Τό διακύβευμα δέν ειναι μόνον η Ουκρανία. Οι Πρόεδροι των δύο ισχυροτέρων χωρων του κόσμου, πού θά συναντηθουν στίς 15 του μηνός στήν Αλάσκα, θά ξαναμοιράσουν τόν κόσμο. Καί μάλιστα χωρίς νά παρίσταται «τρίτος». Ούτε Ευρωπαιοι, ούτε Κινέζοι, ούτε κανείς. Η «νέα Γιάλτα» θά συνομολογηθει αποκλειστικως μεταξύ Αμερικανων καί Ρώσσων. Αλλά θά μας επηρεάσει όλους.
Tου Ευθ. Π. Πέτρου
Θά επηρεάσει καί τήν Ελλάδα, η οποία θά πρέπει νά αναζητήσει τήν θέση της σέ μιά διεθνη σκακιέρα, από τίς ισορροπίες δυνάμεων της οποίας θά απουσιάζει μάλιστα η Ευρώπη, στήν οποία «επενδύουμε», τίς τελευταιες δεκαετίες, όχι μόνον γιά νά στηρίζουμε τήν οικονομία μας, αλλά ελπίζοντας ότι τό γεωπολιτικό εκτόπισμα της ΕΕ θά βάραινε υπέρ των εθνικων μας συμφερόντων. Πλέον όμως τά πράγματα ειναι ξεκάθαρα καί δέν επιτρέπουν τήν διαιώνιση ψευδαισθήσεων.
Μερικές λεπτομέρειες ειναι χαρακτηριστικές. Πρωτον, ο τόπος. Η Αλάσκα κάποτε ανηκε στήν Ρωσσία, η οποία τήν πούλησε στούς Αμερικανούς πρίν 158 χρόνια έναντι 7,2 εκατομμυρίων δολλαρίων της εποχης Οι δύο ηγέτες θά συναντηθουν στό έδαφος γιά τό οποιο έγινε η πρώτη σημαντική συναλλαγή μεταξύ ΗΠΑ καί Ρωσσίας στήν Ιστορία. Δεύτερον, κατά τήν επίσκεψη του Αμερικανου απεσταλμένου Στήβ Γουίτκωφ στήν Μόσχα πρίν λίγες ημέρες, ο Πούτιν του επέδωσε τό παράσημο του Τάγματος του Λένιν προκειμένου νά τό μεταβιβάσει σέ ανώτερη υπάλληλο της CIA, ο υιός της οποίας έπεσε μαχόμενος υπέρ της Ρωσσίας στό μέτωπο της Ουκρανίας. Επαναλαμβάνουμε. Ο υιός στελέχους της CIA πολεμουσε υπέρ των Ρώσσων στήν Ουκρανία καί τό ανώτατο παράσημο πού του απενεμήθη μετά θάνατον θά τό μεταβιβάσει στήν μητέρα του ο προεδρικός απεσταλμένος των ΗΠΑ πού τό παρέλαβε από τόν Βλαντιμήρ Πούτιν. Πέρα από τίς ασύλληπτες περιπλοκές πού μπορει νά υποκρύπτει αυτή η αβρότης, σημειολογικως θά πρέπει νά θεωρηθει ότι επισφραγίζει μιά κατ’ αρχήν συμφωνία γιά τό αύριο. Μαλλον δηλαδή ο Στήβ Γουίτκωφ ειχε καί καλά νέα νά μεταφέρει στόν Πρόεδρό του.
Τήν ίδια στιγμή, οι χωρες της Ευρώπης, μαζί μέ τόν Καναδα καί τήν Βρεταννία, σηκώνουν τούς τόνους σχετικως πρός τήν αναγνώριση παλαιστινιακου κράτους. Τί συνέβη; Τούς έπιασε ξαφνικά ο πόνος γιά τούς Παλαιστινίους; Τό ζήτημα ειναι ότι διαπιστώνουν πώς ο ρόλος τους στό διεθνές πεδίο εξαλείφεται, διότι στό παγκόσμιο επίπεδο πλέον η Αμερική δρομολογει μόνη της συμφωνία μέ τήν Ρωσσία, ενω στό πλέον περιορισμένο της Μέσης Ανατολης τό Ισραήλ επιτυγχάνει τούς στόχους του χωρίς νά τούς χρειάζεται. Αναζητουν λοιπόν τρόπο νά εμπλακουν στήν διαμόρφωση των εξελίξεων. Αλλά τουτο φέρνει σέ ιδιαιτέρως δύσκολη θέση τήν Ελλάδα, η οποία έχει ταχθει ανεπιφυλάκτως μέ τό Ισραήλ, μέ τό οποιο έχει καί συμφωνίες στρατιωτικης συνεργασίας καί ως εκ τούτου θά ευρεθει σέ αντίθετο στρατόπεδο από αυτό πού δημιουργουν οι Ευρωπαιοι, μέ πρωτοβουλία μάλιστα του Εμμανυέλ Μακρόν.
Δεδομένου δέ ότι τό Ισραήλ ειναι τό τελευταιο ανάχωμα έναντι της τουρκικης επεκτάσεως, ειναι ζωτικης σημασίας γιά τά ελληνικά εθνικά συμφέροντα νά διατηρηθει η στρατηγική σχέσις μαζί του. Τό πρόβλημα ειναι ότι οι ΗΠΑ, οι οποιες στηρίζουν τό Ισραήλ στήν Μέση Ανατολή, στόν βορρα εστήριξαν τό συμμαχικό πρός τήν Τουρκία Αζερμπαϊτζάν, επιβάλλοντας μιά ταπεινωτική συμφωνία εκχωρήσεως εδαφων στήν Αρμενία. Καί δυστυχως υπάρχουν ομοιότητες πρός τά ελληνο-τουρκικά στήν αντιπαλότητα μεταξύ Αζερμπαϊτζάν καί Αρμενίας, μέ τήν τελευταία μάλιστα νά κυβερναται από τόν ανεπιφυλάκτως δυτικόφιλο Πρωθυπουργό Πασινιάν, ο οποιος δέν κατόρθωσε νά «εξαργυρώσει» μέ υποστήριξη τήν αφοσίιωσή του πρός τούς Αμερικανούς. Θέλουμε νά ελπίζουμε ότι οι εξελίξεις των θεμάτων πού εγείρει η Τουρκία εις βάρος της Ελλάδος δέν θά ειναι ανάλογες πρός τά συμβάντα στήν Αρμενία. Όμως θά σημειώσουμε ότι έχουμε απέναντί μας τόν Ερντογάν, ο οποιος έχει αποδειχθει ιδιαιτέρως επιδέξιος όσο καί τολμηρός στήν αξιοποίηση των διεθνων καταστάσεων πρός όφελος της χώρας του. Καί μέ τίς νέες ισορροπίες θά μπορει νά αξιοποιήσει τό γεγονός ότι εφήρμοζε πολιτική ισορροπιων καί ουδέποτε ηλθε σέ ρήξη μέ τήν Μόσχα. Απεναντίας η ελληνική Κυβέρνησις έχει κατορθώσει νά καταστρέψει τήν ισχυρή σχέση πού ειχε μέ τήν Ρωσσία, χωρίς νά έχει πλέον ερείσματα ούτε στίς ΗΠΑ. Τό μέλλον μετά τήν συνάντηση κορυφης στήν Αλάσκα δέν φαίνεται νά ειναι ρόδινο.