Πως αντιλαμβάνονταν ο Όμηρος και ο Αριστοτέλης τα χρώματα και γιατί δεν υπήρχε λέξη για το γαλάζιο

ΔΕΙΤΕ ΑΚΟΜΗ

Γιατί στην αρχαία Ελλάδα ο ουρανός είχε χρώμα «μπρούτζινο», το κρασί και η θάλασσα ήταν «πορφυρά».

Στην αρχαία Ελλάδα δεν υπήρχε λέξη για το «γαλάζιο». Οι πλησιέστερες λέξεις στο γαλάζιο – γλαυκό και κυανό – εκφράζουν τη σχετική ένταση του φωτός και του σκότους και ουσιαστικά δεν περιγράφουν το καθαυτό χρώμα.

Ο Όμηρος αναφέρει μόνο τέσσερα χρώματα στα δύο έργα του Ιλιάδα και Οδύσσεια: το μαύρο, το λευκό, πρασινοκίτρινο (για να περιγράψει το μέλι, το χυμό των φυτών και το αίμα) και το πορφυρό.

Όταν ο Όμηρος χαρακτηρίζει τον ουρανό «μπρούτζινο» εννοεί ότι είναι εκτυφλωτικά λαμπερός, σαν καλογυαλισμένη ασπίδα, όχι ότι έχει το χρώμα του μπρούτζου. Με την ίδια λογική θεωρούσε ότι το κρασί, η θάλασσα και τα πρόβατα είχαν όλα το ίδιο χρώμα, ήταν πορφυρά.

Ο Αριστοτέλης είχε προσδιορίσει εφτά διαφορετικά χρώματα για τα οποία πίστευε ότι προέρχονταν από το μαύρο και το άσπρο, όμως στην πραγματικότητα επρόκειτο για διαβαθμίσεις φωτεινότητας, όχι χρώματος.

Ενδιαφέρον παρουσιάζει το γεγονός ότι ένας αρχαίος Έλληνας που έζησε πριν από 2.500 χρόνια περίπου και δύο ρομποτικά οχήματα της ΝΑSA που βρίσκονται στον Άρη εν έτει 2006 αντιλαμβάνονται τα χρώματα με τον ίδιο ακριβώς τρόπο.

Μια εξήγηση που δόθηκε μετά την εμφάνιση των θεωριών του Δαρβίνου, ήταν ότι ο αμφιβληστροειδής των αρχαίων Ελλήνων δεν είχε αναπτύξει την ικανότητα να αντιλαμβάνεται τα χρώματα, όπως σήμερα.

keimeno hromata1
Οι Κόρες του Μουσείου της Ακρόπολης χρωματισμένες μετά την προσπάθεια απόδοσης της αρχικής τους μορφής

Σήμερα ωστόσο πιστεύεται ότι ομαδοποιούσαν τα αντικείμενα με βάση τις ιδιότητές τους, όχι το χρώμα τους. Η λέξη «κίτρινο» ή «ανοιχτό πράσινο» στην πραγματικότητα σήμαινε υγρό, φρέσκο και ζωντανό, επομένως ήταν η κατάλληλη λέξη για να περιγράψει το αίμα, τον «χυμό» των ανθρώπων.

Το φαινόμενο αυτό δεν είναι τόσο σπάνιο όσο ενδεχομένως να νομίζετε. Στην Παπούα- Νέα Γουινέα υπάρχουν περισσότερες γλώσσες από οποιοδήποτε άλλο μέρος του κόσμου, όμως εκτός από το διαγωνισμό μεταξύ ανοιχτού και σκούρου, σε πολλές από αυτές δεν γίνεται αναφορά σε κανένα απολύτως χρώμα.

Τα αρχαία ουαλικά δεν έχουν λέξη για το «καφέ», το «γκρι», το «γαλάζιο» και το «πράσινο». Το χρωματικό φάσμα είναι χωρισμένο με τελείως διαφορετικό τρόπο: μια λέξη (glas) καλύπτει μέρος του πρασίνου, μια άλλη το υπόλοιπο πράσινο, όλο το γαλάζιο και μέρος του γκρι, μια τρίτη αντιπροσωπεύει το υπόλοιπο γκρι και όλο ή μέρος του καφέ.

Στα ρωσικά δεν υπάρχει μία και μοναδική λέξη για το «γαλάζιο». Στη θέση της υπάρχουν δύο λέξεις «γκάλουμπόι» και «σίνι», που συνήθως μεταφράζονται ως «ανοιχτό γαλάζιο» και «σκούρο γαλάζιο», ωστόσο για τους Ρώσους αποτελούν δύο εντελώς διαφορετικά χρώματα, όχι δυο διαφορετικές αποχρώσεις του ίδιου χρώματος.

Σε όλες τις γλώσσες η εμφάνιση των χρωματικών όρων γίνεται με τον ίδιο τρόπο. Μετά το μαύρο και το άσπρο, το κόκκινο είναι πάντοτε το τρίτο χρώμα που αποκτά όνομα, το πράσινο και το κίτρινο είναι το τέταρτο και πέμπτο , το γαλάζιο είναι το έκτο και το καφέ το έβδομο.

πηγή: Το βιβλίο ολικής άγνοιας, Τζον Λόϋντ & Τζον Μιτσινσον, εκδόσεις ΠΑΤΑΚΗ
πηγή: mixanitouxronou.gr ΠρωτοσελιδαΕιδήσεις

Ο χαμένος Εκατόμπεδος ναός της Ακρόπολης και τα θραύσματά του

Οι Άγνωστοι Ναοί της Αθηνάς στην Ακρόπολη Οι περισσότεροι επισκέπτες της Ακρόπολης γνωρίζουν μόνο έναν ναό της Αθηνάς: τον Παρθενώνα. Ωστόσο, στον Ιερό Βράχο υπήρξαν...

Τραγική απώλεια: Ο αδερφός του δημοσιογράφου Νίκου Νικολετακη, Μανώλης βρέθηκε νεκρός στη θάλασσα που πήγε για μπάνιο

Έχασα τον αδελφό μου τον Μανώλη χθες. Τον βρήκαν νεκρό στη θάλασσα. Είχε πάει για μπάνιο αργά γιατί το νερό τον ηρεμούσε. Ήταν ο πιο...

Θερινό Ηλιοστάσιο και το Ηλιοτρόπιο του Μέτωνα

Στην Πνύκα βρίσκονται τα θεμέλια του Ηλιοσκόπιου του Μέτωνα Το ηλιοσκόπιο ήταν τετραγωνικός πύργος (4 x 4 μέτρα) που χρησιμοποιούσαν οι αρχαίοι αστρονόμοι για την...

Η πιο απρόσμενη δήλωσή του Δημήτρη Πιατα για τον σκηνοθέτη Γιάννη Σμαραγδή: Οποιος επώνυμος μεγάλης ηλικίας παίξει σε ταινία του, μετά πεθαίνει

Ο Δημήτρης Πιατάς Ισχυρίστηκε (με μαύρο χιούμορ) ότι «όποιος επώνυμος, κάποιας ηλικίας, παίζει σε ταινία του Γιάννη Σμαραγδή, πεθαίνει μετά» αναφέροντας παραδείγματα όπως ο Σωτήρης...

Η πολιτική που ακολουθείται οδηγεί τη χώρα σε δημογραφική συρρίκνωση και οικονομική,κοινωνική και εθνική κρίση διαρκείας

Η πολιτική που ακολουθείται οδηγεί τη χώρα σε δημογραφική συρρίκνωση και οικονομική,κοινωνική και εθνική κρίση διαρκείας Οι θάνατοι είναι περίπου διπλάσιοι από τις γεννήσεις.Στις μισές...

Ημέρα του πατέρα: Χρόνια πολλά, σε όλους τους μπαμπάδες του κόσμου

Κάθε τρίτη Κυριακή του Ιουνίου γιορτάζουμε την Ημέρα του Πατέρα μια ημέρα αφιερωμένη όχι απλώς στους βιολογικούς πατέρες, αλλά σε όλους εκείνους τους άνδρες που...

Θερινό ηλιοστάσιο 2026: Σήμερα η μεγαλύτερη ημέρα της χρονιάς

Το θερινό ηλιοστάσιο του 2026 πέφτει την Κυριακή 21 Ιουνίου 2026, στις 08:24 UTC (11:24 π.μ. ώρα Ελλάδας). timeanddate.com Αυτή είναι η ακριβής στιγμή που...

Δόλιχος: Το Αγώνισμα Αντοχής των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων

Τι ήταν ο Δόλιχος; Ο δόλιχος ήταν το μεγαλύτερο σε μήκος αγώνισμα δρόμου στην Αρχαία Ελλάδα. Εισήχθη στους Ολυμπιακούς Αγώνες το 720 π.Χ., αντικατοπτρίζοντας την...

Λεωνίδας της Ρόδου: Ο Θρύλος των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων

Ποιος ήταν ο Λεωνίδας της Ρόδου; Ο Λεωνίδας της Ρόδου ήταν ένας από τους πιο επιτυχημένους δρομείς της αρχαίας Ελλάδας. Έζησε τον 2ο αιώνα π.Χ....

Χαμός με όσα είπε ο Λάκης Λαζοπουλος για την Αννα Διαμαντοπουλου

Σε πρόσφατη συνέντευξη του ο Λάκης Λαζοππουλος αναφέρει μεταξύ άλλων: Η Διαμαντοπουλου κάθεται στο χολ της δεξιάς και περιμένει τον Μητσοτακη να τη χώσει μέσα...

Νεκρός στα 85 του χρόνια ο σκηνοθέτης της θρυλικής σειράς Φιλαράκια, Τζέιμς Μπάροουζ

Ο Τζέιμς Μπάροουζ, ένας από τους πλέον εμβληματικούς σκηνοθέτες στην ιστορία της αμερικανικής τηλεόρασης και δημιουργός μερικών από τις πιο αγαπημένες κωμικές σειρές, πέθανε σε...

Συνέντευξη χείμαρρος του Λακη Λαζοπουλου στον Γιώργο Σαχίνη: Όλο το σύστημα είναι σάπιο, αλλά οι νυν είναι οι ηγέτες της σαπίλας

Ο Λάκης Λαζόπουλος άνοιξε τα χαρτιά του στην εκπομπή «Αντιθέσεις» της ΚΡΗΤΗ TV με τον Γιώργο Σαχίνη, σε μια μακρά συζήτηση με έντονο πολιτικό...

Καταρράκτες της Πέτρας: Ένας «κρυμμένος θησαυρός» της Βοιωτίας

Καταρράκτες της Πέτρας Στη σκιά του Ελικώνα και σε μικρή απόσταση από την Αλίαρτο, βρίσκεται το χωριό Πέτρα Βοιωτίας, που κρύβει μέσα του έναν λιγότερο...

Σίλφιον: Το Αρχαίο “Θαύμα” που Εξαφανίστηκε

Η ιστορία του πολύτιμου φυτού που χάθηκε για πάντα Σίλφιον: Το αρχαίο “θαύμα” που εξαφανίστηκε, λέγεται ότι ο ίδιος ο Απόλλωνας το χάρισε στους Έλληνες....

Μπάγια Αντωνοπούλου: Προσπαθούσαμε 2 χρόνια – Έκανα τάμα στην Παναγία Τήνου και έμεινα έγκυος

Στην τελική ευθεία για να υποδεχθεί το πρώτο της παιδί βρίσκεται η Μπάγια Αντωνοπούλου, η οποία παραχώρησε μια εφ’ όλης της ύλης συνέντευξη στην...

Μανδροκλής: Ο Έλληνας Μηχανικός που Ένωσε Δύο Ηπείρους

Η Πλωτή Γέφυρα του Μανδροκλή: Ένα Θαύμα Αρχαίας Μηχανικής   Ο Μανδροκλής ήταν ένας ευφυής Έλληνας μηχανικός που ένωσε δύο Ηπείρους. Με καταγωγή από τη Σάμο...

Φαράγγι Λούσιου: Μύθος, φύση και περιπέτεια στην καρδιά της Αρκαδίας

Ο ποταμός Λούσιος: Το μυθικό φαράγγι της Αρκαδίας Ο Λούσιος δεν είναι απλώς ένα μικρό ποτάμι της Πελοποννήσου. Όμως, κρύβει μια ξεχωριστή μυθολογική και φυσική...

Γλαρόκαβος Χαλκιδικής: Η Εξωτική Λιμνοθάλασσα της Σιθωνίας

Ο Γλαρόκαβος αποτελεί ένα από τα πιο εντυπωσιακά φυσικά αξιοθέατα της Χαλκιδικής και βρίσκεται κοντά στο Πευκοχώρι, στο νοτιότερο τμήμα της χερσονήσου της Κασσάνδρας.Η...

Λεωνίδας της Ρόδου: Ο Θρύλος των Αρχαίων Ολυμπιακών Αγώνων

Ποιος ήταν ο Λεωνίδας της Ρόδου; Ο Λεωνίδας της Ρόδου ήταν ένας από τους πιο επιτυχημένους δρομείς της αρχαίας Ελλάδας. Έζησε τον 2ο αιώνα π.Χ....

Αρχαίο Θέατρο Ασπένδου: Το Αρχιτεκτονικό Θαύμα του Ζήνωνα

Το θέατρο που νίκησε τον χρόνο Το Αρχαίο Θέατρο της Ασπένδου αποτελεί ένα από τα σπουδαιότερα μνημεία της Ρωμαϊκής αρχιτεκτονικής και το καλύτερα διατηρημένο θέατρο...

ΔΗΜΟΦΙΛΗ