Θεοφάνεια από την παλιά Ελλάδα

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Όταν ο Χριστός ήταν περίπου τριάντα χρόνων εμφανίσθηκε στον Ιορδάνη ποταμό. Εκεί κήρυττε και βάφτιζε τους πιστούς του θεού, ο Ιωάννης ο γιος του ιερέα Ζαχαρία και της Ελισάβετ, που ήταν συγγενής της Θεοτόκου. Επειδή με τη διδασκαλία του ετοίμαζε τον κόσμο για την έλευση του Μεσσία και άνοιγε τον πνευματικό δρόμο για Αυτόν, ονομάστηκε Πρόδρομος.

«Μετανοείτε γιατί έφθασε η βασιλεία των ουρανών», ήταν η συνηθισμένη φράση του, σύμφωνα με τα Ευαγγέλια. Αναμφισβήτητα ήταν πολύ αυστηρός με τους αμαρτωλούς και ειδικά με τους έχοντες, όπως ο Βασιλιάς Ηρώδης, που ζούσε με τη γυναίκα του αδελφού του, την Ηρωδιάδα. Ζούσε μια αυστηρά ασκητική ζωή, τρώγοντας μέλι και ακρίδες, που λογικά ήταν κάποιο χόρτο της περιοχής, που έτρωγε τις άκρες του, όπως οι προφήτες της Παλαιάς Διαθήκης. Στα νερά του ποταμού αναβάπτιζε όσους ήταν έτοιμοι για τη μετάνοια, από τις αμαρτίες τους. Όταν το μεγάλο συμβούλιο έστειλε κάποιους να τον ακούσουν και να βγάλουν ένα συμπέρασμα για τη δράση του, οι απεσταλμένοι είπαν: φωνή βοώντος εν τη ερήμω….

Ο Ιωάννης ήταν μόλις έξι μήνες μεγαλύτερος του Ιησού. Όταν είδε τον Ιησού αναγνώρισε αμέσως τον Υιό του Θεού και αρνήθηκε να τον βαφτίσει λέγοντας ότι δεν είναι άξιος ούτε τα κορδόνια από τα σανδάλια του να λύσει. Φυσικά έγινε το θέλημα του Ιησού και την ώρα της βάφτισης, εμφανίσθηκε ένα περιστέρι, που ήταν το Άγιο Πνεύμα, ενώ ακούστηκε η φωνή του θεού να λέει: «αυτός είναι ο υιός μου ο αγαπητός». Έχουμε λοιπόν τη φανέρωση του Θεού και γι΄ αυτό η σημαντική αυτή γιορτή της χριστιανοσύνης ονομάζεται Θεο- φάνεια.

Συγχρόνως έχουμε στο ίδιο σημείο για πρώτη φορά τον Ιησού, το Άγιο Πνεύμα και τον Θεό, δηλαδή την Αγία Τριάδα, που είναι η δογματική βάση της Ορθοδοξίας. Δεν είναι σαφές πότε άρχισε να εορτάζονται τα Θεοφάνεια, αλλά τον τέταρτο αιώνα ήταν ήδη μια λαμπρή γιορτή. Στην Ελλάδα υπήρξε άμεσα συνδεδεμένη με τη ναυτική ζωή και δεμένη με αναρίθμητα έθιμα και παραδόσεις, ανά περιοχή. Φυσικά, η ρίψη του Σταυρού συμβολίζει τη βάφτιση του Ιησού στον Ιορδάνη.

Το παρακάτω κείμενο δημοσιεύθηκε στον ιστότοπο http://www.saronicmagazine.com:

«Στη θάλασσα θα πέσω, καλέ, βαθιά στα κύματα, να πιάσω την ποδιά σου, καλέ, με τα κεντήματα, γιάλα-γιάλα» και «Καράβι, καραβάκι που πας γιαλό-γιαλό, αν είσαι για την Πόλη, κάτσε ναρθώ κι εγώ». «Τα παιδιά του Σταυρού» τα υποδέχονται από πόρτα σε πόρτα όλοι οι Ερμιονίτες με ιδιαίτερη χαρά κατά τη διάρκεια όλης της νύχτας. Ανήμερα των Φώτων οι νέοι Ερμιονίτες παίρνουν την ευχή του ιερέα και επιβιβάζονται σε στολισμένες –με σμύρτα, φοινικόκλαδα, μπαλόνια και σημαίες από την παραμονή των Θεοφανίων– βάρκες. Για να ζεσταθούν, πίνουν κονιάκ και κουνούν τις βάρκες τραγουδώντας! Η επιστροφή των ναυτικών εορταζόταν με μεγαλειώδη τρόπο και, καθώς περνούσαν τα χρόνια, ταυτίστηκε με τον εορτασμό του καθαγιασμού των υδάτων στις 6 Ιανουαρίου

Με βάση τις διηγήσεις που υπάρχουν στην Ερμιόνη, το έθιμο έχει τις ρίζες του στα χρόνια όπου στη θάλασσα έπεφταν για την ανάδυση του Τιμίου Σταυρού αποκλειστικά οι σφουγγαράδες, οι άνθρωποι της θάλασσας, όσοι δούλευαν σε εμπορικά πλοία. Οι Ερμιονίτες ψαράδες κάποτε έφταναν έως τις βόρειες ακτές της Λιβύης και στην Μπαρμπαριά για να μαζέψουν σφουγγάρια. Αυτό το δύσκολο ταξίδι ξεκινούσε από το λιμάνι της Ερμιόνης, όπου οι ιερείς άγιαζαν τα νερά για να έχουν καλό ταξίδι. Η επιστροφή των ναυτικών εορταζόταν με μεγαλειώδη τρόπο και, καθώς περνούσαν τα χρόνια, ταυτίστηκε με τον εορτασμό του καθαγιασμού των υδάτων στις 6 Ιανουαρίου. Τελικά, καθιερώθηκε να βουτούν στη θάλασσα οι νέοι Ερμιονίτες, που μόλις αποφοίτησαν από το Λύκειο και την επόμενη χρονιά πρόκειται να πάνε φαντάροι. Για τη διατήρηση αυτού του εθίμου, οι Ερμιονίτες καμαρώνουν ιδιαίτερα και για τον λόγο αυτό δίνουν όλοι το «παρών» στο γραφικό βόρειο λιμάνι της περιοχής την ημέρα των Θεοφανείων….

keimeno theofaneiapalia
Καβάλα, 1910. Όταν η πόλη του καπνού άκμαζε και έσφυζε από ζωή…
keimeno theofaneiapalia1
Θεοφάνεια στον Πόρο, με τα παιδάκια στην πρώτη σειρά για να βλέπουν…
keimeno theofaneiapalia2
Ερμιόνη. Με τους επίσημους στην προβλήτα και τα νιάτα να βουτούν για τον Σταυρό. Ο πρώτος νεαρός φαίνεται να κρατά μια εικόνα…
keimeno theofaneiapalia3
Ύδρα. Αυτός που έπιασε τον Σταυρό τρέχει στον ιερέα να τον δώσει και να πάρει την ευχή του, όπως και οι υπόλοιποι που βούτηξαν για το καλό και για την ανάμνηση που θα τους συντροφεύει όλη τους τη ζωή…
keimeno theofaneiapalia4
Λαμπρότητα και κοσμοσυρροή στην Ύδρα…
keimeno theofaneiapalia5
Μώλος Ιωάννινα. Θεοφάνεια στις αρχές του 20ου αιώνα…

keimeno theofaneiapalia6

Από: mixanitouxronou.gr
vimaorthodoxias ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

Μάνος Χατζιδάκις: Η μεγαλύτερη μουσική ιδιοφυία της χώρας μας

Ο Μάνος (Εμμανουήλ) Χατζιδάκις (Ξάνθη, 23 Οκτωβρίου 1925 – Αθήνα, 15 Ιουνίου 1994) ήταν κορυφαίος Έλληνας συνθέτης και ποιητής. Είναι Βραβευμένος με Βραβείο Όσκαρ. Θεωρείται...

Σάλος με όσα είπε ο Γιώργος Λιάγκας για όσους σχολιάζουν στα social media: Στο διαδίκτυο δεν είναι σοβαροί, είναι μα……

Λιάγκας κατά του διαδικτύου: «Δεν είναι σοβαροί, είναι μα…..» Σε έντονη παρέμβασή του στην εκπομπή «Το Πρωινό» της ANT1, ο Γιώργος Λιάγκας ξέσπασε και δεν...

Θοδωρής Κολυδάς: Ενημέρωση για τον καιρό σήμερα 16 Ιουνίου

Η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ ΣΑΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΚΑΙΡΟ 16 6 2026 Η νέα ενημέρωση για τον καιρό παρουσιάζει με απλό και καθαρό τρόπο την εξέλιξη της ατμοσφαιρικής...

Γοργίας ο Λεοντίνος: Ο σοφιστής που προσέγγισε τον μηδενισμό στην αρχαία Ελλάδα

Γοργίας ο Λεοντίνος: Η νοοτροπία και ο μηδενισμός στην αρχαία Ελλάδα Ο Γοργίας ο Λεοντίνος ήταν κορυφαίος σοφιστής της αρχαίας Ελλάδας. Το έργο και η...

Από τον Αριστοτέλη στην Επιστήμη: Πώς η αρχαία σκέψη αποκάλυψε τη σχέση ευφυίας και ψυχικής διάθεσης

Οι Σπαρτιάτες και ο Πραγματικός Φόβος τους Οι Σπαρτιάτες έμειναν γνωστοί ως ατρόμητοι πολεμιστές. Όμως, η πραγματική δύναμη της πόλης τους δεν βασίστηκε μόνο στον...

Αρχαία Διατροφή: Η Θρέψη των Ολυμπιονικών

Η διατροφή των αρχαίων Ελλήνων αθλητών Αποτελεί ένα συναρπαστικό πεδίο μελέτης που αποκαλύπτει όχι μόνο τις διατροφικές τους συνήθειες, αλλά και την εξελισσόμενη κατανόηση...

Σάλος με τον Μάρκο Σεφερλή στην συνέντευξη του στον Γρηγόρη Μπάκα

Μάρκος Σεφερλής: «Όλος ο κόσμος θέλει να γελάει κι αυτός που θέλει πραγματικά να γελάσει, επιλέγει εμένα, είτε στο θέατρο, είτε στην τηλεόραση.»

Είμαστε πια πρωταθλητές: Το τραγούδι του καλοκαιριού του 1987 που πήραμε το Ευρωμπάσκετ – Το θυμάσαι;

Η κατάκτηση του Ευρωμπάσκετ του 1987 υπήρξε η πρώτη μεγάλη επιτυχία του Ελληνικού μπασκετ και άλλαξε για πάντα την σχέση μας με το συγκεκριμένο...

Θοδωρής Κολυδάς: Η Αθήνα μπαίνει σε τροχιά σταδιακής ανόδου της θερμοκρασίας

Η Αθήνα μπαίνει σε τροχιά σταδιακής ανόδου της θερμοκρασίας Μετά από μια μικρή ανάπαυλα στα μέσα της περιόδου, ο υδράργυρος ανεβαίνει εκ νέου και προσεγγίζει...

Χαμός στο YFSF: Ο Παναγιώτης Ραφαηλίδης «γίνεται» Μιχάλης Ρέππας και αφήνει τον Χαραλαμπίδη άφωνο

Χαμός στο νέο  επεισόδιο του Your Face Sounds Familiar (YFSF) στον ANT1, οπου ο Παναγιώτης Ραφαηλίδης έδωσε μια από τις πιο εντυπωσιακές εμφανίσεις της...

Σπέτσες: Το Νησί της Μπουμπουλίνας και της Ναυτικής Παράδοσης

Οι Σπέτσες αποτελούν έναν από τους πιο ξεχωριστούς προορισμούς της Ελλάδας συνδυάζοντας τη μακραίωνη ιστορία, την αρχοντική αρχιτεκτονική και το φυσικό κάλλος. Βρίσκονται στην είσοδο...

Κωνσταντίνος Μητσοτάκης και Ανδρέας Παπανδρέου μαζί στο ΣΕΦ στο έπος του Ευρωμπασκετ του 1987

Ο Χρήστος Σαρτζετάκης, ΠτΔ, ο Ανδρέας Παπανδρέου και ο Κωνσταντινος Μητσοτακης κάθονται στην πρώτη σειρά στο ΣΕΦ στον αγώνα που η εθνικη μας ομάδα...

Βώλακας Τήνου: Ένα Γεωλογικό Θαύμα

Ένα μικρό, ορεινό χωριό στην καρδιά της Τήνου Ο Βώλακας, ή Βώλαξ, είναι ένα μικρό, ορεινό χωριό στην καρδιά της Τήνου, ένα από τα πιο...

Ο θρίαμβος του Ευρωμπάσκετ του 1987

14 Ιουνίου 1987 - Η ημέρα που η Ελλάδα πανηγύρισε το πρώτο της μεγάλο αθλητικό τρόπαιο σε ομαδικό άθλημα Η ημέρα που το μπάσκετ ένωσε...

Θεανώ η Θουρία: Η Σύζυγος του Πυθαγόρα και Πρωτοπόρος Αστρονόμος της Αρχαιότητας

Η αρχαία Ελλάδα, ένα λίκνο φιλοσοφίας και επιστημονικής σκέψης, ανέδειξε πλήθος λαμπρών προσωπικοτήτων Ανάμεσά τους, η Θεανώ η Θουρία, σύζυγος του μεγάλου Πυθαγόρα, ξεχωρίζει όχι...

Ο Τραμπ έχει γενέθλια – Γίνεται 80

Ο Λευκός Οίκος γιορτάζει τα 80α γενέθλια του Προέδρου Τραμπ Στις 14 Ιουνίου 2026, ο Λευκός Οίκος δημοσίευσε ένα θερμό μήνυμα στο X (πρώην Twitter)...

Ήλιος της Βεργίνας: Προέλευση, συμβολισμός και ρόλος του στην ελληνική πολιτιστική κληρονομιά

Τι Είναι Πραγματικά ο Ήλιος της Βεργίνας; Ο Ήλιος της Βεργίνας, γνωστός και ως «Αστέρι της Βεργίνας», αποτελεί ένα αρχαίο διακοσμητικό μοτίβο. Βρέθηκε για πρώτη...

Αριστοτελική Έννοια της Φύσης: Μορφή, Ψυχή και Βιολογική Διαφορετικότητα

Τι Είναι η Φύση για τον Αριστοτέλη; Η έννοια της φύσης, όπως τη διατύπωσε ο Αριστοτέλης, κυριάρχησε στη δυτική σκέψη και τον ισλαμικό κόσμο από...

Ο γεμάτος χαρά, αυθορμητισμό και αυθεντική ελληνική ψυχή, χορός της Δανάης Μπάρκα στον γάμο της

Στον γάμο της Δανάης Μπάρκα με τον Φάνη Μπότση στη Μάνη, η νύφη και ο γαμπρός έκλεψαν την παράσταση με έναν αληθινά ξέφρενο χορό! Το...

Πώς αντιλαμβάνονταν το κάλλος οι αρχαίοι Έλληνες και ποιες οι διαφορές με τη σύγχρονη αντίληψη

Τα πρότυπα ομορφιάς στην Αρχαία Ελλάδα Στα πρότυπα ομορφιάς στην αρχαία Ελλάδα οι αρχαίοι Έλληνες έδιναν μεγάλη σημασία. Πίστευαν ότι η εξωτερική ομορφιά αντανακλούσε την...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ