Οι τρεις λόγοι που έμειναν στην ιστορία οι Βουλευτικές Εκλογές του 1926

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Προκηρύχθηκαν στις 22 Σεπτεμβρίου 1926 από τον Γεώργιο Κονδύλη για τις 24 Οκτωβρίου και τελικά έγιναν στις 7 Νοεμβρίου 1926. Έμειναν στην ιστορία για τρεις λόγους: Ήταν οι πρώτες εκλογές μετά το 1862 που έγιναν με ψηφοδέλτιο, εφαρμόστηκε για πρώτη φορά η απλή αναλογική, ενώ το ΚΚΕ έκανε την παρθενική του εμφάνιση στη Βουλή.

Ο στρατηγός Γεώργιος Κονδύλης ήταν ο ισχυρός άνδρας στην ελληνική πολιτική ζωή εκείνης της περιόδου. Είχε ανατρέψει τον δικτάτορα Θεόδωρο Πάγκαλο στις 26 Αυγούστου 1926 και είχε καταστείλει το φιλοπαγκαλικό κίνημα των Ζέρβα και Δερτιλή λίγες μέρες αργότερα (9 Σεπτεμβρίου 1926). Κυβερνούσε και αυτός δικτατορικά, αλλά από την πρώτη μέρα της εξουσίας του είχε καταστήσει σαφές ότι σύντομα θα διενεργήσει εκλογές.

Τήρησε την υπόσχεσή του και στις 22 Σεπτεμβρίου δημοσιεύτηκε στην Εφημερίδα της Κυβέρνησης το διάταγμα προκήρυξης των εκλογών. Στο ίδιο φύλλο δημοσιεύτηκε και ο νέος εκλογικός νόμος, που εισήγαγε για πρώτη φορά την απλή αναλογική και το ψηφοδέλτιο στη θέση του σφαιριδίου, ως μέσου ψηφοφορίας, για πρώτη φορά μετά το 1862, με αποτέλεσμα να έχουμε πλήρη στοιχεία για την εκλογική δύναμη των κομμάτων. Με τον νέο εκλογικό νόμο διατηρήθηκε το προνόμιο των τριών νήσων (Ύδρας, Σπετσών και Ψαρών), που εξέλεξαν τους 7 βουλευτές τους με πλειοψηφικό και σφαιρίδιο. Το βράδυ της ίδιας μέρας ο Κονδύλης ανακοίνωσε ότι αυτός και το κόμμα του, το «Εθνικόν Δημοκρατικόν», δεν θα κατέλθουν στις εκλογές.

Στην προεκλογική εκστρατεία που ακολούθησε επικράτησε ήρεμο πολιτικό κλίμα, πρωτόγνωρο για τα ελληνικά πολιτικά ήθη. Ίσως να συνέβαλε και η απλή αναλογική, που άμβλυνε τη μετωπική πολιτική αντιπαράθεση. Το μόνο σύννεφο που σκίασε την ειδυλλιακή αυτή εικόνα ήταν η κόντρα που ξέσπασε ανάμεσα στην εκτελεστική και τη δικαστική εξουσία. Αιτία, η Συντακτική Πράξη της κυβέρνησης, που απαγόρευε να εκτεθούν ως υποψήφιοι όσοι είχαν διατελέσει υπουργοί στο δικτατορικό καθεστώς Πάγκαλου. Τα Πρωτοδικεία Αθηνών, Λαμίας, Χίου και Έβρου κήρυξαν αντισυνταγματική τη Συντακτική Πράξη. Αυτό εξόργισε τον Πάγκαλο, ο οποίος με νέα Συντακτική Πράξη ήρε την ισοβιότητα των δικαστών και απέλυσε τους μη αρεστούς του. Κατέστησε μόνο αρμόδιο για την εξέλεγξη των υποψηφίων βουλευτών το Πρωτοδικείο Αθηνών, το οποίο με νέα σύνθεση απέρριψε τις υποψηφιότητες των Παγκαλικών. Αυτοί δεν το έβαλαν κάτω και όπου είχαν πολιτική δύναμη εξέλεξαν κοντινούς τους συγγενείς.

Η διαμάχη αυτή επιμήκυνε την προεκλογική περίοδο κι έτσι οι εκλογές έγιναν στις 7 Νοεμβρίου με υποδειγματικό τρόπο. Απόντος του Ελευθέριου Βενιζέλου, που προτίμησε να παραμείνει εκτός Ελλάδος και πολιτικής, το Κόμμα των Φιλελευθέρων εμφανίσθηκε διασπασμένο («Ένωσις Φιλελευθέρων», «Φιλελεύθερον Προσφυγικόν Κόμμα», «Δημοκρατική Ένωσις» και «Κόμμα Ανεξαρτήτων και Προσφύγων»). Η αντιβενιζελική παράταξη κατέβηκε χωρισμένη σε δύο, κυρίως, κομματικούς σχηματισμούς: «Λαϊκόν Κόμμα» και «Κόμμα Ελευθεροφρόνων».

Η κάλπη έδωσε τη νίκη στο «Κόμμα της Ενώσεως Φιλελευθέρων» με το 31,63% των ψήφων, χωρίς να σχηματίζει αυτοδύναμη κυβέρνηση. Ακολούθησαν το «Λαϊκό Κόμμα» (20,23%) το «Κόμμα Ελευθεροφρόνων (15,76%) και το «Κόμμα Δημοκρατικής Ενώσεως» (6,48%). Τα τέσσερα αυτά κόμματα θα συνεργαστούν για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας υπό τον εξωκοινοβουλευτικό «πρωθυπουργό των δυσχερών και μεταβατικών καταστάσεων» Αλέξανδρο Ζαΐμη (4 Δεκεμβρίου 1926). Νωρίτερα, ο Γεώργιος Κονδύλης είχε υποβάλλει την παραίτησή του.

Η Ταυτότητα των Εκλογών

Νόμιμος Πληθυσμός 6.004.431
Εγγεγραμμένοι 1.567.378
Ψηφίσαντες 962.304
Εγκυρα Ψηφοδέλτια 958.392
Σύνολο Εδρών 286
Σύνολο Υποψηφίων 2.023
Εκλογικές Περιφέρειες 37
Εκλογικό Σύστημα Απλή Αναλογική
Εκλογικός Νόμος Ν.3363/1926 (ΦΕΚ 291 τ.Α 2.9.1926)

Αποτελέσματα

A/A Κόμμα Επικεφαλής Ψήφοι Ποσοστό Έδρες

1 Κόμμα Ενώσεως Φιλελευθέρων Γεώργιος Καφαντάρης,
Α. Μιχαλακόπουλος 303.140 31,63 % 108
2 Λαϊκόν Κόμμα Παναγής Τσαλδάρης 194.293 20,27 % 60
3 Κόμμα Ελευθεροφρόνων Ιωάννης Μεταξάς 151.044 15,76 % 52
4 Κόμμα Δημοκρατικής Ενώσεως Αλέξανδρος Παπαναστασίου 62.086 6,48 % 17
5 Ενιαίον Μέτωπον Αγροτών – Εργατών (ΚΚΕ) Διοικούσα Επιτροπή 41.982 4,38 % 10
6 Αγροτικόν Κόμμα Ελλάδος 28.318 2,95 % 4
7 Κόμμα Ανεξαρτήτων και Προσφύγων Αριστομένης Μητσοτάκης 17.410 1,82 % 2
8 Φιλελεύθερον Προσφυγικόν Κόμμα Θεμιστοκλής Σοφούλης 13.798 1,44 % 4
9 Κόμμα Συμπράξεως Συντηρητικών Νικόλαος Τριανταφυλλάκος 12.661 1,32 % 3
10 Επαρχιακόν Κόμμα 9.728 1,01 % 2
11 Λοιπά Κόμματα 43.512 4,54 %
Συνεργατικόν Αγροτικόν Κόμμα 3
Κόμμα Δημοκρατικών Φιλελευθέρων 3
Κόμμα Εβραϊκής Πολιτικής Ενώσεως 1
Κόμμα Εθνικοφρόνων Λαϊκών 1
Κόμμα Λαϊκοελευθεροφρόνων 1
12 Ανεξάρτητοι – Μεμονωμένοι 80.470 8,40 % 15

https://www.sansimera.gr/articles/335 ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

Μάχη των Κομψάδων – Όταν ο Μπότσαρης και μια χούφτα Σουλιώτες ταπείνωσαν τους 5000 του Χασάν Πασά

Η Μάχη των Κομψάδων ήταν πολεμική εμπλοκή της επανάστασης του 21 με νικηφόρα έκβαση για τους ΣουλιώτεςΟι Κομψάδες ή Κουμτζάδες ή Κουμουτζάδες ήταν ένα...

Κώστας Ηλιακής: Αθάνατος

Ο Σμηναγός Κώστας Ηλιάκης σκοτώθηκε σε εμπλοκή με τουρκικά μαχητικά στις 23 Μαίου 2006 και το αεροσκάφος του κατέπεσε έξω από την ΚάρπαθοΤο μεσημέρι...

Ο Γενναίος (Ιωάννης) Κολοκοτρώνης

Ο Γενναίος Κολοκοτρώνης ήταν αγωνιστής του ’21 και πολιτικόςΔιετέλεσε πρωθυπουργός της Ελλάδας από τις 26 Μαίου έως τις 10 Οκτωβρίου του 1862. Ο Ιωάννης...

23 Μαϊου 2006: Ο σμηναγός Κώστας Ηλιάκης σκοτώνεται, ακαριαία, από δολοφονικό ελιγμό Τούρκου πιλότου

Ο Σμηναγός Κώστας Ηλιάκης είχε απογειωθεί με το ελληνικό F-16 από τη Σούδα για την αναγνώριση έξι τουρκικών μαχητικών αεροσκαφών τα οποία παραβίαζαν τον ελληνικό...

Σαν σήμερα σκοτώθηκε πολεμώντας τον Ιμπραήμ στο Μανιάκι ο ήρως Παπαφλέσσας

Υπενθυμίζουν μνήμονες πως σαν σήμερα σκοτώθηκε πολεμώντας τον Ιμπραήμ στο Μανιάκι ο ήρως Παπαφλέσσας Δόξα και τιμή στον ήρωα που θα έπρεπε να τιμούν την...

Ο φρικτός ρόλος της Γερμανίας στη Γενοκτονία των Αρμενίων και των Ελλήνων του Πόντου

Οι τουρκικές δυνάμεις φαίνεται να χρησιμοποιούσαν κυρίως όπλα γερμανικής κατασκευής για τη Γενοκτονία των Αρμενίων (1915-1916), σύμφωνα με νέα έρευνα  Η γερμανική βιομηχανία όπλων Mauser,...

Η Μάχη του Σκρα – Ένας θρίαμβος του ελληνικού στρατού

Ο ελληνικός στρατός νίκησε τον βουλγαρικό στην περιοχή Σκρα του Κιλκίς στις 17 Μαίου 1918 (30 Μαίου με το νέο ημερολόγιο), κατά τη διάρκεια...

Η δολοφονία του Τζορτζ Πολκ το 1948

Στις 16 Μαίου 1948, μεσούντος του Εμφυλίου Πολέμου, ο βαρκάρης Λάμπρος Αντώναρος βρίσκει να επιπλέει στον θαλάσσιο χώρο της Θεσσαλονίκης ένα πτώμα με μια...

Το Θωρηκτό Αβέρωφ Υψώνει την Γαλανόλευκη σαν Σήμερα 15 Μαϊου 1911

Το Θωρηκτό Αβέρωφ είναι ένα πλοίο – θρύλος του Πολεμικού μας Ναυτικού. Οι επιτυχίες του στο Αιγαίο του χάρισαν αμέσως τον χαρακτηρισμό «Το τυχερό...

Καραολή-Δημητρίου:Η ιστορία του 2ου πιο συνηθισμένου ονόματος οδού στην Ελλάδα

193 δρόμοι και πλατείες σε όλη την Ελλάδα φέρουν το όνομα των Καραολή και Δημητρίου Σύμφωνα με το Athens Street Names μόνο στο λεκανοπέδιο Αττικής...

9 Μαίου, 1956: Το αιματοβαμμένο συλλαλητήριο στην Αθήνα για τον απαγχονισμό των Κύπριων αγωνιστών Καραολή και Δημητρίου από τους Βρετανούς

9 Μαίου, 1956. Χιλιάδες Αθηναίοι συγκεντρώθηκαν στο συλλαλητήριο στην πλατεία Ομονοίας.Διαδήλωναν υπέρ της ένωσης της Κύπρου με την Ελλάδα και υπέρ των ηρώων...

9 Μάη 1944: Όταν οι ναζί έστησαν κρεμάλες στα Ψηλαλώνια της Πάτρας

Ήταν 9 Μαίου του 1944 και οι ναζί κατακτητές στην πλατεία Υψηλών Αλωνίων έστησαν τις κρεμάλες για να καλύψουν ένα περιστατικό παρακμής, μεταξύ αυτών και...

Προδοσία και ανικανότητα έριξαν το Μεσολόγγι (Μέρος Β’)

Το Μεσολόγγι προδόθηκε, δεν έπεσε. Γράφει ο Γιώργος Βενετσάνος  Η περίοδος πριν την πτώση του Μεσολογγίου (Απρίλιος 1826) χαρακτηρίστηκε από έντονο διπλωματικό παρασκήνιο, με την ελληνική...

Ποιοι θέλουν να ξεχάσουμε ότι η χούντα των Αθηνών άνοιξε την κερκόπορτα στην Κύπρο;

Είναι πιθανόν, η νεότερη γενιά των Ελλήνων, να πιστεύει πως κάποια μέρα, οι Τούρκοι , μια που δεν είχαν τίποτα καλύτερο να κάνουν, αποφάσισαν...

21 Απριλίου 1967: Η ραδιοφωνική αναγγελία του πραξικοπήματος

Στις 21 Απριλίου 1967, και ενώ είχαν προκηρυχθεί εκλογές για τις 28 Μαίου, αξιωματικοί του στρατού, υπό την ηγεσία του συνταγματάρχη Γεωργίου Παπαδόπουλου, με...

Η αυτοκτονία του Αλέξανδρου Κορυζη την Μεγαλη Παρασκευη του 1941 με δύο σφαίρες στην καρδιά, σε ηλικία 56 ετών

Παρασκευή, 18 Απριλίου του 1941. Ο τότε πρωθυπουργός της Ελλάδας, Αλέξανδρος Κορυζής αυτοκτονεί, προκειμένου να μη βρεθεί στη θέση να παραδώσει τη χώρα στους Γερμανούς,...

200 χρόνια από την Έξοδο του Μεσολογγίου

Σήμερα, Κυριακή των Βαίων του 2026, συμπληρώνονται 200 χρόνια από την Έξοδο των ελεύθερων πολιορκημένων Μεσολογγιτών οι οποίοι επί περίπου έναν χρόνο ήταν περικυκλωμένοι από...

ΕΟΚΑ: Η τελευταία επιστολή του Ιάκωβου Πατάτσου

Aγαπημένη μου μητέρα, Χαιρε. Ευρίσκομαι μεταξύ των αγγέλων. Τώρα απολαμβάνω τούς κόπους μου. Τό πνευμα μου φτερουγίζει γύρω από τόν θρόνο του Κυρίου. Θέλω νά...

25η Μαρτίου 1955 – Αμμόχωστος

25η Μαρτίου 1955 - ΑΜΜΟΧΩΣΤΟΣ Ο Γρηγόρης Αυξεντίου φτάνει νωρίς το πρωί στο οίκημα της ΑΝΟΡΘΩΣIΣ στην Αμμόχωστο,μαζί με το Σωτηράκη Έλληνα, στενό του...

Γιώργος Βενετσάνος: Οι Ιστορικές Ανακρίβειες και η Πολυπλοκότητα του 1821

Οι Ιστορικές Ανακρίβειες και η Πολυπλοκότητα του 1821 Γράφει ο Γιώργος ΒενετσάνοςΗ ιστορία η επίσημη αρκετές φορές εμπεριέχει και ανακρίβειες ή ψέματα· στη συγκεκριμένη περίπτωση...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ