Ιππαλεκτρυών – Ένα άγνωστο ον της ελληνικής μυθολογίας

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Ένα όχι και τόσο γνωστό ον της ελληνικής μυθολογίας είναι ο ιππαλεκτρύων. Πρόκειται για ένα φανταστικό όν, ένα υβριδικό πλάσμα που από τη μέση και πάνω έχει τη μορφή αλόγου και απο τη μέση και κάτω τη μορφή κόκορα. Το πίσω του μέρος φέρει τη φτερωτή ουρά ενός κόκορα, έχει τα φτερά ενός κόκορα καθώς και τα πόδια ενός πτηνού.

Ετυμολογικά η λέξη ιππαλεκτρυών προέρχεται από τη λέξη ἵππος που σημαίνει στα αρχαία Ελληνικά, άλογο και τη λέξη ἀλεκτρυών που σημαίνει αντίστοιχα κόκορας. Η ίδια λοιπόν η λέξη για να περιγράψει αυτό το ον αποτελεί και αυτή ένα «γλωσσικό υβρίδιο.»

Αν και στις γραπτές πηγές ο ιππαλεκτρυών δεν εμφανίζεται συχνά, ούτε υπάρχουν θεματικές ιστορίες ή μυθολογικοί κύκλοι που να τον αφορούν άμεσα, η πιο πρώιμη εμφάνισή του στην εικονογραφία χρονολογείται στον 9ο αι. π.Κ.Ε. από την Κνωσσό. Πιο ολοκληρωμένη η μορφή του εικονογραφικά και πιο συχνή παρατηρείται τον 6ο αι. π.Κ.Ε. και ιδιαίτερα σαν θέμα απεικόνισης στην κεραμική, αλλά και στην γλυπτική.

Στις εικόνες που ακολουθούν βλέπετε για παράδειγμα ένα δείγμα απο γλυπτό που βρέθηκε στην Ακρόπολη και χρονολογείται στους αρχαϊκούς χρόνους. Συχνά απεικονίζεται και κάποιος πολεμιστής που ιππεύει το ον αυτό, όπου είναι και εικονογραφικό θέμα σε ορισμένες σειρές νομισμάτων.

ippalektryon1

ippalektryon2

Στην κωμωδία του Αριστοφάνη, Όρνιθες ο ιππαλεκτρυών περιγράφεται σαν ένα περίεργο πλάσμα με κίτρινα φτερά. Εικονογραφικά όπως παρατηρούμε και απο τις φωτογραφίες ο τρόπος απεικόνισής του είναι σταθερός και παγιωμένος: το μπροστινό μέρος και το κεφάλι είναι ένα άλογο καθώς και τα δύο μπροστινά πόδια, ενώ το πίσω μέρος είναι αυτό ενός κόκορα, με πλουμιστή ουρά, φτερά και ανάλογα πόδια. Συνήθως φέρουν και στην πλάτη τους έναν νεαρό καβαλάρη ή πολεμιστή.

ippalektryon3

Ο Ησύχιος αναφέρει ότι υπήρχαν τρία είδη ιππαλεκτρύονος: ένας με τη μορφή ενός μεγάλου κόκορα, ένας με τη μορφή ενός τεράστιου αρπακτικού και τέλος ενός πλάσματος που έμοιαζε με γρύπα. Στις γραπτές πηγές φαίνεται να υπάρχει μία σύγχιση για το πώς εμφανίζεται αυτό το ον και πριν από τον Αισχύλο δεν υπάρχουν ειδικές περιγραφές ή λέξεις που να αναφέρονται σε αυτό.

ippalektryon4

Συνδυαστικές μελέτες και αναφορές θεωρούν ότι το μοτίβο αυτό πιθανόν να μην είναι αμιγώς Ελληνικό και να προέρχεται από επιρροές από τη Μ. Ανατολή, όπως είναι το σύνηθες και για άλλα υβρίδια της Ελληνικής μυθολογίας. Στην περίπτωση όμως αυτή δεν γνωρίζουμε κάποια παράσταση ιππαλεκτρύονος από την Αίγυπτο ή το χώρο της Μ. Ανατολής. Εικονογραφικά στον Ελληνικό χώρο το συναντάμε κατεξοχή στην μελανόμορφη κεραμική της Αθήνας όπου θα μπορούσε να είναι και μία παραλλαγή του μοτίβου του Πήγασου.

ippalektryon5

Ο ιππαλεκτρυών εμφανίζεται και σε κάποιες σειρές νομισμάτων όπου θα μπορούσαν να αφορούν να αναπαραστάσεις του Πήγασου. Όμως ο τρόπος που αποδίδεται η ουρά και κυρίως τα πόδια με τα νύχια θυμίζει περισσότερο στυλιστικά τον ιππαλεκτρύονα.

Στους Βατράχους του Αριστοφάνη αναφέρεται ότι το ον αυτό απεικονιζόταν συχνά πάνω σε πολεμικές ασπίδες και μάλιστα έχει υπάρχει απεικόνιση πάνω σε ερυθρόμορφο αγγείο που δείχνει τη θεά Αθηνά να κρατάει μία τέτοια ασπίδα. Όπως συμβαίνει και με άλλα ανάλογα όντα της Ελληνικής μυθολογίας, όπως για παράδειγμα με το κεφάλι της Μέδουσας, η χρήση αυτή υποδηλώνει έναν προφυλακτικό ή αποτροπαϊκό χαρακτήρα.

ippalektryon6

Τέτοιες εικονογραφικές επιλογές θεωρούνταν ότι προκαλούσαν γέλιο και έδιωχναν το φόβο μακρυά ή προκαλούσαν τον τρόμο στα μάτια του εχθρού.

Από την ίδια κωμωδία του Αριστοφάνη μαθαίνουμε ότι το μοτίβο του ιππαλεκτρύονα έφεραν επίσης και πλοία, γεγονός που συνηγορεί με τις μαγικές-αποτροπαϊκές ιδιότητες που πιθανόν είχε το ον αυτό για να προστατεύει τα πλοία και τα πληρώματά τους.

Σε ένα χαμένο έργο του Αισχύλου, Μυρμιδόνες αναφέρεται επίσης ότι η μορφή του ιππαλεκτρύονα υπήρχε στο πλοίο του Πρωτεσίλαου. Σε όσες από τις Αριστοφανικές κωμωδίες γίνεται αναφορά στον ιππαλεκτρύονα υπάρχει μία διάθεση αστειασμού που αφορά τόσο το μέγεθός του, αλλά και το αστείο περπάτημά του.

ippalektryon7

ippalektryon8

https://arxaia-ellinika.blogspot.gr/2013/04/ippalektrywn-ena-agnwsto-on-ths-ellhnikhs-mythologias.html

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

εισάγετε το σχόλιό σας!
παρακαλώ εισάγετε το όνομά σας εδώ

Η ηρωική Κυρα της Ρω

Στις 13 Μαίου 1982 έφυγε από τη ζωή η ηρωική Κυρά της Ρω, κατά κόσμον Δέσποινα Αχλαδιώτη η οποία, με βαθιά ριζωμένη την αγάπη της...

Τι Έτρωγαν Πραγματικά οι Αρχαίοι Έλληνες; Η Αλήθεια για τα Λαχανικά (Δεύτερο Μέρος)

Τεχνικές Διατήρησης και Επισιτιστική Ασφάλεια Ο μεγάλος, αμείλικτος εχθρός της επιβίωσης στον αρχαίο κόσμο ήταν η ταχεία αλλοίωση και σήψη των τροφίμων. Λόγω των ιδιαίτερων...

Που οδηγούσαν οι δίδυμες στοές στο μαντείο της αρχαίας Μιλήτου

Στις ακτές της Μικράς Ασίας, λίγα χιλιόμετρα μακριά από την ελληνική πόλη της Μιλήτου, υπάρχουν τα ερείπια από ένα αρχαίο μαντείοΉταν αφιερωμένο στον θεό...

Eurovision: Τα νούμερα-μαμούθ του Πρώτου Ημιτελικού και η πρωτιά που «εξαφάνισε» τον ανταγωνισμό στην prime time ζώνη!

Τα «μηχανάκια» της τηλεθέασης πήραν φωτιά με τον Πρώτο Ημιτελικό της Eurovision! Η ΕΡΤ μονοπώλησε το ενδιαφέρον των τηλεθεατών, με το δυναμικό κοινό να αγγίζει...

Αγωνία για την Γωγώ Μαστροκώστα – Σε κρίσιμη κατάσταση

Κρίσιμη χαρακτηρίζεται η κατάσταση της υγείας της Γωγώς Μαστροκώστα η οποία δίνει μια ακόμα δύσκολη μάχη.Το κλίμα στο περιβάλλον της είναι βαρύ, με τον...

Survivor: Η επικοινωνία του Σταύρου Φλώρου με την οικογένειά του και το μήνυμα ελπίδας μετά τη μάχη με την προπέλα

Εκτός κινδύνου νοσηλεύεται ο Σταύρος Φλώρος μετά από επτάωρο χειρουργείο στον Άγιο Δομίνικο Ο 22χρονος παίκτης του Survivor τραυματίστηκε σοβαρά από προπέλα σκάφους ενώ έκανε...

Πως ήξεραν οι αρχαίοι πότε έπρεπε να μαζευτούν από παντού στο Μαντείο των Δελφών αφού δεν είχαν κοινό ημερολόγιο;

Σύμφωνα λοιπόν με ερευνητές του Τμήματος Αρχαιολογίας και Αρχαίας Ιστορίας του Πανεπιστήμιου τou Leicester, είναι πιθανό ένα αίνιγμα 2.700 ετών να βρήκε την απάντησή...

Η Δελφική Αμφικτυονία και η τεράστια δύναμή της

Η Δελφική Αμφικτυονία ήταν μια ομοσπονδία δώδεκα φυλών της Στερεάς Ελλάδας και της Θεσσαλίας που αποτελούσε αρχικά θρησκευτική ένωση, ενώ αργότερα απέκτησε και πολιτική...

Αρίσταρχος ο Σάμιος

Πολλοί συνδέουμε την ηλιοκεντρική θεωρία – την ιδέα ότι η Γη περιστρέφεται γύρω από τον Ήλιο – με τον Νικόλαο Κοπέρνικο Όμως, η αλήθεια είναι...

Τι Έτρωγαν Πραγματικά οι Αρχαίοι Έλληνες; Η Αλήθεια για τα Λαχανικά (Πρώτο Μέρος)

Η κατανόηση της διατροφής, της γεωργίας και της ιατρικής βοτανικής στην αρχαία Ελλάδα απαιτεί μια πολυεπίπεδη και εξαντλητική προσέγγιση η οποία συνδυάζει οργανικά την αρχαιοβοτανική...

Βενθεσικύμη: Η Άγνωστη Κόρη του Ποσειδώνα που Έσωσε τα Ελευσίνια Μυστήρια

Το όνομα Βενθεσικύμη είναι ένα σύνθετο ουσιαστικό που αποκαλύπτει την ακριβή φύση της θεότητας:Βένθος (τό): Σημαίνει το βάθος της θάλασσας, τον πυθμένα (εξ...

Συγκίνηση και περηφάνια με το μήνυμα του Ακυλα για τα κλεμμένα γλυπτά: Φέρτε τα πίσω

Ενα μοναδικό στιγμιότυπο από την εμφάνιση της Ελλάδας στη Eurovision 2026  Ο Ακυλας  με το χαρακτηριστικό κόκκινο μαύρο σκουφί και τις πορτοκαλί λεοπάρ βερμούδες, μπαλιές...

Βίκυ Λεανδρος: Η «βασίλισσα» της Eurovision ευχήθηκε καλή επιτυχία στον Ακύλα στην πιο δυνατή στιγμή της βραδιάς

Η αυλαία του φετινού διαγωνισμού άνοιξε με τον πιο εντυπωσιακό τρόπο καθώς η Βίκυ Λέανδρος επέστρεψε στη σκηνή της Eurovision 2026 χαρίζοντας μια ιστορική ερμηνεία...

Κεραυνοί του Πορτοσαλτε για Μητσοτακη: δεν απομένει στην Κυβέρνηση παρά να παραδεχτεί την αποτυχία της!

Σε ανάρτηση του ο Αρης Πορτοσαλτε αναφέρει:  Όταν ο υπόκοσμος της αριστερής βίας,δεν μπορεί να συλληφθεί από την Αστυνομία κ να δικαστεί από τη...

Η Παντάνασσα Δήμητρα: Η Θεά του Σίτου, του Ιερού Νόμου και των Ελευσινίων Μυστηρίων (Δεύτερο Μέρος)

Η Αρκαδική “Μέλαινα” Δήμητρα και η Χθόνια Φύση Στην Αρκαδία, η λατρεία της Δήμητρας διατήρησε στοιχεία μιας πολύ πιο άγριας και αρχέγονης μορφής, η οποία...

Σάρωσε ο Ακυλας στον Ημιτελικό – Πάμε για θρίαμβο το Σάββατο

Ποιες χώρες προκρίθηκαν στον τελικό της Eurovision

Νεκρός στα 30 του μόλις χρόνια ο θρύλος του NBA Brandon Clarke

Ο Επίτροπος του NBA Adam Silver εξέδωσε την ακόλουθη δήλωση σήμερα σχετικά με τον θάνατο του επιθετικού των Memphis Grizzlies Brandon Clarke:«Είμαστε συντετριμμένοι που...

Eurovision 2026: Δείτε LIVE την εμφάνιση του Ακυλα στον ημιτελικό

Η μεγάλη στιγμή για τον Akyla έφτασε, καθώς η Ελλάδα ανεβαίνει απόψε στη σκηνή του Α’ Ημιτελικού της Eurovision 2026 με το τραγούδι «Ferto»,...

Κεραυνοί από τον Πέτρο Κουσουλο για το survivor: Είναι προφανές ότι υπάρχουν ευθύνες – Μην ωραιοποιούμε καταστάσεις επειδή είμαστε μέλη του Μιντιακού συστήματος

Για να μην μπερδευόμαστε! Ο Σταύρος δεν είχε πάει στο παιχνίδι επιβίωσης ως επισκέπτης ή ως τουρίστας.Καλώς ή κακώς συμμετείχε. Υπάρχει μια παραγωγή. Οφείλει...

Θρήνος και αναπάντητα ερωτηματικά για την τραγωδία με τις δύο κορίτσια στην Ηλιουπολη

Στο μικροσκόπιο των αρχών βρίσκεται το θρίλερ της πτώσης δύο 17χρονων κοριτσιών από ταράτσα πολυκατοικίας στην Ηλιούπολη με τις έρευνες να επικεντρώνονται στο αν πρόκειται...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ