Η ορμόνη ριζοβολίας χρησιμοποιείται στον πολλαπλασιασμό των φυτών για να βοηθήσουμε την ανάπτυξη της ρίζας και να έχουμε μεγαλύτερη αποτελεσματικότητα στη δημιουργία νέων φυτών από μοσχεύματα.
Ουσιαστικά, τα μοσχεύματα είναι τμήματα βλαστών των φυτών που σε κατάλληλες συνθήκες έχουν τη δυνατότητα να αναπτύσσουν ριζικό σύστημα και να δώσουν νέα φυτά.
Ο πολλαπλασιασμός φυτών με μοσχεύματα είναι μία από τις πιο δημοφιλείς μεθόδους δημιουργίας νέων φυτών, κατά την οποία κόβουμε ένα κλαδάκι από το φυτό που θέλουμε να πολλαπλασιάσουμε και το φυτεύουμε στο χώμα για να ριζώσει και να αναπτυχθεί.
Υπάρχουν πολλές παράμετροι για την επιτυχία ενός πολλαπλασιασμού, ωστόσο η ορμόνη ριζοβολίας βελτιώνει τη διαδικασία και αυξάνει την πιθανότητα ένα μόσχευμα να ριζώσει ικανοποιητικά.
Ας δούμε αναλυτικά τι είναι η ορμόνη ριζοβολίας και ποια είναι η χρήση της στον πολλαπλασιασμό των φυτών για να δημιουργήσουμε με επιτυχία πολλά καινούρια φυτά και λουλούδια.
1. Τι είναι η ορμόνη ριζοβολίας;
Η ορμόνη ριζοβολίας είναι ένας συνδυασμός ουσιών που ενισχύουν την ανάπτυξη ριζικού συστήματος και χρησιμοποιείται σε φυτικά μοσχεύματα για να ριζώσουν.
Περιέχει βιοδιεγερτικά συστατικά, τα οποία χρησιμοποιούνται για την υποβοήθηση της ριζοβολίας και την ανάπτυξη υγιούς ριζικού συστήματος.
Η ορμόνη ριζοβολίας διατίθεται στο εμπόριο σε διάφορες μορφές όπως σε σκόνη, σε υγρό και σε τζελ.
2. Τι ουσίες περιέχει η ορμόνη ριζοβολίας;
H ορμόνη ριζοβολίας περιέχει χημικές ουσίες που διεγείρουν την ανάπτυξη ρίζας στα μοσχεύματα των φυτών.
Μία τέτοια ουσία είναι το ινδολοβουτυρικό οξύ που μιμείται την αυξίνη, τη φυσική ορμόνη που διαθέτουν τα φυτά για να ενεργοποιούν τη λειτουργία της ριζοβολίας.
Η σύσταση και η περιεκτικότητα κάθε σκευάσματος ορμόνης ριζοβολίας ποικίλει ανάλογα αν προορίζεται για μαλακά ποώδη μοσχεύματα ή για σκληρά ξυλώδη μοσχεύματα.
Όπως συμβαίνει με όλα τα σκευάσματα που χρησιμοποιούμε στην κηπουρική, πριν τη χρήση διαβάζουμε προσεκτικά τα συστατικά που περιέχουν και τις οδηγίες για τη σωστή εφαρμογή τους.
3. Σε ποια φυτά χρησιμοποιούμε την ορμόνη ριζοβολίας;
Η ορμόνη ριζοβολίας εφαρμόζεται στα περισσότερα είδη φυτών για να διευκολύνουμε την ανάπτυξη ρίζας και να αυξήσουμε το ποσοστό επιτυχίας του πολλαπλασιασμού.
Η χρήση της κρίνεται συνήθως πιο σημαντική στον πολλαπλασιασμό με ξυλώδη και ημιξυλώδη μοσχεύματα, καθώς εκεί παρατηρείται μεγαλύτερη δυσκολία για να φτιάξουμε καινούρια φυτά.
Ενδεικτικά, η ορμόνη μπορεί να εφαρμοστεί στις περισσότερες κατηγορίες φυτών από την ελιά και την τριανταφυλλιά μέχρι τον ιβίσκο, τη λεβάντα και το κυπαρίσσι.
α) Καλλωπιστικά φυτά που χρησιμοποιείται η ορμόνη ριζοβολίας:
Πολλαπλασιασμός της γαρδένιας,
Πολλαπλασιασμός του γερανιού,
Πολλαπλασιασμός του γιασεμιού,
Πολλαπλασιασμός του ιβίσκου,
Πολλαπλασιασμός της ορτανσίας,
Πολλαπλασιασμός της πικροδάφνης,
Πολλαπλασιασμός της τριανταφυλλιάς,
και ο πολλαπλασιασμός των κωνοφόρων δέντρων
β) Αρωματικά φυτά που χρησιμοποιείται η ορμόνη ριζοβολίας:
Πολλαπλασιασμός του δεντρολίβανου με μοσχεύματα,
Πολλαπλασιασμός του δυόσμου με μοσχεύματα,
Πολλαπλασιασμός της λεβάντας με μοσχεύματα,
Πολλαπλασιασμός του φασκόμηλου με μοσχεύματα
γ) Καρποφόρα δέντρα που χρησιμοποιείται η ορμόνη ριζοβολίας:
Πολλαπλασιασμός της ελιάς με μοσχεύματα
Πολλαπλασιασμός της μουριάς
Πολλαπλασιασμός της ροδιάς
Πολλαπλασιασμός της συκιάς
Πολλαπλασιασμός της φραγκοσυκιάς
4. Πώς εφαρμόζεται η ορμόνη ριζοβολίας στα φυτά;
Η χρήση της ορμόνης ριζοβολίας στον πολλαπλασιασμό φυτών με μοσχεύματα γίνεται ως εξής:
Κόβουμε τα μοσχεύματα μήκους 10-15 εκατοστών από δυνατούς βλαστούς που δεν έχουν άνθη και καρπούς.
Απομακρύνουμε τα φύλλα, από τη βάση των μοσχευμάτων μέχρι τα 2/3 του μήκους διατηρώντας λίγα φύλλα για να να φωτοσυνθέτει το φυτό.
Βρέχουμε σε νερό τη βάση τoυ μοσχεύματος και τη βουτάμε μέσα σε ένα ποτηράκι για να συγκρατήσει μικρή ποσότητα ορμόνης ριζοβολίας.
Γεμίζουμε μία μικρή γλάστρα φυτωρίου με φυτόχωμα ή προσθέτουμε μίγμα με τύρφη και περλίτη σε αναλογία 1:1.
Χρησιμοποιώντας ένα μολύβι, ανοίγουμε μια τρύπα στο χώμα ώστε να μην απομακρυνθεί η ορμόνη ριζοβολίας κατά την φύτευση.
Φυτεύουμε το μόσχευμα στη γλάστρα.
Τοποθετούμε τη γλάστρα με το μόσχευμα σε φωτεινό δροσερό περιβάλλον χωρίς άμεσο ηλιακό φως μέχρι να ριζώσει και να σχηματιστεί το καινούριο φυτό.
5. Πώς φτιάχνουμε ορμόνη ριζοβολίας;
Αν ψάχνουμε τρόπους για να φτιάξουμε φυσική ορμόνη ριζοβολίας με σπιτικά υλικά, θα πρέπει να διευκρινήσουμε ότι από τα γνωστά υλικά που χρησιμοποιούνται αντί για ορμόνη ριζοβολίας, όπως η ασπιρίνη, η κανέλα και το μέλι, κανένα δεν έχει την ίδια αποτελεσματικότητα.
Η ασπιρίνη στα φυτά μπορεί να χρησιμοποιηθεί για να διατηρήσουμε λουλούδια σε βάζο ή για να δώσουμε μία ελαφριά τόνωση σε φυτά που έχουμε σε γλάστρα, ωστόσο δεν έχει αποτέλεσμα ως ενισχυτικό της ριζοβολίας.
Η κανέλα όπως και το μέλι στα φυτά μπορούν να βοηθήσουν έμμεσα την επιτυχία του πολλαπλασιασμού, ως εξής:
Βουτάμε τη βάση του μοσχεύματος σε σκόνη κανέλας που προστατεύει το μόσχευμα από ασθένειες.
Συμπληρωματικά, στη βάση της τομής του μοσχεύματος και πάνω από την κανέλα, κάνουμε επάλειψη με μέλι.
Η προσθήκη μελιού βοηθά στο σφράγισμα την κανέλας πάνω στην τομή, ενώ παράλληλα βοηθά ακόμη περισσότερο την προστασία του μοσχεύματος.
6. Κι ένα μυστικό για την ορμόνη ριζοβολίας
Για να αυξήσουμε τις πιθανότητες επιτυχίας του πολλαπλασιασμού, εκτός από τη χρήση ορμόνης ριζοβολίας, πρέπει να διατηρούμε τα μοσχεύματα στο κατάλληλο περιβάλλον θερμοκρασίας και υγρασίας που ευνοούν την ανάπτυξη ρίζας και τη δημιουργία νέων φυτών.