Σέ …ὑποσημείωση, ὅτι ἡ Ἑλλάς δέν ἀπεμπολεῖ τό δικαίωμά της γιά ἐπέκταση – Εὐτυχῶς προβλέπει 100% ἐπήρεια στό Καστελλόριζο – Ἀντίδρασις τῆς Τουρκίας, ἐπειδή καταργεῖται τό «τουρκολιβυκό μνημόνιο» νοτίως τῆς Κρήτης καί ἀναγνωρίζεται ὅτι τά νησιά ἔχουν ὑφαλοκρηπῖδα.
ΣΕ ΝΕΑ ΦΑΣΗ εἰσέρχεται ἡ προσπάθεια γιά διασφάλιση τῶν θαλασσίων ζωνῶν τῆς χώρας μας, καθώς χθές τό Ὑπουργεῖο Περιβάλλοντος δημοσιοποίησε χάρτες καθορισμοῦ θαλασσίου χωροταξικοῦ σχεδίου, ὡς εἶχε ὑποχρέωση ἐπί τῇ βάσει τῶν κανόνων τῆς Εὐρωπαϊκῆς Ἑνώσεως.
Πρίν προχωρήσουμε στόν σχολιασμό τοῦ θέματος, θά σημειώσουμε ὅτι ὅπως ὅλες οἱ πολιτικές ἐνέργειες κρίνονται ἐκ τοῦ ἀποτελέσματος, ἔτσι καί στήν προκειμένη περίπτωση, ὅλα θά κριθοῦν ἀπό τήν ἀποφασιστικότητα πού θά ἐπιδείξει ἡ ἑλληνική Κυβέρνησις στήν ἐπιβολή τῶν ζωνῶν πού καθορίζονται, ἔστω μέ αὐτήν τήν μειωμένη ἐπήρεια πού προσδιορίζεται στόν χάρτη. Ἡ μεγάλη δοκιμασία θά εἶναι τό κατά πόσον θά προχωρήσουμε στήν πόντιση τοῦ καλωδίου ἠλεκτρικῆς διασυνδέσεως Ἑλλάδος-Κύπρου-Ἰσραήλ. Ἐκεῖ θά κριθεῖ ἡ σοβαρότης τῆς ἑλληνικῆς Κυβερνήσεως.
Θά σημειώσουμε πάντως ὅτι τό θετικό σημεῖο τοῦ ἀνακοινωθέντος χάρτου εἶναι ὅτι ἀναγνωρίζει πλήρη ἐπήρεια στό Καστελλόριζο, κάτι πού εἶναι καθοριστικό γιά τήν σύνδεση τῆς ἑλληνικῆς ὑφαλοκρηπῖδος μέ τήν κυπριακή ΑΟΖ. Ἀναγνωρίζει ἀκόμη ὑφαλοκρηπῖδα σέ ὅλα τά νησιά, κάτι πού ἀπορρίπτει ἡ Τουρκία, ὑπάρχουν ὅμως περιοχές ὅπου ἡ ἐπήρεια εἶναι μειωμένη. Οὕτως ἤ ἄλλως ὅμως ἡ κήρυξις τῶν ζωνῶν αὐτῶν (διότι δέν πρόκειται περί ὁριοθετήσεως) καταργεῖ τό τουρκολιβυκό μνημόνιο, κάτι πού ἤδη ἔχει προκαλέσει ἀντιδράσεις στήν Ἄγκυρα. Ὅμως δέν γίνεται μνεία ἐπεκτάσεως τῶν χωρικῶν μας ὑδάτων στά 12 μίλια (κάτι πού γίνεται μονομερῶς χωρίς νά ἀπαιτεῖται διακρατική συμφωνία τῶν ὁμόρων κρατῶν) καί μόνον σέ μίαν ὑποσημείωση ἀναφέρεται ὅτι ἡ Ἑλλάς δέν ἀπεμπολεῖ τό δικαίωμά της γιά ἐπέκταση τῆς αἰγιαλίτιδος ζώνης της.
Ἤδη πρό τῆς ἀνακοινώσεως τοῦ ἑλληνικοῦ χωροταξικοῦ σχεδίου, ἡ τουρκική ἐφημερίς Μιλλιέτ εἶχε δημοσιοποιήσει δικό της χάρτη πού διχοτομεῖ τό Αἰγαῖο, τονίζοντας ὅτι τά ὅρια πού θέτει ἡ Ἄγκυρα εἶναι αὐτά τῆς «γαλάζιας πατρίδος». Ὑπενθυμίζεται ὅτι ἐπισήμως ἡ Τουρκία σύμφωνα μέ τίς διεκδικήσεις της ἐπιθυμεῖ τήν διχοτόμηση τοῦ Αἰγαίου στόν 25ο μεσημβρινό. Στό παρελθόν δηλώσεις περί τῶν συνόρων στό Αἰγαῖο εἶχαν γίνει ἀπό τόν Τοῦρκο ὑπουργό Ἐξωτερικῶν Μεβλούτ Τσαβούσογλου, πού εἶχε δηλώσει ὅτι δέν ὑπάρχουν θαλάσσια σύνορα, ἀλλά οὔτε καί διεθνής συνθήκη σέ ἰσχύ ἀνάμεσα σέ Τουρκία καί Ἑλλάδα. Εἶχε ἐπισημάνει, ἐπίσης, ὅτι στό πλαίσιο αὐτό, ἀπό τό 1996, τό τουρκικό ὑπουργεῖο Ἐξωτερικῶν φέρνει στήν ἐπικαιρότητα τά ζητήματα ἀναφορικά μέ τό Αἰγαῖο καί ὅτι ἡ Τουρκία δέν πρόκειται νά δεχθεῖ de facto καταστάσεις πού θά ἐπιχειρήσει νά δημιουργήσει ἡ Ἑλλάς.
Νά ἐπισημάνουμε ὅμως ὅτι τά σύνορα εἶναι σαφῶς καθορισμένα καί εἰδικώτερα:
– Στήν θαλάσσια περιοχή στίς ἐκβολές τοῦ Ἕβρου αὐτά εἶναι ὁριοθετημένα βάσει τοῦ Πρωτοκόλλου τῶν Ἀθηνῶν τῆς 26ης Νοεμβρίου 1926.
– Στήν θαλάσσια περιοχή πού ἐκτείνεται νοτίως τοῦ Ἕβρου μέχρι τήν Σάμο καί τήν Ἰκαρία, ἐλλείψει σχετικῶν συμβατικῶν ρυθμίσεων μέ τήν Τουρκία, ἐφαρμόζεται ἡ ἀρχή τῆς ἴσης ἀποστάσεως/μέσης γραμμῆς, σύμφωνα μέ τό ἐθιμικό δίκαιο. Ὅπως ἀναφέρεται καί στό ἄρθρο 15 τῆς Συμβάσεως τοῦ Δικαίου τῆς Θαλάσσης, τό ὁποῖο ἐνσωματώνει ἐθιμικό δίκαιο, σέ περίπτωση πού δέν ὑπάρχει συμφωνία ὁριοθετήσεως, ἡ μέση γραμμή ἀποτελεῖ τό ὅριο. Ἡ διάταξις αὐτή, ἡ ὁποία ἐπαναλαμβάνει, μέ μικρές μόνον φραστικές ἀλλαγές, τήν ρύθμιση τοῦ ἄρθρου 12(1) τῆς Συμβάσεως τῆς Γενεύης γιά τήν Αἰγιαλίτιδα Ζώνη καί τήν Συνορεύουσα Ζώνη, ἐνσωματώνει ἐθιμικό κανόνα δικαίου.
– Νοτίως τῆς Σάμου, μεταξύ τῆς Δωδεκανήσου καί τῶν τουρκικῶν ἀκτῶν, τά θαλάσσια σύνορα εἶναι ὁριοθετημένα βάσει τῆς Συμφωνίας τῆς 4ης Ἰανουαρίου 1932 καί τοῦ Πρωτοκόλλου τῆς 28ης Δεκεμβρίου 1932 μεταξύ Ἰταλίας καί Τουρκίας. Ἡ Ἑλλάς ὑπεισῆλθε ὡς διάδοχο κράτος στίς σχετικές ρυθμίσεις τῶν συμφωνιῶν αὐτῶν, βάσει τοῦ ἄρθρου 14 (1) τῆς Συνθήκης Εἰρήνης τῶν Παρισίων τῆς 10ης Φεβρουαρίου 1947 πού ἐκχωρεῖ τήν κυριαρχία τῶν Δωδεκανήσων στήν Ἑλλάδα.
Νά σημειωθεῖ ὅτι περί «μέσης γραμμῆς» ὁμιλεῖ καί ἡ Ἄγκυρα, θεωρῶντας ὅμως ὅτι αὐτή πρέπει νά ὁρισθεῖ μεταξύ ἠπειρωτικῆς Ἑλλάδος καί μικρασιατικῶν ἀκτῶν, ἀγνοῶντας τήν ὕπαρξη τῶν νησιῶν. Ἡ Μιλλιέτ μάλιστα ἀναφέρει ὅτι «ὅπου ὑπάρχουν πολλές διαφορές μεταξύ Ἑλλάδος καί Τουρκίας, ἡ μέση γραμμή μεταξύ τῶν ἠπειρωτικῶν χωρῶν θεωρεῖται σύνορο.»