Ο Διεθνής Οργανισμός Μετανάστευσης ( ΔΟΜ ) δημοσίευσε μια λεπτομερή έκθεση σχετικά με τα μεταναστευτικά πρότυπα στη Λιβύη μεταξύ Απριλίου και Ιουνίου 2025, επιβεβαιώνοντας ότι η Λιβύη παραμένει σημαντικό σημείο διέλευσης για μετανάστες από γειτονικές χώρες, καθώς και στρατηγικός σταθμός για όσους επιθυμούν να ταξιδέψουν στην Ευρώπη μέσω της Μεσογείου.
Η έκθεση δείχνει ότι η Λιβύη δεν είναι μόνο χώρα διέλευσης, αλλά και προσωρινός προορισμός για πολλούς μετανάστες που αναζητούν εργασία και εισόδημα πριν συνεχίσουν το ταξίδι τους προς τα βόρεια.
- ΔΟΜ: Το 85% των μεταναστών στη Λιβύη προέρχονται από τέσσερις μεγάλες χώρες
Σύμφωνα με τον Πίνακα Παρακολούθησης Εκτοπίσεων του ΔΟΜ, περισσότερο από το 85% των μεταναστών στη Λιβύη προέρχονται από τέσσερις κύριες χώρες:
το 31% από τον Νίγηρα, το 26% από την Αίγυπτο και το 17% από το Σουδάν, ενώ το Τσαντ αποτελεί επίσης ένα σημαντικό ποσοστό.
Η έκθεση δείχνει ότι αυτή η σύνθεση αντικατοπτρίζει τη φύση της περιφερειακής μετανάστευσης με βάση τη γεωγραφική εγγύτητα και τους εκτεταμένους κοινωνικοοικονομικούς δεσμούς μεταξύ της Λιβύης και των γειτονικών χωρών.
- ΔΟΜ: Το 73% των μεταναστών που συμμετείχαν στην έρευνα βασίστηκαν σε μεσίτες ή τους λεγόμενους «μεσάζοντες μετανάστευσης».
Ένα από τα πιο αξιοσημείωτα ευρήματα της έκθεσης ήταν ότι το 73% των μεταναστών που συμμετείχαν στην έρευνα βασίστηκαν σε μεσίτες ή «μεσάζοντες μετανάστευσης» κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους προς τη Λιβύη. Αυτοί οι μεσάζοντες συνήθως παρέχουν μεταφορά, ιδίως λεωφορεία και φορτηγά, και παρέχουν σχετικά ασφαλή διέλευση μέσα από την έρημο.
Αντιθέτως, το 17% των ερωτηθέντων επιβεβαίωσε ότι συμμετείχε σε αυτό που είναι γνωστό ως «κυκλική μετανάστευση», ένα μοτίβο προσωρινής και επαναλαμβανόμενης μετακίνησης μεταξύ της χώρας προέλευσης και της χώρας προορισμού, συχνά για σκοπούς εποχιακής εργασίας.
- Ανατολικά και Βόρεια Σύνορα
Η έκθεση τόνισε τα ανατολικά και βορειοανατολικά σύνορα της Λιβύης, όπου η εισροή μεταναστών αυξήθηκε κατά το δεύτερο τρίμηνο του 2025. Αυτό αποδόθηκε στις βελτιωμένες συνθήκες ασφαλείας και στην αυξημένη ζήτηση για εργατικό δυναμικό σε συνεχιζόμενα έργα ανοικοδόμησης και ανάπτυξης στην ανατολική περιοχή της χώρας.
Επεσήμανε ότι οι μετανάστες που έφταναν από αυτά τα σύνορα δεν περιορίζονταν μόνο σε Αφρικανούς, αλλά περιλάμβαναν και μετανάστες από την Υεμένη, το Μπαγκλαντές και το Πακιστάν, οι οποίοι χρησιμοποιούσαν τη Λιβύη ως σημείο διέλευσης προς τις ευρωπαϊκές ακτές.
Αυτή η ποικιλομορφία των μεταναστευτικών εθνικοτήτων αντικατοπτρίζει τις μεταβολές στις παγκόσμιες μεταναστευτικές οδούς, με τη Λιβύη να αποτελεί πύλη εισόδου και για μετανάστες εκτός Αφρικής, χάρη στη στρατηγική της θέση και την εγγύτητά της με τις ευρωπαϊκές ακτές.
- Νοτιοανατολικά σύνορα και ο αντίκτυπος των συγκρούσεων
Όσον αφορά τα νοτιοανατολικά σύνορα, η έκθεση ανέφερε ότι η σύγκρουση στο Σουδάν και το Τσαντ έπαιξε εξέχοντα ρόλο στη διαμόρφωση των μεταναστευτικών προτύπων. Οι συνεχιζόμενες ένοπλες συγκρούσεις ώθησαν πολλούς Σουδανούς, ιδίως από το Βόρειο Νταρφούρ και το Ελ Φασέρ, να αναζητήσουν καταφύγιο στη Λιβύη ως πρώτη λύση. Παρόλο που τα αυστηρότερα μέτρα ασφαλείας και οι σκληρές καιρικές συνθήκες οδήγησαν σε προσωρινή μείωση των αφίξεων τον Απρίλιο, τον Ιούνιο σημειώθηκε σημαντική αύξηση με την εισροή νέων κυμάτων Σουδανών προσφύγων.
Οι βελτιώσεις στις υποδομές διασυνοριακών μεταφορών και το άνοιγμα νέων λεωφορειακών γραμμών έχουν επίσης διευκολύνει τις μικτές μεταναστευτικές ροές. Αυτά τα ταξίδια συχνά ξεκινούν από απομακρυσμένες, άτυπες διαβάσεις πριν κατευθυνθούν βόρεια προς τις μεγάλες πόλεις της Λιβύης.
- Δυτικά σύνορα και προκλήσεις ασφαλείας
Όσον αφορά τα δυτικά σύνορα, η έκθεση εξηγεί ότι παρατηρήθηκε ένα σύνολο αλληλένδετων δυναμικών που επηρεάζονται από εποχιακούς παράγοντες και παράγοντες ασφαλείας.
Ο αριθμός των μεταναστών που έφτασαν μέσω Αλγερίας αυξήθηκε, ιδίως για προσωρινή εργασία στη γεωργία, τις κατασκευές και το κλάδεμα φοινίκων. Ωστόσο, η εντατική επιτήρηση ασφαλείας και στις δύο πλευρές των συνόρων περιόρισε τη μεγάλη εισροή και ανάγκασε ορισμένους μετανάστες να αναζητήσουν εναλλακτικές διαδρομές, όπως το ταξίδι από την Τρίπολη στο Γκανταμές και από εκεί στον Νίγηρα, σε μια προσπάθεια να εισέλθουν ξανά στην Αλγερία ή το Μαρόκο και στη συνέχεια να περάσουν στην Ισπανία.
Η έκθεση σημείωσε επίσης αύξηση στον αριθμό των γυναικών μεταναστριών, ιδίως από τη Νιγηρία, γεγονός που αντικατοπτρίζει την επέκταση της γυναικείας μετανάστευσης παρά τους γνωστούς κινδύνους. Αυτή η ομάδα συχνά αντιμετωπίζει πολλαπλές προκλήσεις όσον αφορά την εκμετάλλευση και τις περιορισμένες οικονομικές ευκαιρίες.
- Κίνητρα μετανάστευσης στη Λιβύη
Οι επιτόπιες συνεντεύξεις που διεξήγαγε ο οργανισμός αποκάλυψαν ότι τα οικονομικά κίνητρα παραμένουν ο κύριος λόγος επιλογής της Λιβύης ως προορισμού ή σημείου διέλευσης, με το 83% των μεταναστών να επιβεβαιώνουν ότι αναζητούν εργασία για να βελτιώσουν τις συνθήκες διαβίωσής τους.
Εν τω μεταξύ, το 14% δήλωσαν ότι εγκατέλειπαν ένοπλες συγκρούσεις, κυρίως τη σύγκρουση στο Σουδάν. Η έκθεση ανέφερε επίσης ότι σχεδόν οι μισοί από τους μετανάστες, ιδίως εκείνοι από την Αίγυπτο και το Τσαντ, έχουν συγγενείς ή γνωστούς που διαμένουν ήδη στη Λιβύη, γεγονός που διευκολύνει την προσωρινή ένταξή τους στην τοπική κοινότητα.
- Κόστος ταξιδιού και διαδρομές εισόδου
Η έκθεση εκτιμά ότι το μέσο κόστος ενός ταξιδιού προς τη Λιβύη κυμαίνεται μεταξύ 350 και 420 δολαρίων ανά άτομο, ενώ όσοι φτάνουν από το Σουδάν πληρώνουν έως και 1.003 δολάρια, γεγονός που αντικατοπτρίζει τη μεγάλη απόσταση και τους υψηλούς κινδύνους ασφαλείας κατά μήκος της διαδρομής.
Διαπιστώθηκε ότι η συντριπτική πλειοψηφία των μεταναστών εισήλθε στη Λιβύη μέσω ανεπίσημων συνοριακών διαβάσεων, ιδίως από τον Νίγηρα, το Τσαντ και την Αλγερία, ενώ μόνο το 16% εισήλθε μέσω επίσημων συνοριακών διαβάσεων.
Αυτή η έντονη εξάρτηση από παράτυπες διαδρομές αντικατοπτρίζει την περίπλοκη φύση της μετανάστευσης προς τη Λιβύη και υπογραμμίζει τη δυσκολία ελέγχου των τεράστιων συνόρων, τα οποία εκτείνονται σε ερημικές περιοχές που είναι δύσκολο να παρακολουθηθούν.
- Η μετανάστευση ως ανθρώπινο και περιφερειακό φαινόμενο
Η έκθεση καταλήγει στο συμπέρασμα ότι η Λιβύη θα παραμείνει σημαντικός κόμβος για την περιφερειακή μετανάστευση στο άμεσο μέλλον, δεδομένης της γεωγραφικής της θέσης και της σύνδεσής της με τις εγχώριες και ξένες αγορές εργασίας. Ωστόσο, η επιμονή αυτού του φαινομένου συνδέεται με ανθρωπιστικές, οικονομικές και ασφαλιστικές πολυπλοκότητες που απαιτούν μεγαλύτερη περιφερειακή συνεργασία για τον μετριασμό των κινδύνων που αντιμετωπίζουν οι μετανάστες, είτε κατά τη διάρκεια του ταξιδιού τους στην έρημο είτε όταν επιχειρούν να διασχίσουν τη θάλασσα.
Η έκθεση συνέστησε επίσης την ενίσχυση των μηχανισμών προστασίας των μεταναστών, την παροχή νόμιμων και ασφαλών εναλλακτικών λύσεων για τη μετακίνηση και την υποστήριξη των τοπικών κοινοτήτων στη Λιβύη που φιλοξενούν μετανάστες.
Η αυξανόμενη εξάρτηση από την εργασία των μεταναστών στους τομείς της γεωργίας, των κατασκευών και των μεταφορών καταδεικνύει ότι η Λιβύη δεν είναι απλώς ένα σημείο διέλευσης, αλλά ένας σημαντικός οικονομικός προορισμός για πολλούς μετανάστες.
Υπό το πρίσμα αυτών των ευρημάτων, το μέλλον της μετανάστευσης στη Λιβύη εξακολουθεί να εξαρτάται από την ικανότητα της χώρας να επιτύχει πολιτική σταθερότητα και σταθερότητα ασφαλείας, καθώς και από την επιτυχία της διεθνούς κοινότητας στη διαμόρφωση πιο ολοκληρωμένων πολιτικών που θα αντιμετωπίζουν τις ανάγκες των μεταναστών και θα προστατεύουν τα δικαιώματά τους.
Akhbar Libya
—