Παρόλο που η Bayer-Monsanto έχει ήδη πληρώσει 11,9 δισ. $ σε αγωγές για καρκινογενέσεις που προκάλεσε το διαβόητο παρασιτοκτόνο Roundup, η Κομισιόν της Φον Ντερ Λάιεν εισηγείται την παράταση της κυκλοφορίας του για άλλα 10 έτη.
Οι ένορκοι του πολιτειακού δικαστηρίου του Σαν Ντιέγκο δικαίωσαν τους ισχυρισμούς του 57χρονου Μάικλ Ντένις ότι η 35χρονη χρήση του Roundup σε χλοοτάπητες και κήπους αποτέλεσε την αιτία της ανάπτυξης καρκίνου στο λεμφικό του σύστημα. Οι ένορκοι αποφάνθηκαν ότι η αμερικανική μονάδα της Bayer Monsanto, που παρήγαγε το Roundup, απέτυχε να προειδοποιήσει σωστά τον παθόντα για τους κινδύνους που είχε για την υγεία του το ζιζανιοκτόνο, ότι σχεδίασε αυτό ελαττωματικά και ότι άξιζε να τιμωρηθεί για τον λάθος χειρισμό του προϊόντος.
Το «χαστούκι» αυτό είναι το τρίτο που τρώει για το Roundup η γερμανική εταιρεία στη διάρκεια του τελευταίου μήνα. Την περασμένη εβδομάδα, δικαστήριο της Φιλαδέλφειας διέταξε την Bayer να πληρώσει σε συνταξιούχο ιδιοκτήτη πιτσαρίας 175 εκατ. δολάρια ως αποζημίωση για τον καρκίνο του. Νωρίτερα τον Οκτώβριο πολιτειακό δικαστήριο του Σεντ Λούις επιδίκασε σε άλλο παθόντα του Roundup αποζημίωση 1,25 εκατ. δολαρίων.
Πριν από αυτές τις καταδίκες η Bayer είχε κερδίσει 9 ανάλογες αγωγές εναντίον της στη σειρά. Από την εξαγορά της Monsanto, το 2018, της έχουν ασκηθεί συνολικά από καρκινοπαθείς των ΗΠΑ πάνω 154.000 αγωγές. Η γερμανική εταιρεία γνώριζε εμφανώς πού θα έμπλεκε όταν εξαγόραζε την παραγωγό του Roundup γι’ αυτό και δέσμευσε για το κόστος της δικαστικής διαμάχης 16 δισ. δολάρια. Μέχρι τώρα έχει καταφέρει να διεκπεραιώσει το μεγαλύτερο μέρος των αγωγών καταβάλλοντας συνολικά για αποζημιώσεις ή εξωδικαστικούς συμβιβασμούς πάνω από 11,9 δισ. δολάρια. Εκκρεμούν ωστόσο σε βάρος της ακόμη 40.000 αγωγές.
Οι ευρωπαϊκές αρχές αλλά και η πλειονότητα -πλέον- των κυβερνήσεων κλείνουν τα μάτια σε όσα συμβαίνουν στα δικαστήρια των ΗΠΑ, παρακάμπτοντας σκανδαλωδώς τους κινδύνους που ενέχει για την υγεία των πολιτών τους η χρήση του Roundup και της δραστικής ουσίας αυτού, γλυφοσάτης, και ετοιμάζονται να ανανεώσουν την άδεια κυκλοφορίας της στην Ε.Ε. για ακόμη μία δεκαετία.
Η γλυφοσάτη κυκλοφόρησε για πρώτη φορά το 1974 από τη Monsanto ως ένας αποτελεσματικός τρόπος εξόντωσης των ζιζανίων που αφήνει ανέπαφες τις καλλιέργειες και τα φυτά. Τέσσερις δεκαετίες αργότερα, το 2015 ο Διεθνής Οργανισμός Ερευνας για τον Καρκίνο, που αποτελεί τμήμα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας, προκάλεσε σεισμό όταν κατέληξε στο συμπέρασμα ότι η χημική ουσία εντάσσεται στην κατηγορία της «πιθανώς καρκινογόνου» για τον άνθρωπο.
«Αθώο» στην Ευρώπη
Η Ε.Ε., έπειτα από άπειρες «κωλοτούμπες» και υπό την πίεση της Bayer και των μεγάλων αγροτικών εκμεταλλεύσεων της γηραιάς ηπείρου -που ψεκάζουν με το «δηλητήριο» την καλλιεργήσιμη γη- ψήφισε το 2016 την παράταση της χρήσης της για πέντε χρόνια και εν συνεχεία την οριστική της απαγόρευση. Ο Γάλλος πρόεδρος Εμανουέλ Μακρόν είχε δεσμευτεί μάλιστα να απαγορεύσει τη γλυφοσάτη πριν από το 2021, ενώ σε ανάλογες δεσμεύσεις είχε προχωρήσει και το Βερολίνο.
Αμ δε. Ολα όσα ξέραμε έως τώρα για την επικινδυνότητα της γλυφοσάτης διαγράφηκαν μονοκοντυλιά μετά από τις μελέτες-πραγματογνωμοσύνες της Ευρωπαϊκής Υπηρεσίας Ασφάλειας Τροφίμων (EFSA) και του Ευρωπαϊκού Οργανισμού Χημικών Προϊόντων (ECHA) φέτος το καλοκαίρι που αποφάνθηκαν ότι η γλυφοσάτη ισοδυναμεί περίπου με… αγνό παρθένο ελαιόλαδο καθώς δεν προκαλεί καρκινογενέσεις.
Ωστόσο μία ανάλυση που δημοσιεύτηκε λίγο αργότερα -και ψιλοθάφτηκε από τα ΜΜΕ- διαπίστωσε ότι από τις 11 μελέτες που χρησιμοποίησαν οι δύο παραπάνω ευρωπαϊκές αρχές για τη διακρίβωση της επικινδυνότητας της γλυφοσάτης μόνο οι δύο ήταν επιστημονικά αξιόπιστες. Η πραγματογνωμοσύνη τους με άλλα λόγια ήταν… τζούφια.
Η αποκάλυψη αυτή ουδόλως πτόησε την Επιτροπή της κυρίας Φον ντερ Λάιεν, η οποία πατώντας στα πορίσματα ECHA και EFSA εισηγήθηκε λίγο αργότερα την παράταση της κυκλοφορίας της γλυφοσάτης στην Ε.Ε. για τουλάχιστον 10 χρόνια ακόμη.
Η σχετική απόφαση δεν στάθηκε ωστόσο δυνατό να ληφθεί από τους εκπροσώπους των χωρών-μελών και της Ευρ. Επιτροπής στη συνεδρίαση της 13ης Οκτωβρίου, καθώς παρά τις κυβιστήσεις της πλειοψηφίας αυτών απαιτείται ενισχυμένη «ειδική πλειοψηφία» (το 55% των 27 χωρών της Ε.Ε. που αντιπροσωπεύουν τουλάχιστον το 65% του συνολικού πληθυσμού της Ε.Ε.). Η επόμενη συνεδρίαση είναι προγραμματισμένη στα μέσα αυτού του μήνα και επείγει να ληφθεί απόφαση, καθώς η παράταση κυκλοφορίας της γλυφοσάτης στην Ε.Ε. εκπνέει στα μέσα Δεκεμβρίου.