Ο Τραμπ ανοίγει το δρόμο για άρση CAATSA και επιστροφή της Τουρκίας στα F-35

Σε μια Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ με ιδιαίτερη γεωπολιτική βαρύτητα,

η οποία πραγματοποιείται στην Άγκυρα,

οι δηλώσεις του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ και του Τούρκου προέδρου σηματοδοτούν σημαντική αναθέρμανση των σχέσεων ΗΠΑ–Τουρκίας. Στο επίκεντρο βρίσκονται τα εξοπλιστικά προγράμματα, η περιφερειακή ασφάλεια, η στάση της Τουρκίας σε κρίσιμα μέτωπα και ο ρόλος της μέσα στη Συμμαχία.

Ωστόσο, οι εξαγγελίες του Αμερικανού προέδρου προκαλούν έντονο προβληματισμό στην Αθήνα, καθώς η πιθανή άρση των κυρώσεων κατά της Τουρκίας και η επιστροφή της στο πρόγραμμα των F-35 μπορούν να επηρεάσουν άμεσα τις στρατιωτικές ισορροπίες στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο.

Ο Τραμπ ανοίγει τον δρόμο για άρση των κυρώσεων CAATSA

Η σημαντικότερη εξέλιξη από τη Σύνοδο ήρθε από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος ανακοίνωσε ότι προτίθεται να άρει τις αμερικανικές κυρώσεις CAATSA κατά της Τουρκίας, δηλώνοντας χαρακτηριστικά: «Θα άρω τις κυρώσεις CAATSA κατά της Τουρκίας. Δεν θέλουμε να κυρώνουμε φίλους».

Η κίνηση αυτή αποτελεί σαφή αλλαγή στάσης από την αμερικανική πλευρά, καθώς οι κυρώσεις είχαν επιβληθεί μετά την αγορά των ρωσικών αντιαεροπορικών συστημάτων S-400 από την Άγκυρα και είχαν οδηγήσει στον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα ανάπτυξης και προμήθειας των μαχητικών αεροσκαφών F-35.

Η πιθανή άρση των περιορισμών ανοίγει πλέον τον δρόμο για μια πλήρη επαναπροσέγγιση των δύο χωρών στον αμυντικό τομέα.

Ανοιχτό το ενδεχόμενο επιστροφής της Τουρκίας στα F-35

Ο Αμερικανός πρόεδρος άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο πώλησης μαχητικών F-35 στην Τουρκία, υποστηρίζοντας πως πρόκειται για «μια απόφαση που θα πάρουμε».

Παράλληλα, χαρακτήρισε τη σχέση του με τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν «πολύ καλή» και περιέγραψε την Τουρκία ως «πιστή σύμμαχο» των Ηνωμένων Πολιτειών.

Όταν ρωτήθηκε για τα ρωσικά συστήματα S-400, τα οποία αποτέλεσαν το βασικό σημείο σύγκρουσης μεταξύ Ουάσινγκτον και Άγκυρας τα προηγούμενα χρόνια, ο Τραμπ απάντησε: «Δεν έχω ανησυχία για τίποτα».

Από την πλευρά του, ο Ερντογάν εξέφρασε την ελπίδα ότι θα υπάρξει «ευνοϊκή» απόφαση για την επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35, σημειώνοντας ότι το ζήτημα δεν είναι καινούργιο και υπενθυμίζοντας πως η Άγκυρα έχει λάβει υποσχέσεις για την απόκτηση πέντε μαχητικών αεροσκαφών.

Ανησυχία στην Αθήνα για την αλλαγή ισορροπιών

Οι εξελίξεις αυτές έχουν προκαλέσει έντονη κινητικότητα στην Αθήνα, καθώς η πιθανή επιστροφή της Τουρκίας στο πρόγραμμα των F-35 σε συνδυασμό με την άρση των κυρώσεων CAATSA εκτιμάται ότι μπορεί να ενισχύσει σημαντικά την τουρκική αεροπορική ισχύ.

Η ελληνική πλευρά παρακολουθεί στενά τις δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ, καθώς μια τέτοια εξέλιξη θα ανέτρεπε τη στρατηγική των τελευταίων ετών, η οποία βασίστηκε στη διατήρηση περιορισμών προς την Άγκυρα λόγω της επιλογής των S-400.

Η ενίσχυση των τουρκικών δυνατοτήτων, σύμφωνα με τις εκτιμήσεις που υπάρχουν στην Αθήνα, θα μπορούσε να επηρεάσει τους συσχετισμούς στο Αιγαίο και την Ανατολική Μεσόγειο, ενώ παράλληλα θα αναβάθμιζε τον διπλωματικό ρόλο της Τουρκίας στο εσωτερικό του ΝΑΤΟ.