποκόψουμε από το αρχικό φυτό και να τα φυτεύσουμε σε υπόστρωμα με πευκόφλουδα για να μας δώσουν σταδιακά καινούρια φυτά.
β) Πολλαπλασιασμός oρχιδέας δεντρόβιουμ με διαίρεση ριζωμάτων
Για ορχιδέες δεντρόβιουμ που διαθέτουν τουλάχιστον τέσσερις βλαστούς (καλάμια), μπορούμε να την χωρίσουμε με ένα κοφτερό μαχαίρι σε δύο τμήματα, τα οποία στη συνέχεια φυτεύουμε σε γλαστράκια.
Πρέπει να σημειώσουμε ότι οι ορχιδέες που προκύπτουν με διαίρεση φυτών, καθυστερούν στη συνέχεια να δώσουν νέα ανθοφορία.
8. Κι ένα μυστικό για την ορχιδέα δεντρόβιουμ
Αν και τα περισσότερα είδη της ορχιδέας δεντρόβιουμ δεν διαθέτουν αρωματικά άνθη, τα λουλούδια των ειδών ορχιδέας Dendrobium nobile και Dendrobium anosmum συχνά αναδίδουν ένα απαλό άρωμα.